Stoomcabine plaatsen, aansluiten en onderhouden
Een stoomcabine is een dichte douchecabine met een eigen stoomgenerator die de ruimte op ongeveer 45 graden en bijna honderd procent luchtvochtigheid brengt. Het opbouwen zelf is te doen, maar de cabine stelt harde eisen aan de aansluitingen: een eigen groep met aardlekschakelaar, koud en warm water op de juiste plek, en een afvoer die onder een lage bak door past. Wie die drie dingen voor het tegelen regelt, houdt een klus van een dag over. Wie ze achteraf moet oplossen, sloopt meestal weer een stuk muur open.
Dit heb je nodig
Gereedschap
- Waterpas van minstens 60 cm, en een korte voor de bakrand
- Kruislijnlaser of een lange rei om de wanden uit te lijnen
- Steeksleutels en een waterpomptang
- Accuboormachine met kruiskoppen en een momentgevoel voor kunststof
- Boorhamer met steenboren voor de wandbeugels
- Kitpistool met een goede afsluiting
- Kitstrijker of een oud pasje
- Spanningzoeker en een emmer om de afvoer mee te testen
Materiaal
- Sanitairkit met schimmelwerend middel, in de kleur van de bak
- Vlakke sifon met een waterslot van minstens 50 mm
- Afvoerbuis 40 mm met een rubber overgang naar de bestaande afvoer
- Flexibele aansluitslangen met wartel, koud en warm
- Stelpoten of stelvoetjes, meestal meegeleverd
- Teflontape of vlasdraad met afdichtpasta
- Ontkalker die geschikt is voor een stoomgenerator
Wat een stoomcabine doet en waarin hij verschilt
Een stoomcabine is een gesloten douchecabine met een eigen stoomgenerator. Die generator kookt water in een klein reservoir en blaast de damp laag in de cabine naar binnen, waardoor de lucht binnen een kwartier op ongeveer 40 tot 50 graden komt bij een luchtvochtigheid die tegen de honderd procent loopt. Het is daarmee een heel ander apparaat dan de rest van wat er in de douche en bad hangt, want je bouwt geen doucheruimte maar een dampdichte ruimte in je badkamer.
Dat verschil bepaalt bijna alles aan de installatie. De cabine moet vanbinnen dampdicht zijn, anders slaat de stoom neer op je plafond in plaats van in de cabine. De damp moet er ook weer uit kunnen na afloop, want een cabine die je na gebruik dichtlaat, blijft nat en gaat binnen weken muf ruiken.
Verwar de stoomcabine niet met een sauna. Een sauna werkt met droge hitte van 70 graden of meer en heeft helemaal geen wateraansluiting nodig. Een stoomcabine werkt met lage temperatuur en veel vocht, en vraagt juist koud water, warm water, een afvoer en stroom op één plek.
| Uitvoering | Temperatuur | Luchtvochtigheid | Wat je aan aansluitingen nodig hebt | Opwarmtijd |
|---|---|---|---|---|
| Stoomcabine, kant-en-klaar | 40 tot 50 graden | bijna 100 procent | Eigen groep, koud en warm water, afvoer 40 mm | 5 tot 15 minuten |
| Stoomdouche op maat, generator apart | 40 tot 50 graden | bijna 100 procent | Eigen groep, koud water bij de generator, dampdichte doucheruimte | 10 tot 20 minuten |
| Stoomcabine met bad | 40 tot 50 graden | bijna 100 procent | Zelfde als een stoomcabine, plus de badafvoer | 5 tot 15 minuten |
| Finse sauna | 70 tot 100 graden | 10 tot 20 procent | Zware groep of krachtstroom, geen water nodig | 30 tot 60 minuten |
| Infraroodcabine | 40 tot 60 graden aan het lichaam | gewoon kamerniveau | Eén groep, geen water en geen afvoer | 10 tot 15 minuten |
Voordelen en nadelen van een stoomcabine
De aantrekkelijke kant van een stoomcabine is dat je er geen aparte ruimte voor hoeft te bouwen. Hij staat op de plek van je douche, gebruikt dezelfde aansluitingen op een extra groep na, en de lage temperatuur maakt hem geschikt voor mensen die de hitte van een sauna niet prettig vinden.
Er staat reëel onderhoud tegenover. Een stoomgenerator kookt water, en alles wat in dat water zit blijft achter op het verwarmingselement. In een gebied met hard water is ontkalken geen luxe maar de klus die bepaalt hoe lang het apparaat meegaat. Ook de rubbers, de deurrollers en de kitrand vragen jaarlijks aandacht, want die staan elke sessie in warme damp.
Het stroomverbruik valt in de praktijk mee omdat het element niet continu aan staat. Reken zelf: een generator van 3 kW die tijdens een sessie van twintig minuten ongeveer de helft van de tijd draait, kost je een halve kilowattuur. De opwarmpiek is wel fors, en dat is precies waarom de cabine een eigen groep nodig heeft.
