Zinken dakgoot repareren: welke methode houdt echt stand
Een zinken dakgoot repareren begint met de vraag hoeveel zink er nog over is. Zitten alleen de gesoldeerde naden open en is de bodem nog gezond, dan is opnieuw solderen de reparatie die het langst meegaat. Is het zink dun en zitten er overal gaatjes in, dan kom je verder met vloeibaar rubber met een wapeningsvlies of met EPDM in de goot. Kies die volgorde bewust, want zodra er smeerspul in de goot zit, kan er nooit meer gesoldeerd worden.
Dit heb je nodig
Gereedschap
- Stabiele ladder met stabilisatiebalk, of een rolsteiger bij hoger werk
- Handschoenen en een veiligheidsbril
- Plamuurmes en een stugge staalborstel om de aanslag los te krijgen
- Haakse slijper met lamellenschijf of stripdisc, of schuurvlies voor handwerk
- Tuinslang of een emmer water om de lekkage op te sporen
- Kwast met stugge haren en een klein rollertje voor vloeibaar rubber
- Koperen soldeerbout van minimaal 350 gram plus een gasbrander om hem op te warmen
- Blikschaar en een houten hamer als je een zinken plaatje moet passen
- Aandrukroller voor EPDM of zelfklevende reparatieband
- Emmer water of een brandblusser binnen handbereik bij soldeerwerk
Materiaal
- Vloeibaar rubber of een vezelversterkt bitumen dichtmiddel
- Wapeningsvlies of glasvliesband dat bij het dichtmiddel hoort
- EPDM-folie van 1,0 of 1,3 mm, of zelfklevende EPDM-reparatieband
- EPDM-contactlijm voor de folie
- Soldeer voor zink en zinksoldeervloeistof
- Reststuk zink in dezelfde dikte als de goot
- Epoxy koud-lasmiddel met staalvezel voor kleine gaten
- Spiritus of ontvetter en schone doeken
Eerst uitzoeken waar het zink precies lekt
Een zinken goot verraadt zelden meteen waar hij lek is. Je ziet een natte baan op de gevel of een druppelspoor op de stoep, terwijl het gaatje twee meter verderop zit. Beginnen met smeren op de plek waar je het water ziet vallen, levert dus meestal een reparatie op die niets oplost.
Spoor het lek op door de goot droog te vegen en er met een tuinslang water in te laten lopen vanaf het hoogste punt. Laat iemand beneden kijken waar de eerste druppel verschijnt en markeer die plek van bovenaf met een stift. Laat je het lek maanden zitten, dan komt er bij deze klus ook herstel van de muur bij, en dat is meer werk dan de goot zelf.
Kijk daarna gericht naar de plekken waar oud zink het bijna altijd begeeft: de gesoldeerde dwarsnaden, de rand rond de uitloop naar de regenpijp, en de bodem vlak achter een gootbeugel. Zit het probleem eerder in de afvoer dan in het zink, bijvoorbeeld doordat het water er niet weg kan, dan vind je bij dakgoot en hemelwaterafvoer de weg terug naar dat onderwerp.
| Wat je ziet | Wat er aan de hand is | Wat je ermee doet |
|---|---|---|
| Druppels precies onder een dwarsnaad, goot verder gaaf | De soldeernaad is opengetrokken door uitzetten en krimpen | Opnieuw solderen, of de naad overbruggen met vlies in vloeibaar rubber |
| Speldenprikjes in de gootbodem met witte aanslag eromheen | Het zink is van binnenuit doorgecorrodeerd en overal even dun | Niet lokaal dichten, maar de hele bodem bekleden of de goot vervangen |
| Een gat vlak achter een gootbeugel | Onder de beugel blijft vuil en vocht staan, daar corrodeert zink het eerst | Plaatje dubbelen of bekleden, en de beugel schoonmaken |
| Scheur die vanaf de rand van de uitloop naar binnen loopt | Spanning rond de tuit, vaak na jaren van uitzetten en krimpen | Einde van de scheur afboren, daarna solderen of overbruggen |
| Groen uitgeslagen zink met gaatjes onder een koperen deel | Koperhoudend regenwater tast het zink stroomafwaarts aan | Koper wegnemen of afschermen, anders komt het gat gewoon terug |
| Water blijft na de bui in plassen staan | Te weinig afschot of een doorgezakte gootbeugel | Afschot herstellen, want stilstaand water versnelt de aantasting |
| Nat spoor achter de goot tegen de gevel | Water loopt over de achteropstand omdat de goot te vol raakt | Uitloop en afvoer vrijmaken, achteropstand verhogen of loodslabbe nakijken |
| Bruingrijze, kalkachtige laag over de hele bodem | Jaren aanslag, dit is geen schade maar wel een probleem bij lijmen | Wegschuren tot blank zink voordat je iets aanbrengt |
Fotografeer de goot van bovenaf voordat je begint schoon te maken. Op de foto zie je later precies terug waar de naden zaten en waar je de gemarkeerde lekken had, ook als de stiftstreepjes bij het schuren zijn verdwenen.
Moet je deze zinken dakgoot vervangen of repareren?
De eerlijke vraag komt voordat je gereedschap pakt: is dit zink het repareren nog waard? Zink in een dakgoot gaat in de meeste situaties dertig tot vijftig jaar mee, korter aan de kant waar de zon vol op staat en korter in de buurt van veel uitstoot. Weet je niet hoe oud de goot is, kijk dan naar de dikte en naar het aantal lekken.
Een simpele test doe je met je duim en met een schroevendraaier. Druk voorzichtig op de bodem naast een verdacht plekje: veert het zink en voelt het stug, dan zit er nog vlees in. Zakt het weg of prikt een schroevendraaier er zonder moeite doorheen, dan is de bodem op en heeft lokaal repareren geen zin meer.
Het verschil in kosten is groot en dat mag meewegen. Een hele zinken goot laten vervangen loopt bij een doorsnee rijtjeshuis al snel op tot een paar duizend euro, terwijl je met vloeibaar rubber of EPDM voor een fractie daarvan een aantal jaren wint.
