Naar de inhoud
Bekijk de rekenhulpen

Kitten: welke kit, welke naad en hoe je hem strak krijgt

5 gidsen 22 minuten lezen
diy-gids.nl TEGELEN, VOEGEN & KITTEN Kitten: soort kiezen, afstrijken en verwijderen

Een kitrand die blijft zitten hangt af van drie dingen: de juiste kitsoort, een naad die schoon en vetvrij is, en genoeg kit in de diepte. Siliconen en sanitairkit gebruik je waar water komt en je nooit gaat schilderen, acrylaatkit gebruik je binnen op naden die je wel overschildert. Afstrijken doe je met heel licht zeepsop en een houtje of een natte vinger, en zeepsop hoort nooit in een naad die je nog moet kitten. Uit een koker van 310 ml haal je bij een naad van 6 bij 6 millimeter ongeveer acht meter.

Alle gidsen over kitten

Kit verwijderen

Kit verwijderen valt of staat bij twee dingen: weten welke kit er zit en de rand eerst mechanisch weghalen voordat…

Hoe lang moet kit drogen

Op de koker staat meestal alleen de huidvormingstijd van een kwartier, en dat is niet het moment waarop je weer…

Kit afstrijken

Kit afstrijken doe je met twee dingen tegelijk: een glijmiddel op de kit en op de ondergrond, en een hulpmiddel…

Plinten kitten

Plinten kitten is eigenlijk twee klussen met twee verschillende tubes. Vastzetten doe je met montagekit volgens de vast-los-vast methode: aandrukken,…

Overschilderbare kit

Overschilderbaar betekent in de praktijk bijna altijd acrylaatkit: die is op waterbasis en verf hecht erop. Siliconenkit is nooit overschilderbaar…

Welke kit hoort bij welke klus

Kit is geen verzamelnaam voor één product. In het schap staan minstens zes soorten die zich totaal anders gedragen, en de meeste losgelaten of gescheurde randen komen voort uit een verkeerde keuze daar. Kitten is bovendien het laatste stukje van een grotere klus, dus kijk ook naar de rest van het werk bij tegelen, voegen en afdichten voordat je een koker koopt.

De eerste vraag is of de naad moet kunnen bewegen. Een aansluiting tussen bad en tegel werkt mee met het gewicht van het water, dus daar hoort een elastische kit die twintig tot vijfentwintig procent rek aankan. Een kier tussen een plint en een stucmuur beweegt nauwelijks en mag je vullen met acrylaatkit, die veel stijver is maar wel te schilderen.

De tweede vraag is of er water bij komt. Sanitairkit is gewone siliconenkit met een schimmelwerend middel erin, en dat middel spoelt er in de loop van jaren uit. Acrylaatkit is op waterbasis en heeft in een douchehoek niets te zoeken, want die zuigt vocht op en laat los.

De derde vraag is waar de kit tegenaan komt. Azijnzure siliconenkit, te herkennen aan de scherpe geur, tast zink, koper, spiegelcoating en soms rvs aan en hecht slecht op beton en kalkhoudende ondergronden. Twijfel je tussen twee soorten, dan helpt ons overzicht van welke kit bij jouw ondergrond en situatie past je sneller dan het etiket op de koker.

Merknamen zeggen minder dan het type. Een acrylaatkit die als universeel in het schap staat, van Bison of van Pattex, doet hetzelfde werk als het huismerk uit de bouwmarkt. Een twee componenten kit op epoxybasis, in de winkel meestal 2k-kit genoemd, is wel echt iets anders. Kijk dus eerst naar de soort op de koker en pas daarna naar het merk of de prijs.

KitsoortWaarvoor je hem gebruiktBewegingOverschilderbaarLet op
SanitairkitDouche, bad, wastafel, keukenbladOngeveer 20 procentNeeFungicide werkt vijf tot tien jaar, daarna komt schimmel terug
Azijnzure siliconenkitGlas, geglazuurde tegels, kunststof20 tot 25 procentNeeNiet op zink, lood, koper, spiegels, beton of natuursteen
Neutrale siliconenkitNatuursteen, spiegel, zink, rvs, aluminium20 tot 25 procentNeeDuurder, maar de enige veilige keuze op gevoelige materialen
AcrylaatkitKieren binnen, plinten, kozijn tegen muur, stucwerk7 tot 12 procentJaKrimpt bij het drogen, dus diepe naden in twee lagen vullen
Hybride kit of MS-polymeerkitBuitenwerk, beglazing, constructieve naden, lijmen20 tot 25 procentMeestal welHecht op bijna alles, ook op licht vochtige ondergrond
BeglazingskitTopafdichting tussen glas en glaslatBeperktJaSpeciaal gemaakt om overgeschilderd te worden, niet verwarren met acrylaat
ButyleenkitOude beglazing, aansluitingen die kleverig moeten blijvenKruipt meeNeeBlijft jarenlang plakken en vangt stof, zwart van kleur
BitumenkitDakgoot, daktrim, loodslab, dakbedekkingBeperktNeeZwart en niet te verwijderen zonder vlek, alleen buiten gebruiken
Twee componenten kit op epoxybasisDouchedrain, drainbak, chemisch belaste nadenNauwelijksNeeHard eindresultaat, mengverhouding en verwerkingstijd luisteren nauw
Montagekit en lijmkitVensterbank, panelen, spiegels, steenstrips plakkenWeinigWisselendBedoeld om te lijmen, dus later vrijwel niet meer los te krijgen
Luchtdichte of isolerende kitAansluiting kozijn op binnenspouwblad, isolatieBeperktMeestal welWerkt alleen als de naad droog en stofvrij is, anders scheurt het luchtdichte vlak
Verwijderbare kitTijdelijke afdichting, winterbeglazing, proefopstellingBlijft zachtNeeHardt niet echt uit, dus niet gebruiken waar water achter kan lopen

Welke kleur kit je kiest

Welke kleur kit je gebruikt is deels smaak, maar er zit wel een regel achter die bijna altijd goed uitpakt: houd de kitrand in dezelfde kleur als de voeg, en kit wit sanitair af met wit. Dan loopt de lijn van de voegen door en valt de kitrand niet op als een aparte streep.

