Welke kit heb je nodig?

Wat deze kitkiezer voor je opzoekt

Dit is een opzoektabel en geen rekenmachine. Je kiest een groep of typt een woord in het zoekveld, en per situatie zie je welke kitsoort past, of hij overschilderbaar is en waarom die soort en geen andere. Dat werkt hetzelfde als de rest van onze rekenhulpen en opzoektabellen: eerst opzoeken, dan pas de bouwmarkt in.

De rijen zijn verdeeld in vijf groepen: badkamer en keuken, ramen en kozijnen, binnenwerk, buitenwerk en lijmen. Het zoekveld kijkt in alle kolommen tegelijk, dus een woord als douchebak, glaslat of spiegel brengt je meteen bij de juiste regel. Zoek je op materiaal in plaats van op plek, probeer dan natuursteen of stucwerk.

Het advies per rij komt uit de verwerkingsvoorschriften van kitfabrikanten, aangevuld met de situaties die in de praktijk misgaan. Wat je er niet in vindt is een merknaam. Van elke soort heeft iedere fabrikant wel een variant, en de soort bepaalt of het werkt, niet het etiket op de koker. Welke soorten er zijn en waar ze voor bedoeld zijn, staat in ons overzicht over kitten en de verschillende kitsoorten.

De vijf soorten waar bijna elke keuze op uitkomt

Achter alle rijen in de tabel zitten maar een paar soorten. Acrylaatkit is op waterbasis, krimpt licht en neemt verf goed aan, maar hij is niet waterdicht en beweegt weinig mee. Siliconenkit blijft elastisch en houdt water tegen, en juist daardoor krijg je er nooit verf op. Hybride kit, ook wel MS-polymeerkit, zit daartussenin: elastisch, geschikt voor binnen en buiten en meestal wel overschilderbaar.

Er is nog een verschil dat je op de koker moet opzoeken en dat in de tabel niet apart staat. Siliconenkit hardt uit met azijnzuur of op neutrale basis. De azijnzure variant ruik je meteen en die tast aluminium, blank beton, spiegellaag en sommige natuursteensoorten aan. Op die ondergronden hoort altijd een neutraal uithardende kit. Bij twijfel is neutraal nooit fout, azijnzuur soms wel.

De laatste twee soorten hebben een ander doel. Polyurethaankit is een bouwkit voor naden buiten die veel bewegen, en montagekit en lijmkit zijn er om iets vast te zetten in plaats van om een naad af te dichten.

Kitsoort	Waar hij thuishoort	Overschilderbaar	Waar het misgaat
Acrylaatkit	Droge naden binnen die nauwelijks bewegen: plint, deurkozijn, aansluiting op stucwerk	Ja, daarvoor is hij gemaakt	In een natte ruimte of buiten: hij laat water door en krimpt in de naad
Sanitairkit op siliconenbasis	Douchebak, bad, wastafel, werkblad, aansluiting van de wc op de vloer	Nee, verf hecht er niet op	Op ongeglazuurde steen en op alles wat later geschilderd wordt
Hybride kit of MS-polymeerkit	Beglazing, kozijnnaden, vochtige plekken, buitenwerk, lijmen met grip	Meestal wel, controleer de koker	Bij te snel afstrijken: hij is taaier dan siliconen en trekt draden
Polyurethaankit	Gevelnaden en constructienaden buiten die veel beweging opvangen	Beperkt, en pas na volledig doorharden	Onbeschermd in de zon: hij verkleurt en verkrijt aan de buitenkant
Montagekit en lijmkit met hoge grip	Plinten, sierlijsten, panelen, vensterbanken en overzettreden vastzetten	Waterbasis wel, hoge grip meestal niet	Als afdichting: hij blijft te stug voor een naad die moet werken
Stopverf of glaskit	Enkel glas in de sponning van een oud houten kozijn	Ja, na volledig doorharden	Op isolatieglas en op kunststof kozijnen, daar hoort hij niet

Welke kit voor ramen, kozijnen en glaslatten

Bij ramen afkitten is de eerste vraag niet welke kit, maar welke naad je precies bedoelt. Langs de glaslat zit beglazingskit, tussen het kozijn en de muur zit een bouwnaad, en de aansluiting op het stucwerk binnen is weer iets anders. Die drie vragen om drie verschillende soorten.