Blijf je nog lang in het huis wonen en is het zink echt versleten, dan is nieuw zink de rustigste keuze. Twijfel je over de staat, laat dan eerst iemand meekijken voordat je duizenden euro's uitgeeft.
| Situatie | Repareren of vervangen | Waarom |
|---|---|---|
| Eén of twee lekke soldeernaden, bodem verder gaaf | Repareren, bij voorkeur solderen | Het zink is nog gezond, alleen de verbinding heeft het begeven |
| Scheur bij de uitloop, rest van de goot in orde | Repareren | Plaatselijke spanningsschade zegt niets over de rest van het zink |
| Meerdere speldenprikjes verspreid over de bodem | Bekleden of vervangen | Waar één gaatje doorvalt, is het zink overal even dun |
| Zink zakt weg onder duimdruk | Vervangen | Onder de reparatielaag corrodeert het door en dan zakt de bodem in |
| Goot ouder dan veertig jaar, jaarlijks een nieuw lek | Vervangen | Je bent per jaar bezig met lappen die steeds korter meegaan |
| Huurwoning of gedeelde goot met de buren | Overleggen voor je iets doet | Een smeerlaag maakt een latere nette aansluiting onmogelijk |
| Je verhuist binnen enkele jaren | Repareren, netjes en zichtbaar gedocumenteerd | Een reparatie die jaren dichthoudt is dan verdedigbaar |
| Houten boeideel of dakvoet is rot | Eerst het hout, dan de goot | Nieuw zink op verrot hout hangt binnen een paar jaar scheef |
De keuze tussen solderen, smeren en bekleden
Er zijn drie routes om een dakgoot van zink te repareren en ze sluiten elkaar deels uit. Solderen herstelt het zink zelf en is de enige reparatie die je later gewoon weer kunt oversolderen. Smeren met vloeibaar rubber of bitumen en bekleden met EPDM leggen er een nieuwe waterdichte huid overheen, waarbij het zink eronder blijft wat het is.
Er is één regel die je niet moet omdraaien. Zodra er een smeermiddel of lijmlaag op het zink zit, is solderen op die plek praktisch niet meer mogelijk, want soldeer hecht alleen op chemisch schoon metaal. Wie eerst een tube dichtmiddel probeert en daarna een loodgieter belt, hoort dat de naad nu eerst helemaal weggeslepen moet worden.
Dat weegt extra bij de aansluiting op de goot van de buren. Precies daar wil je de mogelijkheid openhouden om er ooit nog een stuk zink aan te solderen. Smeer die kopse aansluiting dus niet in, ook niet als het net zo makkelijk was geweest.
| Methode | Geschikt voor | Wat je er in de praktijk van mag verwachten | Daarna nog te solderen? |
|---|---|---|---|
| Opnieuw solderen | Lekke naden en scheuren in zink dat nog dik genoeg is | Vergelijkbaar met de rest van de goot, dus vele jaren | Ja |
| Zinken plaatje dubbelen en solderen | Zwakke plek of gat in een verder gezonde goot | Lange termijn, mits het zink eromheen gezond is | Ja |
| Vloeibaar rubber uit de bouwmarkt | Naden en kleine gaatjes als noodgreep | Vaak twee tot vier jaar, korter aan de zonzijde | Nee |
| Betere vloeibare rubber- of vezelcoating | Naden en een versleten bodem, in dikke lagen aangebracht | Met een nieuwe laag om de zoveel jaar blijft het dicht | Nee |
| Bitumen dichtmiddel met wapeningsvlies | Naden overbruggen op een ruwe ondergrond | Jaren, mits vlies tussen twee volle lagen ligt | Nee |
| Epoxy koud-lasmiddel met staalvezel | Klein gat of haarscheur, ook in de regenpijp | Blijft hard en muurvast zitten, jarenlang | Nee |
| EPDM-folie met contactlijm | Een hele versleten goot in één keer bekleden | De folie zelf gaat lang mee, de afwerking bepaalt het resultaat | Nee |
| Zelfklevende EPDM-reparatieband | Een naad of een enkele plek, ook op een vochtige ondergrond | Enkele jaren tot langer, afhankelijk van de voorbereiding | Nee |
| Sanitair- of bouwkit | Niets in een goot | Laat binnen een seizoen los, ook op schoon zink | Nee |
Kit hoort niet in een dakgoot. Kit rekent op twee vlakken die iets uit elkaar staan, niet op een dun laagje op een aangeslagen bodem die tussen zomer en winter tientallen graden in temperatuur verschilt. Het middel laat los, water kruipt eronder en je hebt de plek voor niets vervuild.
Lekke soldeernaden opnieuw solderen
Solderen is de enige reparatie die het zink zelf weer heel maakt, en op een goot die verder gezond is, is dat de moeite waard. Het valt of staat bij het schoonmaken. Soldeer hecht alleen op blank, oxidevrij zink, dus alle bruingrijze aanslag en alle witte roest moet eraf tot je het metaal ziet glimmen.
Dat schoonmaken doe je met een lamellenschijf of een stripdisc op een haakse slijper, of met de hand met schuurvlies op de plekken waar je niet met een machine bij kunt. Wees voorzichtig met de machine op oud zink. De laag die je wegschuurt is er een die je niet terugkrijgt, en op een dunne bodem sla je er zo doorheen.
De bestaande naad haal je eerst leeg: verhit het oude soldeer en veeg het weg met een lap of een zinkschraper, zodat het reparatieplaatje straks vlak kan liggen. Vertin daarna beide delen met zinksoldeervloeistof voordat je de naad dichtsoldeert. De techniek en het benodigde gereedschap staan stap voor stap bij zink solderen en vertinnen.
Gebruik een echte koperen soldeerbout van minimaal 350 gram die je met een gasbrander opwarmt. Een elektrische soldeerbout voor elektronica heeft veel te weinig massa: die is bij het derde centimetertje al koud, zeker als er wind langs de goot staat. Zit het zink vol met witte stippen, dan is het niet kansloos, maar reken op flink schuurwerk voordat er iets hecht.