Wat veel mensen verrast: exact dezelfde kleur als de voeg ziet er toch anders uit. Kit is glad en licht glanzend, terwijl een voeg mat en korrelig is, dus dezelfde grijstint oogt in kit donkerder. Bij donkere tegels met een lichte voeg werkt transparant grijs vaak het mooist, omdat die kleur meekleurt met wat eronder ligt.

Er zijn tegenwoordig tientallen kleuren kit, tot en met kleurenwaaiers die op de voegkleuren van de bekende merken zijn afgestemd. Koop bij twijfel één koker en spuit een proefstukje op een stuk karton naast de tegel, in daglicht. Welke kleuren kit er zijn kun je op de verpakking nooit goed beoordelen, want de dop is meestal feller dan de kit zelf.

Witte kit die niet verkleurt bestaat niet helemaal, maar er zit verschil in. Goedkope azijnzure siliconen worden geler en sneller, zeker achter een gordijn of in een keuken met vetdamp. Neutrale en hybride kitten houden hun kleur langer vast.

SituatieKleur die werktWaarom
Wit sanitair tegen witte tegelWitOnzichtbare overgang, vuil valt wel eerder op
Antracieten tegel met grijze voegGrijs of transparant grijsKit oogt donkerder dan de voeg, transparant vangt dat op
Wit sanitair tegen donkere tegelWit langs het sanitair, donker langs de tegelVolg het materiaal waar de rand het langst tegenaan ligt
NatuursteenTransparant of steenkleur, altijd siliconenvrijGekleurde pigmenten en olie geven randvlekken in de steen
Keuken met houten bladKleur van het blad, neutrale kitEen houten blad werkt, dus de rand mag niet opvallen bij beweging
Kozijn binnen dat geschilderd wordtWit acrylaat, daarna overschilderenDe verf bepaalt de eindkleur, niet de kit
Kozijn buiten in een donkere kleurKit in de kozijnkleurEen lichte naad in donker schilderwerk valt meteen op
Glaslatten in lichte kleurKit in dezelfde kleur als de latOpenstaande naden zie je bij licht werk direct

De naad voorbereiden: schoon, droog en vetvrij

Ontvetten voor het kitten is de stap die het vaakst wordt overgeslagen en die het vaakst de oorzaak is van een rand die na een half jaar aan de bovenkant openstaat. Kit hecht niet op vet, niet op zeepresten, niet op stof en al helemaal niet op een oude siliconenfilm.

Begin altijd met de oude rand volledig weg te halen, ook het dunne laagje dat je bijna niet ziet. Hoe je dat doet zonder krassen in het glazuur staat bij het weghalen van een oude kitrand. Krab de naad daarna leeg tot op de ondergrond en zuig hem uit met een smalle zuigmond.

Waarmee je ontvet hangt af van de ondergrond. Spiritus is de veiligste allrounder: het verdampt volledig en laat niets achter. Wasbenzine pakt siliconenresten beter aan, maar is ontvlambaar en vraagt een open raam.

Een ontvetter met olie erin, zoals kruipolie, is precies verkeerd om. Die laat een vettige film achter waar nieuwe kit juist niet op hecht.

Huishoudelijke schoonmaakmiddelen zijn hier geen goede keuze. Een muurreiniger als St. Marc bevat soda en laat een zoutige film achter waar kit niet op hecht, en ammoniak doet hetzelfde. Gebruik je toch zo'n middel om vuil weg te halen, spoel dan met schoon water na en ontvet daarna alsnog met spiritus.

Laat de naad daarna echt drogen. Kitten op een natte ondergrond werkt niet, ook niet met siliconen die vocht nodig heeft om uit te harden: dat vocht haalt hij uit de lucht, niet uit een plas in de hoek. Stoffige kitranden of een naad vol tegelvoegresten veeg je eerst droog uit, want nat gaan die resten juist smeren.

OndergrondWaarmee ontvettenWat je beter niet gebruikt
Geglazuurde tegelsSpiritus of een kitontvetter op alcoholbasisAllesreiniger met glansmiddel, die laat een film achter
Natuursteen en composietSpiritus, droog nawrijvenZure reiniger en wasbenzine, die trekken in de steen
Acrylaat bad en douchebakLauw water met neutrale zeep, daarna spiritusAceton en thinner, die maken het oppervlak dof
Rvs drain en rvs bladSpiritus, na licht opschuren met schuurvliesStaalwol, die laat deeltjes achter die gaan roesten
Geschilderd houtOntvetter op waterbasis, daarna goed nadrogenTerpentine op verse verf, die weekt de laklaag
Kunststof kozijnSpiritus of een reiniger voor kunststofThinner en aceton, die tasten het oppervlak aan
Stucwerk en gipsplaatDroog afstoffen, hooguit licht vochtig afnemenNat schrobben, dan zuigt de stuclaag zich vol
Beton en metselwerkUitborstelen en uitzuigen, losse delen wegOntvetter met olie, die trekt in de poriën

De kitspuit, het tuitje en hoeveel kit uit een koker komt

Bij kitten scheelt een goede kitspuit meer aan het eindresultaat dan het merk kit. De beste kitspuit voor thuisgebruik is een metalen skeletmodel met twee stangen of strips langs de koker, een aandrukstang die gecentreerd blijft en een grote beugel zodat je hand het volhoudt. Kunststof spuiten met één dunne stang buigen door zodra de kit stroef wordt.

Komt de kit aan de achterkant van de koker naar buiten, dan is dat bijna nooit de schuld van de kit. Meestal duwt de aandrukplaat scheef tegen het schotje in de koker, of zit het tuitje verstopt en loopt de druk zo hoog op dat het schotje uitwijkt. Controleer eerst of er wel iets uit het tuitje kan komen voordat je harder gaat knijpen.

Openen doe je in twee handelingen. Snijd eerst het schroefdraad van de koker recht af, schroef het tuitje erop en snijd dat schuin af op de breedte van de naad, ongeveer onder vijfenveertig graden. Prik daarna het folie in de koker door met de pen aan de kitspuit of een lange schroef, anders komt er niets.

Loopt de kit na het knijpen door, dan komt dat door de lucht die in de koker is meegekomen. Ontgrendel de aandrukstang met het lipje achterop zodra je stopt, ook op de metalen modellen van Cox, en trek de stang een centimeter terug. Een patroon chemisch anker past in dezelfde spuit, maar vraagt zoveel meer kracht dat een licht model daar niet tegen kan.