| Onderwerp | Wat in je voordeel werkt | Waar je rekening mee houdt |
|---|---|---|
| Ruimte | Past op de plek van een gewone douche, vanaf ongeveer 90 bij 90 cm | De cabine is 215 tot 225 cm hoog, dus een laag plafond of een schuine kap valt af |
| Temperatuur | Rond de 45 graden, milder dan een sauna | De damp bij de uitlaat is bijna kokend en hoort buiten bereik van je benen |
| Installatie | Het opbouwen is schroef- en kitwerk dat je zelf kunt doen | De eigen groep met aardlekschakelaar laat je aanleggen door een installateur |
| Onderhoud | Dagelijks onderhoud is niet meer dan droog trekken en de deur openzetten | Ontkalken van de generator hoort erbij, hoe vaak hangt af van de waterhardheid |
| Gebruikskosten | Een sessie kost ongeveer een halve kilowattuur plus het douchewater | De piekbelasting van 2 tot 4,5 kW vult een groep in zijn eentje |
| Vocht in de badkamer | De cabine houdt de damp binnen zolang hij dicht is | Na afloop komt alles vrij, dus mechanische afzuiging is geen optie maar een voorwaarde |
| Levensduur | Bak, glas en profielen gaan tientallen jaren mee | Elektronica en bedieningspanelen zijn na tien jaar niet altijd meer los te krijgen |
| Geluid | Stil in gebruik zolang er alleen gestoomd wordt | Een cabine met hydromassage heeft een pomp, en die hoor je in het hele huis |
Wat de cabine vraagt aan stroom, water en afvoer
Alle aansluitingen komen samen achter of onder de cabine, en ze zijn na de montage vrijwel niet meer te bereiken. Dat maakt de volgorde belangrijk: eerst uitzoeken wat dit model vraagt, dan de leidingen leggen, dan pas tegelen.
Voor de elektra geldt het duidelijkste voorschrift. Een stoomgenerator van 2 tot 4,5 kW trekt bij 230 volt ongeveer 9 tot 20 ampère, dus die hoort op een eigen groep met een aardlekschakelaar van 30 milliampère. Een groep waar ook de wasmachine of de verlichting aan hangt, valt eruit zodra de generator inschakelt. Het aanleggen van die groep in de meterkast is werk voor een erkend installateur, want daar werk je achter de hoofdzekering.
Het waterwerk is gewoon loodgieterswerk. De cabine wordt aangesloten met flexibele slangen op halve inch, meestal op koppelingen in de muur. Werk je vanaf een bestaande douche, dan zit daar vaak nog een muurplaat voor de douchekraan die je kunt hergebruiken of afdoppen. Zit er een thermostaatkraan in de cabine, dan sluit je die aan zoals je een douchekraan vervangt: koud rechts, warm links, met afsluiters die je later nog kunt bedienen.
| Aansluiting | Wat een stoomcabine meestal vraagt | Wat hier misgaat |
|---|---|---|
| Elektra | Eigen groep 16 A met aardlekschakelaar van 30 mA, vaste aansluiting binnen bereik | Meeliften op een bestaande groep, waarna de groep uitvalt bij het opwarmen |
| Koud water | Halve inch, met een afsluiter die na de montage bereikbaar blijft | De afsluiter achter een dichtgekitte wand, dus bij lekkage moet de hoofdkraan dicht |
| Warm water | Halve inch vanaf ketel of boiler, capaciteit voor een regendouche | Een kleine boiler die leeg is voordat de sessie voorbij is |
| Waterdruk | Meestal tussen 2 en 4 bar aan de meter, zie de handleiding van het model | Bij lage druk komt er uit een regendouche niet meer dan een sproei |
| Afvoer | 40 mm met een waterslot van minimaal 50 mm | Een gewone sifon die te hoog bouwt om onder de bak te passen |
| Ventilatie | Mechanische afzuiging in de badkamer, punt 20 tot 30 cm onder het plafond | Laag afzuigen, waardoor de damp gewoon boven blijft hangen |
| Ruimte achter de cabine | 5 tot 10 cm vrij, plus een luik of los paneel bij de generator | De cabine strak tegen de muur, zodat onderhoud slopen betekent |
Werk aan de groepenkast is geen doe-het-zelfklus. Een extra groep bijplaatsen betekent werken achter de hoofdzekering, en dat deel van de installatie hoort bij een erkend installateur. Het aanleggen van de leiding en de doos in de badkamer mag je voorbereiden, het aansluiten in de kast niet.
Maten, plafondhoogte en de ruimte eromheen
Stoomcabines worden in een beperkt aantal maten gemaakt, en die maten zijn zelden aan te passen. De bak is één gegoten stuk, dus je kunt er niets af zagen zonder de constructie te verzwakken. Meet daarom eerst de plek op, inclusief de hoogte tot het plafond en de route waarlangs de bak naar binnen moet.
De hoogte is de maat waar mensen zich op verkijken. Een cabine van 220 cm hoog moet tijdens de montage nog rechtop gezet worden, en dat kan alleen als er speling boven zit. Onder een plafond van 240 cm is dat te doen, onder een schuine kap of een verlaagd plafond meestal niet. Voor de hoogtes van kranen en doucheonderdelen die je eromheen aanbrengt, staat de gangbare maatvoering in onze tabel met standaardmaten in huis.
