Wasmachine bak: welke je bedoelt en wanneer hij zin heeft
Wie een wasmachine bak zoekt, bedoelt meestal een van drie dingen: de losse lekbak onder het apparaat, de waterdichte bodembak die veel machines al ingebouwd hebben, of de wasmiddellade met de vakjes. Een losse bak vangt trage lekken prima op, maar een gesprongen aanvoerslang loopt er binnen twee minuten overheen. Ongunstiger nog: het water blijft in de bak staan rond de pomp en de bedrading, waardoor een machine die de lekkage zelf had overleefd alsnog wordt afgeschreven. Controleer daarom eerst of je machine een vlotterbeveiliging in de bodem heeft voordat je een bak koopt.
Dit heb je nodig
Gereedschap
- Rolmaat en waterpas van minstens 40 cm
- Dopsleutel 13 voor de transportbouten achterop
- Steeksleutel 17 of een waterpomptang voor de stelpoten
- Twee glijplaatjes of een stuk zeil om de machine te verschuiven
- Emmer, oude handdoek en keukenpapier om koppelingen te controleren
- Zaklamp om achter en onder de machine te kijken
Materiaal
- Lekbak van kunststof of gezet staal, passend bij de machinemaat
- Plaat multiplex van 18 mm of twee stoeptegels als drukverdeling
- Aanvoerslang met dubbele mantel, bij voorkeur met aangebouwde aquastop
- Vochtsensor met kraanafsluiter voor in de bak
- Afvoertuit van 19 of 22 mm plus slang, als je de bak wilt laten afwateren
- Antislipmatje of viltjes onder de drukverdeelplaat
Welke bak van de wasmachine je bedoelt
Vraag drie mensen naar de bak van de wasmachine en je krijgt drie antwoorden. De een bedoelt de losse lekbak die onder het apparaat schuift, de ander de waterdichte bodembak die in veel machines al is ingebouwd, en de derde de wasmiddellade met de vakjes vooraan. Welke van de drie je voor je hebt, bepaalt het hele antwoord op je vraag. De overige onderdelen en storingen vind je in ons overzicht over de wasmachine en wat eraan kan mankeren.
Er is nog een vierde betekenis die af en toe langskomt: de kuip, de gesloten bak waarin de trommel ronddraait. Die zit achter de rubberen manchet en houdt het waswater vast zolang het programma loopt. Aan die kuip doe je zelf niets, want fabrikanten lassen hem tegenwoordig dicht.
Hieronder staan ze naast elkaar, zodat je meteen ziet welke bak in jouw geval aan de orde is. Wil je waterschade voorkomen, dan gaat het over de eerste twee. Gaat het je om wasmiddel, soda of een muffe lucht in de trommel, dan moet je bij de lade zijn.
| Welke bak | Waar hij zit | Waar hij voor dient | Zelf aan te pakken |
|---|---|---|---|
| Losse lekbak | Onder de machine, op de vloer | Vangt lekwater op tot aan de opstaande rand | Ja, je schuift hem er zelf onder |
| Ingebouwde bodembak met vlotter | In de bodemplaat van de machine | Stopt de watertoevoer en laat de pomp draaien zodra er water in staat | De vlotterschakelaar is te vervangen, de bak niet |
| Wasmiddellade of bakje | Vooraan, boven de deur | Doseert voorwas, hoofdwas en wasverzachter op het juiste moment | Ja, hij komt er in zijn geheel uit |
| Kuip of buitentrommel | Rondom de trommel, achter de manchet | Houdt het waswater vast tijdens het programma | Nee, meestal een dichtgelaste eenheid |
| Zeepbak van een oude machine | Bovenop, onder het deksel bij bovenladers | Zelfde functie als de lade bij een voorlader | Ja, uitspoelen met heet water |
Wil je weten of jouw machine al een dichte bodembak heeft? Kantel hem voorzichtig een stukje naar achteren en schijn met een zaklamp onder de voorkant. Zie je een gesloten kunststof bak in plaats van een open frame met zichtbare kabels, dan zit de beveiliging er al in.
Wat een bak onder de wasmachine wel tegenhoudt
Een bak voor onder de wasmachine is niet meer dan een ondiepe schaal met een opstaande rand. Hij kan precies zoveel water aan als er tot die rand in past, en geen druppel meer. Bij een bak van 60 bij 60 centimeter gaat er ongeveer 3,5 liter in per centimeter randhoogte. Een rand van vijf centimeter komt dus uit op een liter of achttien.
Zet dat af tegen wat er mis kan gaan. In de kuip van een draaiende machine staat tijdens een katoenprogramma zo'n tien tot twintig liter water. Loopt dat er in één keer uit doordat de pomp het begeeft of een slangklem losschiet, dan vangt de bak dat net op. Een gesprongen aanvoerslang is een ander verhaal: die levert op waterleidingdruk al gauw tien tot vijftien liter per minuut en blijft dat doen tot iemand de kraan dichtdraait. De bak is dan binnen anderhalve minuut vol en de rest loopt gewoon over de rand.