Een lege koker krijg je er pas uit als de aandrukstang helemaal terug is. Het lipje achterop dient om die stang te ontgrendelen, waarna je de koker uit het kitpistool kunt losmaken. Veeg de aandrukplaat daarna schoon voordat je een nieuwe koker plaatst, want een klodder oude kit onder die plaat duwt de volgende koker meteen scheef.

Naad breed x diepMeters uit een koker van 310 mlWaar je die maat tegenkomt
4 x 4 mmOngeveer 19 meterFijne naden langs glaslatten en profielen
5 x 5 mmOngeveer 12 meterPlint tegen muur, kozijn tegen stucwerk binnen
6 x 6 mmOngeveer 8,5 meterStandaard sanitairnaad rond een wastafel
8 x 6 mmOngeveer 6,5 meterDouchebak tegen tegelwerk
8 x 8 mmOngeveer 4,8 meterBad tegen tegel, ruime hoekaansluiting
10 x 8 mmOngeveer 3,9 meterScheve hoek, oud tegelwerk
10 x 10 mmOngeveer 3 meterKozijn tegen metselwerk buiten
15 x 10 mmOngeveer 2 meterBrede naad in gevelwerk, altijd met rugvulling
20 x 10 mmOngeveer 1,5 meterGrote kier die je beter eerst opvult

Kit afstrijken, afmessen en afplakken

Het afwerken bepaalt hoe de rand eruitziet, en daar gaat het bij zelf kitten het vaakst mis. De basis is simpel: breng precies genoeg kit aan, spuit de kit en de strook ernaast nat met water waar een paar druppels neutrale zeep in zitten, en haal de overtollige kit in één vloeiende beweging weg. De hele techniek staat stap voor stap bij het afstrijken van een kitnaad.

Gebruik weinig zeep en veel water. Een scheutje afwasmiddel in een plantenspuit is genoeg, en kies een neutrale zeep zonder citroen. Zure of sterk geparfumeerde middelen tasten het oppervlak van verse kit aan, waardoor de rand mat wordt of plaatselijk slecht uithardt.

Waarmee je afstrijkt is persoonlijk. Een houten afstrijkhoutje of een set kunststof afgladprofielen geeft de strakste, gelijkmatige rand, ook als je de kit onregelmatig hebt aangebracht. Een schuin afgesneden pvc pijpje doet hetzelfde werk voor bijna niets.

Veel mensen lopen daarna nog één keer heel licht na met een natte vinger, en dat mag, als je maar nauwelijks druk zet. Voor kleine hoekjes werkt een leeggeknepen kokertje verrassend goed, omdat je de weggehaalde kit daar meteen in opvangt.

Een metalen voegspijker geeft in geoefende handen een prachtige rand, maar op matte, hardgebakken tegels zonder glanzende glazuurlaag laat metaal grijze strepen achter die je er nauwelijks af krijgt. Bij een kunststof of houten hulpmiddel loop je dat risico niet, dus voor een enkele klus is dat de verstandige keuze.

Kitten afplakken of niet is een kwestie van hoe strak je hand is. Tape geeft een messcherpe overgang bij een rechte naad, en je trekt hem er direct na het afstrijken af, schuin naar buiten. Wacht je tot de kit een huid heeft, dan scheurt de rand mee en heb je een gerafelde lijn.

Hoe lang kit droogt en wanneer je de rand mag belasten

Drogen en uitharden zijn bij kit twee verschillende dingen. Siliconenkit vormt binnen een kwartier een huid en voelt dan droog aan, maar hardt daarna van buiten naar binnen door met ongeveer twee millimeter per vierentwintig uur. Een rups van acht millimeter is dus pas na een dag of vier helemaal doorgehard.

Acrylaatkit werkt anders, want daar moet het water uit verdampen. Die is oppervlakkig sneller droog, maar krimpt daarbij, en in een diepe naad duurt dat dagen. Hoe snel kit droogt hangt verder af van temperatuur en luchtvochtigheid: kitten in een koude, kurkdroge ruimte gaat een stuk trager. Per kitsoort staan de tijden in het overzicht van droog- en uithardingstijden.

Kit drogen met een föhn versnelt niets. Siliconenkit heeft juist vocht uit de lucht nodig om uit te harden, dus warme droge lucht werkt tegen je. Bij acrylaatkit droog je met een föhn alleen de buitenkant dicht, waardoor het water binnenin niet meer weg kan en de rand later inzakt of scheurt.

Blijft siliconenkit na dagen plakkerig, dan is de tube meestal over de datum, is het te koud, of is de kit met zeepsop bewerkt voordat hij een huid had. Zet de verwarming aan, hang een natte handdoek in de ruimte en geef het nog een etmaal. Blijft hij dan nog plakken, dan moet de rand eruit en opnieuw.

Wat je wilt wetenSanitairkit en siliconenAcrylaatkitHybride kit
Huidvorming10 tot 20 minuten10 tot 30 minuten10 tot 30 minuten
DoorhardingOngeveer 2 mm per 24 uurVan buiten naar binnen, dagen bij diepe naadOngeveer 3 mm per 24 uur
Weer douchenNa 24 uur voorzichtig, na 3 dagen zekerNiet geschikt in de doucheNa 24 uur
OverschilderbaarNooit4 tot 24 uur1 tot 2 dagen, eerst proefstuk
Verwerkingstemperatuur5 tot 35 graden5 tot 30 graden, niet bij vorst0 tot 35 graden
Regen kort na het kittenNa een uur geen probleemMinstens 24 uur droog weer nodigNa een uur geen probleem
Ramen wassen na kittenNa 2 tot 3 dagenNa 2 dagenNa 2 dagen

Kitten in de badkamer en de keuken

De badkamer is de plek waar een kitrand het zwaarst wordt belast en waar een fout je een lekkage onder de vloer oplevert. De volgorde die werkt: alles droog en leeg, dan ontvetten, dan kitten van boven naar beneden, en pas daarna afstrijken. Ga je de badkamer opnieuw kitten, doe dan de hele ruimte in één keer. Dan heeft elke naad dezelfde kleur en dezelfde uitharding.

