Water bijvullen in de cv zonder lucht mee te nemen
Water bijvullen in de cv is een klus van tien minuten, mits je in de goede volgorde werkt. Zet de ketel uit, vul de slang eerst zelf met water zodat je geen lucht naar binnen duwt, en vul langzaam tot de manometer op ongeveer 1,5 tot 2 bar staat bij een koude installatie. Ontluchten doe je pas daarna, van de laagste radiator naar de hoogste. Moet je elke maand bijvullen, dan is er een lek of een expansievat dat zijn werk niet meer doet.
Dit heb je nodig
Gereedschap
- Vulslang met wartel voor de cv-vulkraan
- Twee slangklemmen, of een slangklemtang
- Ontluchtingssleutel of een kleine platte schroevendraaier
- Radiatorsleutel voor oudere ontluchters
- Emmer en een paar oude doeken
- Zaklamp om de manometer en het vulpunt te kunnen zien
- Waterpomptang of de bijgeleverde vulkraansleutel
Materiaal
- Gewoon koud leidingwater
- Eventueel demiwater als de fabrikant dat voorschrijft
- Teflontape voor een lekkende wartel
- Een schone doek onder elke ontluchter
Wanneer bijvullen nodig is en wanneer je moet afblijven
De manometer op of onder de ketel vertelt je alles. Staat de wijzer bij een koude installatie onder de 1 bar, dan is bijvullen aan de orde. Zit hij tussen 1,5 en 2 bar, dan is er niets te doen, ook al voelt een radiator koud aan. Dat laatste is een ontluchtingsvraag en geen watervraag, en het hoort bij het gewone onderhoud aan je cv-ketel.
Een installatie die één keer per jaar een halve bar zakt, is normaal. Water bevat opgeloste lucht en die verdwijnt via de automatische ontluchter langzaam uit het systeem. Zakt de druk elke week of elke maand merkbaar, dan vul je een probleem bij in plaats van een tekort. Zoek dan eerst de oorzaak voordat je opnieuw water toevoegt.
Kijk ook naar het moment van aflezen. Een warme installatie staat 0,2 tot 0,4 bar hoger dan een koude, simpelweg omdat water uitzet. Wie tijdens het stoken bijvult tot 2 bar, komt de volgende ochtend uit op 1,6 bar en denkt dat er weer een lek is. Lees af als de ketel een paar uur uit is geweest en de radiatoren op kamertemperatuur zijn.
| Wat de manometer aanwijst (koud) | Wat dat betekent | Wat je doet |
|---|---|---|
| Onder 0,5 bar | De ketel slaat af of geeft een storingscode over waterdruk | Bijvullen tot 1,5 bar en daarna ontluchten |
| 0,5 tot 1,0 bar | Te weinig voor een woning met een verdieping erboven | Bijvullen tot 1,5 bar |
| 1,2 tot 2,0 bar | Normaal werkgebied voor de meeste eengezinswoningen | Niets doen, alleen af en toe controleren |
| 2,0 tot 2,5 bar koud | Te vol gevuld, of het expansievat heeft te weinig voordruk | Wat water aftappen via een ontluchter, boven een bakje |
| Boven 3 bar warm | Het overstortventiel gaat afblazen en er komt water in de opvangbak | Aftappen en het expansievat laten nakijken |
| Wijzer beweegt niet meer | De manometer zelf zit vast of is defect | Vergelijken met de uitlezing op het display van de ketel |
Schrijf de druk en de datum op een stukje tape naast de ketel zodra je hebt bijgevuld. Zie je er drie regels onder elkaar staan binnen een half jaar, dan weet je zonder twijfel dat er ergens water weglekt.
Het vulpunt vinden en de vulslang aansluiten
Bij de meeste ketels zit het vulpunt vlak onder het toestel: een kraantje op de koudwaterleiding en een tweede kraantje op de cv-retour, verbonden door een korte slang. Bij oudere installaties zit het vulpunt soms een paar meter verderop in de kruipruimte of naast de wasmachinekraan. Weet je niet zeker welk kraantje je hebt, dan helpt de uitleg over de vulkraan van de cv-ketel en hoe je hem herkent.
Op de vulkraan staat vaak een streepje of een pijl. De kraan is open als dat streepje in het verlengde van de leiding staat, en dicht als het er dwars op staat. Een kwartslag is dus het hele bereik. Draai nooit met geweld door, want de spindel van zo'n kraantje is klein en breekt makkelijk af.
De slang zelf klem je aan beide kanten vast. Aan de waterkraan met een slangklem, aan het vulpunt met de wartel of eveneens een klem. Welke maten en koppelingen er zijn en waarom een gewone tuinslang zelden past, staat bij de vulslang voor de cv en de aansluitmaten. Zit de wartel na het aandraaien nog te lekken, dan is een paar slagen teflontape op de schroefdraad genoeg.