Zit er een losse kraan of glijstang naast de cabine, houd dan dezelfde uitgangspunten aan als bij een gewone douche. Wat een prettige hoogte voor een douchekraan is, verandert niet doordat er een stoomcabine naast staat.
| Uitvoering | Gangbare plattegrond | Hoogte van de cabine | Waar je op let |
|---|---|---|---|
| Kwartrond, één persoon | 90 x 90 cm en 100 x 100 cm | 215 tot 225 cm | De ronde deur draait naar binnen, dus je verliest binnen ruimte aan de instap |
| Vierkant met hoekinstap | 90 x 90 cm en 100 x 100 cm | 215 tot 225 cm | De hoekinstap vraagt twee muren die haaks en recht staan |
| Rechthoekig, één persoon | 120 x 80 cm en 120 x 90 cm | 215 tot 225 cm | Ruimte voor een zitje, prettig bij een sessie van een kwartier |
| Rechthoekig, ruim | 140 x 90 cm en 150 x 90 cm | 215 tot 225 cm | De bak past niet altijd door een standaard binnendeur of een trapgat |
| Tweepersoons | 150 x 100 cm tot 180 x 110 cm | 215 tot 225 cm | Vraagt vaak een generator met meer vermogen, controleer de groepsbelasting |
| Combinatie met bad | 170 x 90 cm | 215 tot 225 cm | Twee afvoeren onder één bak, met weinig hoogte voor de sifons |
| Vrije ruimte rondom | 5 tot 10 cm achter, 60 cm voor de instap | plafond minimaal 230 tot 240 cm | Zonder speling boven krijg je de cabine tijdens de montage niet rechtop |
Teken de bak op ware grootte op de vloer af met schilderstape voordat je iets bestelt. Je ziet dan meteen of de badkamerdeur nog open kan, of het toilet niet in de weg zit, en waar de afvoer precies uitkomt.
De cabine opbouwen en waterdicht krijgen
Het opbouwen is schroefwerk in een vaste volgorde: bak stellen, achterwand, zijwanden, dak, en pas daarna de deuren. Die volgorde is niet willekeurig. Elke schuine bak of scheve achterwand komt aan het einde terug in deuren die niet sluiten, en op dat moment valt er niets meer aan te stellen zonder alles los te halen.
Stel de bak dus echt waterpas op de stelpoten, met de waterpas op de rand en niet op de bodem. De bodem loopt met opzet af naar de afvoer. Vul daarna een emmer water in de bak en kijk of alles wegloopt en of er nergens water blijft staan, want dit is het laatste moment waarop je er nog bij kunt.
Bij het waterdicht maken geldt één regel: kit aan de buitenkant van de naad tussen bak en tegels, en laat de wanden vanbinnen over de bakrand vallen. Water dat langs de wand naar beneden loopt, hoort in de bak te eindigen en niet in een kitnaad. Loopt er langs de onderkant van de deur toch water naar buiten, dan zijn de waterkerende strips aan de onderkant van de douchedeur het eerste dat je nakijkt.
Geef de kit zijn tijd voordat je gaat testen. Sanitaire siliconenkit hardt uit van buiten naar binnen, met ongeveer 24 uur per 2 millimeter dikte. Een rand van 5 millimeter is dus pas na twee tot drie dagen echt door en door hard, en tot die tijd drukt warm water de nog zachte kern eenvoudig weg.
Draai kunststof niet vast met de boormachine op volle koppel. De bevestigingsgaten in de profielen en de bak zitten in dun materiaal. Een schroef die je te ver aandraait, scheurt het gat uit en dan valt er niets meer strak te krijgen. Draai de laatste slag met de hand.
De stoomgenerator: waar hij zit en hoe je erbij komt
Bij vrijwel alle kant-en-klare cabines zit de generator onder de bak of in een kast achter het bedieningspaneel. Dat is een prima plek zolang je erbij kunt. Het is precies het onderdeel dat over een paar jaar ontkalkt, gerepareerd of vervangen moet worden, en dat is de reden om bij de montage een afneembaar frontpaneel of een luik in de betimmering te houden.
De generator vult zichzelf met koud water, verwarmt dat tot koken en stuurt de damp via een korte slang naar de stoomuitlaat laag in de cabine. Die uitlaat zit laag omdat warme damp vanzelf stijgt, maar dat betekent ook dat de damp er met bijna honderd graden uitkomt. De zitplaats hoort dus niet vlak voor de uitlaat, en kleine kinderen horen niet zonder toezicht in de cabine.
Veel generatoren hebben een aftapkraantje of een spoelfunctie waarmee het reservoir na gebruik leegloopt. Gebruik die functie, want stilstaand warm water in een reservoir is de snelste weg naar kalkaanslag en een muffe lucht. Werkt de spoelfunctie automatisch, controleer dan wel of het water in de bak terechtkomt en niet ergens achter de cabine op de vloer.
Wat er ook gebeurt: haal de cabine spanningsloos voordat je het paneel losschroeft. In de kast zit een element van meerdere kilowatt, en de combinatie van water en spanning is in de badkamer nergens onschuldig.
Onderhoud, kalk en schoonmaken
Een stoomcabine gaat kapot aan twee dingen: kalk in de generator en vocht dat nergens heen kan. Beide zijn met weinig moeite te voorkomen, mits je het regelmatig doet in plaats van een keer grondig.
Kalk slaat neer op het verwarmingselement zodra het water kookt. Hoeveel dat is, hangt af van de hardheid van het leidingwater bij jou, en die verschilt sterk per regio. Je waterbedrijf publiceert de waarde per postcode, en dat getal bepaalt of je twee keer per jaar of eens per twee jaar ontkalkt. Merk je dat de opwarmtijd oploopt of dat er minder damp komt, dan is de kalklaag al dik.