Belast een verse rand niet te snel. Water op een kitrand die vanbinnen nog zacht is vervormt de kit en trekt hem van de bak los, en dan zie je pas maanden later een donkere plek in het plafond eronder. Hoeveel tijd je moet uittrekken lees je bij de droogtijd per kitsoort en naaddikte.

Ga je verder dan alleen de kitranden en komt er ook nieuw tegelwerk, bepaal dan eerst de hoeveelheid materiaal. Met de tegelcalculator inclusief snijverlies weet je in twee minuten hoeveel dozen je nodig hebt en waar de naden uitkomen.

PlekWelke kitWaar het misgaat
Bad tegen tegelwerkSanitairkit, naad minstens 6 mmTe dun randje, en te snel weer in bad
Douchebak en douchevloerSanitairkit, bij natuursteen neutraalZeepresten in de naad van het afstrijken
Douchedrain van rvsNeutrale kit of twee componenten kitNiet opgeschuurd en niet ontvet, dus vocht eronder
Wastafel tegen de muurSanitairkit in de kleur van het sanitairWasbak niet ondersteund, kit als constructie gebruikt
Keukenblad tegen wandSanitairkit of neutrale siliconenkitBij een houten blad werkt de naad meer dan je denkt
Spoelbak in het bladNeutrale kit, dun en volKit als enige afdichting onder de rand, zonder klemmen
Toiletpot op tegelvloerSanitairkit, achterzijde open latenRondom dichtkitten, dan zie je een lekkage niet
Badkamerplafond tegen wandOverschilderbare acrylaatkitKitten op vers stucwerk dat nog niet droog is

Kitten en schilderen in de goede volgorde

Eerst kitten of eerst schilderen is een vraag met een duidelijk antwoord: eerst gronden, dan kitten, dan aflakken. Op kaal of pas geschuurd hout hecht kit matig en zuigt het hout de weekmakers eruit, dus een laag grondverf vooraf maakt de hechting merkbaar beter. Daarna kit je de naden en schilder je de aflak over kit en hout heen.

Bij muren en plafonds werkt het net andersom dan mensen verwachten. Kieren langs kozijnen en de naad tussen wand en plafond kit je vóór het schilderen, want de verf maakt de kitrand pas onzichtbaar. Plafond kitten na verven kan wel, maar dan zie je de kitlijn altijd als een aparte glans in het geverfde vlak.

Overschilderbaar wil niet zeggen direct overschilderbaar. Acrylaatkit is meestal na vier tot acht uur te schilderen met een watergedragen verf, sommige types al na een half uur, en een dikke rand vraagt gerust een dag. Wat voor jouw type geldt staat op de koker en in onze tabel met droog- en wachttijden per materiaal.

Siliconenkit overschilderen lukt niet. De verf pakt in eerste instantie soms een beetje, maar bladdert daarna af, en het hout naast de rand raakt besmet met siliconen waardoor je kratertjes in de aflak krijgt. Welke soorten wel verf verdragen staat bij kit die je wel kunt schilderen.

KitsoortOverschilderenWachttijdWaar je op let
AcrylaatkitJa, met acryl- en alkydverf4 tot 24 uur, dikke rand langerEerst grondverf op kaal hout, dan pas de aflak
Acrylaatkit met snelle formuleJaVanaf een half uurAlleen bij dunne naden, dikke naden blijven binnen nat
BeglazingskitJa, daarvoor gemaaktVolgens de koker, meestal een dagVerf een paar millimeter over de kit op het glas
Hybride kit en MS-polymeerkitMeestal wel, altijd proefstuk1 tot 2 dagenWatergedragen verf kan van de rand af springen
Siliconenkit en sanitairkitNeeNiet van toepassingVerf bladdert af en besmet het hout ernaast
Butyleenkit en bitumenkitNeeNiet van toepassingSlaat door de verf heen met bruine vlekken
MontagekitWisselend, lees de koker1 dagVaak wel te schilderen, maar zelden vlak genoeg

Ramen, kozijnen en glaslatten

Bij ramen kom je twee heel verschillende naden tegen. De topafdichting tussen glas en glaslat is een technische afdichting die water buiten houdt, en die hoort met een overschilderbare beglazingskit te worden gemaakt. Bij isolatieglas in een buitengevel wordt een rand van ongeveer vier millimeter breed en zes millimeter diep aangehouden.

De naad tussen de glaslat en het kozijn is een andere zaak. Die dicht je vooral omdat openstaande naden bij lichte kleuren lelijk zijn, en daarvoor is acrylaatkit voor buiten geschikt. De onderste glaslat laat je altijd open, want daar moet vocht uit de sponning weg kunnen ventileren.

De kit voor een raamkozijn buiten is dus een andere dan die je binnen gebruikt: buiten hybride of acrylaat voor exterieur, binnen gewone acrylaatkit. Enkel glas plaatsen in een oud houten kozijn gaat nog steeds met stopverf of een beglazingskit, en dan alleen in een sponning die eerst in de grondverf is gezet.

Dichtverven in plaats van kitten is geen alternatief. Verf kan maar heel weinig krimp en rek opnemen en scheurt binnen een paar weken open, waarna vuil en water zich juist in die scheur verzamelen. Kit neemt aanzienlijk meer beweging op en houdt de naad dicht.

Voor de naad tussen kozijn en muur buiten geldt een afweging. Bij nieuwbouw met dicht opgevulde spouwisolatie wordt die naad vaak bewust opengelaten voor ventilatie, terwijl je bij oudere huizen met een steensmuur juist wel afkit om slagregen buiten te houden. In beide gevallen moeten de kantstukken van het kozijn eerst goed in de grondverf of menie staan.