Een zinken plaatje over de naad dubbelen
Is de naad zelf niet meer te vertrouwen, dan werkt dubbelen beter dan blijven bijsolderen. Knip uit een reststuk zink in dezelfde dikte een plaatje dat aan alle kanten ruim over de zwakke plek valt, met afgeronde hoeken zodat er geen scheurpunt ontstaat. Vertin de onderkant van het plaatje en de goot, leg het erop en soldeer het rondom dicht.
Deze aanpak heeft één harde voorwaarde: het zink eromheen moet echt gezond zijn. Op een bodem die overal te dun is, verplaats je met een plaatje alleen het volgende lek naar de rand van je reparatie.
Open vuur op een dak vraagt om voorbereiding. Achter een goot zit vaak droog boeidelenhout, een vogelnest of oud isolatiemateriaal, en een gasbrander verhit dat mee. Maak de goot en de dakvoet eerst leeg, houd een emmer water of een blusser bij de hand, en loop een uur na afloop nog een keer langs om te voelen of er niets nasmeult.
Repareren met vloeibaar rubber of bitumen
Kun of wil je niet solderen, dan is een vloeibare coating met een wapeningsvlies de meest gebruikte oplossing. Het idee is simpel: je legt een nieuwe waterdichte huid over het zink en over de lekke naad heen. De kwaliteit van het middel bepaalt hoe lang je daar plezier van hebt.
Het goedkope spul uit het bouwmarktschap houdt in de praktijk vaak een jaar of drie tot vier stand. Het laat meestal niet eens los, maar het droogt uit en gaat scheurtjes vertonen, en dat gaat het snelst aan de kant waar de zon vol op de goot staat. De betere coatings zijn duurder per liter en gaan aanzienlijk langer mee, en met om de zoveel jaar een verse laag houd je een oude goot lang dicht.
Twee dingen bepalen of je reparatie drie jaar meegaat of tien. Het eerste is dik smeren: deze middelen zijn geen verf, en een dun laagje is precies de laag die uitdroogt en scheurt. Het tweede is een wapeningsvlies of membraan over elke naad, ingebed tussen twee volle lagen, zodat de reparatie de beweging van het zink kan opvangen in plaats van erop te scheuren.
Werk alleen op een droge, schone en ontvette ondergrond, bij voorkeur boven een graad of vijf en niet in de volle middagzon. Hoe lang de lagen moeten drogen voordat de volgende erop mag, verschilt sterk per product. In onze tabel met droogtijden per materiaal zie je hoe groot die verschillen zijn en waar je op de verpakking naar kijkt.
Reken royaal op materiaal. Wie halverwege de goot merkt dat de emmer leeg is, smeert de tweede helft automatisch dunner, en precies daar begint over een paar jaar de eerste scheur. Koop liever een emmer te veel en gebruik de rest voor de bijwerkbeurt over twee jaar.
Zinken dakgoot repareren met EPDM
EPDM-folie van 1,0 of 1,3 mm is een rubber dat op een dak decennia meegaat, en het is verleidelijk om daarmee een versleten goot in één keer te bekleden. Voor een paar honderd euro folie en lijm koop je jaren tijd, tegenover een paar duizend euro voor nieuw zink. Als de uitvoering klopt, is dat een verdedigbare keuze.
De folie is niet het probleem, de aansluitingen zijn dat. Bedenk vooraf hoe je de rand van de goot afwerkt, hoe je de kopse kanten dichtzet, en vooral hoe je de doorvoer naar de regenpijp maakt. Voor die uitloop is een kant-en-klare EPDM-manchet of tuit de nette oplossing; wie daar met een schaar en wat lijm improviseert, heeft binnen een jaar op precies dat punt weer een lek.
De ondergrond moet volledig schoon zijn, want contactlijm hecht niet op de bruingrijze kalkachtige laag die zich in de loop der jaren in een goot opbouwt. Die laag eruit schuren is het echte werk van deze klus en het kost meer tijd dan het plakken zelf. Breng de contactlijm daarna op beide vlakken aan, laat hem volgens de verpakking uitdampen en rol de folie luchtvrij aan.
Wees eerlijk over het nadeel. Tussen het zink en het rubber kan vocht en condens achterblijven, en zink dat aan de achterkant nat blijft, corrodeert gewoon door. Zit er lucht onder de folie of blijft er een lek onbeschermd, dan gaat het proces onder je reparatie door zonder dat je het ziet.
Zelfklevende EPDM-band voor één plek
Voor één lekke naad hoef je geen hele goot te bekleden. Er bestaat EPDM-reparatieband met een plaklaag aan één kant die zelfs op een vochtige ondergrond hecht, bedoeld om een versleten goot snel dicht te krijgen. Het woord tijdelijk staat er vaak bij, maar in de praktijk blijft zulk band bij een goede voorbereiding jarenlang zitten.
Ook hier geldt dat de aanslag eraf moet en dat je het band met een roller stevig aandrukt, van het midden naar de randen. Laat het band ruim over de naad heen lopen aan beide zijden, want de hechting aan de rand is het zwakste punt.
Een scheur of een gaatje in de goot dichten
Een scheur in een zinken dakgoot repareer je niet door hem alleen maar dicht te smeren, want dan loopt hij gewoon door. De spanning die de scheur veroorzaakte, zit er nog en trekt hem bij de volgende temperatuurwisseling verder open. Boor daarom eerst het uiteinde van de scheur af met een boortje van drie of vier millimeter, precies op het punt waar de scheur ophoudt. Dat ronde gaatje neemt de spanningspiek weg en daar stopt de scheur.
Daarna kun je de scheur solderen als het zink dik genoeg is, of overbruggen met vlies in twee lagen coating. Bij een scheur die door de uitloop loopt, is dubbelen met een zinken plaatje meestal netter dan smeren, want rond de tuit staat het water het langst.