Voor het schoonmaken van de cabine zelf houd je het mild. Acrylaat, aluminium profielen en rubber afdichtingen kunnen niet tegen schuurmiddel, chloor of agressieve ontkalker. Een sopje met een zachte doek en na afloop droogtrekken haalt in de praktijk meer uit dan een sterk middel dat je oppervlak dof maakt. Ontkalking van armaturen en zeefjes komt op meer plekken in het sanitair en loodgieterswerk terug en werkt overal hetzelfde: laten inwerken en niet schuren.
| Wat | Hoe vaak | Wat je doet |
|---|---|---|
| Deur openzetten en droogtrekken | Na elk gebruik | Trekker over het glas, deur op een kier, zodat de cabine kan drogen |
| Haarzeef en afvoerputje | Wekelijks | Zeef eruit, haar en zeepresten weg, anders loopt de bak langzaam leeg |
| Sproeikoppen en handdouche | Elke twee tot drie maanden | Nopjes met de duim schoonwrijven, of de kop een nacht in ontkalker leggen |
| Rubbers en magneetstrip van de deur | Elk kwartaal | Nakijken op scheuren en verharding, aanslag met een sopje weghalen |
| Kitrand bij de bak | Elk kwartaal kijken | Zwarte stippen betekenen dat er water achter staat, dan de rand vervangen |
| Generator ontkalken | Half- tot tweejaarlijks, afhankelijk van de waterhardheid | Middel voor stoomgeneratoren volgens de handleiding, daarna twee keer doorspoelen |
| Deurrollers | Jaarlijks | Loopvlak schoonmaken en de rollers opnieuw op hoogte stellen |
| Aardlekschakelaar testen | Halfjaarlijks | Testknop indrukken, de schakelaar hoort er meteen uit te vallen |
Doe geurolie alleen in het daarvoor bedoelde bakje bij de stoomuitlaat. Olie in het waterreservoir bakt aan op het element en dicht op den duur het inspuitgaatje af, en dat is precies de reparatie die je wilde vermijden.
Als er geen stoom komt of de cabine uitvalt
Een stoomcabine heeft een besturing, en die geeft je meestal een aanwijzing voordat je de kast openschroeft. Begin daarom altijd met kijken: doet het display het, reageert de knop, hoor je de generator vullen. Wat je hoort of juist niet hoort, wijst bijna altijd de goede kant op.
De meest voorkomende oorzaak van uitvallen is niet het apparaat maar de groep. Een generator die inschakelt trekt zijn volle vermogen ineens, en op een gedeelde groep vliegt de zekering er dan uit. Slaat juist de aardlekschakelaar af en niet de zekering, dan lekt er stroom weg, en dat is in een natte ruimte een reden om te stoppen en een installateur te bellen in plaats van door te proberen.
Water dat op de badkamervloer komt, komt zelden uit de leidingen. Meestal loopt het langs de deur naar buiten omdat de cabine niet waterpas staat, of het loopt onder de bak door omdat de afvoerkoppeling nooit goed getrokken is. Bij een combinatie met bad zit het lek geregeld in de plug zelf, en dan gelden dezelfde controles als bij een badstop die niet meer sluit.
| Wat je merkt | Wat er meestal aan de hand is | Wat je zelf kunt doen |
|---|---|---|
| Display doet niets | Geen spanning op de cabine of de groep is eruit | Groep en aardlek nakijken, daarna de aansluiting in de kast van de cabine |
| Aardlek slaat af bij inschakelen | Vochtlek in het element of de bekabeling | Niet doorproberen, cabine spanningsloos maken en een installateur bellen |
| Display werkt, geen stoom | Waterkraan dicht, filter verstopt of het vulventiel opent niet | Afsluiters opendraaien en het inlaatfiltertje schoonmaken |
| Weinig stoom en lange opwarmtijd | Kalklaag op het verwarmingselement | Ontkalken volgens de handleiding en daarna goed doorspoelen |
| Stoom stopt na een paar minuten | Thermische beveiliging schakelt uit, meestal door kalk of te weinig water | Laten afkoelen, ontkalken, watertoevoer en druk controleren |
| Water blijft in de bak staan | Haarzeef vol of de sifon zit dicht | Zeef leegmaken, sifon losdraaien en schoonmaken |
| Water op de badkamervloer | Cabine niet waterpas, deurstrip versleten of afvoerkoppeling lek | Waterpas nastellen, strip vervangen, koppeling droog natrekken |
| Muffe lucht in de cabine | Cabine blijft na gebruik dicht en droogt niet | Deur op een kier, afzuiging langer laten draaien, reservoir aftappen |
| Deur loopt zwaar of klemt | Rollers versleten of de cabine is gaan zakken | Stelpoten controleren en de rollers opnieuw afstellen |
Handleiding, typeplaatje en onderdelen
Bij een stoomcabine hangt vrijwel elke specifieke waarde aan het model: het vermogen van de generator, de vereiste waterdruk, het ontkalkmiddel dat is toegestaan en de bediening van het paneel. Dat is de reden dat je zonder handleiding maar half kunt werken.
Zoek daarom eerst het typeplaatje op. Dat zit meestal op de achterkant van de cabine, op de kast van de generator of aan de binnenzijde van het onderpaneel. Daarop staan het typenummer, het bouwjaar, het vermogen en de spanning. Met dat typenummer vind je de handleiding bij de fabrikant of de leverancier, en zonder dat nummer kom je zelden verder dan een handleiding van een ander model dat er toevallig op lijkt.
Voor een merk als Cleopatra geldt hetzelfde als voor de rest: de handleiding vraag je op bij de fabrikant of de dealer, met het typenummer van het plaatje erbij. Neem daarnaast een foto van het plaatje op je telefoon, want het paneel dat je moet losschroeven om erbij te komen zit vaak juist achter de cabine.
