Zelf een tuinhuis bouwen, van fundering tot dakbedekking

Waarmee je begint: maat, plek en de regels

Een tuinhuis bouwen begint bij drie besluiten: hoe groot het wordt, waar het op het erf komt en of je het gaat verwarmen. Die drie bepalen samen de fundering, de balkmaten en de dakopbouw. Welke varianten er zijn en hoe een tuinhuis zich verhoudt tot een simpele berging, staat in ons overzicht over tuinhuizen en schuren bouwen.

De meeste tuinhuizen mag je vergunningvrij neerzetten, maar niet elk formaat. De regels draaien om drie dingen: of het in het achtererfgebied staat, hoe hoog het wordt en hoeveel vierkante meter er al bebouwd is. Hoeveel oppervlak je vergunningvrij mag neerzetten hangt af van de grootte van je erf, en het omgevingsplan van je gemeente kan er nog eisen bovenop leggen. Doe daarom eerst de vergunningcheck bij je gemeente voordat je hout bestelt.

De plek zelf kies je op praktische gronden. Kan een mortelwagen of een kruiwagen erbij, hoe ver moet de kabel vanuit de meterkast lopen, en waar laat je het regenwater van vijftien vierkante meter dak naartoe lopen? Staan er bomen naast, houd dan afstand voor de wortels en voor het blad in de goot. Ook de rest van de indeling van je tuin en buitenruimte telt mee: een tuinhuis pal voor het zonnigste hoekje is zelden een besluit waar je blij mee blijft.

De fundering bepaalt de rest van de bouw

Er zijn drie families funderingen voor een tuinhuis: losse dragers zoals tegels en poeren, een doorlopende gestorte plaat, en geschroefde palen. Wat past hangt af van de grondsoort, van het gewicht dat erop komt en van de vraag of je een houten vloer of een betonvloer wilt. Op zandgrond heb je meer keuze dan op veen, want zand draagt en laat water door.

Wat er ook komt, het grondwerk is hetzelfde verhaal. De zwarte teelaarde moet eruit, want die humeuze laag zakt altijd na. Reken op 20 tot 30 cm afgraven en aanvullen met ophoogzand in lagen van maximaal 25 cm, elke laag nat maken en aantrillen met een trilplaat. Sla je dat over, dan zakt je fundering de eerste twee winters ongelijk en trekt je deur scheef.

Voor een gestorte plaat is 15 cm dik bijna altijd meer dan nodig. Die maat hoort bij een garage waar een auto op staat. Voor een tuinhuis met een bureau, wat kasten en gereedschap is 10 tot 12 cm op een goed verdicht zandbed voldoende, met een verzwaarde rand van ongeveer 30 bij 30 cm waar de wandvoet op landt. Wil je het lichter en droger houden, dan is een fundering van betonbanden en poeren vaak de rustiger keuze.

Funderingstype	Past bij	Wat het werk is	Waar je op let
Betontegels 30 x 30 op zand	Klein bouwpakket tot ongeveer 6 m2, onverwarmd	Zandbed verdichten en tegels waterpas leggen	Zakt na een paar winters ongelijk, alleen bij licht werk
Opsluitbanden in schraal beton	Houten vloer, tuinhuis tot ongeveer 15 m2	Sleuf graven, band stellen en met beton aanstorten	Bovenkant 5 cm boven het maaiveld tegen opspattend water
Betonpoeren 30 x 30, hart op hart maximaal 1,5 m	Geïsoleerde houten vloer met luchtruimte eronder	Gaten van 60 tot 80 cm diep, poeren stellen en aanstorten	Vorstvrij aanzetten en de poer boven het maaiveld laten uitkomen
Gestorte plaat van 10 tot 12 cm met verzwaarde rand	Houtskelet met betonvloer, werkruimte of hobbyruimte	Bekisting, isolatie, folie, staalmat, in één keer storten	In één stort, want een naad tussen twee stortdagen scheurt
Gestorte plaat van 15 cm, zwaarder gewapend	Garage, auto, zware machines	Zelfde werk, meer beton en meer wapening	Onder een tuinhuis onnodig, je betaalt vooral extra beton
Geschroefde funderingspalen	Veen en slappe klei, of een plek waar je niet kunt graven	Inschroeven met een machine of met een lange hefboom	De maatvoering moet meteen kloppen, corrigeren gaat niet meer

Lees de uitleg uit de afbeelding

Een diepte of betonmaat die elders werkt, hoeft jouw belasting en bodem niet te passen.