Waar zo'n bak juist sterk in is, zijn de trage lekken. Een druppelend pompfilter, een haarscheurtje in de manchet of een koppeling die langzaam begint te huilen: dat zijn de gevallen waarin je pas maanden later een opgezwollen vloer ontdekt. In de bak zie je het staan voordat het schade doet. Welke oorzaken er zijn en hoe je ze uit elkaar houdt, staat bij een wasmachine die water lekt.
| Wat er misgaat | Hoeveel water komt eruit | Houdt een bak dat tegen |
|---|---|---|
| Druppelend pompfilter of dopje | Enkele deciliters per wasbeurt | Ja, hier is een bak op zijn best |
| Haarscheur in de rubberen manchet | Een scheutje bij elke centrifugegang | Ja, mits je regelmatig in de bak kijkt |
| Lekkende pomp of gescheurde kuip | Tien tot twintig liter in één keer | Net aan, bij een rand van vijf centimeter |
| Afvoerslang die uit de standpijp klimt | De hele kuipinhoud, plus het spoelwater | Meestal wel, maar het gaat snel |
| Gesprongen aanvoerslang onder druk | Tien tot vijftien liter per minuut, onbeperkt | Nee, de bak is in twee minuten vol |
| Lekkende kraan of wartel achter de machine | Druppels, dag en nacht door | Alleen als de druppels binnen de rand vallen |
| Overlopend schuim uit de lade | Weinig water, veel schuim | Ja, maar los de overdosering op |
Wanneer een bak onder de wasmachine juist schade geeft
Een bak onder de machine heeft een keerzijde die zelden op de verpakking staat. Onderin een wasmachine zitten de pomp, de motor, de bedrading en bij veel modellen de niveauschakelaar. Die onderdelen kunnen prima tegen een spat water, maar niet tegen dagenlang in een plas staan.
Zonder bak loopt lekwater weg over de vloer. Vervelend voor het laminaat, maar de machine zelf staat na een halfuur weer droog. Met een bak eronder blijft datzelfde water rondom de bodemplaat staan tot iemand het opmerkt en weghaalt. We zijn machines tegengekomen die de lekkage zelf goed hadden doorstaan, maar die door het staande water in de bak zo ver waren aangetast dat repareren niet meer uit kon.
Dat betekent niet dat je van een bak af moet zien. Het betekent dat je de afweging bewust maakt. Staat de machine op een betonvloer in een bijkeuken met een putje erin, dan levert een bak vooral extra werk op. Staat hij op zolder, op een houten verdiepingsvloer of vlak bij het trapgat, dan weegt de schade aan het huis zwaarder dan de machine. Welke uitvoeringen er zijn en waar je op let bij de keuze, lees je bij de lekbak onder de wasmachine.
De combinatie die het beste werkt is een bak met een vochtsensor op de bodem en een elektrische afsluiter op de kraan. Komt er water in de bak, dan gaat de toevoer dicht voordat de bak volloopt. Wat er op dat moment al in de machine zat, komt er nog steeds uit, dus haal het water er ook dan snel uit.
Staat er water in de bak terwijl de machine nog aanstaat? Schakel eerst de groep in de meterkast uit voordat je met een emmer en een doek begint. Trek de stekker er niet met natte handen uit en ga niet in een plas staan terwijl het apparaat onder spanning staat.
Uitzoeken of je machine zelf al beveiligd is
Veel machines hebben de beveiliging die je met een losse bak probeert na te bouwen allang aan boord. In de bodemplaat zit dan een dichte kunststof bak met een vlotter erin. Komt daar water in te staan, dan drukt die vlotter een schakelaartje in: de machine stopt met vullen, laat de pomp draaien en geeft een storing op het display.
Of jouw machine dat heeft, zoek je op met het typeplaatje. Dat zit achter de vuldeur, op de achterkant of onder de klep van het pompfilter. Je hebt het E-nummer nodig en het FD-nummer, want dat laatste vertelt uit welke bouwperiode het apparaat komt. Bij een Siemens van eind 2002 met FD-nummer 8211 kwamen we zo bij de juiste uitvoering uit, terwijl het typenummer op de factuur en het nummer op het apparaat zelf niet eens gelijk waren.
Zoek daarna de onderdelentekening van precies jouw uitvoering op en blader door naar de laatste pagina. Daar staat de bodemplaat getekend. Zie je daarin een vlotterbeveiliging met een schakelaar en een afdekkap, dan is de machine volledig waterbeveiligd en voegt een losse bak weinig toe. Slaat die vlotter een keer aan en zegt de melding op het display je niets, dan zoek je hem op in onze zoekhulp voor storingscodes per merk.
Aangebouwde aquastop of een losse waterstop
Een echte aquastop hoort bij de machine. Je herkent hem aan de dubbelwandige aanvoerslang met een dikke kunststof kop bij de kraan en een dun snoertje dat langs de slang meeloopt. Springt de binnenslang, dan vangt de buitenmantel het water op en sluit het ventiel bij de kraan.
De losse blauwe waterstop die je tussen kraan en slang draait, is iets anders. Die werkt mechanisch op een plotselinge doorstroming en laat je bij een langzaam lek juist in de steek. Hij kan bovendien de vulling van de machine hinderen, waardoor je denkt dat er een storing is terwijl de waterstop het probleem is.
Maten, hoogte en afvoer van de bak
Een bak om je wasmachine in te zetten moet aan drie dingen voldoen: de vier poten staan er ruim binnen, de rand zit de deur niet in de weg en de machine komt er niet te hoog door te staan. Dat laatste wordt vaker vergeten dan je zou denken. Een vrijstaande machine is 85 centimeter hoog en past niet meer onder een keukenblad van 88 zodra de bak er vijf centimeter bij optelt.
Reken bij de maat op de buitenmaat van de machine plus twee centimeter aan alle kanten. Machines lopen tijdens het centrifugeren altijd een beetje, en met de poten strak tegen de rand tikt hij de hele gang tegen het kunststof aan.