Onderdelen zijn een verhaal apart. Doucheslangen, sproeikoppen, sifons en deurrollers zijn vaak in standaardmaten te koop en dus gewoon te vervangen. Bedieningspanelen, printplaten en generatoren zijn merkgebonden, en na tien jaar is de kans reëel dat het model niet meer geleverd wordt. Vraag bij aanschaf dus naar de beschikbaarheid van onderdelen, want dat bepaalt of je over tien jaar repareert of vervangt.
Zo plaats je een stoomcabine
Deze volgorde gaat uit van een badkamer die nog niet af is, want dat is het moment waarop het werk eenvoudig blijft.
-
Meet de plek en de aanvoerroute op
Meet de plattegrond, de plafondhoogte en de breedte van elke deur en trap waar de bak langs moet. Teken de bak met tape op de vloer af. Een cabine van 150 cm breed komt regelmatig niet verder dan de gang, en dat wil je weten voordat hij besteld is.
-
Leg de aansluitingen aan voordat je tegelt
Breng koud en warm water uit op de plek die het montageschema aangeeft, en houd de afsluiters bereikbaar. Laat de elektricien de eigen groep en de aansluitdoos aanleggen in dezelfde fase. Achteraf een leiding trekken betekent tegels slopen.
-
Bepaal de afvoerhoogte en kies de sifon erop
Meet de vrije hoogte onder de bak op de stelpoten en kies daar de sifon bij, met een waterslot van minstens 50 mm. Past een normale sifon niet, neem dan een vlak model of zet de cabine op een verhoging. Dit los je later niet meer op zonder de cabine weer los te halen.
-
Stel de bak waterpas en test de afvoer
Zet de bak op zijn poten en stel hem waterpas met de waterpas op de rand, niet op de bodem. Sluit de sifon aan en giet er een emmer water in. Loopt alles weg en blijft alles droog, dan pas ga je verder bouwen.
-
Bouw achterwand, zijwanden en dak op
Schroef de panelen eerst handvast in elkaar en controleer of alles haaks staat, en zet ze pas daarna vast. Draai de laatste slag met de hand, want kunststof scheurt uit zodra je met de machine doordraait. Deuren komen als laatste, anders lopen ze scheef mee met een wand die nog beweegt.
-
Sluit water, afvoer en elektra aan
Draai de flexibele slangen aan op de koppelingen, met vlasdraad of teflontape op het schroefdraad en niet op de wartel met rubber. De vaste elektrische aansluiting laat je maken door de installateur die ook de groep heeft aangelegd. Controleer voor het dichtmaken of de aardleiding werkelijk is aangesloten.
-
Kit de naden en geef de kit zijn tijd
Kit de naad tussen bak en tegels aan de buitenzijde met sanitairkit en strijk hem strak af. Reken op ongeveer 24 uur per 2 millimeter dikte voordat de kit door en door hard is. Douchen op een halfharde kitnaad drukt hem gewoon weg.
-
Proefdraaien in twee ronden
Draai eerst een kwartier met alleen water en kijk met een zaklamp onder en achter de cabine of het droog blijft. Zet daarna pas de generator aan en laat hem één volledige cyclus draaien. Test daarna de aardlekschakelaar met de testknop voordat de cabine in gebruik gaat.
Maatvoering
De gangbare hoogtes en maten voor sanitair, elektra, keuken en trap, met de marge die in de praktijk werkt. Bekijk alle gegevens
| Ruimte of vakgebied | Onderdeel | Gangbare maat | Marge die in de praktijk werkt | Waar je op moet letten |
|---|---|---|---|---|
| Sanitair | Wastafel, bovenkant | 85 cm boven de vloer | 80 tot 90 cm | Meet vanaf de afgewerkte vloer. Bij een opzetkom reken je vanaf de bovenkant van de kom, dus zakt het meubel naar ongeveer 70 cm. |
| Sanitair | Wastafelkraan, uitloop | 25 tot 30 cm boven de wastafelrand | wat past bij de kom | Te hoog geeft spatten, te laag krijg je je handen er niet onder. |
| Sanitair | Fonteintje in het toilet | 80 tot 85 cm | 75 tot 90 cm | Vaak iets lager dan een wastafel omdat de ruimte krap is. |
| Sanitair | Toiletpot, bovenkant zitting | 40 tot 43 cm | 38 tot 48 cm | Een verhoogd toilet zit op 46 tot 48 cm en zit voor veel mensen prettiger. |
| Sanitair | Hangend toilet, onderkant pot | 40 cm boven de vloer | 38 tot 45 cm | De hoogte bepaal je bij het stellen van het inbouwreservoir, daarna ligt hij vast. |
| Sanitair | Toiletrolhouder | 70 cm hoog, 25 cm voor de pot | 60 tot 80 cm | Te ver naar achteren betekent draaien terwijl je zit. |
| Sanitair | Douchekraan, thermostaat | 100 tot 110 cm | 95 tot 120 cm | Je wilt hem kunnen bedienen zonder in de straal te staan. |
| Sanitair | Doucheglijstang, bovenkant | 180 tot 200 cm | afhankelijk van de lengste gebruiker | Reken op minstens 20 cm boven de kruin. |
| Sanitair | Regendouche, onderkant kop | 205 tot 215 cm | 200 tot 220 cm | Onder de 200 cm stoot een lange gebruiker zijn hoofd. |