Bij de tekening: De fundering verdeelt de belasting naar geschikte draaggrond. Breder tekenen bewijst nog niet dat de grond het gewicht kan dragen.

Wat komt erop te staan?

Gewicht, afmetingen, windbelasting en gebruik bepalen wat de fundering moet kunnen dragen. Een lichte berging is een andere opgave dan een gemetselde aanbouw.

Welke grond draagt de belasting?

Draagkracht, samendrukbare lagen, grondwater en eventuele ophooggrond beïnvloeden de oplossing. Alleen bovenin een stevig laagje aantreffen geeft geen volledig beeld.

Hoe sluit het aan op bestaand werk?

Een nieuwe constructie en een bestaande woning kunnen verschillend bewegen. Laat de aansluiting en mogelijke zettingen meenemen in het ontwerp.

Gebruik de gids om keuzes en offertes te begrijpen. Constructieve maten en funderingstype vragen een onderbouwing voor de echte plek.

Bekijk de afbeelding op volledige grootte

Een houten vloer op poeren of een gestorte betonvloer

De vraag of er zand onder een houten vloer moet, komt vaak terug. Het antwoord is ja, maar niet omdat het zand het gebouw draagt. Het gaat om een vlak bed dat je kunt verdichten en waar regenwater doorheen zakt. Tuingrond onder een opsluitband of een poer houdt water vast, zet uit bij vorst en zakt in als het organische materiaal verteert.

Bij een houten vloer op poeren is de luchtruimte eronder het onderdeel dat je niet mag inleveren. Reken op minstens 15 cm vrije hoogte tussen de grond en de onderkant van de vloerbalken, met worteldoek en een laag grind eronder tegen onkruid. Leg de balken nooit op stoeptegels die plat op de grond liggen: dan staat je vloer permanent in de vochtige lucht en heb je binnen vijf jaar zachte plekken. Langs de randen zet je muisdicht gaas van 5 mm, anders wordt de kruipruimte een nestplek.

De opbouw zelf gaat van onder naar boven. Op de poeren komt de randbalk, met een strook EPDM of dpc ertussen, en daarop de vloerbalken van 45 x 145 of 63 x 175 mm op 40 tot 60 cm hart op hart. Daartussen gaat de isolatie op latjes of hangers, met de dampremmende folie aan de bovenzijde en 18 mm underlayment daarop. Kies je toch beton, dan komt daar de isolatie juist onder de plaat: een drukvaste plaat van EPS 100 of PIR, folie erop en de staalmat op afstandhouders van 3 tot 4 cm. Meer over de opbouw op banden en poeren staat bij tuinhuisfunderingen met betonbanden.

De wanden in houtskelet zetten

Een wand van 240 cm hoog met stijlen van 45 x 145 mm op 60 cm hart op hart is de maat waarmee de meeste zelfbouwers uitkomen. Die 60 cm is geen willekeur: isolatieplaten van minerale wol worden ongeveer 61 cm breed geleverd, zodat ze klemmend tussen de stijlen blijven staan zonder dat je ze hoeft vast te zetten. Bij een deur, een raam en op de plek waar een dakspant landt zet je de stijl dubbel uit.

De onderregel komt op de dpc-strook en wordt achteraf verankerd met slagankers M10, ongeveer om de meter en binnen 30 cm van elke hoek. Draadeinden meestorten klinkt netjes, maar in de praktijk staan ze na het afreien net twee centimeter verkeerd en zaag je alsnog het gat groter. Achteraf boren is nauwkeuriger. Voor zware staanders van 200 x 200 mm onder een overkapping gebruik je liever een verstelbare paalvoet, zodat het kopse hout niet in het regenwater staat en je de staander nog kunt stellen.