NaadWelke kitMaat en aandachtspunt
Glas tegen glaslat, isolatieglasOverschilderbare beglazingskitOngeveer 4 mm breed, 6 mm diep, verf iets over de kit
Glaslat tegen kozijnAcrylaatkit voor buitenOnderste glaslat open laten voor ventilatie
Enkel glas in oud houten kozijnStopverf of beglazingskitSponning eerst in de grondverf zetten
Glas op metaalNeutrale siliconenkit of MS-kitAzijnzure kit tast het metaal en de coating aan
Kozijn tegen metselwerk buitenHybride kit met rugvullingNaad minstens 10 mm, oude huizen wel, nieuwbouw meestal niet
Kozijn tegen binnenmuurAcrylaatkitInsnijden, kitten, dan schilderen
Kunststof kozijn buitenNeutrale of hybride kitGeen thinner bij het ontvetten, dat maakt het profiel dof
Deurkozijn tegen vloer of laminaatFlexibele acrylaatkitLaat de vloer vrij, kit niet vastlijmen
Rolluikkast tegen gevelHybride kitAfwateringsopeningen open laten
Kitrand binnen bij het raamSanitairkit of neutrale kitVul royaal, zodat condens naar buiten loopt

Buiten kitten aan goot, dak, lood en gevel

Buiten kitten stelt twee extra eisen: het moet een uv-bestendige kit zijn en hij moet tegen water kunnen op het moment dat hij nog niet hard is. Gewone acrylaatkit voldoet aan geen van beide, dus voor hout kitten buiten, beton kitten of stenen kitten buiten gebruik je een hybride kit of een polyurethaankit.

De verwerkingstemperatuur ligt voor de meeste soorten tussen vijf en vijfendertig graden, en kit verwerken bij minder dan vijf graden gaat mis omdat hij dan nauwelijks uithardt. Kitten in de regen kan bij hybride kit net, maar de ondergrond moet droog zijn op het moment dat de kit erin gaat. Bij acrylaatkit wacht je op minstens vierentwintig uur droog weer, anders spoelt hij deels uit en krijg je witte strepen op de gevel.

Op zink en lood is de kitkeuze belangrijker dan waar ook. Azijnzure siliconenkit tast die metalen aan en laat na een paar jaar los, dus een zinken dakgoot kitten doe je met een neutrale kit, een butylproduct of een bitumenkit. Solderen blijft de echte reparatie van zink, kit is niet meer dan een noodverband.

Loodslabben zet je vast met een loodkit of een bitumenproduct dat blijvend soepel blijft, bijvoorbeeld een bitumen afdichting als Tixophalte van Shell voor lood en steen. Datzelfde type kit gebruik je bij pvc dakbedekking en bij een daktrim, waar de kit vooral het water keert en de mechanische bevestiging het werk doet.

Klus buitenWelke kitWaar het misgaat
Zinken dakgoot dichtenNeutrale kit, butyl of bitumenkitAzijnzure siliconen tasten het zink aan
Daktrim afkittenBitumenkit of hybride kitKit als enige bevestiging gebruiken
Loodslab en loodreparatieLoodkit op bitumenbasisKit op vervuild of oxidelaag, eerst schoonborstelen
Dakpannen en nokvorstAlleen als noodoplossingVastzetten met kit in plaats van vorstklemmen
Pvc dakbedekkingKit die bij het folietype hoortUniversele kit die de folie week maakt
Beton en betonelementenPolyurethaankit met rugvullingSiliconen hechten slecht op alkalisch beton
Steenstrips plakkenMontage- of lijmkit voor buitenTe weinig lijm, strips laten in de vorst los
Gevelplaten van TrespaNeutrale kit, of naad open latenNaden dichtkitten terwijl de plaat wil werken
Draingoot in het terrasTwee componenten kit of hybride kitKitten op een natte, koude ondergrond
Vijver en onderwaterSpeciale onderwaterkitGewone sanitairkit, die hardt onder water niet uit

Binnen kitten langs gipsplaat, stucwerk, behang, laminaat en plinten

Binnen doet kit vooral cosmetisch werk: kieren dichten die anders als een donkere lijn in het zicht blijven. Acrylaatkit is daar de standaard, omdat je hem kunt schilderen en hij makkelijk af te strijken is met alleen water. Voor de afwerking langs de vloer is er een eigen aanpak, zie het kitten van plinten langs muur en vloer.

Naden tussen gipsplaten onderling kit je niet. Die vul je met voegvuller en wapeningsband, want een kitnaad blijft zichtbaar onder de verf en neemt geen vlak op. Kit gebruik je bij gipsplaten alleen op de aansluiting met een ander materiaal: gipsplaten tegen muur, tegen plafond of tegen een kozijn.

Bij stucwerk maakt insnijden het verschil. Snijd de hoek tussen wand en plafond of langs een kozijn los met een insnijmes, zodat je een rechte kier van twee tot drie millimeter hebt. Hoeken kitten na stucen doe je pas als het stucwerk droog is, anders komt het vocht achter de kit vandaan en laat de rand los.

Behang en kit hebben een vaste volgorde. Scheuren en kieren in de ondergrond zet je dicht vóór het behangen, maar de afwerkingsnaad langs plafond en kozijn kit je erna, anders snijd je je eigen kitrand kapot bij het aftrimmen. Bij vliesbehang en renovlies kit je dus na het behangen en vóór het schilderen.

Laminaat afkitten vraagt terughoudendheid. Een zwevende vloer moet kunnen werken, dus de dilatatie langs de muur blijft vrij en gaat onder een plint of een profiel. Alleen waar geen plint kan, bijvoorbeeld in een deurkozijn, vul je de naad met een flexibele kit die de beweging opneemt.

BinnenklusWelke kitAandachtspunt
Kieren dichten met acrylaatkitAcrylaatkitDiepe kier eerst opvullen, daarna kitten
Scheuren in murenFlexibele acrylaatkit of scheurvullende kitWerkende scheuren komen terug, eerst de oorzaak zoeken
Gipsplaat tegen muur of plafondAcrylaatkitNaden tussen platen zelf voegen, niet kitten
Muren kitten na stucenAcrylaatkitInsnijden en pas kitten als het stucwerk droog is
Behang en renovlies langs het plafondOverschilderbare acrylaatkitKitten na het behangen, vóór het schilderen
Laminaat bij het deurkozijnFlexibele kit in vloerkleurVloer nooit vastlijmen met kit
Traptreden en stootbordenAcrylaatkitKraken komt van beweging, kit maskeert alleen de kier
Vensterbank op metselwerkMontagekitOndersteuning met specie, kit is geen constructie
Spiegel op tegel of muurSpiegellijm of neutrale kitAzijnzure kit tast de coating achterop aan
Mdf en houten nadenAcrylaatkitKaal mdf eerst gronden, anders zuigt de kit weg
Pvc buis door een wandNeutrale kit of manchetBrandwerende doorvoer nooit met gewone kit
Rvs plint of profielNeutrale siliconenkitAzijnzure kit kan rvs laten uitslaan

Kit over kit, bijwerken en vervangen

Kit over kit aanbrengen is de vraag die het vaakst gesteld wordt, en het antwoord is bijna altijd nee. Nieuwe kit hecht slecht op uitgeharde kit, en helemaal slecht als de oude rand met zeepsop is afgestreken: dat afstrijkmiddel zit nog in het oppervlak en houdt de hechting tegen. De rand ziet er even mooi uit en laat daarna langs de randjes los.