Laat de vulslang nooit aangekoppeld zitten. Een slang die permanent tussen drinkwater en cv-water staat, is een directe verbinding tussen twee systemen die gescheiden horen te blijven. Cv-water bevat corrosieresten en soms inhibitor. Koppel de slang na het vullen los aan beide kanten en berg hem op.
De slang eerst zelf met water vullen
Dit is de stap die het verschil maakt tussen een rustige installatie en een week lang klokkende radiatoren. Een droge vulslang van anderhalve meter bevat lucht, en die lucht duw je met het water mee de installatie in. Vervolgens ben je een uur bezig om hem er via de ontluchters weer uit te krijgen.
Sluit de slang daarom alleen op de waterkraan aan en houd het losse eind boven een emmer. Draai de kraan een klein stukje open en laat de slang volledig vollopen tot er een gelijkmatige straal uit komt zonder blazen. Sluit dan de kraan en knijp het uiteinde dicht met duim en wijsvinger, of knik de slang dubbel.
Met die dichtgeknepen slang draai je de wartel op het vulpunt. Er loopt wat water over je hand, dat hoort erbij. Daarna open je pas de waterkraan weer en vervolgens de vulkraan. Wat er nu de installatie in gaat is puur water. Dezelfde aanpak gebruik je als je een compleet leeg systeem gaat vullen, waar het effect nog groter is omdat je dan tientallen liters verplaatst.
Welke druk je aanhoudt en waarom dat per woning verschilt
De vaak genoemde 1,5 bar is een gemiddelde, geen voorschrift. Wat je werkelijk nodig hebt, hangt af van het hoogteverschil tussen de ketel en de hoogste radiator. Elke tien meter hoogte vraagt ongeveer 0,1 bar extra, plus een basisdruk zodat er ook bovenin nog overdruk staat. In een tussenwoning met de ketel op zolder kom je daarom lager uit dan in hetzelfde huis met de ketel in de bijkeuken.
Reken het even na met de hulp die de cv-druk per verdieping uitrekent, dan weet je welke waarde bij jouw situatie hoort en vanaf welke stand bijvullen zinvol is. Staat er in de handleiding van je toestel een andere waarde, dan gaat die voor.
Vul niet hoger dan nodig. Een installatie die koud op 2,5 bar staat, komt warm boven de 3 bar uit en dan blaast het overstortventiel af. Je verliest dan water, de druk zakt weer, je vult opnieuw bij en zo hou je jezelf aan het werk. Onder de streep is te vol vullen net zo lastig als te weinig.
| Situatie | Richtwaarde koud | Waarde warm | Bijvullen vanaf |
|---|---|---|---|
| Appartement, alles op één laag, ketel in de berging | 1,2 bar | 1,4 tot 1,6 bar | Onder 1,0 bar |
| Eengezinswoning, ketel op zolder | 1,3 bar | 1,5 tot 1,7 bar | Onder 1,0 bar |
| Eengezinswoning, ketel in de bijkeuken of keuken | 1,5 bar | 1,7 tot 1,9 bar | Onder 1,2 bar |
| Woning met drie verdiepingen, ketel beneden | 1,8 bar | 2,0 tot 2,2 bar | Onder 1,4 bar |
| Installatie met vloerverwarming op de begane grond | 1,5 bar | 1,7 tot 1,9 bar | Onder 1,2 bar |
Ontluchten hoort bij het vullen, maar pas erna
De volgorde die veel misgaat: mensen zetten eerst alle ontluchters open en beginnen dan pas met vullen. Je krijgt dan op vier plekken tegelijk een straaltje bruin water en je bent nergens op tijd. Zet alle handmatige ontluchters juist dicht, laat alleen de automatische ontluchter op de ketel zijn werk doen, en vul de installatie eerst op druk.
Daarna werk je van laag naar hoog. Begin bij de laagste radiator op de begane grond, houd een doek en een bakje onder het ontluchtertje en draai het een halve slag open. Blijft het bij lucht, wacht dan tot er een volle straal water komt in plaats van een pruttelend straaltje. Draai dicht en ga naar de volgende. Zo houd je zicht op waar de lucht nog zit en blijft je vloer schoon.
De hoogste radiator doe je als laatste, want daar verzamelt de lucht zich. Controleer tussendoor de manometer, want met elke ontluchting verlies je druk. Zakt hij onder de streep, vul dan bij en ga daarna verder. Werkt er ook vloerverwarming in huis, dan ontlucht je de verdeler groep voor groep na de radiatoren.
Een enkele slag extra opendraaien van de automatische ontluchter op de ketel helpt als er hardnekkig lucht blijft zitten. Zet de radiatorkranen dan een uur dicht, zodat de lucht rustig naar het hoogste punt in de ketel kan trekken, en ontlucht daarna opnieuw.