De stijfheid van de wand komt niet uit de folie en ook niet uit de potdekselplanken. Die haal je uit plaatmateriaal: osb/3 of multiplex van 12 mm, geschroefd om de 15 cm langs de randen en om de 30 cm in het veld. Daaroverheen komt de waterkerende dampopen folie, dan verticale tengels van 22 tot 28 mm en pas daarop de horizontale potdekselplanken met minstens 25 mm overlap. Die tengels maken de spouw waarin achterlangs gelopen water weg kan drogen.

Het dak van je tuinhuis: spanten, overspanning en dakbedekking

De balklaag van het dak is het onderdeel dat bij een zelfgebouwd tuinhuis het vaakst te licht wordt uitgevoerd. Bij een overspanning van 4 meter en een licht dak is 70 x 170 mm op 60 cm hart op hart een gangbare maat. Ga je richting 5,30 meter, bijvoorbeeld over een open overkapping, dan wordt diezelfde balk krap en zet je er een extra spant of een ligger tussen, zodat je terugkomt op velden van ongeveer 2,65 meter. Komen er keramische pannen of zonnepanelen op, laat de maten dan narekenen bij je houthandel of bij een constructeur.

De opbouw daarboven ligt vast: dakbeschot van underlayment of osb/3 van 18 mm, daarop de folie of de isolatie, dan tengels en panlatten en pas daarop de dakbedekking. Laat de spanten en de kopse balken een stukje oversteken, want een overstek van 30 tot 50 cm houdt de gevel en de deur merkbaar droger. De hemelwaterafvoer plan je meteen mee, ook als je hem pas later ophangt.

De dakhelling die je hebt gekozen, bepaalt welke dakbedekking erop kan. Shingles op een te flauw dak waaien op en laten water onder de shingle door lopen, en dakpannen op een te flauw dak lopen bij slagregen achterlangs. Voor zonnepanelen op dakpanplaten geldt dat de beugels door de bovenkant van de golf in de panlat of de gording geschroefd worden, met een EPDM-afdichtring onder de kop. Schroeven in alleen de plaat houdt de windzuiging niet.

Dakbedekking	Werkt vanaf ongeveer	Gewicht per m2	Waar hij goed in is	Waar je op let
Keramische of betonpannen	20 tot 25 graden, per pantype anders	40 tot 55 kg	Gaat decennia mee en past bij het huis	De zwaarste keuze, je balklaag moet erop berekend zijn
Dakpanplaten van staal	10 tot 14 graden, volgens de fabrikant	5 tot 7 kg	Licht, snel te leggen en goedkoop	Condens aan de onderzijde, dus anticondensvlies of isoleren
Bitumen dakshingles	15 graden	8 tot 12 kg	Mooi op een schuin tuinhuisdak, lage materiaalprijs	Vraagt volledig gesloten dakbeschot en warm weer om te kleven
Bitumen dakrol in twee lagen	Plat met 2 cm afschot per meter	8 tot 10 kg	Goedkoop op een plat of licht hellend dak	Branden boven hout is brandgevaarlijk, kies zelfklevend
EPDM in één baan	Plat met 1,5 tot 2 cm afschot per meter	Ongeveer 2 kg	Naadloos over het hele dak, gaat lang mee	Ondergrond moet vlak, schoon en droog zijn bij het lijmen
Golfplaten van bitumen of pvc	10 tot 15 graden	4 tot 6 kg	Snel en goedkoop boven een overkapping of houtberging	Wordt in de zon bros en oogt goedkoop bij een woonhuis

Isoleren: van minerale wol tot sandwichpanelen

Een geïsoleerd tuinhuis bouwen is vooral een kwestie van de volgorde van de lagen. Van binnen naar buiten wordt dat: osb of underlayment van 9 tot 12 mm, dampremmende folie die op alle naden en langs de randen luchtdicht is getapet, 140 mm minerale wol klemmend tussen de stijlen, en aan de buitenkant de waterkerende folie met de spouw erachter. De dampremmer is de laag die het vaakst wordt overgeslagen en tegelijk de laag die schimmel in de wandopbouw voorkomt.