Voor een enkel gaatje werkt een epoxy koud-lasmiddel met staalvezel goed. Dat is een tweecomponentenpasta die je op geschuurd, ontvet zink aanbrengt en die daarna keihard en weerbestendig uithardt, ook op een regenpijp. Meng hem precies volgens de aangegeven verhouding, want net als bij tweecomponentenplamuur bepaalt de mengverhouding of het spul echt doorhardt.
Werk het gat rondom een centimeter of twee ruim af en schuur die zone eerst helemaal blank. Het hechtingsprincipe is hetzelfde als bij epoxy plamuur op een ondergrond: op een vuile of vettige laag hecht de hars niet, hoe sterk het product zelf ook is. Zitten er vijf van zulke gaatjes bij elkaar, stop dan met lokaal repareren en bekijk de hele bodem opnieuw.
Verwar een gaatje niet met een versleten bodem. Zink slijt gelijkmatig, dus waar het eerste gaatje doorvalt, is de rest bijna even dun. Een keurig gedichte plek met vier nieuwe gaatjes eromheen is het duidelijkste teken dat de goot toe is aan bekleden of vervangen.
Waarom zink lek raakt en hoe je de volgende lekkage voorkomt
Zink zet flink uit bij warmte, ongeveer twee millimeter per meter bij een temperatuursprong van honderd graden. Over een goot van tien meter, tussen een vriesnacht en een zomerse dag, is dat al ruim een centimeter beweging. Daarom lekken juist de starre gesoldeerde dwarsnaden als eerste, en daarom horen er in een lange goot uitzetstukken te zitten die die beweging opvangen.
De tweede grote oorzaak is stilstaand water. Blad, mos en zand houden vocht vast tegen de bodem, en onder zo'n prop corrodeert zink van binnenuit. Twee keer per jaar de goot leeghalen, in het najaar na de bladval en in het voorjaar, verlengt de levensduur meer dan welk middeltje ook.
Let ook op koper boven de goot. Regenwater dat langs koperen delen loopt, neemt koperionen mee en die tasten het zink stroomafwaarts versneld aan, tot er een keurig rijtje gaatjes in staat. Zit die combinatie in jouw situatie, dan komt het gat na elke reparatie gewoon terug op dezelfde plek.
Controleer ook het afschot en de bevestiging. Een doorgezakte gootbeugel maakt een plas waar het water blijft staan; moet je een beugel opnieuw in de gevel schroeven, kies dan met de plug- en boorkiezer een bevestiging die bij het metselwerk past. Water dat over de rand loopt, spoelt op den duur het voegwerk uit en dan komt er herstel van de voegen bij.
De schade aan gevel en muur na een lekkende goot
Een goot die een winter lang lekt, laat sporen na die je met een pot dichtmiddel niet oplost. Het metselwerk onder de lekplek blijft langdurig nat, waardoor er kalkuitbloei op de gevel verschijnt en de voegen zacht worden. Aan de binnenkant zie je een vochtplek op het stucwerk die zich uitbreidt zolang de bron nog open staat.
Repareer altijd eerst de goot en laat het metselwerk daarna volledig drogen. Dat drogen duurt weken, soms een hele zomer bij een dikke muur. Wie meteen na de gootreparatie de binnenmuur gaat plamuren en schilderen, sluit het vocht in en ziet de plek binnen een paar maanden terugkomen.
Zit er een gepleisterde afwerking op de gevel, dan zie je vaak dat de laag rond de natte zone hol klinkt. Dat losse werk moet eraf voordat er iets nieuws op kan; hoe je dat aanpakt, staat bij het herstellen van spachtelputz. Loopt het lekwater langs een betonnen balkonrand of een latei, kijk dan of het wapeningsstaal niet is gaan roesten en of er betonrot hersteld moet worden voordat je de gevel afwerkt.
Is de muur eenmaal droog, dan hak je het bladderende stucwerk weg, zet je de ondergrond in de juiste voorstrijk en maak je het vlak met een muurvuller. Die volgorde staat bij een muur weer glad maken. Voor de rest van het vochtherstel binnenshuis vind je de bijbehorende klussen bij wanden en plafond.
Zo repareer je een lekke naad in een zinken goot met vlies en coating
Deze volgorde geldt voor de reparatie die de meeste mensen zelf uitvoeren: een lekke naad of een dun plekje overbruggen zonder te solderen.
-
Zet de ladder veilig en werk niet alleen
Zet de ladder onder een hoek van ongeveer vijfenzestig graden op een vlakke ondergrond en gebruik een stabilisatiebalk. Leun nooit met je gewicht op de goot zelf, want oude gootbeugels houden dat niet. Werk je hoger dan de eerste verdieping of moet je langs de goot verplaatsen, huur dan een rolsteiger en laat iemand beneden meekijken.
-
Haal de goot helemaal leeg en spoel hem door
Schep blad, mos en zand eruit en spoel na met de tuinslang. Zo zie je meteen of het water goed wegloopt en waar het blijft staan. Loopt het water traag weg, maak dan eerst de uitloop en de regenpijp vrij, want anders repareer je straks in een goot die weer vol water komt te staan.
-
Spoor het lek op en markeer het
Laat water vanaf het hoogste punt door de goot lopen en laat iemand beneden kijken waar de eerste druppel valt. Markeer die plek van bovenaf. Controleer meteen of er nog meer druppelpunten zijn, want in een oude goot zit het lek zelden alleen.
-
Schuur de reparatiezone tot blank zink
Schuur de bruingrijze aanslag weg met schuurvlies of een lamellenschijf, over een strook die aan alle kanten ruim tien centimeter buiten de naad valt. Op deze aanslag hecht geen enkel product. Werk met een lichte hand op oude, dunne bodems: het zink dat je wegschuurt komt niet terug.
-
Ontvet en laat volledig drogen
Neem de geschuurde strook af met spiritus of een ontvetter en een schone doek, en ververs de doek een paar keer. Laat het daarna echt droog worden. Coating op een vochtige of stoffige ondergrond laat aan de randen los, en dat is precies waar water weer onder kruipt.