Een compleet leeg systeem opnieuw vullen
Zijn alle radiatoren van de muur geweest, bijvoorbeeld omdat er gestuct of geschilderd is, dan is het vullen een ander verhaal dan een halve bar bijvullen. Je verplaatst dan tientallen liters en je hebt overal lucht zitten. De volgorde die in de praktijk het beste werkt, staat stap voor stap bij het vullen van de cv-ketel na onderhoud.
Trek eerst de stekker van de ketel uit het stopcontact. Zet daarna alle radiatorkranen volledig open, inclusief de voetventielen aan de onderzijde die je bij de demontage misschien hebt dichtgedraaid. Houd alle ontluchters dicht. Vul langzaam: de tapkraan één of twee slagen open is genoeg, de vulkraan mag helemaal open. Langzaam vullen geeft de lucht de kans om voor het water uit te lopen in plaats van erin te blijven hangen als bellen.
Stop met vullen bij ongeveer 2 bar en ga dan pas ontluchten, beginnend op de laagste verdieping. Vul tussendoor bij zodra de druk wegzakt. Pas als alle radiatoren zijn gehad, gaat de stekker er weer in. Loop na een half uur draaien nog een ronde, en na een paar dagen nog een keer met de ketel uit.
Laat een warme installatie eerst afkoelen tot ongeveer 40 graden. Koud vulwater in een hete ketel geeft een temperatuurschok in de warmtewisselaar. Zet de kamerthermostaat laag, wacht tot de radiatoren lauw aanvoelen en trek dan pas de stekker eruit.
Leidingwater, onthard water of demiwater
Voor een paar liter bijvullen is gewoon koud leidingwater in vrijwel elke Nederlandse installatie prima. De hoeveelheid kalk die met tien liter water meekomt, is te verwaarlozen. Pas als je de hele installatie leeg laat lopen en opnieuw vult, wordt de waterkwaliteit een echt onderwerp, want dan gaat het om honderd liter of meer.
Hier speelt een hardnekkig misverstand. De cv vullen met onthard water uit een huisontharder is niet hetzelfde als vullen met demiwater. Een ontharder wisselt calcium om tegen natrium, dus het zout blijft in het water en de geleidbaarheid gaat juist omhoog. Dat is voor de binnenkant van een installatie ongunstiger dan gewoon leidingwater. Demiwater is geheel ontzout en daar draait het bij fabrikanten om.
Steeds meer ketelfabrikanten stellen eisen aan het vulwater, zeker bij grotere systeemvolumes en bij vloerverwarming. Die eisen staan in de installatiehandleiding en verschillen per merk en per vermogen. Kom je er niet uit, houd dan de handleiding aan en niet het advies van de bouwmarkt. Bij een leiding- en radiatornet dat je toch openlegt, kijk je meteen even naar de rest van de cv-installatie en het leidingwerk.
| Soort water | Geschikt om bij te vullen | Waar je op let |
|---|---|---|
| Koud leidingwater | Ja, voor bijvullen van enkele liters | Standaard in Nederland, hardheid speelt bij kleine hoeveelheden nauwelijks |
| Onthard water uit een huisontharder | Liever niet | Bevat natrium in plaats van kalk, hogere geleidbaarheid, ongunstig voor metaal |
| Demiwater of gedemineraliseerd water | Ja, en soms voorgeschreven | Nodig bij grote vulvolumes of als de fabrikant het eist, per jerrycan te koop |
| Warm water uit de kraan | Nee | Bevat meer opgeloste lucht en kalk slaat sneller neer |
| Water uit de tuinslang | Alleen als de slang schoon en drinkwaterbestendig is | Een slang die buiten heeft gelegen zit vol biofilm en zand |
| Regenwater of putwater | Nee | Onbekende samenstelling, vaak zuur en vol organisch materiaal |
Als de druk telkens weer wegzakt
Bijvullen is een handeling, geen oplossing. Moet je vaker dan twee of drie keer per jaar water toevoegen, dan verdwijnt er water uit het systeem en dat gaat ergens naartoe. Er zijn een paar plekken waar dat meestal gebeurt en die kun je zelf nalopen.
Kijk eerst onder het overstortventiel van de ketel. Staat daar water in de opvangbak of zie je kalksporen op het afvoerbuisje, dan blaast het ventiel af. Dat wijst bijna altijd op een expansievat met te weinig voordruk. Het vat kan de uitzetting van het water niet meer opvangen, de druk schiet warm door de 3 bar en er gaat elke stookdag een scheutje weg.
Loop daarna de radiatorkranen en koppelingen na met een droge tissue. Een lek van een druppel per uur zie je niet, maar de tissue kleurt wel. Let ook op verkleurde plekken op de vloer bij de leidingdoorvoeren. Krijg je een foutcode op het display, dan kun je die opzoeken in onze zoekhulp voor storingscodes per merk voordat je gaat bellen. Wat de codes betekenen en welke je zelf kunt oplossen, staat verder bij de uitleg over storingen aan de cv-ketel.