De bodem van een kunststof bak is vaak dun. Zet je daar een machine van zeventig kilo op met vier stelpoten van nog geen drie centimeter doorsnee, dan drukken die poten zich in het materiaal en gaat de bak op termijn scheuren. Leg er een plaat multiplex van achttien millimeter of twee stoeptegels in, precies onder de poten, zodat het gewicht verdeeld wordt. Wil je de droger er ook bij hebben, dan is de droger boven op de wasmachine zetten vaak handiger dan een bak zoeken die twee apparaten naast elkaar bedient.
| Opstelling | Maat van de bak | Randhoogte | Inhoud tot de rand |
|---|---|---|---|
| Vrijstaande machine van 60 bij 60 cm | 62 bij 62 cm | 4 tot 6 cm | 15 tot 22 liter |
| Smalle machine van 60 bij 45 cm | 62 bij 50 cm | 4 tot 6 cm | 12 tot 18 liter |
| Machine met droger ernaast | 125 bij 62 cm | 5 cm | ruim 35 liter |
| Machine met droger erop | 62 bij 62 cm | 5 tot 8 cm | 18 tot 30 liter |
| Bak met afvoeraansluiting | 62 bij 62 cm | 6 tot 10 cm | inhoud telt nauwelijks, het water loopt weg |
| Zelf gemetselde of betegelde bak | minimaal 10 cm ruimer dan de machine | 5 cm opstaande rand | reken 3,5 liter per centimeter rand bij 60 bij 60 cm |
Een bak met afvoer is de enige uitvoering die ook een grote lekkage aankan, want dan loopt het water weg in plaats van te blijven staan. Kant en klaar zijn ze zeldzaam. Wat wel werkt is zelf een tuit van 19 of 22 millimeter in de vlakke bodem zetten, met een slangetje naar een vloerput. Is er geen put, sluit dan aan op de sifon van de wasmachineafvoer en houd het slangetje over de hele lengte boven het waterniveau van die sifon. Zet er een zeefje op, anders zit de tuit binnen een jaar dicht met pluis.
De wasmiddelbak en zijn vakjes
De lade vooraan heet officieel de wasmiddellade, maar in de praktijk zegt iedereen het bakje of de bak van de wasmachine. Hij heeft bijna altijd drie vakken. Vak I is de voorwas, vak II de hoofdwas en het derde vakje, meestal gemerkt met een bloem of een sterretje, is voor de wasverzachter.
In dat wasverzachtervakje zit een hevel: een klein kapje dat het middel vasthoudt tot het spoelwater erbij komt. Zit die hevel scheef of vol aanslag, dan loopt de wasverzachter al bij het vullen weg of blijft hij juist tot het eind staan. Hoe je dat vakje uit elkaar haalt en schoonmaakt, staat bij het bakje voor wasverzachter.
Vloeibaar wasmiddel is de grootste vervuiler van de lade. Het blijft achter in de hoeken, mengt met kalk en pluis en wordt een grijze smurrie waar schimmel in groeit. Trek de lade er daarom elke paar maanden helemaal uit, meestal door het knopje in het middelste vak in te drukken en tegelijk door te trekken, en spoel hem om met heet water en een oude tandenborstel.
Vergeet de nis erboven niet. Daar zitten de sproeigaatjes die het water in de vakjes spuiten, en die slibben net zo hard dicht. Loopt er poeder achter in de lade, dan zijn die gaatjes bijna altijd de oorzaak. Machines met een ingebouwd doseersysteem zoals de TwinDos van Miele gebruiken de lade nauwelijks nog, maar hebben in ruil daarvoor eigen leidingen en een naald die schoon moeten blijven.
Soda in de wasmachine: in de bak of in de trommel
De vraag of soda in de bak of in de trommel hoort, komt regelmatig langs, en dat deel is snel beantwoord. Niet in de lade. Soda lost slecht op in koud water, klontert in de vakjes en blijft in de hevel achter, waar het samen met wasmiddelresten een harde koek vormt. Gebruik je het toch, gooi het dan los in de trommel en draai een programma van minstens zestig graden.
De interessantere vraag is of je het wel moet doen. Soda is natriumcarbonaat en maakt het water flink alkalisch. Aluminium beschermt zichzelf met een dun oxidelaagje, en juist dat laagje lost in een alkalische omgeving op. In veel moderne machines is het trommelkruis van aluminium: het spinvormige stuk achter de binnentrommel dat de as draagt en alle krachten van het centrifugeren opvangt.
Breekt dat kruis, dan is de machine praktisch afgeschreven. Fabrikanten lassen de kuiphelften tegenwoordig ultrasoon aan elkaar, waardoor je er niet meer in kunt om alleen het kruis of een lager te vervangen. Je koopt dan een complete buiten- en binnentrommel, en daar ben je al gauw drie- tot vierhonderd euro aan kwijt plus een halve dag werk. Bij een machine van acht jaar oud is dat het moment waarop de meeste mensen een nieuwe kopen.
Dat maakt soda geen gif, maar wel iets om spaarzaam mee om te gaan. Twee keer per jaar een schepje in de trommel bij hard water is niet in zijn eentje de doodsoorzaak van een machine, maar het helpt de levensduur ook niet. Er zijn middelen die hetzelfde doen zonder rubber en aluminium aan te vreten, en het goedkoopste onderhoud kost helemaal niets: elke vier tot zes weken een was op zestig graden of hoger.