| Sanitair | Handdoekradiator, onderkant | 20 tot 30 cm boven de vloer | 15 tot 40 cm | Laag genoeg voor luchtcirculatie, hoog genoeg om onder te dweilen. |
| Sanitair | Afvoer wastafel, muurdoorvoer | 50 tot 55 cm | 45 tot 60 cm | Onder de sifon door, en houd rekening met de kastindeling. |
| Elektra | Stopcontact in een woonruimte | 30 cm hart boven de vloer | 25 tot 40 cm | Bij nieuwbouw vaak 30 cm, bij renovatie kom je van alles tegen. |
| Elektra | Stopcontact boven een aanrechtblad | 115 tot 125 cm | 10 tot 20 cm boven het blad | Uit de spatzone van de kraan blijven. |
| Elektra | Lichtschakelaar | 105 cm hart boven de vloer | 90 tot 120 cm | Gelijk houden met de deurklink geeft een rustig beeld. |
| Elektra | Deurklink | 100 cm hart boven de vloer | 95 tot 105 cm | Ook de referentiehoogte waar schakelaars zich naar voegen. |
| Elektra | Meterkast, groepenkast | 150 tot 180 cm | bereikbaar zonder trapje | De hoofdschakelaar moet zonder klimmen te bedienen zijn. |
| Elektra | Wandcontactdoos buiten | minimaal 30 cm boven maaiveld | hoger bij kans op opspattend water | Spatwaterdicht uitvoeren en op een aardlekschakelaar aansluiten. |
| Elektra | Bedrade deurbel, drukknop | 110 tot 130 cm | 100 tot 140 cm | Ook bereikbaar voor kinderen en vanuit een rolstoel. |
| Elektra | Wandlamp naast een spiegel | 160 tot 170 cm | op ooghoogte van de gebruiker | Licht van opzij geeft minder schaduw dan licht van boven. |
| Elektra | Televisieaansluiting | 40 cm of op de hoogte van het scherm | afhankelijk van de opstelling | Bij een hangend scherm wil je de doos achter het scherm. |
| Keuken | Werkblad, bovenkant | 90 tot 95 cm | 85 tot 100 cm | Vuistregel: elleboog min 10 tot 15 cm. Lange mensen willen echt hoger. |
| Keuken | Bovenkasten, onderkant | 50 tot 60 cm boven het blad | 45 tot 65 cm | Te laag en je kunt niet met een pan onder de kast werken. |
| Keuken | Afzuigkap boven een elektrische kookplaat | 60 cm | 55 tot 70 cm | Onder de 55 cm wordt de kap te warm en vet hij snel dicht. |
| Keuken | Afzuigkap boven een gaspit | 65 cm | 65 tot 75 cm | Bij gas altijd hoger dan bij inductie in verband met de vlam. |
| Keuken | Plint onder de keukenkasten | 10 tot 15 cm | standaard 15 cm | Terugliggend zodat je met je tenen bij het blad kunt staan. |
| Keuken | Inbouwoven op ooghoogte | onderkant op 85 tot 90 cm | naar de gebruiker | Scheelt bukken met een hete plaat in je handen. |
| Trap | Trapleuning | 90 cm boven de voorkant van de trede | 85 tot 100 cm | Meet loodrecht vanaf de neus van de trede, niet vanaf de vloer. |
| Trap | Leuning langs een bordes | 100 cm | 90 tot 110 cm | Bij een bordes gelden strengere eisen dan langs de schuine trap. |
| Trap | Optrede, hoogte per trede | 18 tot 20 cm | maximaal 21 cm binnen een woning | Alle treden even hoog, ook de eerste en de laatste. |
| Trap | Aantrede, diepte van de trede | 22 tot 24 cm | minimaal 22 cm | Vuistregel: 2 keer de optrede plus de aantrede is 60 tot 64 cm. |
| Trap | Vrije doorloophoogte boven de trap | 230 cm | minimaal 210 cm | Meet loodrecht vanaf de neus van de trede naar het plafond. |
| Trap | Spijlafstand van een balustrade | maximaal 10 cm | kleiner bij kinderen | Zo kan een kinderhoofdje er niet tussen. |
| Deuren | Binnendeur, standaardmaat | 83 bij 201,5 cm | 78 tot 93 cm breed | De dagmaat van het kozijn is groter dan het deurblad. |
| Deuren | Voordeur, standaardmaat | 88 bij 201,5 cm | 83 tot 100 cm breed | Breder is prettig bij verhuizen en bij een rollator. |
| Deuren | Speling onder een binnendeur | 1 tot 1,5 cm | 2 cm bij mechanische ventilatie | De kier is de luchttoevoer naar de afzuiging, dus dicht hem niet. |
| Deuren | Speling rondom in het kozijn | 3 mm | 2 tot 4 mm | Te weinig speling en de deur klemt zodra het hout werkt. |
| Deuren | Scharnieren, afstand tot de hoek | 20 cm van boven en onder | 15 tot 25 cm | Bij een zware deur een derde scharnier in het midden. |
| Ventilatie | Ventilatierooster in een raam | boven in het kozijn | op de bovenregel | Warme lucht komt boven binnen en zakt langs het glas, dat tocht minder. |
| Ventilatie | Afzuigpunt in een badkamer | hoog in de ruimte | 20 tot 30 cm onder het plafond | Vocht stijgt, dus laag afzuigen werkt niet. |
| Ventilatie | Muurrooster kruipruimte | net boven het maaiveld | minimaal 15 cm | Anders slaat regenwater naar binnen en loopt het rooster dicht. |
| Ventilatie | Dakdoorvoer, afstand tot de nok | minimaal 50 cm | afhankelijk van het type | Te dicht bij de nok geeft terugslag bij wind. |
Niets gevonden. Probeer een kortere zoekterm.