Er is één uitzondering die in de praktijk werkt: verse kit over verse kit binnen het eerste half uur, voordat er een huid op zit en zonder dat er zeepsop overheen is gegaan. Merk je tijdens het werk dat een stuk te weinig kit heeft gekregen, vul dan meteen bij in plaats van morgen.

Acrylaatkit over siliconenkit hecht helemaal niet, want acrylaat pakt niet op een siliconenoppervlak. Andersom, siliconenkit op siliconenkit, houdt iets beter maar blijft een zwakke plek. Wil je bijwerken, dan snijd je die naad eruit en begin je opnieuw, en hoe je dat netjes doet staat bij het uitsnijden van oude kit zonder schade.

Een scheurtje in de kit repareren door er een streepje verse kit overheen te leggen houdt hooguit een paar maanden. Zo'n scheur betekent dat de rand de beweging niet aankan, meestal omdat hij te dun is of aan drie kanten hecht. Alleen een nieuwe, ruimere naad lost dat op.

Bij een gedeeltelijke reparatie snijd je nooit een klein stukje uit het midden. Haal de hele naad weg tot een hoek of een eindpunt, want een aansluiting van oud op nieuw midden in een rand blijft zichtbaar en is het eerste plekje dat weer openscheurt. Zit het probleem in een verticale hoek, neem dan die hele hoek plus een stukje van de horizontale naad mee.

Een rand die alleen vies is hoef je natuurlijk niet te vervangen. Het reinigen van een verder gave kitrand doe je met een schimmelreiniger of een sopje met soda, laten inwerken en goed naspoelen. Zit het zwart eenmaal ín de kit, dan haalt geen enkel middel dat er nog uit.

Hoe lang een kitrand meegaat verschilt sterk. In een dagelijks gebruikte douche is vijf tot tien jaar normaal en in een droge hoek gaat een rand zo twintig jaar mee. Vervangen doe je zodra hij loslaat, scheurt, hard wordt of van binnenuit zwart is geworden, want die zwarte plekken zitten ín de kit en gaan er met schoonmaken niet meer uit.

Droogtijden

Per materiaal de droogtijd, de overschilderbaar-tijd en de volledige uithardingstijd, met de invloed van temperatuur en luchtvochtigheid. Bekijk alle gegevens

Soort werkMateriaalStofdroogOverschilderbaar of belastbaarVolledig uitgehardWaar het misgaat
KitAcrylaatkit20 tot 40 minutenna 6 tot 12 uur overschilderbaar24 tot 48 uurTe vroeg overschilderen geeft scheurtjes in de verf omdat de kit nog krimpt.
KitSiliconenkit (sanitair)10 tot 20 minutenniet overschilderbaar24 uur per 2 mm dikteEen dikke kitrand hardt van buiten naar binnen uit. Een rand van 8 mm heeft dus rustig drie tot vier dagen nodig.
KitHybride kit (MS-polymeer)15 tot 30 minutenna 24 uur overschilderbaar24 tot 72 uurHardt uit met luchtvochtigheid. In een droge, koude ruimte duurt het merkbaar langer.
KitPolyurethaankit30 tot 60 minutenna 24 uur3 tot 5 dagenBlijft lang plakkerig aanvoelen terwijl hij vanbinnen al hard is.
KitMontagekit30 minuten voorgripna 24 uur belastbaar3 tot 7 dagen op volle sterkteZwaar materiaal te snel loslaten zorgt dat het langzaam wegzakt.
StucwerkStucpasta of finishpasta2 tot 4 uurna 12 tot 24 uur schuren24 tot 48 uurOp een niet-voorgestreken ondergrond droogt de pasta te snel en scheurt hij.
StucwerkGips (raaplaag)12 uur per laagna 24 uur verder werken1 week per centimeter dikteVerven op nog vochtig gips geeft doffe plekken en later bladderende verf.
StucwerkCementgebonden pleister24 uurna 3 dagen2 tot 4 wekenEen dikke laag in een koude ruimte kan weken nat blijven.
StucwerkVulmiddel voor gaatjes20 tot 60 minutenna 1 tot 2 uur schuren4 tot 8 uurDiepe gaten in een keer vullen zakt in. Vul in twee lagen.
VerfMuurverf op waterbasis (latex)30 tot 60 minutenna 4 tot 6 uur tweede laag2 tot 4 wekenDe verf voelt na een dag hard aan maar is pas na weken echt schrobvast.
VerfGrondverf op waterbasis1 uurna 4 tot 6 uur schuren en aflakken24 uurOnvoldoende schuren tussen de lagen geeft slechte hechting van de lak.
VerfGrondverf op terpentinebasis4 tot 6 uurna 16 tot 24 uur3 tot 5 dagenBij minder dan 10 graden droogt hij nauwelijks door.
VerfLak op waterbasis1 tot 2 uurna 6 uur tweede laag5 tot 7 dagenDeuren te vroeg sluiten laat de lak aan de sponning vastplakken.
VerfLak op terpentinebasis4 tot 8 uurna 24 uur1 tot 2 wekenBlijft in een vochtige ruimte dagen kleverig.
VerfVoorstrijkmiddel1 tot 2 uurna 2 tot 4 uur verder12 uurDoorwerken op een nog glimmend voorstrijk sluit vocht in.
VloerEgaliseermiddel3 tot 6 uur beloopbaarna 24 uur vloer leggen1 dag per millimeterEen laag van 10 mm is pas na ruim een week droog genoeg voor pvc.
VloerCementdekvloer24 tot 48 uur beloopbaarna 3 weken belastbaar1 week per centimeter, daarna langzamerEen dekvloer van 6 cm heeft zeker 6 tot 10 weken nodig voor een dampdichte vloer erop mag.
VloerAnhydriet gietvloer24 tot 48 uurna 5 tot 7 dagen3 tot 6 wekenDe zwakke bovenlaag moet er eerst af geschuurd worden.
VloerBetonvloer gestort24 uur ontkistenna 7 dagen licht belastbaar28 dagen op sterkteTe snel laten uitdrogen geeft krimpscheuren. Houd hem een week vochtig.
TegelwerkTegellijm (standaard)niet belopenna 24 uur voegen7 dagenVoegen op nog natte lijm geeft vlekken in de voeg en slechte hechting.
TegelwerkTegellijm (sneldrogend)niet belopenna 4 tot 6 uur voegen24 uurHandig bij een douchevloer, maar je hebt maar 20 minuten verwerkingstijd.
TegelwerkVoegmortel2 tot 3 uur nawassenna 24 uur licht belastbaar7 dagen voor douchegebruikTe snel douchen spoelt de voeg uit en geeft zandende voegen.
TegelwerkSmeerbare afdichting (kimband en pasta)3 tot 4 uur per laagna 12 tot 24 uur tegelen24 uurTwee dunne lagen werken beter dan een dikke.
BehangBehangplaksel op vliesbehangdirect hangenna 24 uur droog48 uurVerwarming vol aanzetten laat de naden openstaan.
BehangGlasweefsel met muurverf gelijmd6 uurna 24 uur overschilderen48 uurTe vroeg de tweede laag geeft blaasjes.
HoutHoutlijm (pva)20 tot 30 minuten klemmenna 1 uur voorzichtig hanteren24 uur op volle sterkteTe weinig klemdruk geeft een lijmnaad die later openscheurt.
HoutConstructielijm (polyurethaan)40 minuten klemmenna 3 uur24 uurSchuimt op en drukt uit de naad. Vooraf afplakken scheelt schuurwerk.
HoutHoutvuller op waterbasis30 minutenna 1 uur schuren4 uurDiepe gaten zakken in. Vul in lagen van maximaal 5 mm.
HoutEpoxy houtreparatie30 tot 90 minutenna 4 tot 6 uur schuren24 uurOnder 10 graden hardt hij niet goed uit en blijft hij rubberig.
HoutBeits op waterbasis1 uurna 4 uur tweede laag24 tot 48 uurIn de volle zon droogt de beits te snel en krijg je aanzetstrepen.