| Middel | Waarvoor het gebruikt wordt | Wat het met de machine doet | Wat wij ervan vinden |
|---|---|---|---|
| Soda, natriumcarbonaat | Vet losweken, geurtjes, schone afvoer | Alkalisch, tast de oxidelaag op aluminium aan | Spaarzaam en dan los in de trommel, nooit in de lade |
| Korrelreiniger met natriumhydroxide | Verstopte afvoeren openbranden | Sterk bijtend voor huid, rubber en aluminium | Hoort niet in een wasmachine |
| Schoonmaakazijn | Ontkalken en geurtjes | Azijnzuur tast de manchet en afdichtingen op den duur aan | Niet laten staan in het vakje, liever helemaal niet |
| Citroenzuur | Kalk van het verwarmingselement | Milder voor rubber, kan bij hoge temperatuur neerslaan | Hooguit een paar keer per jaar, op 40 tot 60 graden |
| Vaatwastablet | Snelle reinigingsbeurt | Bevat soda en bleekmiddel, dus hetzelfde bezwaar | Liever een middel dat voor wasmachines gemaakt is |
| Wasmachinereiniger | Onderhoudsbeurt van trommel en afvoer | Afgestemd op rubber, kunststof en aluminium | Twee tot vier keer per jaar, volgens de verpakking |
| Kookwas van 60 of 90 graden | Biofilm en muffe lucht in de trommel | Doet het meeste werk, kost alleen stroom | Elke vier tot zes weken, het simpelste onderhoud dat er is |
Korrelreinigers op basis van natriumhydroxide horen niet in een wasmachine. Op de verpakking staat niet voor niets dat ze ernstige brandwonden kunnen veroorzaken. Ze zijn bedoeld om een verstopte afvoer open te branden, en wat ze met vet en haar doen, doen ze net zo goed met een rubberen manchet en met aluminium.
Kalk, hard water en wat je machine er echt van merkt
Veel onderhoudsadvies gaat over kalk, en dat is behoorlijk overdreven. In het grootste deel van Nederland komt het leidingwater rond de 6 tot 12 Duitse hardheidsgraden uit de kraan, en dat is voor een wasmachine gewoon prima. Wasmiddel bevat zelf al waterontharders, dus bij normale dosering slaat er weinig neer.
Wat er in de loop van jaren wel gebeurt, is dat het verwarmingselement een laagje krijgt. Dat kost een beetje rendement en het element wordt er iets warmer van, maar het is zelden de reden dat een machine sneuvelt. Gaat het element na tien jaar toch stuk, dan kost een nieuw exemplaar meestal tussen de twintig en veertig euro en zit hij achter een klepje aan de achterkant.
Er is één ding dat je machine wel merkt, en dat is een te lage wastemperatuur. Wie alles op dertig graden wast met vloeibaar wasmiddel, kweekt een vettige biofilm in de kuip en in de afvoerslang. Daar komt de muffe lucht vandaan, en op den duur ook de zwarte vlekjes op de manchet. Een was op zestig graden of hoger doet daar meer tegen dan welk middel ook.
Woon je in een gebied met echt hard water, boven de vijftien graden, dan is het slimste dat je kunt doen niet ontkalken maar goed doseren. Kijk op de verpakking bij welke hardheid welke dosering hoort, want te weinig wasmiddel geeft grauwe was en te veel geeft resten in de lade en in de trommel.
Achter de machine begint de meeste lekkage
De meeste bakken worden gekocht nadat er water heeft gestaan, terwijl de oorzaak vrijwel altijd achter de machine zit en daar ook op te lossen is. Drie plekken zijn samen goed voor het leeuwendeel: de koppeling aan de kraan, de aanvoerslang zelf en de aansluiting van de afvoer.
Een aanvoerslang veroudert. Het rubber wordt hard, de wapening laat los en na een jaar of tien is een breuk een reëel risico. Een nieuwe slang met dubbele mantel kost een tientje of wat en vervang je in tien minuten. Draai de wartel met de hand vast plus een kwartslag, niet met een tang, want het rubberringetje doet het werk en niet de kracht.
Klapt het inlaatventiel dicht en dendert dat door de hele leiding, dan heb je met waterslag te maken. Dat is niet alleen lawaai: die drukstoot belast elke koppeling in huis. Een waterslagdemper op de wasmachinekraan haalt de piek eruit. Sluit je een wasmachine en een vaatwasser op dezelfde afvoer aan, doe dat dan met een y-stuk in de afvoerleiding en houd beide slangen hoog genoeg, anders hevelt de ene machine leeg in de andere.
Zit de wandcontactdoos achter het apparaat, dan kun je er bij een calamiteit niet bij zonder eerst de machine weg te trekken. Een trekschakelaar boven de wasmachine lost dat op, want daarmee haal je de stroom eraf terwijl je ernaast staat. Wil je er een aparte groep met aardlekschakelaar bij, dan houdt het zelfklussen op bij de meterkast: werk achter de hoofdzekering hoort bij een erkende installateur.
Zo zet je een wasmachine in een bak
Deze volgorde voorkomt de twee problemen die het vaakst voorkomen: een bak die scheurt onder de poten en een machine die tijdens het centrifugeren tegen de rand loopt.
-
Kijk eerst wat de machine zelf al kan
Zoek het E-nummer en het FD-nummer op het typeplaatje en zoek de onderdelentekening van de bodemplaat erbij. Heeft de machine een vlotterbeveiliging en een aangebouwde aquastop met dubbelwandige slang, dan is een bak een extraatje en geen noodzaak. Dat scheelt je mogelijk de hele klus.
-
Meet de plek op, ook in de hoogte
Meet de machine, tel twee centimeter speling per zijde op en kijk hoeveel hoger het apparaat komt te staan. Onder een blad of een plank is die extra hoogte vaak het struikelblok. Controleer meteen of de deur straks nog helemaal open kan zonder de rand te raken.
-
Leg de bodem vlak en verdeel het gewicht
Zet de bak op een schone, vlakke ondergrond en leg er een plaat multiplex van achttien millimeter of twee stoeptegels in. Zonder die drukverdeling boren vier stelpoten zich langzaam in het kunststof, en dan lekt de bak zelf op het moment dat je hem nodig hebt.