Wat er de eerste dagen na het bijvullen gebeurt
Vers water bevat opgeloste lucht en die komt er de eerste dagen weer uit. Daardoor hoor je soms geklok in een radiator die net nog stil was, en zakt de druk in de week na het vullen nog een tiende. Dat is geen lek maar het normale gedrag van een installatie die net water heeft gekregen.
Loop daarom na een paar dagen nog een ronde langs alle radiatoren, met de ketel uit zodat de pomp de lucht niet rondjes laat draaien. Vaak komt er dan bij één radiator alsnog een scheut lucht uit. Controleer daarna de druk en vul aan tot de waarde die bij jouw woning hoort.
Blijft een radiator na twee rondes koud terwijl de rest warm wordt, dan is het geen luchtprobleem meer. Dan kijk je naar de kranen, het voetventiel of de inregeling. Warm water uit de kraan dat wel goed werkt terwijl de verwarming niet meekomt, wijst op de cv-zijde en niet op de boiler en de warmwatervoorziening. Wie het onderscheid tussen beide circuits wil begrijpen, vindt de basis bij verwarming en cv in huis.
Zo vul je water bij in de cv-installatie
Deze volgorde geldt voor een gewone bijvulbeurt van een halve bar bij een ketel met een eigen vulpunt.
-
Zet de thermostaat laag en laat de installatie afkoelen
Draai de kamerthermostaat naar de laagste stand en wacht tot de radiatoren lauw aanvoelen, ongeveer 40 graden. Koud vulwater in een hete warmtewisselaar geeft een schok in het metaal. Bij een ketel die al uren uit staat, kun je meteen door.
-
Trek de stekker van de ketel eruit
Met de pomp uit staat het water stil en kun je zien wat er gebeurt. Bovendien slaat de ketel niet aan terwijl je bezig bent. Zit er geen stekker maar een vaste aansluiting, zet het toestel dan uit met de bedieningsschakelaar op de ketel zelf.
-
Zet de radiatorkranen open en de ontluchters dicht
Alle radiatorkranen volledig open, zodat het water overal naartoe kan. Alle handmatige ontluchters blijven dicht. Ze pas openzetten tijdens het vullen levert alleen een waterballet op, en je hebt de lucht straks bij het ontluchten toch één voor één te pakken.
-
Vul de slang met water en knijp hem dicht
Sluit de slang alleen op de waterkraan aan en laat hem boven een emmer volledig vollopen tot er geen blaasjes meer komen. Sluit de kraan, knijp het uiteinde dicht en draai het op het vulpunt. Zo gaat er geen lucht mee naar binnen.
-
Open de waterkraan en daarna de vulkraan
Draai de tapkraan één of twee slagen open, niet verder. De vulkraan mag een kwartslag helemaal open, het streepje in het verlengde van de leiding. Je hoort het water stromen. Langzaam vullen geeft minder turbulentie en dus minder lucht in de installatie.
-
Stop bij de juiste druk en sluit in de goede volgorde
Houd de manometer in de gaten en sluit eerst de vulkraan, daarna de waterkraan. Bij een gewone bijvulbeurt stop je rond 1,5 bar koud, bij het vullen van een leeggelopen systeem rond 2 bar. Draai niets met kracht dicht.
-
Ontlucht van laag naar hoog
Steek de stekker er vijf minuten in zodat de pomp het water rondzet, trek hem er weer uit en begin bij de laagste radiator. Wacht per ontluchter op een volle straal water. Vul tussendoor bij als de druk onder de streep zakt.
-
Koppel de slang los en controleer na een half uur
Knijp het uiteinde bij de vulkraan dicht, draai de wartel los en giet de rest van het water in de emmer. Berg de slang op. Zet de ketel aan, laat hem een half uur draaien en kijk daarna nog een keer naar de manometer.