Voordat je de cabine in gebruik neemt
Veelgemaakte fouten
De cabine meenemen op een bestaande groep
Een generator schakelt zijn volle vermogen in één keer in. Bij 3 kW is dat ongeveer 13 ampère, en daarmee is een groep van 16 ampère vrijwel vol. Komt daar een föhn of een wasmachine bij, dan valt de groep eruit op het moment dat de cabine opwarmt. Een eigen groep is hier geen luxe maar de enige manier waarop het betrouwbaar werkt.
De sifon pas uitzoeken als de bak al staat
De bodem van een stoomcabine ligt laag boven de vloer, en een standaard sifon bouwt daar vaak te hoog voor. Wie dat pas ontdekt als de wanden staan, moet alles weer los halen of gaat de sifon platdrukken. Een waterslot dat te ondiep wordt, laat rioollucht door en dat is precies de geur die je in een warme cabine niet wilt.
De bak niet echt waterpas stellen
Een bak die een paar millimeter scheef staat, laat water tegen de deurrand lopen in plaats van naar de afvoer. Daar loopt het over de drempel naar de badkamervloer. Bovendien lopen de deuren dan uit het lood, waardoor de rollers eenzijdig slijten en de deur binnen een jaar begint te klemmen.
Douchen voordat de kit uitgehard is
Sanitaire siliconenkit hardt uit van buiten naar binnen, met ruwweg 24 uur per 2 millimeter. Een rand van 5 millimeter voelt na een dag hard aan maar is vanbinnen nog week. Warm water en stoom drukken die kern weg, waarna de naad van binnenuit loslaat zonder dat je aan de buitenkant iets ziet.
Geurolie in het waterreservoir doen
Olie verdampt niet mee met het water maar bakt aan op het hete element en op de wand van het reservoir. Die laag isoleert, waardoor het element heter wordt dan bedoeld en de thermische beveiliging vaker uitschakelt. Het inspuitgaatje van de stoomuitlaat raakt er bovendien mee dichtgekoekt. Geurolie hoort in het losse bakje bij de uitlaat.
De cabine strak tegen de muur dichtzetten
Zonder ruimte achter de cabine kun je niet bij de koppelingen en niet bij de generator. Elke reparatie begint dan met het losbreken van een paneel of een betimmering. Vijf tot tien centimeter vrij en een luik bij de generator kosten je bij de montage een half uur en later een dag werk minder.
Schoonmaken met schuurmiddel of chloor
Acrylaat is een zachte kunststof en krast van schuurmiddel, waarna vuil zich juist in die krasjes vastzet. Chloor en sterke ontkalkers tasten daarnaast de rubbers en de coating op de aluminium profielen aan. Het gevolg is een doffe cabine met verharde afdichtingen die water gaan doorlaten.
Doorproberen als de aardlekschakelaar afslaat
Een aardlekschakelaar die afslaat betekent dat er stroom weglekt, meestal via vocht in het element of in de bekabeling. Opnieuw inschakelen lost niets op en herhaalt precies de situatie die de schakelaar uit voorzorg onderbrak. In een natte ruimte is dit het moment om de cabine spanningsloos te maken en een installateur te laten kijken.
Veelgestelde vragen
Wat zijn de voordelen en nadelen van een stoomcabine?
Het voordeel is dat je geen aparte ruimte nodig hebt: de cabine staat op de plek van je douche en werkt op ongeveer 45 graden, wat veel mensen prettiger vinden dan de droge hitte van een sauna. Daar staat tegenover dat hij een eigen groep vraagt, dat de generator ontkalkt moet worden en dat de badkamer mechanische afzuiging nodig heeft om de damp na afloop kwijt te raken. Ook onderdelen zijn een aandachtspunt, want elektronica is merkgebonden en na een jaar of tien niet altijd meer leverbaar.
Waar vind ik de handleiding van een Cleopatra stoomcabine?
Zoek eerst het typeplaatje op, meestal op de achterkant van de cabine, op de kast van de generator of aan de binnenkant van het onderpaneel. Daarop staat het typenummer, en met dat nummer vraag je de handleiding op bij de fabrikant of de dealer waar de cabine vandaan komt. Een handleiding van een ander model gebruiken is riskant, want juist het vermogen, de vereiste waterdruk en de toegestane ontkalkmiddelen verschillen per uitvoering. Maak meteen een foto van het plaatje, want na de montage kom je er lastig bij.
Heeft een stoomcabine een eigen groep nodig?
Ja. Een stoomgenerator van 2 tot 4,5 kW trekt bij 230 volt ongeveer 9 tot 20 ampère en vult daarmee een groep in zijn eentje. Hij hoort op een eigen groep met een aardlekschakelaar van 30 milliampère, en die aardlek is in een badkamer sowieso verplicht. Het bijplaatsen van de groep gebeurt achter de hoofdzekering in de meterkast en is werk voor een erkend installateur. De leiding en de aansluitdoos in de badkamer mag je wel zelf voorbereiden.
Hoeveel stroom verbruikt een stoomcabine per sessie?
Dat reken je zelf uit met het vermogen van de generator. Een element van 3 kW dat tijdens een sessie van twintig minuten ongeveer de helft van de tijd aanstaat, gebruikt een halve kilowattuur. Het element staat namelijk niet continu aan: na het opwarmen schakelt het aan en uit om de temperatuur vast te houden. Het warme douchewater erbij weegt in de praktijk zwaarder dan de stoom zelf.
Mag je een stoomcabine zelf aansluiten?