-
Haal de transportbeveiliging eruit en zet de machine erin
Bij een nieuwe machine draai je eerst de transportbouten achterop los met een dopsleutel 13 en duw je de kunststof huls eruit. Schuif de machine daarna op twee glijplaatjes of een stuk zeil de bak in. Til hem het laatste stuk in plaats van hem over de rand te wrikken.
-
Stel de poten waterpas en zet de contramoeren vast
Leg de waterpas in beide richtingen op de bovenplaat en stel de vier poten bij tot de machine niet meer wiebelt. Draai daarna de contramoer van elke poot stevig tegen de kast aan. Een machine die op een gladde bak staat en niet vastgezet is, loopt tijdens het centrifugeren zo tegen de rand.
-
Sluit aan en controleer elke koppeling droog
Draai de wartels handvast plus een kwartslag aan, zet de kraan open en houd een velletje keukenpapier tegen de kraankoppeling, de slangaansluiting en de afvoer. Papier laat een lekje zien dat je met je vinger nog niet voelt. Zet de afvoerslang vast in de standpijp, want een losse slang klimt er bij het pompen uit.
-
Regel de afwatering of leg een sensor in de bak
Sluit de afvoertuit van de bak aan op een vloerput of leg een vochtsensor met kraanafsluiter op de bodem. Zonder een van beide merk je een lekkage pas als je toevallig achter de machine kijkt, en dan staat het water er misschien al dagen.
-
Draai een kort programma en kijk erachter
Laat een kort programma met een volle centrifugegang lopen en blijf erbij. Luister of de machine de rand raakt, kijk of er water in de bak komt en voel met je hand langs de aansluitingen. Deze tien minuten leveren meer op dan welke controle later ook.
Storingzoeker
Kies het merk, vul de code in en zie wat er aan de hand is, wat je zelf kunt doen en wanneer je moet bellen. Bekijk alle gegevens
| Merk | Code | Wat er aan de hand is | Wat je zelf kunt doen | Bellen of niet |
|---|---|---|---|---|
| Intergas | 1 | De ketel wordt te warm, de aanvoertemperatuur loopt te hoog op | Controleer de waterdruk en ontlucht de radiatoren. Te weinig water of lucht in de installatie is de gewone oorzaak. | Blijft hij terugkomen: monteur |
| Intergas | 2 | Storing in de aanvoer- of retoursensor | Reset de ketel een keer. Herhaalt de code zich, dan is de sensor of de bedrading het probleem. | Monteur |
| Intergas | 3 | De maximaalthermostaat heeft ingegrepen | Controleer druk en doorstroming, ontlucht de installatie. | Blijft het: monteur |
| Intergas | 4 | Geen vlamsignaal, de ketel krijgt het vuur niet aan | Kijk of de gaskraan open staat en of andere gastoestellen het doen. Reset daarna een keer. | Doet gas het wel: monteur |
| Intergas | 5 | Slecht of wegvallend vlamsignaal | Reset een keer. Vaak vervuilde ionisatiepen of ontsteking. | Monteur |
| Intergas | 6 | Fout in de vlamdetectie | Reset een keer. | Monteur |
| Intergas | 7 | Probleem met de rookgasafvoer of de uitlaatgassensor | Kijk of de afvoer buiten vrij is en niet verstopt zit door een vogelnest of blad. | Monteur, dit raakt de veiligheid |
| Intergas | 8 | Het ventilatortoerental klopt niet | Reset een keer. | Monteur |
| Intergas | 10 tot en met 14 | Sensorfout of storing in de installatie, bijvoorbeeld een defecte stromingsschakelaar, draadbreuk of lucht in de installatie | Controleer de waterdruk en ontlucht grondig, van laag naar hoog. | Blijft het: monteur |
| Nefit | A01 | Geen vlam of vlam valt weg | Controleer of de gaskraan open staat en of de druk goed is, reset daarna een keer. | Herhaalt zich: monteur |
| Nefit | C6 | De ventilator draait niet op het juiste toerental | Reset een keer. | Monteur |
| Nefit | D1 | Te weinig waterdruk in de installatie | Bijvullen tot de juiste druk voor jouw bouwhoogte, daarna ontluchten. | Zelf te doen |
| Nefit | EA | Vlam wordt niet waargenomen | Reset een keer. Kijk of andere gastoestellen werken. | Herhaalt zich: monteur |
| Nefit | F0 of F7 | Interne storing in de besturing | Reset een keer, haal eventueel kort de stroom eraf. | Monteur |
| Remeha | Reset knop | Vergrendelde storing | Houd de resetknop ingedrukt tot het display reageert. Noteer eerst de code voordat je reset. | Afhankelijk van de code |
| Remeha | E00 | Aanvoersensor defect of niet aangesloten | Reset een keer. | Monteur |
| Remeha | E01 | Te weinig waterdruk of geen doorstroming | Bijvullen en ontluchten. | Zelf te doen |
| Remeha | E04 | Geen vlam bij het opstarten | Gaskraan controleren, een keer resetten. | Herhaalt zich: monteur |
| Vaillant | F.22 | Te weinig water in de ketel, droogkookbeveiliging | Bijvullen tot de juiste druk en ontluchten. | Zelf te doen |
| Vaillant | F.28 | Ontsteking mislukt bij het opstarten | Gastoevoer controleren, een keer resetten. | Herhaalt zich: monteur |
| Vaillant | F.75 | Drukverschil niet herkend, vaak de pomp of het expansievat | Controleer of de druk sterk schommelt bij het opstarten. | Monteur, meestal het expansievat |