Storingzoeker
Kies het merk, vul de code in en zie wat er aan de hand is, wat je zelf kunt doen en wanneer je moet bellen. Bekijk alle gegevens
| Merk | Code | Wat er aan de hand is | Wat je zelf kunt doen | Bellen of niet |
|---|---|---|---|---|
| Intergas | 1 | De ketel wordt te warm, de aanvoertemperatuur loopt te hoog op | Controleer de waterdruk en ontlucht de radiatoren. Te weinig water of lucht in de installatie is de gewone oorzaak. | Blijft hij terugkomen: monteur |
| Intergas | 2 | Storing in de aanvoer- of retoursensor | Reset de ketel een keer. Herhaalt de code zich, dan is de sensor of de bedrading het probleem. | Monteur |
| Intergas | 3 | De maximaalthermostaat heeft ingegrepen | Controleer druk en doorstroming, ontlucht de installatie. | Blijft het: monteur |
| Intergas | 4 | Geen vlamsignaal, de ketel krijgt het vuur niet aan | Kijk of de gaskraan open staat en of andere gastoestellen het doen. Reset daarna een keer. | Doet gas het wel: monteur |
| Intergas | 5 | Slecht of wegvallend vlamsignaal | Reset een keer. Vaak vervuilde ionisatiepen of ontsteking. | Monteur |
| Intergas | 6 | Fout in de vlamdetectie | Reset een keer. | Monteur |
| Intergas | 7 | Probleem met de rookgasafvoer of de uitlaatgassensor | Kijk of de afvoer buiten vrij is en niet verstopt zit door een vogelnest of blad. | Monteur, dit raakt de veiligheid |
| Intergas | 8 | Het ventilatortoerental klopt niet | Reset een keer. | Monteur |
| Intergas | 10 tot en met 14 | Sensorfout of storing in de installatie, bijvoorbeeld een defecte stromingsschakelaar, draadbreuk of lucht in de installatie | Controleer de waterdruk en ontlucht grondig, van laag naar hoog. | Blijft het: monteur |
| Nefit | A01 | Geen vlam of vlam valt weg | Controleer of de gaskraan open staat en of de druk goed is, reset daarna een keer. | Herhaalt zich: monteur |
| Nefit | C6 | De ventilator draait niet op het juiste toerental | Reset een keer. | Monteur |
| Nefit | D1 | Te weinig waterdruk in de installatie | Bijvullen tot de juiste druk voor jouw bouwhoogte, daarna ontluchten. | Zelf te doen |
| Nefit | EA | Vlam wordt niet waargenomen | Reset een keer. Kijk of andere gastoestellen werken. | Herhaalt zich: monteur |
| Nefit | F0 of F7 | Interne storing in de besturing | Reset een keer, haal eventueel kort de stroom eraf. | Monteur |
| Remeha | Reset knop | Vergrendelde storing | Houd de resetknop ingedrukt tot het display reageert. Noteer eerst de code voordat je reset. | Afhankelijk van de code |
| Remeha | E00 | Aanvoersensor defect of niet aangesloten | Reset een keer. | Monteur |
| Remeha | E01 | Te weinig waterdruk of geen doorstroming | Bijvullen en ontluchten. | Zelf te doen |
| Remeha | E04 | Geen vlam bij het opstarten | Gaskraan controleren, een keer resetten. | Herhaalt zich: monteur |
| Vaillant | F.22 | Te weinig water in de ketel, droogkookbeveiliging | Bijvullen tot de juiste druk en ontluchten. | Zelf te doen |
| Vaillant | F.28 | Ontsteking mislukt bij het opstarten | Gastoevoer controleren, een keer resetten. | Herhaalt zich: monteur |
| Vaillant | F.75 | Drukverschil niet herkend, vaak de pomp of het expansievat | Controleer of de druk sterk schommelt bij het opstarten. | Monteur, meestal het expansievat |
| AWB | Vlamstoring | Geen ontsteking | Gaskraan open, druk controleren, een keer resetten. | Herhaalt zich: monteur |
| Bosch vaatwasser | E15 | Water in de lekbak onderin, de vlotterbeveiliging staat aan | Kantel het apparaat voorzichtig naar achteren zodat het water uit de bak loopt, zet hem terug en start opnieuw. Zoek daarna waar het water vandaan kwam. | Blijft het terugkomen: monteur |
| Bosch vaatwasser | E24 of E25 | Water loopt niet weg, afvoer verstopt | Maak het zeef en de pompfilter schoon, controleer de afvoerslang op een knik en de sifonaansluiting op een dop die er nog in zit. | Zelf te doen |
| Bosch vaatwasser | E22 | Filters verstopt | Zeven eruit en schoonmaken. | Zelf te doen |
| Bosch vaatwasser | E09 | Verwarmingselement defect, water wordt niet warm | Niets zelf te doen. | Monteur |
| Siemens vaatwasser | E15 | Water in de lekbak, vlotterbeveiliging actief | Zelfde aanpak als bij Bosch: voorzichtig kantelen, water eruit, terugzetten en opnieuw starten. | Blijft het: monteur |
| Siemens vaatwasser | E24 | Afvoer geblokkeerd | Zeven en pompfilter schoonmaken, afvoerslang op knik controleren. | Zelf te doen |
| Siemens vaatwasser | Resetten | Programma vastgelopen | Houd de startknop ongeveer drie tot vijf seconden ingedrukt tot het programma terugspringt, of haal de stekker er een minuut uit. | Zelf te doen |