Het opbouwen, het waterwerk en de afvoer mag je zelf doen. Voor de elektra ligt de grens bij de groepenkast: een extra groep bijplaatsen betekent werken achter de hoofdzekering en dat laat je een erkend installateur doen. Ook de vaste aansluiting van de cabine zelf is werk waar de badkamerzones en de spatwaterdichtheid meespelen. Laat die aansluiting daarom door dezelfde installateur maken en controleer bij het dichtmaken of de aardleiding echt vastzit.
Hoe lang blijf je in een stoomcabine?
Een sessie van tien tot twintig minuten is gangbaar, met daarna afkoelen onder de douche. Langer blijven levert weinig extra op en belast je lichaam meer dan nodig, want in bijna honderd procent luchtvochtigheid kan zweet niet verdampen en gaat je lichaamstemperatuur oplopen. Voel je je licht in het hoofd, ga er dan meteen uit. Bij hart- en vaatklachten, zwangerschap of lage bloeddruk is het verstandig dit eerst met je huisarts te bespreken.
Waarom komt er geen stoom uit mijn stoomcabine?
Kijk eerst of het bedieningspaneel oplicht. Doet het niets, dan zit het probleem in de voeding: de groep, de aardlekschakelaar of de aansluiting in de kast van de cabine. Werkt het paneel wel maar komt er geen damp, dan is meestal de watertoevoer het probleem: een afsluiter die dicht staat, een verstopt inlaatfiltertje of een vulventiel dat niet opent. Komt er wel damp maar veel te weinig, dan zit er een kalklaag op het element en is ontkalken de eerste stap.
Hoe ontkalk je een stoomcabine?
Gebruik een ontkalker die de fabrikant voor stoomgeneratoren toestaat en volg de dosering uit de handleiding. Het middel gaat in het reservoir, krijgt de voorgeschreven inwerktijd en wordt daarna afgetapt of weggespoeld met de spoelfunctie. Spoel daarna minstens twee keer door met schoon water voordat je weer stoomt, anders komt de damp met zuurresten je cabine in. Sterke huishoudontkalkers en chloorhoudende middelen horen hier niet in, die tasten het element en de afdichtingen aan.
Past een stoomcabine in elke badkamer?
Nee, en de hoogte is meestal de beperkende maat. De cabines zijn 215 tot 225 cm hoog en moeten tijdens de montage nog rechtop gezet worden, dus onder een plafond van minder dan ongeveer 230 tot 240 cm wordt het lastig. Een schuine kap valt daarmee af. Verder heb je 5 tot 10 cm ruimte achter de cabine nodig voor de aansluitingen, en moet de bak in één stuk door de deur en langs de trap naar binnen kunnen.
Wat is het verschil tussen een stoomcabine en een sauna?
Een stoomcabine werkt met lage temperatuur en zeer hoge luchtvochtigheid: ongeveer 45 graden bij bijna honderd procent vocht. Een Finse sauna doet het omgekeerde met 70 tot 100 graden en droge lucht. Voor de installatie betekent dat een groot verschil: een stoomcabine vraagt koud water, warm water en een afvoer op de plek van de cabine, terwijl een sauna alleen stroom nodig heeft, maar dan vaak wel een zware groep of krachtstroom.
Waarom lekt mijn stoomcabine water op de badkamervloer?
In verreweg de meeste gevallen komt het water niet uit een leiding maar loopt het over de drempel naar buiten. Dat gebeurt als de cabine niet waterpas staat of als de waterkerende strip onder de deur versleten of gescheurd is. Blijft het lekken ook als de cabine niet gebruikt wordt, kijk dan onder de bak met een zaklamp: de koppeling van de sifon en de aansluitslangen zijn dan de plek om na te trekken. Droog alles eerst af, zodat je meteen ziet waar het nieuwe water vandaan komt.
Hoe voorkom ik dat de stoomcabine muf gaat ruiken?
Een cabine die na gebruik dicht blijft, droogt niet en dan groeien er schimmels op de rubbers en in de kitrand. Zet de deur na elke sessie op een kier, trek het glas droog en laat de afzuiging in de badkamer nog een half uur doorlopen. Tap daarnaast het reservoir van de generator af of gebruik de spoelfunctie, want stilstaand warm water gaat op den duur ruiken. Zwarte stippen op de kitrand betekenen dat er water achter staat, en dan helpt schoonmaken maar tijdelijk.
Wanneer je beter een vakman belt
Het opbouwen van een stoomcabine en het aansluiten van water en afvoer kun je met geduld zelf. Bij de elektra ligt de grens duidelijker dan bij welk ander onderdeel ook.
Een extra groep bijplaatsen betekent werken in de meterkast achter de hoofdzekering, en dat is werk voor een erkend installateur. Datzelfde geldt voor de vaste aansluiting van de cabine zelf, waar de eisen aan de natte zones rond een douche meespelen. Laat dat liever in één keer goed doen dan dat je er later achter komt dat de aardleiding nergens op aangesloten zit.
Bel ook als de aardlekschakelaar afslaat zodra de generator inschakelt. Dat is geen kwestie van opnieuw indrukken, maar een teken dat er stroom weglekt in een ruimte vol vocht. Hetzelfde geldt voor water dat uit de kast van de generator komt.
Voor de rest is de afweging praktisch. Is het model zo oud dat het bedieningspaneel of de generator niet meer leverbaar is, dan kan een servicemonteur je in een half uur vertellen of repareren nog zin heeft. Dat scheelt een middag zoeken naar onderdelen die er niet meer zijn.