Voor een raamkozijn binnen langs de glaslat werkt een hybride beglazingskit het beste, want die hecht zowel op glas als op hout en blijft elastisch als het kozijn werkt. Acrylaatkit mag daar alleen als de naad echt niet beweegt en er verf overheen komt. Voor ramen buiten kies je dezelfde hybride kit in de kleur van het kozijn en schilder je hem niet mee. Kit en verf werken verschillend, dus de verffilm scheurt bij de eerste beweging. Alleen bij een naad die echt stilstaat is kit die je wel mag overschilderen een goede keuze.

Bij kozijnen buiten en bij de naad tussen kozijn en metselwerk gaat het om beweging. Een houten kozijn werkt met het seizoen mee en die naad moet dat opvangen zonder los te laten. Een hybride kit of polyurethaankit kan dat, acrylaat niet. Zit de naad breder dan een centimeter, vul hem dan eerst met een rond schuimprofiel of met compriband in de kozijnaansluiting, zodat de kit alleen aan de twee zijkanten hecht en niet aan de achterkant.

Bij kunststof kozijnen en bij aluminium is de eis strenger. Gebruik daar een neutraal uithardende hybride kit en geen azijnzure siliconen, en houd sterke reinigers zoals aceton en thinner ervan af. Die maken kunststof dof en ruw, en dat poets je er niet meer uit. Moet de glaslat eruit voordat je kunt kitten, dan lees je bij het vervangen van glaslatten in welke volgorde dat gaat.

Plek aan het raam of kozijn	Kit die past	Overschilderen	Waar je op let
Glaslat binnen, langs de ruit	Hybride beglazingskit	Meestal wel, controleer de koker	Hecht op glas en hout, blijft elastisch als het kozijn werkt
Glaslat buiten	Hybride beglazingskit in kozijnkleur	Liever niet	Kies de kleur meteen goed, dan hoeft er nooit verf overheen
Kozijn tegen metselwerk buiten	Hybride kit of polyurethaankit	Beperkt	Rugvulling gebruiken, anders hecht de kit aan drie kanten en scheurt hij
Kozijn tegen stucwerk binnen	Acrylaatkit	Ja	Beweegt hier weinig en is meteen mee te schilderen
Kunststof kozijn	Neutraal uithardende hybride kit	Nee	Geen azijnzure siliconen en geen aceton of thinner in de buurt
Aluminium kozijn of profiel	Neutraal uithardende hybride kit	Nee	Azijnzuur tast blank aluminium aan en geeft doffe plekken
Enkel glas in oude houten sponning	Stopverf of glaskit	Ja, na doorharden	Sponning eerst in de grondverf zetten, anders zuigt het hout de olie eruit
Dorpel tegen de vloer of de tegels	Hybride kit	Beperkt	Hier komt schrobwater, dus acrylaat houdt het niet

Badkamer, keuken en de aansluiting van de wc

In een natte ruimte valt de keuze bijna altijd op sanitairkit: een siliconenkit met een schimmelwerend middel erin. Die blijft elastisch, laat geen water door en houdt het jarenlang uit rond een douchebak, een bad en een wastafel. De prijs die je ervoor betaalt, is dat je er nooit verf op krijgt.

Rond een spoelbak hangt het af van het type. Een opbouwspoelbak met een rand op het blad kit je rondom af met sanitairkit in de kleur van het blad. Een onderbouwspoelbak is al met een afdichting vastgezet en daar hoort geen extra rand kit bovenop. Bij een naad tussen werkblad en muur werkt sanitairkit goed, want het blad zet uit bij warmte en die beweging moet ergens heen. Hoe je zo'n rand strak wegwerkt, staat bij het afstrijken van een kitnaad.

Bij het afkitten van een wc kiest bijna iedereen sanitairkit, en dat klopt ook. Er is één ding dat we anders doen dan de meeste mensen: kit de pot niet helemaal rondom dicht. Laat aan de achterkant een stukje van een paar centimeter open. Gaat de aansluiting op de vloer ooit lekken, dan komt dat water eruit in plaats van dat het maandenlang onzichtbaar onder de pot in de vloer trekt. Bij een staand toilet met onderafvoer is dat het verschil tussen een natte plek die je meteen ziet en een rotte vloer.

Op natuursteen en composiet geldt een uitzondering die niet op elke koker duidelijk staat. De olie uit gewone siliconenkit trekt in poreuze steen en geeft donkere vlekken naast de naad die na maanden groter worden. Gebruik hier een siliconenvrije of speciaal voor natuursteen bedoelde kit.