| AEG vaatwasser | i20 of 20 | Afvoerprobleem, water loopt niet weg | Filters en pomp schoonmaken, afvoer controleren. | Zelf te doen |
| AEG vaatwasser | i30 of 30 | Water in de bodembak, lekkage gedetecteerd | Kantelen om het water eruit te laten en de oorzaak zoeken. | Blijft het: monteur |
| AEG vaatwasser | Resetten | Programma vastgelopen | Houd de programmaknop en de startknop samen enkele seconden ingedrukt. | Zelf te doen |
| Miele vaatwasser | F11 | Water loopt niet weg | Filters en afvoerpomp schoonmaken. | Zelf te doen |
| Miele vaatwasser | F70 | Vlotter of niveaubeveiliging | Controleer op lekkage onderin. | Monteur |
| Bosch wasmachine | E18 of F18 | Water loopt niet weg | Pluizenzeef vooronder schoonmaken en de afvoerslang controleren. | Zelf te doen |
| Bosch wasmachine | F21 | Motorstoring, trommel draait niet | Niets zelf te doen. | Monteur |
| Bosch wasmachine | E23 | Water in de lekbak | Machine kantelen om het water eruit te laten, daarna de lekkage zoeken. | Blijft het: monteur |
| AEG wasmachine | E20 | Afvoerprobleem | Pluizenfilter schoonmaken, afvoerslang op knik controleren. | Zelf te doen |
| AEG wasmachine | E40 | Deur niet goed dicht | Deur opnieuw sluiten, controleer of er was tussen zit. | Zelf te doen |
| Quooker | Knippert 1 keer | Reservoir warmt op of komt uit een stroomonderbreking | Wacht ongeveer tien minuten tot hij op temperatuur is. | Zelf te doen |
| Quooker | Knippert 2 keer | Reservoir bereikt de temperatuur niet | Haal de stekker er een minuut uit en zet hem terug. Blijft het knipperen, dan is er meestal een onderdeel defect. | Blijft het: monteur |
| Quooker | Knippert 3 keer | Storing in de temperatuursensor | Een keer stroomloos maken. | Monteur |
| Quooker | Geen kokend water, wel gewoon water | Reservoir uit of niet op temperatuur | Controleer of de stekker in het stopcontact zit en of de groep niet is uitgevallen. | Zelf te doen |
Niets gevonden. Probeer een kortere zoekterm.
Voordat je de slang weer opbergt
Uit de praktijk
Vier radiatoren op één hoogte en vers stucwerk
In een woning die helemaal opnieuw was gestuct waren alle radiatoren van de muur geweest. Bij het opnieuw vullen liep de eigenaar tegen een praktisch probleem aan: de vier radiatoren op de begane grond hingen allemaal even hoog, dus welke ontluchter moest er open? Met alle ontluchters tegelijk open zou het bruine water tegen het nieuwe stucwerk spatten.
De aanpak die hier werkte, is alle ontluchters dicht houden en er pas één openen als je er zelf bij staat. Met een doekje onder de ontluchter en een bakje eronder blijft de muur schoon. Zodra er een volle straal water komt, draai je die dicht en loop je naar de volgende. Daarna nog een tweede ronde langs alle vier, want bij het vullen van de latere radiatoren komt er in de eerdere opnieuw lucht bij.
Boven kokend heet, beneden ijskoud, en de ketel klaagde
Na het vullen van datzelfde systeem werden de radiatoren op de eerste verdieping binnen een paar minuten heet, terwijl drie van de vier radiatoren beneden koud bleven. Zelfs met de radiatoren boven dichtgedraaid gebeurde er beneden niets. De ketel gaf daarbij een code die neerkwam op een retourtemperatuur boven de 105 graden.
Dat beeld hoort bij een luchtbel die de doorstroming blokkeert: er gaat te weinig water door de ketel, waardoor het beetje dat er stroomt veel te heet terugkomt. De oplossing zat in geduld. De automatische ontluchter op de ketel ging een slag extra open, alle radiatorkranen gingen dicht en het systeem stond een uur stil. Daarna zijn alle radiatoren opnieuw ontlucht, net zolang tot er een stevige straal kwam in plaats van een zwak straaltje. Een dag later liep de installatie normaal, ook met alle kranen weer open.
De voetventielen die na de demontage dicht bleven staan
Een radiator die na het bijvullen koud bleef terwijl de rest van het huis warm werd, leek een luchtprobleem. Ontluchten leverde alleen water op, geen lucht, en toch bleef het ding koud. De oorzaak zat onderaan de radiator.
Bij het afhalen van radiatoren worden de voetventielen aan de onderzijde dichtgedraaid om het water in de radiator te houden. Die kleine afsluiters, vaak met een dopje eroverheen en te bedienen met een inbussleutel of een schroevendraaier, worden bij het terughangen makkelijk vergeten. Ze staan dan nog dicht of maar een halve slag open. Controleer ze dus altijd na een verbouwing en zet ze volledig open voordat je de lucht of de pomp de schuld geeft.