Bij het dak is het risico groter dan bij de wand, want daar zit boven de isolatie meestal een dampdichte laag. Vul je met steenwol tot tegen het dakbeschot, dan moet de dampremmer aan de binnenzijde echt dicht zijn, tot en met de doorvoer van elke lamp. Wie dat spannend vindt, legt de isolatie boven het dakbeschot in plaats van eronder: PIR-platen op het underlayment, naden getapet, en daarboven pas de dakbedekking. Dan zit het hele houten dak aan de warme kant en kan er niets in condenseren.

Een tuinhuis bouwen met sandwichpanelen is de snelle route. Een paneel met een PIR-kern van 40 tot 100 mm tussen twee staalplaten isoleert, keert water en werkt af in één handeling, en een aparte dampremmer heb je niet nodig omdat het paneel zelf gesloten is. Let wel op de bevestigers, want elke schroef door de plaat is een kleine koudebrug waar in een vochtige ruimte een druppel aan komt te hangen. Welke paneeldikte bij welke gordingafstand hoort, staat bij een schuur bouwen met sandwichpanelen.

Hoe dik isoleer je een tuinhuis dat je echt gebruikt

Tussen stijlen van 45 x 145 mm past 140 mm minerale wol, en daarmee komt de wand rond Rc 3,5 m2K/W uit. Het hout zelf isoleert minder dan de wol ertussen, dus de waarde van de hele wand ligt altijd iets onder de R-waarde die op het pak staat. Voor een werkkamer of hobbyruimte die je dagelijks stookt, is dat een prettige basis.

Gaat het om een berging waar je alleen vorst buiten wilt houden, dan is 70 tot 100 mm genoeg en houd je meer binnenmaat over. Isoleer het dak in beide gevallen minstens even dik als de wand, want bij een klein gebouw is het dak het grootste koude vlak en warme lucht zoekt de bovenkant op.

De vloer wordt het vaakst vergeten. Een gestorte plaat die direct op het zandbed ligt, trekt in de winter warmte de grond in, en dat voel je aan koude voeten ondanks een goed geïsoleerde wand. Leg de drukvaste isolatie onder de plaat en zet langs de rand een strook van 2 cm omhoog, zodat de vloer de koude funderingsrand niet raakt.

Een geïsoleerd tuinhuis moet ook kunnen ventileren

Zodra de wand luchtdicht is, blijft het vocht binnen dat je zelf meebrengt: natte jassen, een waterkoker, planten en je eigen ademhaling. In een ruimte van vijftien vierkante meter zie je dat binnen een dag als condens tegen het glas en na één winter als zwarte randen in de hoeken. Twee roosters halen dat eruit, laag in de ene gevel en hoog in de tegenoverliggende, zodat de lucht de hele ruimte doorkruist.

Als vuistregel houden wij ongeveer 10 cm2 vrije doorlaat per vierkante meter vloer aan, bij vijftien vierkante meter dus rond de 150 cm2 verdeeld over twee roosters. Werk of slaap je er regelmatig, dan is een klein mechanisch ventiel met een leiding naar buiten rustiger dan een raam dat permanent op een kier staat.

De dakopbouw vraagt zijn eigen luchtstroom. Isoleer je tussen de dakbalken tot tegen het beschot en ligt daarboven een dampdichte dakbedekking, houd dan minstens 30 tot 40 mm spouw vrij boven de isolatie, met openingen bij de dakvoet en bij de nok. Leg je de PIR juist boven het dakbeschot, dan vervalt die spouw, omdat er dan geen koud houtvlak meer in de opbouw zit.

Isolatie	Lambda ongeveer	Rd bij 100 mm	Waar hij op zijn plek is	Waar je op let
Glaswol	0,035 tot 0,040	2,5 tot 2,9	Wand en dak, tussen stijlen en balken	Zakt in een wand omlaag als hij niet echt klemt
Steenwol	0,035 tot 0,040	2,5 tot 2,9	Wand en dak, ook bij open stootvoegen	Steviger dan glaswol en blijft beter staan, iets duurder
Houtvezelplaat	0,038 tot 0,045	2,2 tot 2,6	Wand, bij hout dat vocht moet kunnen bufferen	Zwaarder en duurder, je hebt meer dikte nodig
PIR-plaat	0,022 tot 0,025	4,0 tot 4,5	Boven het dakbeschot, of waar je dikte tekortkomt	Naden zorgvuldig tapen, anders lekt de warmte langs de randen
EPS 100 onder de vloer	0,033 tot 0,038	2,6 tot 3,0	Onder een gestorte betonvloer	Alleen drukvaste kwaliteit, EPS 100 of hoger
XPS	0,030 tot 0,036	2,8 tot 3,3	Onder de vloer en op vochtige plekken	Duurder, maar neemt vrijwel geen water op
Sandwichpaneel met PIR-kern, 60 mm	0,022	Ongeveer 2,7 bij die 60 mm	Dak en wand van een schuur in één laag	Koudebrug bij elke bevestiger, condens aan de onderzijde