| AWB | Vlamstoring | Geen ontsteking | Gaskraan open, druk controleren, een keer resetten. | Herhaalt zich: monteur |
| Bosch vaatwasser | E15 | Water in de lekbak onderin, de vlotterbeveiliging staat aan | Kantel het apparaat voorzichtig naar achteren zodat het water uit de bak loopt, zet hem terug en start opnieuw. Zoek daarna waar het water vandaan kwam. | Blijft het terugkomen: monteur |
| Bosch vaatwasser | E24 of E25 | Water loopt niet weg, afvoer verstopt | Maak het zeef en de pompfilter schoon, controleer de afvoerslang op een knik en de sifonaansluiting op een dop die er nog in zit. | Zelf te doen |
| Bosch vaatwasser | E22 | Filters verstopt | Zeven eruit en schoonmaken. | Zelf te doen |
| Bosch vaatwasser | E09 | Verwarmingselement defect, water wordt niet warm | Niets zelf te doen. | Monteur |
| Siemens vaatwasser | E15 | Water in de lekbak, vlotterbeveiliging actief | Zelfde aanpak als bij Bosch: voorzichtig kantelen, water eruit, terugzetten en opnieuw starten. | Blijft het: monteur |
| Siemens vaatwasser | E24 | Afvoer geblokkeerd | Zeven en pompfilter schoonmaken, afvoerslang op knik controleren. | Zelf te doen |
| Siemens vaatwasser | Resetten | Programma vastgelopen | Houd de startknop ongeveer drie tot vijf seconden ingedrukt tot het programma terugspringt, of haal de stekker er een minuut uit. | Zelf te doen |
| AEG vaatwasser | i20 of 20 | Afvoerprobleem, water loopt niet weg | Filters en pomp schoonmaken, afvoer controleren. | Zelf te doen |
| AEG vaatwasser | i30 of 30 | Water in de bodembak, lekkage gedetecteerd | Kantelen om het water eruit te laten en de oorzaak zoeken. | Blijft het: monteur |
| AEG vaatwasser | Resetten | Programma vastgelopen | Houd de programmaknop en de startknop samen enkele seconden ingedrukt. | Zelf te doen |
| Miele vaatwasser | F11 | Water loopt niet weg | Filters en afvoerpomp schoonmaken. | Zelf te doen |
| Miele vaatwasser | F70 | Vlotter of niveaubeveiliging | Controleer op lekkage onderin. | Monteur |
| Bosch wasmachine | E18 of F18 | Water loopt niet weg | Pluizenzeef vooronder schoonmaken en de afvoerslang controleren. | Zelf te doen |
| Bosch wasmachine | F21 | Motorstoring, trommel draait niet | Niets zelf te doen. | Monteur |
| Bosch wasmachine | E23 | Water in de lekbak | Machine kantelen om het water eruit te laten, daarna de lekkage zoeken. | Blijft het: monteur |
| AEG wasmachine | E20 | Afvoerprobleem | Pluizenfilter schoonmaken, afvoerslang op knik controleren. | Zelf te doen |
| AEG wasmachine | E40 | Deur niet goed dicht | Deur opnieuw sluiten, controleer of er was tussen zit. | Zelf te doen |
| Quooker | Knippert 1 keer | Reservoir warmt op of komt uit een stroomonderbreking | Wacht ongeveer tien minuten tot hij op temperatuur is. | Zelf te doen |
| Quooker | Knippert 2 keer | Reservoir bereikt de temperatuur niet | Haal de stekker er een minuut uit en zet hem terug. Blijft het knipperen, dan is er meestal een onderdeel defect. | Blijft het: monteur |
| Quooker | Knippert 3 keer | Storing in de temperatuursensor | Een keer stroomloos maken. | Monteur |
| Quooker | Geen kokend water, wel gewoon water | Reservoir uit of niet op temperatuur | Controleer of de stekker in het stopcontact zit en of de groep niet is uitgevallen. | Zelf te doen |
Niets gevonden. Probeer een kortere zoekterm.
Voordat je een bak onder de wasmachine schuift
Uit de praktijk
Een Siemens uit 2002 die de bak helemaal niet nodig had
Iemand wilde een lekbak onder een Siemens die op zolder stond, vlak bij het trapgat, en vroeg zich af of zo'n bak überhaupt genoeg water kan bergen. Op het apparaat en in de handleiding stond XLS 1430, op de factuur WXLS 1430 NL, met FD-nummer 8211 700058. Die twee nummers naast elkaar leverden eerst verwarring op, want alleen de uitvoering met de W liet zich terugvinden.
Met het FD-nummer viel de bouwperiode op eind 2002 vast te pinnen, en daarmee de juiste uitvoering. In de onderdelentekening staat de bodemplaat op de laatste pagina, en daar bleek een vlotterbeveiliging met schakelaar en afdekkap in te zitten. Samen met de dubbelwandige aanvoerslang was die machine volledig waterbeveiligd. De bak werd toen een keuze in plaats van een noodzaak: hij doet geen kwaad, maar de machine beveiligt zichzelf al.
De bak die de machine de das om deed
Een machine met een lekkend pompfilter had een paar liter water verloren, netjes opgevangen in de lekbak eronder. Niemand zag het, want de bak was met de machine erin niet in te kijken. Het water bleef staan en de bodemplaat, de pompbedrading en de connectoren stonden er dagen in.
Toen de machine daarna niet meer aansloeg, bleek de schade niet te zitten in het oorspronkelijke lek maar in wat er daarna gebeurd was. Reparatie was duurder dan de restwaarde. Zonder bak was diezelfde paar liter over de tegelvloer weggelopen en had een dweil het probleem opgelost. Sindsdien leggen we bij zo'n bak standaard een vochtsensor op de bodem, of we zorgen dat er een afvoer op zit.