Veelgemaakte fouten
Alle ontluchters openzetten voordat je gaat vullen
Sommige instructies raden dit aan, maar in een woning met meerdere radiatoren op dezelfde hoogte krijg je op vier plekken tegelijk een straal bruin water. Je kunt er maar bij één staan. Houd ze dicht en open ze één voor één als je erbij bent.
Een droge vulslang op het vulpunt draaien
De lucht in de slang gaat mee naar binnen en zit vervolgens in je radiatoren. Dat kost je een half uur extra ontluchten voor iets wat je in twintig seconden had kunnen voorkomen door de slang eerst boven een emmer vol te laten lopen.
Aflezen terwijl de installatie warm is
Warm water zet uit, dus de manometer staat dan 0,2 tot 0,4 bar hoger. Wie tijdens het stoken bijvult tot 1,8 bar, komt de volgende ochtend koud uit op 1,4 bar. Lees af bij een koude installatie en houd die waarde aan.
Doorvullen tot ver boven 2 bar
Meer water betekent niet beter verwarmen. Bij het opwarmen gaat de druk over de 3 bar en dan blaast het overstortventiel af. Je verliest dat water definitief en de druk zakt daarna weer, waardoor je in een cirkeltje terechtkomt.
De vulslang laten zitten voor de volgende keer
Het is verleidelijk om de slang gekoppeld te laten hangen, maar dan staat er een permanente verbinding tussen het drinkwater en het cv-water. Een vulkraantje dat niet helemaal meer sluit, is genoeg om cv-water de andere kant op te laten gaan. Loskoppelen en opbergen.
Bijvullen als antwoord op een terugkerend drukverlies
Elke maand een halve bar erbij is geen onderhoud maar symptoombestrijding. Het water gaat ergens heen: langs het overstortventiel door een expansievat zonder voordruk, of via een lek in een koppeling. Zoek de oorzaak voordat je opnieuw de slang pakt.
De cv vullen met water uit de huisontharder
Onthard water klinkt beter voor de ketel dan hard water, maar een ontharder ruilt kalk in voor natrium. Het zoutgehalte en daarmee de geleidbaarheid gaan omhoog, en dat werkt corrosie in de hand. Gebruik gewoon leidingwater of, als de fabrikant dat vraagt, demiwater.
Ontluchters met een tang dichtdraaien
Het messing spilletje in een ontluchter is dun en de afdichting werkt met een conus. Handvast met de sleutel is genoeg. Wie er met een tang op gaat, drukt de conus in en heeft daarna een ontluchter die permanent een druppel lekt.
Veelgestelde vragen
Hoeveel water moet ik bijvullen in de cv?
Niet op liters sturen maar op de manometer. Een halve bar erbij in een gemiddelde eengezinswoning komt neer op een liter of vijf tot tien, afhankelijk van de grootte van de installatie. Vul in korte stukjes en kijk steeds op de meter, want het gaat sneller dan je denkt. Stop bij de waarde die bij jouw woning hoort, meestal tussen 1,2 en 1,8 bar bij een koude installatie.
Hoe vaak moet je water bijvullen bij de verwarming?
Een gezonde installatie vraagt hooguit één of twee keer per jaar om wat water, meestal aan het begin van het stookseizoen. Dat komt doordat opgeloste lucht via de automatische ontluchter uit het systeem verdwijnt. Moet je maandelijks water bijvullen bij de verwarming, dan lekt er ergens water weg of blaast het overstortventiel af door een expansievat dat zijn voordruk kwijt is. Bijvullen lost dat niet op.
Kan ik de cv vullen met onthard water?
Liever niet. Een huisontharder wisselt calcium om tegen natrium, waardoor het zoutgehalte en de geleidbaarheid van het water juist stijgen. Dat is voor de metalen in je installatie ongunstiger dan gewoon leidingwater. Waar fabrikanten om vragen bij grote vulvolumes is demiwater, dus volledig ontzout water, en dat is iets heel anders dan onthard water. Voor een paar liter bijvullen volstaat koud leidingwater vrijwel altijd.
Moet de cv-ketel uit als ik water ga vullen?
Ja, dat werkt het prettigst en het is beter voor het toestel. Met de stekker eruit staat de pomp stil, slaat de brander niet aan terwijl je bezig bent en kun je rustig aflezen wat er gebeurt. Laat een warme installatie eerst afkoelen tot ongeveer 40 graden, want koud vulwater in een hete warmtewisselaar geeft een onnodige temperatuurschok in het metaal.
Waar zit de vulkraan van de cv-ketel?
Meestal onder de ketel, op de plek waar de koudwaterleiding en de cv-retour dicht bij elkaar komen. Je herkent het aan twee kraantjes met een kort slangetje of een wartel ertussen. Bij oudere installaties zit het vulpunt soms bij de wasmachinekraan of in de meterkast. Op de kraan staat vaak een streepje: in het verlengde van de leiding is open, dwars erop is dicht.