-
Breng de eerste laag aan en leg het vlies erin
Smeer een volle, dikke laag coating over de hele strook en druk het wapeningsvlies er direct in, zonder plooien. Rol of stip het vlies aan tot het overal doordrenkt is. Dit vlies is wat de beweging van het zink opvangt, dus laat het aan beide zijden ruim over de naad heen lopen.
-
Zet er een tweede volle laag overheen
Laat de eerste laag drogen volgens de verpakking en breng daarna een tweede laag aan die het vlies volledig afdekt. Je moet de structuur van het vlies niet meer zien. Werk de randen uit met een licht aflopende overgang, want een dikke opstaande rand is de plek waar water blijft staan.
-
Controleer met water en kom terug na de eerste regen
Laat de reparatie volledig uitharden voordat er water op komt, en test daarna met de tuinslang. Loop er na de eerste flinke regenbui nog een keer langs. Een klein onvolkomen randje zie je op dat moment nog met één kwaststreek bij te werken, en over een half jaar niet meer.
Droogtijden
Per materiaal de droogtijd, de overschilderbaar-tijd en de volledige uithardingstijd, met de invloed van temperatuur en luchtvochtigheid. Bekijk alle gegevens
| Soort werk | Materiaal | Stofdroog | Overschilderbaar of belastbaar | Volledig uitgehard | Waar het misgaat |
|---|---|---|---|---|---|
| Kit | Acrylaatkit | 20 tot 40 minuten | na 6 tot 12 uur overschilderbaar | 24 tot 48 uur | Te vroeg overschilderen geeft scheurtjes in de verf omdat de kit nog krimpt. |
| Kit | Siliconenkit (sanitair) | 10 tot 20 minuten | niet overschilderbaar | 24 uur per 2 mm dikte | Een dikke kitrand hardt van buiten naar binnen uit. Een rand van 8 mm heeft dus rustig drie tot vier dagen nodig. |
| Kit | Hybride kit (MS-polymeer) | 15 tot 30 minuten | na 24 uur overschilderbaar | 24 tot 72 uur | Hardt uit met luchtvochtigheid. In een droge, koude ruimte duurt het merkbaar langer. |
| Kit | Polyurethaankit | 30 tot 60 minuten | na 24 uur | 3 tot 5 dagen | Blijft lang plakkerig aanvoelen terwijl hij vanbinnen al hard is. |
| Kit | Montagekit | 30 minuten voorgrip | na 24 uur belastbaar | 3 tot 7 dagen op volle sterkte | Zwaar materiaal te snel loslaten zorgt dat het langzaam wegzakt. |
| Stucwerk | Stucpasta of finishpasta | 2 tot 4 uur | na 12 tot 24 uur schuren | 24 tot 48 uur | Op een niet-voorgestreken ondergrond droogt de pasta te snel en scheurt hij. |
| Stucwerk | Gips (raaplaag) | 12 uur per laag | na 24 uur verder werken | 1 week per centimeter dikte | Verven op nog vochtig gips geeft doffe plekken en later bladderende verf. |
| Stucwerk | Cementgebonden pleister | 24 uur | na 3 dagen | 2 tot 4 weken | Een dikke laag in een koude ruimte kan weken nat blijven. |
| Stucwerk | Vulmiddel voor gaatjes | 20 tot 60 minuten | na 1 tot 2 uur schuren | 4 tot 8 uur | Diepe gaten in een keer vullen zakt in. Vul in twee lagen. |
| Verf | Muurverf op waterbasis (latex) | 30 tot 60 minuten | na 4 tot 6 uur tweede laag | 2 tot 4 weken | De verf voelt na een dag hard aan maar is pas na weken echt schrobvast. |
| Verf | Grondverf op waterbasis | 1 uur | na 4 tot 6 uur schuren en aflakken | 24 uur | Onvoldoende schuren tussen de lagen geeft slechte hechting van de lak. |
| Verf | Grondverf op terpentinebasis | 4 tot 6 uur | na 16 tot 24 uur | 3 tot 5 dagen | Bij minder dan 10 graden droogt hij nauwelijks door. |
| Verf | Lak op waterbasis | 1 tot 2 uur | na 6 uur tweede laag | 5 tot 7 dagen | Deuren te vroeg sluiten laat de lak aan de sponning vastplakken. |
| Verf | Lak op terpentinebasis | 4 tot 8 uur | na 24 uur | 1 tot 2 weken | Blijft in een vochtige ruimte dagen kleverig. |
| Verf | Voorstrijkmiddel | 1 tot 2 uur | na 2 tot 4 uur verder | 12 uur | Doorwerken op een nog glimmend voorstrijk sluit vocht in. |
| Vloer | Egaliseermiddel | 3 tot 6 uur beloopbaar | na 24 uur vloer leggen | 1 dag per millimeter | Een laag van 10 mm is pas na ruim een week droog genoeg voor pvc. |
| Vloer | Cementdekvloer | 24 tot 48 uur beloopbaar | na 3 weken belastbaar | 1 week per centimeter, daarna langzamer | Een dekvloer van 6 cm heeft zeker 6 tot 10 weken nodig voor een dampdichte vloer erop mag. |
| Vloer | Anhydriet gietvloer | 24 tot 48 uur | na 5 tot 7 dagen | 3 tot 6 weken | De zwakke bovenlaag moet er eerst af geschuurd worden. |
| Vloer | Betonvloer gestort | 24 uur ontkisten | na 7 dagen licht belastbaar | 28 dagen op sterkte | Te snel laten uitdrogen geeft krimpscheuren. Houd hem een week vochtig. |
| Tegelwerk | Tegellijm (standaard) | niet belopen | na 24 uur voegen | 7 dagen | Voegen op nog natte lijm geeft vlekken in de voeg en slechte hechting. |
| Tegelwerk | Tegellijm (sneldrogend) | niet belopen | na 4 tot 6 uur voegen | 24 uur | Handig bij een douchevloer, maar je hebt maar 20 minuten verwerkingstijd. |
| Tegelwerk | Voegmortel | 2 tot 3 uur nawassen | na 24 uur licht belastbaar | 7 dagen voor douchegebruik | Te snel douchen spoelt de voeg uit en geeft zandende voegen. |
| Tegelwerk | Smeerbare afdichting (kimband en pasta) | 3 tot 4 uur per laag | na 12 tot 24 uur tegelen | 24 uur | Twee dunne lagen werken beter dan een dikke. |
| Behang | Behangplaksel op vliesbehang | direct hangen | na 24 uur droog | 48 uur | Verwarming vol aanzetten laat de naden openstaan. |
| Behang | Glasweefsel met muurverf gelijmd | 6 uur | na 24 uur overschilderen | 48 uur | Te vroeg de tweede laag geeft blaasjes. |
| Hout | Houtlijm (pva) | 20 tot 30 minuten klemmen | na 1 uur voorzichtig hanteren | 24 uur op volle sterkte | Te weinig klemdruk geeft een lijmnaad die later openscheurt. |
| Hout | Constructielijm (polyurethaan) | 40 minuten klemmen | na 3 uur | 24 uur | Schuimt op en drukt uit de naad. Vooraf afplakken scheelt schuurwerk. |
| Hout | Houtvuller op waterbasis | 30 minuten | na 1 uur schuren | 4 uur | Diepe gaten zakken in. Vul in lagen van maximaal 5 mm. |
| Hout | Epoxy houtreparatie | 30 tot 90 minuten | na 4 tot 6 uur schuren | 24 uur | Onder 10 graden hardt hij niet goed uit en blijft hij rubberig. |
| Hout | Beits op waterbasis | 1 uur | na 4 uur tweede laag | 24 tot 48 uur | In de volle zon droogt de beits te snel en krijg je aanzetstrepen. |
Niets gevonden. Probeer een kortere zoekterm.