Stroom, water en afvoer vooraf inbouwen

Alles wat door de vloer moet, leg je erin voordat het beton komt. Gebruik flexibele mantelbuis met een trekdraad erin, buig het uiteinde omhoog tot ongeveer 30 cm boven het toekomstige vloerniveau en dop het af met tape zodat er geen cementwater in loopt. Eén buis voor de elektra, één voor de waterleiding en bij een kraan of toilet een afvoerbuis is een verstandige minimumopzet, ook als je die aansluiting pas over vijf jaar maakt.

De voeding vanuit huis loopt met grondkabel, meestal YMvKas 3 x 2,5 mm2, in een zandbed op ongeveer 60 cm diepte met afdeklint erboven. Onder een pad of een terras leg je er een mantelbuis omheen, zodat je de kabel later kunt vervangen zonder de bestrating open te breken. In het tuinhuis zelf komt een kleine verdeler met een aardlekautomaat, en dat deel kun je prima zelf opbouwen.

De afvoer legt de meeste zelfbouwers de das om als het afschot niet klopt. Reken op 1 tot 2 cm per meter richting de bestaande put, gebruik 40 of 50 mm voor een wastafel en verloop naar 110 mm waar het op het riool komt. De waterleiding maak je aftapbaar met een kraantje op het laagste punt, want een leiding die in een onverwarmd tuinhuis vol blijft staan, vriest kapot. Hoe je dat verder afvangt, staat bij vorstbeveiliging in een schuur.

Wat het kost en waar zelf bouwen goedkoper uitpakt

Een tuinhuis zelf bouwen valt goedkoper uit dan een kant en klaar huisje, maar de vergelijking is scheef zolang je alleen naar het casco kijkt. Een bouwpakket bevat vrijwel nooit de fundering, de isolatie, de dampremmer, de elektra en meestal ook geen echte dakbedekking. Reken je die posten mee, dan zit je bij zelfbouw in houtskelet ruwweg op 250 tot 450 euro per vierkante meter aan materiaal, sterk afhankelijk van je gevelhout en je dak. Houtprijzen schommelen bovendien flink, dus behandel dat als een orde van grootte en niet als een offerte.

De grootste besparing zit niet in goedkoper hout maar in het werk dat je zelf doet: uitgraven, afvoeren, zandbed verdichten en zagen. Op materiaal kun je slim kiezen door vuren te gebruiken voor het regelwerk dat straks toch achter de plaat verdwijnt, en douglas of lariks alleen daar waar het in het zicht of in het weer hangt.

Er zijn drie posten waarop besparen zich altijd wreekt. De fundering, want die kun je later niet meer verbeteren. Het bevestigingsmateriaal, want roestende nagels in een douglas gevel zijn niet te herstellen. En de dampremmer, want de schade daarvan zie je pas als de wand van binnenuit al is aangetast. Wie de bouwmethode nog helemaal open heeft, kan naast houtskelet ook de andere manieren om een tuinhuis of schuur neer te zetten naast elkaar leggen.