Een gebroken trommelkruis na jaren soda
Een Bosch van bijna tien jaar oud begon te bonken bij het centrifugeren en gaf het kort daarna op. Het trommelkruis was aangevreten en uiteindelijk gebroken. De machine mankeerde verder niets en was in gebruik bij een gezin met vrij hard water, waar een paar keer per jaar een schepje soda in de wasbeurt ging.
Een nieuw kruis alleen was geen optie, want de kuip is ultrasoon gelast en gaat niet open. Een complete buiten- en binnentrommel kwam op ruim driehonderd euro, en dan moest hij ook nog zelf ingebouwd worden. Dat werd niet gedaan en er kwam een nieuwe machine, terwijl deze anders makkelijk nog vijf jaar mee had gekund. Of die soda de enige oorzaak was, valt niet hard te maken, maar geholpen heeft het zeker niet.
De gemetselde bak met afvoer die nergens te koop was
Bij een wasmachine op zolder was het idee om een stenen bak te maken en die op de bestaande afvoer aan te sluiten. Dat is inhoudelijk de beste oplossing, want dan maakt het niet uit hoeveel water eruit komt. Kant en klaar was zoiets niet te vinden, en dat is nog steeds zo.
Wat we in dit soort situaties doen, is een lage betegelde vloer maken met een opstaande rand van vijf centimeter en een klein afvoerputje dat op de sifon van de wasmachineafvoer of op een standleiding uitkomt. Het vloertje wordt waterdicht afgesmeerd met een vloeibare folie voordat de tegels erop gaan, en het afschot loopt naar het putje. Wie dat te veel werk vindt, komt met een kunststof bak plus een vochtsensor en een elektrische kraanafsluiter een heel eind, en dat is in een uur geregeld.
Veelgemaakte fouten
Een bak zien als vervanging voor een aquastop
Een bak vangt water op nadat het eruit is gekomen, een aquastop zorgt dat het er niet uit blijft komen. Bij een gesprongen aanvoerslang loopt er tien tot vijftien liter per minuut uit en dan is de bak binnen twee minuten vol. Zet de beveiliging dus bij de kraan, niet alleen op de vloer.
De machine direct op de kale bodem van een kunststof bak zetten
Zeventig kilo op vier stelpoten van drie centimeter geeft een enorme puntbelasting. Het kunststof kruipt daaronder weg en na een jaar zit er een barst of een lek in de bodem. Een plaat multiplex of twee stoeptegels onder de poten verdelen die druk en kosten bijna niets.
Nooit meer in de bak kijken
Een bak die je niet kunt inzien is een bak die water verzamelt zonder dat je het merkt. Juist dat staande water tast de pomp, de bedrading en de connectoren onderin de machine aan. Leg er een vochtsensor in of trek de machine elk halfjaar even naar voren.
Een losse blauwe waterstop aanzien voor een echte aquastop
De losse variant tussen kraan en slang werkt mechanisch op een plotselinge doorstroming en doet bij een langzaam lek niets. Bij een aangebouwde aquastop loopt er een snoertje mee naar de machine en zit de slang in een tweede mantel. Alleen die laatste geeft de bescherming die je denkt te hebben.
Soda of een vaatwastablet in het wasmiddelvakje doen
Soda lost slecht op in koud water en blijft in de vakjes en in de hevel achter, waar het met wasmiddelresten een harde koek vormt. Die koek houdt vervolgens de sproeigaatjes tegen. Gebruik je het toch, dan hoort het los in de trommel bij een programma van zestig graden of hoger.
Azijn in het wasverzachtervakje laten staan
Azijn dat uren in het vakje blijft staan, werkt in op de kunststof hevel en op de afdichtingen die het water tegenhouden. Wil je toch ontkalken, gebruik dan citroenzuur, doe het in de trommel en draai er meteen een programma achteraan zodat het niet blijft staan.
De afvoerslang los in de standpijp hangen
De pomp duwt met kracht, en een slang die niet vastzit klimt bij elke afvoergang een stukje omhoog tot hij eruit springt. Dan pompt de machine de hele kuipinhoud naast de bak. Zet de slang vast met de meegeleverde beugel en houd het hoogste punt tussen de zestig en honderd centimeter.
Veelgestelde vragen
Is een bak onder de wasmachine nodig?
Nodig is hij zelden, verstandig soms wel. Heeft je machine een aangebouwde aquastop en een vlotterbeveiliging in de bodemplaat, dan beveiligt hij zichzelf al tegen de meeste scenario's. Staat het apparaat op een houten verdiepingsvloer, op zolder of boven een plafond dat je liever niet vervangt, dan is een bak alsnog een redelijke tweede lijn. Zorg dan wel dat je erin kunt kijken of dat er een vochtsensor in ligt.
Hoeveel water past er in een bak voor onder de wasmachine?
Reken bij een bak van 60 bij 60 centimeter op ongeveer 3,5 liter per centimeter randhoogte. Een gangbare bak met een rand van vijf centimeter houdt dus rond de achttien liter vast, en met een rand van acht centimeter kom je op een liter of achtentwintig. Dat is genoeg voor de inhoud van de kuip, maar niet voor een aanvoerslang die onder druk blijft doorlopen.
Hoeveel water zit er in een wasmachine als hij draait?
Tijdens het wassen staat er bij een katoenprogramma zo'n tien tot twintig liter in de kuip, afhankelijk van de beladingsgraad en het programma. Over een hele wasbeurt gebruikt een moderne machine veertig tot zestig liter, maar dat komt in porties binnen en gaat er in porties weer uit. Voor de maat van je bak telt alleen wat er op één moment in het apparaat staat.
Soda in de wasmachine: in de bak of in de trommel?