Voor en na de reparatie
Uit de praktijk
Lekke soldeernaden in een verder gave goot
Bij een woning bleken meerdere gesoldeerde dwarsnaden te lekken terwijl het zink er verder prima uitzag. Het gereedschap om te solderen was er niet, en een vakman laten komen voor een paar naden voelde als veel voor weinig. De keuze viel op vloeibaar rubber met een membraan over elke naad, juist omdat een starre laag de beweging van het zink niet opvangt.
Wat we in vergelijkbare gevallen zagen: de goedkope bouwmarktvariant hield het aan een zonzijde ongeveer drie jaar vol. Hij liet niet los, maar droogde uit en kreeg haarscheurtjes. De duurdere coating, dik aangebracht en met vlies over de naden, hield het aanzienlijk langer en liet zich later met een verse laag gewoon opwaarderen.
De les die daarbij hoort: hiermee is de mogelijkheid om ooit nog te solderen weg. Dat is een bewuste ruil, geen detail. Wie de goot over vijf jaar toch wil laten vervangen, verliest er niets mee; wie hoopt dat een loodgieter het later netjes bijsoldeert, kiest verkeerd.
Bitumen met een wapeningslaag ertussen
In een ander geval werd een lekke goot dichtgezet met een bitumen dichtmiddel, maar dan in drie handelingen: eerst een volle laag dichtmiddel, daarin een strook wapeningsweefsel gedrukt, en daaroverheen opnieuw een volle laag. Die goot bleef vele jaren dicht.
Precies dat middelste laagje doet het werk. Een dichtmiddel zonder wapening moet alle beweging in zichzelf opvangen en scheurt op den duur boven de naad. Met weefsel ertussen wordt de trek over een bredere strook verdeeld en blijft de laag heel.
Het weefsel hoeft geen bijzonder materiaal te zijn. Het vlies dat bij de meeste coatings verkocht wordt, doet hetzelfde werk; waar het om gaat, is dat het volledig doordrenkt is en dat er nergens een droge plooi in zit.
Epoxy koud-lasmiddel op goot en regenpijp
Een zinken goot met een regenpijp die op de aansluiting lekte, werd gerepareerd met een met staalvezel versterkt epoxy koud-lasmiddel. Dat is een tweecomponentenpasta die je kneedt of mengt, op geschuurd en ontvet metaal aanbrengt en die keihard uithardt. Zes jaar later, na alle vorst en zon die daarbij hoort, zat de reparatie er nog muurvast op.
De voorbereiding bepaalde het resultaat. Het metaal was blank geschuurd en met spiritus ontvet, en de pasta werd ruim over de randen van het lek uitgewerkt in plaats van er precies op. Op een aangeslagen ondergrond zou dezelfde pasta binnen een winter los zijn gekomen.
Deze aanpak is geschikt voor een gat of een naad, niet voor een versleten bodem. Epoxy is stijf, dus op een plek waar het zink veel beweegt, is een vlies met een flexibele coating de betere keuze.
Veertig jaar oud zink toch nog gesoldeerd
Een goot van rond de veertig jaar oud, vol witte stippen, leek in eerste instantie niet meer te solderen. Het bleek toch te lukken door genadeloos schoon te maken: met een stripdisc op de haakse slijper werd alles tot blank zink teruggebracht, waarna de delen werden vertind en de naad opnieuw dichtgesoldeerd.
Twee dingen waren daarbij spannend. De haakse slijper vraagt om een lichte hand, want op een dunne bodem schuur je er zo doorheen en dan heb je er een gat bij. En het oude soldeer in de bestaande naad moest eerst verhit en weggeveegd worden, anders lag het reparatieplaatje er bol op en bleef er een holte onder zitten.
Wat hier de doorslag gaf, was dat er nooit een smeermiddel aan te pas was gekomen. Was er eerder een laag dichtmiddel op gegaan, dan was solderen geen optie meer geweest en had de goot in zijn geheel bekleed of vervangen moeten worden.
Veelgemaakte fouten
Eerst smeren en daarna pas aan solderen denken
Dit is de fout met de grootste gevolgen. Soldeer hecht alleen op chemisch schoon zink, dus zodra er een laag dichtmiddel, lijm of rubber op zit, is die plek voor solderen verloren. Wil je de optie openhouden, laat de naad dan onaangeroerd tot je weet welke kant je op gaat.