Kan ik water in de cv-ketel bijvullen zonder vulslang?
Bij ketels met een ingebouwde vulcombinatie wel: daar draai je alleen een knop of een hendel om, zonder slang. Heeft jouw installatie een los vulpunt, dan heb je een slang nodig, want er moet een verbinding komen tussen de waterkraan en de cv-retour. Een tuinslang past zelden op de wartelmaat en is bovendien niet schoon vanbinnen. Een echte cv-vulslang kost een paar tientjes en gaat jaren mee.
Waarom worden de radiatoren beneden niet warm na het vullen?
Meestal zit er nog een luchtbel in het onderste deel van de installatie, waardoor het water er niet doorheen komt. Zet alle radiatorkranen een uur dicht, draai de automatische ontluchter op de ketel een slag extra open en ontlucht daarna opnieuw van laag naar hoog. Zijn de radiatoren van de muur geweest, controleer dan ook de voetventielen aan de onderzijde: die staan na een verbouwing regelmatig nog dicht.
De ketel geeft een foutcode na het bijvullen, wat nu?
Veel toestellen melden een te lage of te hoge waterdruk met een eigen code, en sommige klagen over een retourtemperatuur die te hoog oploopt. Dat laatste hoort bij lucht die de doorstroming blokkeert. Ontlucht eerst volledig en reset het toestel daarna pas. Zoek de code op in de storingscodes per merk en type zodat je weet of het om druk, doorstroming of iets anders gaat.
Hoe weet ik welke waterdruk mijn cv nodig heeft?
Dat hangt af van het hoogteverschil tussen de ketel en de hoogste radiator. Als vuistregel reken je 0,1 bar per tien meter hoogte bovenop een basisdruk, dus een ketel op zolder vraagt minder dan een ketel in de bijkeuken van een woning met drie lagen. Reken je situatie na met de rekenhulp voor de cv-druk, en houd de waarde uit de handleiding van je toestel aan als die afwijkt.
Wat doe ik als ik te veel water heb bijgevuld?
Tap het overschot af via een ontluchter van een radiator. Houd een bakje en een doek eronder, draai het ontluchtertje voorzichtig open en laat water lopen tot de manometer op de goede waarde staat. Draai daarna handvast dicht. Gaat het om meer dan een halve bar, dan gaat het sneller via het aftapkraantje van de laagste radiator of de vul- en aftapcombinatie bij de ketel.
Moet ik na het bijvullen ontluchten?
Bij een halve bar erbij hoeft dat vaak niet direct, maar controleer wel of er geklok in de radiatoren ontstaat. Bij het vullen van een leeggelopen systeem is ontluchten onlosmakelijk onderdeel van de klus. Doe het altijd na het vullen en nooit ervoor, en werk van de laagste radiator naar de hoogste. Loop na een paar dagen nog een ronde, want vers water geeft nog lucht af.
Kan ik de verwarming vullen met water uit de tuinslang?
Alleen als het om een schone, drinkwaterbestendige slang gaat die niet maandenlang in de tuin heeft gelegen. In een gewone tuinslang zit een laagje biofilm en vaak wat zand, en dat wil je niet in je pomp of in je vloerverwarmingsverdeler hebben. Een vulslang voor de cv is aan beide kanten voorzien van de juiste koppelingen en blijft vanbinnen schoon omdat je hem opgeborgen bewaart. Meer over de verwarming bijvullen in de praktijk lees je op de bijbehorende pagina.
Wanneer je beter een vakman belt
Water bijvullen is werk dat je gerust zelf doet. Je komt nergens aan gas, nergens aan de elektrische binnenkant van de ketel en je hoeft geen paneel open te maken. De grens ligt op een paar andere plekken.
Blaast het overstortventiel steeds af of loopt de druk warm ver boven de 3 bar, dan is het expansievat aan de beurt. De voordruk daarvan controleer je alleen op een drukloze installatie, en het vervangen van het vat vraagt om het aftappen van het systeem. Dat is werk voor een installateur, tenzij je precies weet wat je doet.
Ruik je gas bij de ketel, hoor je een sissend geluid of zie je roetsporen rond het toestel, stop dan meteen. Aan het gasdeel van een cv-ketel werkt uitsluitend een gecertificeerde installateur. Ventileer, gebruik geen schakelaars en bel je installateur of de storingsdienst van je netbeheerder.
Kun je de bron van het waterverlies niet vinden, dan is dat ook een moment om te bellen. Een lek in een leiding onder de vloer of in de vloerverwarming laat zich met een tissue niet opsporen. Een installateur kan de installatie afpersen en per groep afsluiten, en dat scheelt je een vloer die je voor niets openbreekt.