Samengesteld uit fabrikantenvoorschriften en uit wat mensen in de praktijk tegenkomen. Alle tijden gelden bij ongeveer 20 graden en 60 procent luchtvochtigheid. Kouder of vochtiger betekent langer wachten: reken bij 10 graden ruwweg op een verdubbeling. Houd bij twijfel de verpakking van jouw product aan.

Veelgestelde vragen

Waarmee moet je ontvetten voor het kitten?

Spiritus is de veiligste keuze, want die verdampt volledig en laat niets achter. Voor hardnekkige siliconenresten werkt wasbenzine beter, maar dan met een raam open. Een muurreiniger als St. Marc, ammoniak of soda laat een zoutige film achter waar kit slecht op hecht, dus spoel die altijd na met schoon water en ontvet daarna alsnog. Terpentine is als ontvetter voor kitten geen goede keuze, omdat er een vettige rest achterblijft.

Wat is een goede kitspuit en waar let je op bij het kopen?

De beste kitspuit voor thuis is een metalen model met twee stangen of strips langs de koker, een aandrukstang die niet naast het schotje wegglijdt en een ruime beugel. Een goede kitspuit kost tussen de vijftien en dertig euro en gaat jaren mee. Kunststof spuiten met één dunne stang buigen door zodra de kit stroef wordt, en bij een bakmodel krijg je bij oudere kokers eerder kit aan de achterkant naar buiten.

Hoeveel kit heb ik nodig per meter?

Reken met de doorsnede van de naad. Uit een koker van 310 ml haal je bij een naad van vijf bij vijf millimeter ongeveer twaalf meter, bij zes bij zes millimeter ruim acht meter en bij acht bij acht millimeter nog vier tot vijf meter. Voor een bad van 180 bij 80 centimeter met een diepe naad gaat er dus zomaar een hele koker doorheen. Kit berekenen doe je door 310.000 te delen door breedte maal diepte in millimeters, dan komt de lengte in millimeters eruit.

Moet je bij het kitten afplakken of niet?

Dat hangt af van je hand en van de naad. Bij een rechte, goed bereikbare naad geeft afplakken met papieren schilderstape een messcherpe overgang en scheelt het een hoop geknoei. Trek de tape er direct na het afstrijken schuin naar buiten af, want zodra de kit een huid heeft trekt de rand mee en krijg je een gerafelde lijn. Bij ronde vormen, zoals onderlangs een toiletpot, werk je met korte stukjes tape die de ronding volgen.

Welke zeep gebruik je in het water om kit af te strijken?

Een plantenspuit met water en een paar druppels neutraal afwasmiddel is genoeg. Gebruik weinig zeep en veel water, want zeep bevat loog en tast bij een hoge dosering het oppervlak van de kit aan. Kies een middel zonder citroen of andere zuren, die geven een matte plek of een rand die plaatselijk zacht blijft. Bij veel meters is een echt afstrijkmiddel van een kitleverancier de moeite waard.

Kun je over kit heen kitten?

In principe niet. Nieuwe kit hecht slecht op uitgeharde kit, en op een rand die met zeepsop is afgestreken hecht hij vrijwel niet, want dat middel zit nog in het oppervlak. De uitzondering is verse kit over verse kit binnen het eerste half uur, voordat er een huid op zit. Wil je een oude rand verbeteren, dan snijd je hem eruit tot een hoek of eindpunt en kit je opnieuw.

Hecht acrylaatkit op siliconenkit?

Nee. Acrylaatkit is op waterbasis en pakt niet op een siliconenoppervlak, dus die combinatie laat gegarandeerd los. Andersom, siliconenkit op siliconenkit, houdt iets beter maar blijft een zwakke plek waar water achter kan komen. Zit er ergens nog een siliconenfilm, dan moet die er eerst helemaal af met een kitverwijderaar en een ontvetter.

Wanneer is acrylaatkit overschilderbaar?