De aansluiting met de buren insmeren
Bij een doorlopende goot over de erfgrens wil je juist daar de mogelijkheid houden om er later een stuk zink aan te solderen. Smeer je die kopse aansluiting vol, dan kan de buurman zijn goot later niet meer netjes op de jouwe aansluiten, en dat gesprek voer je liever niet achteraf.
Vloeibaar rubber te dun aanbrengen
Deze middelen zien eruit als verf en worden daarom als verf gesmeerd. Een dunne laag droogt uit, krimpt en scheurt binnen een paar jaar, ook als hij netjes blijft hechten. Breng een volle, dikke laag aan en houd de tweede laag net zo royaal.
De aanslag in de goot niet wegschuren
In een oude goot ligt een bruingrijze, kalkachtige laag over de hele bodem. Geen lijm, coating of plakband hecht daarop. Dat laagje eruit schuren kost meer tijd dan de reparatie zelf, en het is precies de stap die overgeslagen wordt bij reparaties die na één winter loslaten.
Kit gebruiken om een naad dicht te zetten
Kit lijkt de snelle oplossing voor een lekkende naad, maar in een goot werkt het niet. De ondergrond is vervuild, de temperatuurwisselingen zijn extreem en de kit zit als een dun laagje op een vlak in plaats van in een naad. Hij laat binnen een seizoen los en vervuilt de plek voor elke volgende reparatie.
Te hard doorgaan met de haakse slijper
Een lamellenschijf haalt de aanslag er prachtig af, en op oud zink haalt hij er ook zo een gat in. Zink van veertig jaar oud is op sommige plekken nog maar een fractie van zijn oorspronkelijke dikte. Werk met lichte druk, in korte halen, en stap over op handmatig schuurvlies zodra je twijfelt.
Alleen het gat dichten en de oorzaak laten zitten
Een gat onder een prop bladeren, een plas door verzakt afschot of gaatjes onder een koperen dakdeel komen na de reparatie gewoon terug. Los daarom eerst op waarom het zink daar aangetast raakte. Anders herhaal je dezelfde klus elk voorjaar op vijftien centimeter afstand van de vorige.
Steunen op de goot vanaf de ladder
Een zinken goot met oude beugels is geen constructiedeel. Wie zich eraan optrekt of de ladder ertegenaan zet, trekt de beugels los of vervormt het zink, waarna de goot afschot verliest en er water blijft staan. Zet de ladder tegen de gevel of gebruik een ladderafstandhouder.
Veelgestelde vragen
Kun je een zinken dakgoot repareren met EPDM?
Dat kan en het wordt veel gedaan, zeker als het alternatief een complete nieuwe zinken goot is. Je bekleedt de bodem en de opstanden met EPDM-folie van 1,0 of 1,3 mm op contactlijm, of je gebruikt zelfklevende EPDM-reparatieband voor één plek. Het succes zit niet in de folie maar in de voorbereiding en de details: de aanslag moet er volledig af, de kopse kanten moeten netjes dicht en voor de uitloop naar de regenpijp gebruik je een kant-en-klare manchet. Houd er rekening mee dat het zink onder de folie kan blijven doorcorroderen als er vocht tussen komt.
Hoe kun je een scheur in een zinken dakgoot repareren?
Boor eerst het uiteinde van de scheur af met een boortje van drie tot vier millimeter, precies op het punt waar hij ophoudt. Dat ronde gaatje haalt de spanningspiek weg, zodat de scheur niet verder loopt zodra het zink weer uitzet. Daarna heb je twee routes: het zink blank schuren en de scheur dichtsolderen als de bodem nog dik genoeg is, of de scheur overbruggen met een strook wapeningsvlies tussen twee volle lagen coating. Bij een scheur rond de uitloop is een gesoldeerd zinken plaatje meestal de duurzaamste keuze.
Hoe kun je een gaatje in een zinken dakgoot repareren?
Schuur een zone van een centimeter of twee rondom het gaatje blank, ontvet die met spiritus en breng er een epoxy koud-lasmiddel met staalvezel op aan. Dat hardt keihard uit en houdt jaren stand, ook op een regenpijp. Een alternatief is een stukje wapeningsvlies in twee lagen coating, wat flexibeler is op een plek waar het zink beweegt. Vind je meerdere gaatjes bij elkaar, stop dan met lokaal dichten: zink slijt gelijkmatig, dus de rest van de bodem is dan ook bijna doorgesleten.
Hoe spoor je een lekkage op voordat je een zinken dakgoot gaat repareren?
Veeg de goot droog en laat er met een tuinslang water in lopen vanaf het hoogste punt, terwijl iemand beneden kijkt waar de eerste druppel valt. Markeer die plek meteen van bovenaf, want vanaf de grond wijst iedereen net iets anders aan. Kijk daarna gericht naar de plekken die het eerst bezwijken: de gesoldeerde dwarsnaden, de rand rond de uitloop en de bodem achter een gootbeugel. Ga door met zoeken nadat je het eerste lek hebt gevonden, want in een oude goot zit er zelden maar één.
Kun je zink repareren zonder te solderen?
Ja, en voor de meeste mensen is dat ook de praktische route. Vloeibaar rubber of een bitumen dichtmiddel met een wapeningsvlies overbrugt een naad prima, epoxy koud-lasmiddel dicht een gaatje en EPDM bekleedt een hele versleten bodem. Wat je inlevert is de mogelijkheid om er later nog aan te solderen, want soldeer hecht niet meer op zink waar een smeermiddel op heeft gezeten. Beslis daarom bewust en niet in de volgorde van wat toevallig het snelst gaat.
Kun je oud zink nog solderen?
Vaak wel, maar het staat of valt bij het schoonmaken. Alle aanslag en witte roest moet eraf tot je blank metaal ziet, met een stripdisc of lamellenschijf of met schuurvlies op de moeilijke plekken. Daarna vertin je beide delen met zinksoldeervloeistof voordat je de naad dichtsoldeert. Twee risico's horen erbij: op dun zink schuur je er met de machine zo doorheen, en zit er ergens al een smeermiddel op, dan lukt hechten niet meer. Gebruik een koperen soldeerbout van minimaal 350 gram, want een lichte elektrische bout koelt buiten meteen af.