Vloeren, plinten, trap en vensterbank

Een pvc vloer afkitten vraagt om een neutrale kit. Pvc en vinyl bevatten weekmakers die uit het materiaal trekken, en een azijnzure siliconenkit reageert daarop met verkleuring langs de rand. Een neutraal uithardende hybride kit heeft daar geen last van. In een badkamer of een toilet kit je de aansluiting van de vloer op de wand af, in een droge kamer laat je die naad juist open en dek je hem af met de plint.

Bij een vloer afkitten in een grotere ruimte gaat het meestal om een dilatatie of een naad langs een deurdorpel. Die moet elastisch blijven, want een harde vulling scheurt bij de eerste beweging. Voor de naad tussen plint en muur is acrylaatkit de juiste keuze: die krimpt licht, blijft mat en neemt verf aan. Wil je plinten lijmen in plaats van spijkeren, dan is montagekit op waterbasis genoeg voor lichte plinten en gebruik je een lijmkit met hoge grip bij zware of licht kromme exemplaren. De volgorde en de valkuilen staan bij het kitten van plinten langs de muur.

Een trap kitten is twee klussen in één. Bij traprenovatie worden de overzettreden gelijmd, en daarvoor pak je een lijmkit met hoge grip op MS-basis. Montagekit op waterbasis is hier de klassieke fout: die moet vocht kwijt om te drogen en onder een dichte overzettrede kan dat niet, waardoor de lijm maanden zacht blijft. Zet de lijm in rupsen in de lengterichting en niet als een dichte rand rondom, zodat er lucht bij kan.

Het echte afkitten van de trap komt daarna. De naden tussen trede en stootbord en langs de muur vul je met een elastische, overschilderbare kit. Doe je dat met harde vulmiddelen, dan scheurt het bij de eerste keer traplopen. Ligt er bij een trap die je opknapt ook nog een kier bij de trapboom, kit die dan pas na het plaatsen van de treden. Een vensterbank binnen zet je vast met lijmkit met hoge grip en kit je aan de achterzijde af met acrylaat als de muur geschilderd wordt, of met een hybride kit als er water bij kan komen.

Plek	Kit die past	Waarom deze
Pvc vloer tegen de wand in een natte ruimte	Neutraal uithardende hybride kit	Reageert niet met de weekmakers in pvc en vinyl
Laminaat of pvc langs een dorpel	Neutrale kit of gewoon een profiel	De vloer moet kunnen werken, dus nooit vastzetten in de kit
Dilatatie in een tegelvloer	Sanitairkit in de kleur van de voeg	Blijft elastisch waar voegmortel zou scheuren
Plint tegen de muur	Acrylaatkit	Mat, krimpt licht en is meteen mee te schilderen
Plint of sierlijst vastlijmen	Montagekit op waterbasis	Genoeg grip voor licht werk en makkelijk af te werken
Overzettrede bij traprenovatie	Lijmkit met hoge grip op MS-basis	Hardt uit zonder lucht, waar lijm op waterbasis zacht blijft
Naad tussen trede en stootbord	Elastische overschilderbare kit	Vangt het werken van de trap op zonder te scheuren
Vensterbank vastzetten	Lijmkit met hoge grip	Houdt direct vast, zodat je niet hoeft te stutten
Spiegel op een tegelwand	Spiegellijm of neutrale hybride lijmkit	Azijnzure kit tast de spiegellaag aan de achterkant aan

Wanneer je van het advies in de tabel afwijkt

De tabel gaat uit van een normale situatie: een schone, droge en vetvrije ondergrond, een ruimte tussen de vijf en dertig graden, en een naad die niet breder is dan ongeveer twee centimeter. Wijkt jouw situatie daarvan af, dan wijkt de keuze mee.

Kit onder de vijf graden is het bekendste geval. Siliconenkit hardt uit met vocht uit de lucht, en in een koude schuur of buiten in het najaar duurt dat dagen langer dan de koker belooft. Acrylaatkit is nog gevoeliger, want die moet water kwijt. Vriest het diezelfde nacht, dan is de naad verloren. Er bestaan winterkitten die tot onder nul verwerkt kunnen worden, en dat is het moment om daarnaar te kijken.

Een tweede afwijking is een naad die dieper is dan breed. Kit hoort maar aan twee zijden te hechten, want anders kan hij niet rekken en scheurt hij bij de eerste beweging los. Vul een diepe naad daarom eerst met een rond schuimprofiel en houd de kitlaag ongeveer half zo diep als de naad breed is.