Bij de meeste types na vier tot acht uur, maar er zijn snelle formules die na een half uur al verf verdragen en dikke randen die een hele dag nodig hebben. De tijd staat op de koker en verschilt per merk, dus daar begint het. Op kaal hout zet je eerst grondverf en daarna pas de aflak, want direct hoogglans op verse kit hecht slecht. Vergelijkbare wachttijden voor andere materialen staan in het overzicht met droogtijden.

Kun je siliconenkit overschilderen of verven?

Nee, verf hecht niet op siliconen. De laag pakt soms in eerste instantie een beetje en bladdert daarna alsnog af, en het hout naast de rand raakt besmet waardoor je kratertjes in het schilderwerk krijgt. Moet er verf overheen, dan snijd je de rand eruit en vervang je hem door een overschilderbare kit. Welke soorten dat zijn lees je bij kit die je wel kunt schilderen.

Eerst kitten of eerst schilderen bij een kozijn?

Eerst gronden, dan kitten, dan aflakken. Op kaal hout zuigt de ondergrond de kit uit en blijft de hechting matig, dus zet er eerst een laag grondverf op. Bij muren en plafonds kit je de kieren vóór het schilderen, want de verf maakt de kitrand pas onzichtbaar. Kit je een plafond na het verven, dan blijft de kitlijn als een aparte glans zichtbaar.

Hoe lang moet kit uitharden voordat je weer mag douchen?

Sanitairkit vormt binnen een kwartier een huid, maar hardt daarna door met ongeveer twee millimeter per vierentwintig uur. Bij een rups van acht millimeter is de kern dus pas na drie tot vier dagen hard. Na een etmaal kun je meestal voorzichtig douchen, maar een vol bad belast de rand zoveel dat je daar beter een paar dagen mee wacht. Per soort staan de tijden bij de droogtijden van kit.

Mag je kit drogen met een föhn?

Beter niet. Siliconenkit heeft vocht uit de lucht nodig om uit te harden, dus warme droge lucht werkt eerder tegen je dan mee. Bij acrylaatkit droog je met een föhn alleen de buitenkant dicht, waarna het water binnenin niet meer weg kan en de rand inzakt of scheurt. Kamertemperatuur en een normale luchtvochtigheid doen het werk sneller en betrouwbaarder.

Waarom blijft mijn siliconenkit plakkerig en droogt hij niet?

Meestal is de koker over de datum, want kit is beperkt houdbaar en verliest daarna zijn uithardingsvermogen. Andere veelvoorkomende oorzaken zijn een te koude of te droge ruimte en zeepsop dat er te vroeg overheen ging. Zet de verwarming aan, hang een natte handdoek in de ruimte en geef het een etmaal extra. Blijft de kit plakken, dan moet de rand eruit en opnieuw.

Welke kleur kit kies je in een badkamer met donkere tegels?

Volg de voegkleur, dan loopt de lijn door en valt de rand niet op. Bij antracieten of zwarte tegels met een grijze voeg werkt grijze of transparant grijze kit het mooist, omdat transparante kit meekleurt met wat eronder zit. Wit sanitair kit je met wit af, ook in een donkere badkamer. Houd er rekening mee dat kit glanst en een voeg mat is, dus dezelfde kleur oogt in kit altijd iets donkerder.

Waarom wordt witte kit geel en kun je dat herstellen?

Vergelen komt door uv-licht, vet, zeepresten en soms schoonmaakmiddel. Goedkope azijnzure siliconen verkleuren het snelst, zeker achter een gordijn of in een keuken met vetdamp, en neutrale of hybride kit houdt zijn kleur langer. Herstellen lukt niet: bleek of schuurmiddel beschadigt het oppervlak, waarna de rand nog sneller vuil vangt. Vervangen is de enige nette route.

Moet je glaslatten kitten of niet?

De topafdichting tussen glas en glaslat hoort er altijd te zijn, met een overschilderbare beglazingskit. De naad tussen de glaslat en het kozijn is een keuze: bij lichte kleuren vallen openstaande naden op, dus daar kit je met acrylaatkit voor buiten, bij donker schilderwerk zie je ze nauwelijks. De onderste glaslat laat je altijd open, want de sponning moet kunnen ventileren.

Moet de naad tussen kozijn en muur buiten dichtgekit worden?

Dat hangt af van het huis. Bij nieuwbouw met dicht opgevulde spouwisolatie wordt die naad vaak bewust opengelaten, zodat er nog wat natuurlijke ventilatie is. Bij oudere woningen met een steensmuur kit je juist wel af, om slagregen buiten te houden. In beide gevallen moeten de kantstukken van het kozijn eerst in de grondverf of menie staan, en gebruik je buiten een hybride kit met rugvulling.

Hoe voorkom je schimmel op de kitrand bij het raam?

Schimmel ontstaat in stilstaand condenswater, en dat blijft staan als er te weinig kit in de sponning zit. Vul de rand royaal en strijk hem licht bol af, zodat water naar buiten loopt in plaats van in een holletje te blijven staan. Gebruik een schimmelwerende kit, ventileer de ruimte en wrijf het glas na een koude nacht droog. Zit de schimmel eenmaal ín de kit, dan helpt schoonmaken niet meer en moet de rand eruit.

Hoe bewaar je een aangebroken koker kit?

Spuit na het werk een prop kit uit en vorm daar een dopje van een centimeter of drie omheen, goed dik. Bij de volgende klus pel je dat eraf en trekt de uitgeharde prop uit het tuitje mee. Werkt dat niet, draai het tuitje er dan af, prik het vel opnieuw door en zet er een verse spuittip op. Bewaar de koker rechtop op kamertemperatuur, niet in een onverwarmde garage, want acrylaatkit is op waterbasis en gaat kapot bij vorst.

Hoe lang gaat een kitrand mee en wanneer moet je hem vervangen?

In een dagelijks gebruikte douche is vijf tot tien jaar normaal, in een droge hoek haalt een rand makkelijk twintig jaar. Vervangen doe je zodra de kit loslaat, scheurt, hard wordt of van binnenuit zwart is geworden. Die zwarte plekken zitten ín de kit en gaan er met schoonmaken niet meer uit, ook niet met een kitreiniger. Wacht er niet te lang mee, want achter een losgelaten rand loopt water dat je niet ziet.