Moet ik mijn zinken dakgoot vervangen of repareren?
Kijk naar de dikte van het zink en naar het aantal lekken, niet naar hoe vervelend het gat eruitziet. Zitten er één of twee naden open terwijl de bodem stevig aanvoelt, dan is repareren de logische keuze en gaat een gesoldeerde reparatie jaren mee. Zakt het zink weg onder duimdruk of vind je verspreid over de goot speldenprikjes met witte aanslag, dan is de bodem op en verplaats je met lokaal repareren alleen het volgende lek. Laat de leeftijd meewegen: boven de veertig jaar met jaarlijks een nieuw lek is vervangen doorgaans verstandiger.
Hoe lang gaat een reparatie met vloeibaar rubber mee?
Dat verschilt sterk per product en per ligging. De goedkoopste bouwmarktvarianten houden het in de praktijk vaak drie tot vier jaar vol, waarna ze niet zozeer loslaten maar uitdrogen en haarscheurtjes krijgen, het snelst aan de kant waar de zon vol op de goot staat. Betere coatings gaan aanzienlijk langer mee, zeker als je ze dik aanbrengt en over de naden een wapeningsvlies inbedt. Met om de zoveel jaar een verse laag houd je een oude goot zo lang dicht, wat de reden is dat mensen deze aanpak als onderhoudsroutine gebruiken in plaats van als eenmalige reparatie.
Kan ik een lekke naad met kit dichtmaken?
Doe dat niet. Kit zit in een goot als een dun laagje op een aangeslagen bodem en moet daar temperatuurverschillen van tientallen graden opvangen tussen zomer en winter. Hij hecht slecht op de kalkachtige laag die in oude goten zit, laat vaak binnen een seizoen los en vervuilt de plek voor elke reparatie die je daarna nog wilt doen. Een wapeningsvlies met coating of zelfklevende EPDM-band doet hetzelfde werk en blijft wel zitten.
Wat kost het repareren van een zinken dakgoot?
Zelf een naad overbruggen met een emmer coating en een rol wapeningsvlies kost je enkele tientjes. Een hele goot bekleden met EPDM-folie en contactlijm ligt in de orde van een paar honderd euro aan materiaal. Een complete nieuwe zinken goot laten leggen loopt bij een gemiddeld huis in de duizenden euro's, afhankelijk van de lengte, de hoogte en of er steigerwerk nodig is. Vraag bij twijfel twee offertes op, want dan weet je pas of het lapwerk of de vervanging economisch de verstandigste keuze is.
Kan ik een dakgoot in de winter repareren?
Solderen kan bij vorst nog wel, mits het zink kurkdroog is, maar coatings en lijmen kunnen dat niet. De meeste vloeibare rubbers en contactlijmen vragen een ondergrondtemperatuur boven een graad of vijf en een droge periode van meerdere uren tot een dag. Breng je ze aan op koud, klam zink, dan hechten ze aan de randen niet en kruipt er water onder. Moet er in de winter echt iets gebeuren, gebruik dan zelfklevende EPDM-reparatieband als noodgreep en doe het werk in het voorjaar goed over.
Mag ik het water uit een gerepareerde goot nog in een regenton opvangen?
Voor de tuin in het algemeen is dat meestal geen probleem, maar wees terughoudend bij een moestuin. Zink geeft van zichzelf al zink af aan het regenwater, en na een reparatie met bitumen of een oplosmiddelhoudende coating spoelt de eerste tijd ook daar iets van mee. Laat de reparatie volledig uitharden en koppel de regenton de eerste flinke buien af, zodat het spoelwater wegloopt. Gebruik je het water voor eetbare gewassen, dan is een goot zonder verse coating de veiligere bron.
Moet ik de muur binnen meteen repareren na een gootlekkage?
Nee, wacht tot de muur echt droog is. Metselwerk dat een winter lang nat is geweest, doet er weken tot maanden over om uit te drogen, en verf of plamuur erop sluit het vocht in. Repareer eerst de goot, laat de muur drogen en controleer met een vochtmeter of met een stuk folie dat je een paar dagen op de muur tapet. Pas daarna haal je het losse stucwerk weg en werk je de muur af, bijvoorbeeld met een stevige plamuursoort op de plekken waar echt materiaal ontbreekt.
Wanneer je beter een vakman belt
Het repareren van een naad of een gaatje is werk dat je zelf kunt doen, maar de hoogte maakt het risico. Werken op een ladder langs een goot van een tweede verdieping, langs een dakkapel of boven een schuin dakvlak is geen doe-het-zelfsituatie: dat hoort op een rolsteiger of een hoogwerker, en anders bel je iemand die daarvoor is uitgerust.
Ook het solderen zelf heeft een grens. Een gasbrander vlak bij droog boeidelenhout, een vogelnest of oude isolatie in de dakvoet is een reëel brandrisico, en op een rieten dak begin je er niet aan. Vertrouw je het niet, dan is dit precies het werk waarvoor een loodgieter of dakdekker de spullen en de ervaring heeft.
Bel ook wanneer de goot over de erfgrens doorloopt en er een nieuwe aansluiting op de goot van de buren gemaakt moet worden. Dat is zinkwerk waar twee partijen mee moeten leven, en een verkeerd uitgevoerde aansluiting lekt bij de buurman in plaats van bij jou.
Blijkt de hele goot versleten, dan is vervangen vakwerk. Nieuwe zinken goten worden tegenwoordig in lengtes van meerdere meters gelegd met uitzetstukken op de juiste plaatsen, en dat gaat sneller en netter dan wat je zelf op een ladder voor elkaar krijgt. Is het houten boeideel of de dakvoet eronder aangetast, laat dat dan eerst herstellen, want nieuw zink op verrot hout zakt binnen een paar jaar scheef.