Kostenpost	Wat de prijs vooral bepaalt	Waar de winst zit
Grondwerk en fundering	Oppervlakte, grondsoort en hoeveelheid beton	Zelf graven en afvoeren, beton per mortelwagen in plaats van zakken
Casco hout	Houtsoort, balkmaten en hart-op-hart-afstand	Vuren voor alles wat achter plaatmateriaal verdwijnt
Gevelbekleding	Houtsoort, profiel en of het geschaafd is	Fijnbezaagd lariks of vuren in plaats van geschaafd douglas
Isolatie	Dikte en materiaalsoort	Minerale wol tussen de stijlen, dikker isoleren kost per cm weinig
Dakbedekking	Soort en de gekozen dakhelling	Dakpanplaten in plaats van pannen, dat scheelt ook in de balklaag
Ramen en deuren	Maatwerk of standaardmaten	Standaardmaten aanhouden of kozijnen uit een sloopproject halen
Binnenafwerking	Plaatmateriaal, verf en of je gaat stucen	Osb in het zicht laten in plaats van gipsplaat en stucwerk
Bevestigingsmateriaal	RVS of verzinkt, en de aantallen	Hier valt weinig te halen, in douglas moet het roestvast staal zijn

Zo bouw je een tuinhuis van fundering tot dak

Deze volgorde geldt voor een geïsoleerd tuinhuis in houtskelet van ongeveer 12 tot 20 vierkante meter.

1. Zet het grondvlak uit en controleer de regels

   Sla piketten en span metseldraad op de buitenmaat van de fundering. Meet daarna de twee diagonalen: zijn die even lang, dan staat je grondvlak haaks. Doe in dezelfde week de vergunningcheck bij je gemeente, want de hoogte en het oppervlak liggen nu nog op papier vast en niet in beton.

2. Graaf de teelaarde af en maak het zandbed

   Haal 20 tot 30 cm zwarte grond weg, iets ruimer dan de fundering zelf. Vul aan met ophoogzand in lagen van maximaal 25 cm, maak elke laag nat en trill hem aan. Deze stap is saai en bepaalt of je huis over vijf jaar nog waterpas staat.

3. Maak de fundering

   Bij een gestorte plaat zet je de bekisting van watervaste osb, legt de drukvaste isolatie en de folie erin en de staalmat op afstandhouders van 3 tot 4 cm. Bij poeren of banden stel je die waterpas en op één lijn. De opbouw van zo'n lichte variant staat stap voor stap bij een tuinhuisfundering op betonbanden.

4. Leg de leidingen erin voordat je stort

   Mantelbuizen voor stroom en water, plus de afvoer als die er komt, buig je omhoog tot boven het vloerniveau en dop je af. Zet ze vast zodat ze bij het storten niet verschuiven. Fotografeer alles met een rolmaat ernaast en stort daarna in één keer, zonder onderbreking.

5. Bouw de wanden liggend op en zet ze rechtop

   Timmer elk wandframe plat op de vloer of op een vlak stuk terrein, met stijlen op 60 cm hart op hart en dubbele stijlen bij openingen. Schroef het plaatmateriaal er meteen op, want dat maakt het frame stijf genoeg om te tillen. Zet de wanden rechtop op de dpc-strook, schoor ze af en veranker ze met slagankers.

6. Zet de dakconstructie en het dakbeschot

   Leg de spanten en de balklaag volgens je overspanning, met een extra spant waar je boven de vier meter uitkomt. Schroef het underlayment of osb erop en werk vanaf een steiger in plaats van vanaf een ladder. Laat het dak een stukje oversteken, dat houdt de gevel jarenlang droger.

7. Breng de dakbedekking en de afvoer aan

   Kies een dakbedekking die bij je helling hoort en werk van beneden naar boven, zodat elke laag over de onderliggende heen valt. Maak de aansluiting bij de dakrand en de kilgoot in dezelfde beurt af. Hang daarna de goot en de hemelwaterafvoer op en kijk bij de eerste regenbui waar het water echt langs loopt.

8. Isoleer, tape de dampremmer en werk af

   Zet de isolatie klemmend tussen de stijlen en de dakbalken, dan de dampremmende folie aan de warme zijde, met tape op alle naden en rond elke doorvoer. Schroef daarna pas het plaatmateriaal ertegen. Ga je binnen nog leidingen leggen, doe dat dan in een aparte regellaag vóór de folie zodat je die niet doorboort.