De derde reden om af te wijken is de ondergrond zelf. Drinkwater, een aquarium en een plek waar voedsel tegenaan komt vragen om kit met de juiste keuring voor dat doel. Poreuze steen vraagt om een siliconenvrije variant. Zit er nog oude kit of een dunne siliconenfilm, dan hecht geen enkele nieuwe kit goed en begint het werk bij het verwijderen van de oude kitrand.

Fouten die met de koker al in de hand gemaakt worden

Acrylaatkit in de douche. Hij is goedkoop, ruikt nergens naar en laat zich prachtig afstrijken, dus de verleiding is groot. Acrylaat is alleen niet waterdicht en krimpt bij het uitharden. Binnen een half jaar staat er een haarscheur in de rand en loopt er water achter de douchebak.

Siliconenkit op een naad die geschilderd moet worden. Verf hecht niet op siliconen en trekt zich er in druppels vanaf. Wie er toch overheen schildert, mag de hele rand er later uitsnijden en opnieuw beginnen. Op alles wat de schilder nog aanraakt, hoort acrylaat of een aantoonbaar overschilderbare hybride kit.

Azijnzure kit op spiegel, aluminium of natuursteen. Het azijnzuur dat vrijkomt tijdens het uitharden vreet aan de spiegellaag en aan blank aluminium, en de olie in de kit trekt in poreuze steen. Neutraal uithardende kit kost een euro meer en voorkomt schade die je niet meer terugdraait.

Montagekit gebruiken als afdichting. Montagekit is gemaakt om te lijmen en blijft daarna vrij stug. In een naad die beweegt scheurt hij los van de ondergrond in plaats van mee te rekken.

Nieuwe kit over de oude leggen. Kit hecht slecht op kit, zeker als de oude laag siliconen bevat. De nieuwe rand wordt te bol, laat aan de randen los en er loopt water achter. Ook opgedroogde montagekit die eerst weg moet is geen ondergrond om op door te werken.

Kokerkleur kiezen op het schap in plaats van thuis. Wit is in een badkamer zelden hetzelfde wit als je tegels of je bad, en grijs bestaat in tientallen tinten. Houd een stukje van het materiaal bij de koker, of kies transparant als je twijfelt.

Hoeveel kokers je nodig hebt en hoe lang de kit moet drogen

Een standaardkoker bevat 290 ml, sommige merken vullen tot 310 ml. Hoe ver je daarmee komt, hangt volledig af van de maat van de naad. Een naad van vijf bij vijf millimeter kost 25 ml per meter, dus daar haal je ruim elf meter uit één koker. Een naad van tien bij tien millimeter kost vier keer zoveel en dan blijf je op nog geen drie meter steken.

Een kitrand in een binnenhoek, zoals langs een douchebak of een plint, is ongeveer driehoekig van vorm. Die gebruikt grofweg de helft van een rechthoekige naad met dezelfde maten. Reken bij een badkamer met een koker extra: de eerste meter uit een verse koker gaat vaak mis en aan het eind van een rand wil je niet halverwege van koker wisselen, want dat zie je terug in de naad.

Hoe lang je daarna moet wachten, verschilt sterk per soort. Siliconenkit is meestal binnen een halfuur huidvast en na een dag doorgehard, terwijl acrylaat langer nodig heeft voordat je erover kunt schilderen. Per soort en per laagdikte staan de tijden in onze tabel met droogtijden per materiaal, en waar het in de praktijk misgaat lees je bij de droogtijd van kit per situatie.

Naadmaat	Verbruik per meter	Meters uit een koker van 290 ml	Waar je die maat tegenkomt
4 bij 4 mm	16 ml	Ongeveer 18 meter	Fijne naad langs een plint of een deurkozijn
5 bij 5 mm	25 ml	Ongeveer 11,5 meter	Standaardnaad binnen, aansluiting op stucwerk
6 bij 6 mm	36 ml	Ongeveer 8 meter	Sanitairnaad rond een wastafel of een werkblad
8 bij 8 mm	64 ml	Ongeveer 4,5 meter	Rand langs een douchebak of een bad
10 bij 10 mm	100 ml	Ongeveer 2,9 meter	Naad tussen kozijn en metselwerk
15 bij 8 mm	120 ml	Ongeveer 2,4 meter	Brede gevelnaad met rugvulling erachter
Hoeknaad van 8 mm	32 ml	Ongeveer 9 meter	Elke driehoekige rand in een binnenhoek

Veelgestelde vragen