In de trommel, nooit in de bak van de wasmiddellade. Soda lost slecht op in koud water, klontert in de vakjes en blijft achter in de hevel van het wasverzachtervakje. Los in de trommel bij een programma van zestig graden of hoger komt het tenminste in oplossing. Houd er wel rekening mee dat soda alkalisch is en dat een aluminium trommelkruis daar op den duur onder lijdt, dus doe het spaarzaam of kies een reiniger die voor wasmachines gemaakt is.
Welke maat bak om je wasmachine in te zetten heb je nodig?
Een bak voor wasmachines koop je op de buitenmaat van het apparaat, met twee centimeter speling per zijde erbij. Voor een standaard vrijstaande machine van 60 bij 60 centimeter kom je dan op een bak van ongeveer 62 bij 62. Kijk daarnaast naar de hoogte: de machine komt vier tot zes centimeter hoger te staan en dat kan onder een keukenblad net niet meer passen. Controleer ook of de deur nog helemaal open kan.
Kan er een afvoer op een bak onder de wasmachine?
Kant en klaar zijn ze zeldzaam, maar je kunt er zelf een tuit van 19 of 22 millimeter in zetten als de bodem vlak genoeg is. Laat het slangetje uitkomen op een vloerput als die er is. Sluit je aan op de sifon van de wasmachineafvoer, houd het slangetje dan over de hele lengte boven het waterniveau, anders kan het vuil water terugstromen de bak in. Een zeefje op de tuit houdt pluis tegen.
Kan ik een bak onder de wasmachine op zolder gebruiken?
Juist daar is het zinvol, want water dat door een verdiepingsvloer zakt kost veel meer dan de machine zelf. Let dan wel op twee dingen. Verdeel het gewicht met een plaat onder de poten en zorg dat je de bak kunt inspecteren of dat er een sensor in ligt. Een bak op zolder die nooit bekeken wordt, verandert een klein lek in een dure reparatie aan het apparaat.
Heeft een vaatwasser ook een bak onder het apparaat nodig?
Meestal niet. Vaatwassers hebben bijna standaard een waterdichte bodembak met vlotter en een aangebouwde waterstop op de toevoerslang, en zitten bovendien ingebouwd tussen de kasten waardoor er geen bak onder past. Slaat die vlotter aan, dan pompt het apparaat continu en geeft het een foutcode. Wat je bij dit soort huishoudelijke apparaten zelf kunt repareren, hangt vooral af van of het onderdeel los leverbaar is.
Wat is een trommelkruis en waarom gaat het stuk?
Het trommelkruis is het spinvormige gietstuk aan de achterkant van de binnentrommel dat de as draagt. Het vangt alle krachten op van een volle trommel op zestienhonderd toeren. In veel machines is het van aluminium, en aluminium is gevoelig voor alkalische middelen en voor contact met andere metalen in een natte omgeving. Verzwakt het materiaal, dan scheurt het kruis rond de as en begint de trommel te slaan.
Kan ik een gebroken trommelkruis laten vervangen?
Bij oudere machines met een gedeelde kuip kon dat nog, maar tegenwoordig zijn de kuiphelften ultrasoon aan elkaar gelast. Je krijgt ze niet open zonder ze te vernielen, dus je koopt een complete buiten- en binnentrommel. Reken op drie- tot vierhonderd euro aan onderdelen plus de arbeid, en dat is bij een machine van acht jaar of ouder zelden nog rendabel.
Moet ik mijn wasmachine ontkalken?
In het grootste deel van Nederland is dat niet nodig. Bij een waterhardheid rond de 6 tot 12 Duitse graden en een normale dosering wasmiddel slaat er nauwelijks kalk neer. Het verwarmingselement krijgt in de loop van jaren een laagje, maar dat is zelden de reden dat een machine het opgeeft, en een nieuw element kost een paar tientjes. Een muffe lucht komt bijna altijd van te koud wassen en niet van kalk.
Werkt een vochtsensor in de bak beter dan de bak alleen?
Ja, en het is de goedkoopste verbetering die je kunt maken. Een sensor op de bodem van de bak stuurt bij het eerste water een elektrische afsluiter op de kraan aan, zodat de toevoer dichtgaat voordat de bak volloopt. De meeste sets geven ook een alarm, en juist dat alarm voorkomt dat water dagenlang rond de bodemplaat blijft staan. Wat er op dat moment al in de machine zit, komt er nog steeds uit, dus blijf de bak wel leeghalen.
Wanneer je beter een vakman belt
Een bak plaatsen, een slang vervangen of een lade schoonmaken doe je gewoon zelf. Er zijn een paar punten waarop je beter stopt.
Het eerste is de elektra. Wil je een aparte groep of een aardlekschakelaar voor de wasruimte, dan is dat werk achter de hoofdzekering in de meterkast en dat hoort bij een erkende installateur. Datzelfde geldt voor een wandcontactdoos die je in een natte ruimte wilt bijplaatsen.
Het tweede is een nieuwe afvoer voor de bak. Moet je daarvoor door een verdiepingsvloer heen, dan ga je door een constructie die het gewicht van de vloer draagt. Boren door een balk of door een breedplaatvloer is geen doe-het-zelfwerk, en op zolder komt daar vaak nog bij dat je op hoogte werkt of via een luik moet manoeuvreren met een machine van zeventig kilo. Laat dat doen door iemand die weet waar hij mag boren.
Het derde is de machine zelf. Bonkt de trommel bij het centrifugeren en heb je speling als je hem met de hand op en neer beweegt, dan zit het probleem in de lagers of in het trommelkruis. Laat dan eerst uitrekenen wat de onderdelen kosten voordat er iemand aan begint, want bij een dichtgelaste kuip is dat vaak het moment om te stoppen met repareren.