Nalopen voordat je verdergaat

• De diagonalen van het grondvlak zijn even lang gemeten
• De teelaarde is weg en het zandbed is in lagen van maximaal 25 cm verdicht
• Onder elk stuk hout dat op beton of steen rust ligt dpc-folie of EPDM
• De mantelbuizen staan op de juiste plek, zijn afgedopt en zijn gefotografeerd
• De wanden zijn verankerd en er zit plaatmateriaal of een schoor in voor de stijfheid
• Alle bevestigers in douglas, lariks of eiken zijn roestvast
• De dakhelling past bij de dakbedekking die je hebt besteld
• De dampremmer zit aan de warme zijde en is op alle naden getapet

Uit de praktijk

Veelgemaakte fouten

De teelaarde laten zitten onder de fundering

Zwarte tuingrond bevat organisch materiaal dat verteert en water vasthoudt. Een poer, een band of een plaat die daarop rust, zakt de eerste winters ongelijk weg. Dat zie je terug in een deur die klemt en een dak dat scheluw komt te staan. Afgraven en aanvullen met zand kost een dag en voorkomt precies dat.

De staalmat op de folie leggen

Wapening werkt alleen als er beton omheen zit. Een mat die plat op de folie ligt, zit in de trekzone maar zonder dekking, en na een paar jaar roest hij van onderaf door. Leg de mat op afstandhouders van 3 tot 4 cm, dan doet hij waar hij voor bedoeld is.

De vloer in twee keer storten

Het lijkt handig om vandaag de helft te doen en volgende week de rest. Op de overgang krijg je een koude naad waar de twee delen niet als één plaat werken. Daar scheurt de vloer als eerste. Bestel liever eenmalig een mortelwagen en regel genoeg handen om het in één keer af te reien.

De gevelbekleding direct op de folie spijkeren

Zonder tengels zit er geen spouw achter je potdeksel. Water dat achter de planken komt, kan dan niet weg en het hout blijft nat aan de achterzijde. Je ziet het na een paar jaar aan afbladderende verf en zachte plekken. Verticale tengels van 22 tot 28 mm lossen dat op.

Verzinkte nagels in douglas of lariks

Het looizuur in deze houtsoorten tast verzinkt staal aan. Het gevolg is een gevel met zwarte uitloopstrepen onder elke nagelkop, en op termijn nagels die hun kop verliezen. Roestvast staal kost meer per doos, maar het is de enige bevestiging die er na tien jaar nog goed uitziet.

De dampremmer weglaten of half tapen

Warme, vochtige binnenlucht loopt door elke kier de isolatie in en condenseert tegen de koude buitenkant van de wand. Dat gebeurt onzichtbaar en je merkt het pas aan schimmellucht of aan een zachte plaat. Een half getapete folie is bijna net zo lek als geen folie, dus tape ook rond doorvoeren en langs de vloer.

De balklaag op gevoel dimensioneren

Bij vier meter overspanning kom je met gangbare maten nog goed weg. Boven de vijf meter, of zodra er pannen of zonnepanelen op komen, wordt het echt rekenwerk. Een dak dat doorbuigt trekt je dakbedekking open en dat merk je pas bij de eerste flinke sneeuwbui.

Veelgestelde vragen

Wanneer je beter een vakman belt

Het meeste van deze klus kun je zelf doen, mits je met twee mensen werkt en de constructie niet te ver oprekt. Er zijn vier momenten waarop je een ander moet laten aanrukken.

Het eerste is asbest. Golfplaten, vlakke platen en oude dakleien op een schuurtje van voor 1994 kunnen asbesthoudend zijn. Dat begint met een sloopmelding bij de gemeente en met een gecertificeerd verwijderbedrijf. Loopt het dak door op de schuur van de buren, dan beslis je er sowieso niet alleen over.

Het tweede is de meterkast. De grondkabel leggen en de verdeler in het tuinhuis opbouwen kun je zelf, maar het bijplaatsen en aansluiten van een groep achter de hoofdzekering is werk voor een installateur.

Het derde is de constructie zodra de overspanningen groeien. Boven de vijf meter, bij een zwaar pannendak of bij zonnepanelen laat je de doorsneden narekenen door een constructeur of door de technische dienst van je houthandel. Dat kost een fractie van wat een doorbuigend dak later kost.

Het vierde is het dakwerk zelf als je geen goede steiger hebt. Werken op hoogte met platen in je handen is de plek waar bij zelfbouw de meeste ongelukken gebeuren, en een dagje steiger huren is goedkoper dan een gebroken pols.