Vliesbehang aanbrengen: lijm op de muur, banen strak in het lood
Bij vliesbehang gaat de lijm op de muur en hangt de baan er droog tegenaan, dus weken en inspeeltijd vervallen. Het resultaat staat of valt bij de voorbereiding: lijmresten van het oude behang moeten eruit, de wand moet vlak en gelijkmatig zuigend zijn, en je eerste baan hangt aan een uitgezette loodlijn en niet tegen de hoek. Banen stuit je tegen elkaar, je laat ze nooit overlappen. In hoeken behang je niet door maar snijd je met een dubbele snede of langs een geleider af.
Dit heb je nodig
Gereedschap
- Lange waterpas of een kruislijnlaser
- Potlood en rolmaat
- Vachtroller met korte pool en een kwast voor de randen
- Behangborstel of kunststof behangspatel
- Breed plamuurmes van 25 of 30 cm als snijgeleider
- Afbreekmes met verse segmenten
- Naadroller
- Emmer met schoon water en twee sponzen
- Stabiele trap of een lage rolsteiger
Materiaal
- Vliesbehanglijm, kant en klaar of als poeder
- Voorstrijkmiddel voor zuigende ondergrond
- Hechtprimer voor gesloten of geverfde ondergrond
- Vulmiddel of plamuur voor gaatjes en scheurtjes
- Schuurpapier korrel 120 tot 180
- Witte muurverf als grondlaag onder licht behang
- Afplaktape en afdekfolie
Wat vliesbehang anders maakt dan papierbehang
Vliesbehang heeft een drager van vlies in plaats van papier, en dat verandert de hele werkwijze. De lijm gaat op de muur, de baan hangt er droog tegenaan. Weken, inspeeltijd en een behangtafel vol natte banen vervallen daarmee. Welke soorten er verder in het schap liggen en waar ze voor bedoeld zijn, lees je in ons overzicht over behang kiezen en verwerken.
Het tweede verschil zit in de maatvastheid. Papierbehang zwelt tijdens het weken en krimpt weer tijdens het drogen, en juist die krimp trekt naden open. Vlies zet niet uit, dus een baan die je vanavond netjes tegen de vorige legt, staat er morgen nog precies zo bij. Dat maakt het materiaal een stuk vergevingsgezinder voor wie niet dagelijks behangt.
Het derde verschil merk je pas jaren later. Vliesbehang laat zich in droge banen van de muur trekken, zonder afweekmiddel en zonder de stuclaag te beschadigen. Hoe dat in zijn werk gaat staat bij vliesbehang verwijderen. Papier moet je afweken en glasweefsel krab je er met veel moeite af.
| Behangsoort | Waar de lijm op gaat | Wachten voor het hangen | Hoe het er later af gaat |
|---|---|---|---|
| Vliesbehang, glad of met structuur | Op de muur | Niet, baan meteen droog aanbrengen | Droog in hele banen aftrekken |
| Papierbehang | Op de baan | Vijf tot tien minuten weken | Afweken met warm water |
| Vinylbehang op papierdrager | Op de baan | Weken volgens de verpakking | Toplaag aftrekken, papier afweken |
| Glasvlies en glasweefsel | Pastalijm op de muur | Niet, baan droog in de lijm drukken | Moeizaam, vaak komt de stuclaag mee |
| Rauhfaser op vliesdrager | Op de muur | Niet | Droog aftrekken |
| Rauhfaser op papierdrager | Op de baan | Ongeveer acht minuten weken | Afweken, meestal in stukken |
| Jute- en textielbehang | Op de muur bij een vliesdrager | Niet, wel voorzichtig met lijm op de voorkant | Droog aftrekken, drager blijft vaak achter |
| Fotobehang op vlies | Op de muur | Niet, banen op volgorde hangen | Droog aftrekken |
Kijk op de rol naar het etiket met de verwerkingssymbolen. Een symbool met een emmer lijm en een muurtje betekent lijm op de muur. Staat er een baan behang boven de emmer, dan is het toch een papierdrager en gaat de lijm op de baan.
De muur voorbereiden voordat er lijm aan te pas komt
Vlies is dun en licht. Alles wat je in de muur laat zitten, zie je er straks doorheen of teken je erin af. Na het verwijderen van oud papierbehang blijft er vrijwel altijd een laag oude behanglijm achter, en die moet eraf voordat je verder gaat.
Schuren werkt daar averechts. Oude lijm is taai en smeert onder het schuurpapier uit tot balletjes die je vervolgens over de muur verspreidt. Neem de wand af met warm water waarin je een scheut afweekmiddel of soda doet, en werk met twee sponzen: één om te wassen, één om na te nemen met schoon water. De test is simpel: maak een plek nat en druk er na een minuut je vinger op. Blijft het plakken, dan zit er nog lijm.
Vul daarna gaatjes en scheurtjes, laat het vulmiddel echt drogen en schuur de plekken vlak. Neem het stof af, want lijm hecht slecht op een stoffige wand. Hoe lang je moet wachten voordat je door kunt met de volgende laag staat per product in onze tabel met droogtijden per materiaal.
Dan het voorstrijken. Een gestucte of geplamuurde wand zuigt ongelijkmatig: op de geplamuurde plekken trekt de lijm weg, op de gladde stuc blijft hij staan. Voorstrijkmiddel egaliseert dat zuiggedrag, zodat je overal dezelfde open tijd hebt. Welk middel bij welke ondergrond hoort, staat bij voorstrijk voor behang.
Een aparte primer daarbovenop is meestal overbodig. Wat wél helpt bij licht behang is een laag witte muurverf, want voorstrijkmiddel is melkwit tot transparant en dekt niets af. Een donkere of vlekkerige muur schemert door een lichtgrijze of taupe vliesbaan heen, zeker op de naden.
| Ondergrond | Wat je ermee doet | Waar het misgaat |
|---|---|---|
| Vers stucwerk of gips | Laten uitharden, dan voorstrijken met een verdund middel | Te snel behangen, het vocht kan nergens heen en de baan laat los |
| Oud stucwerk met behanglijmresten | Afwassen met warm water en afweekmiddel, naspoelen | Droogschuren, de lijm smeert uit en tekent af onder het vlies |
| Gipskartonplaat | Naden afwerken, hele plaat voorstrijken | Alleen de naden voorstrijken, dan zuigt de rest wel en de naad niet |
| Matte muurverf die goed vastzit | Reinigen, licht opschuren, geen voorstrijk nodig | Vergeten te testen of de verf zelf nog hecht |
| Glanzende of zijdeglanslatex | Doorschuren tot de glans weg is, hechtprimer erop | Rechtstreeks behangen op een gesloten verffilm |
| Beton of kalkzandsteen | Vlak plamuren of uitvlakken, daarna voorstrijken | Behangen op de ruwe steen, elke voeg tekent zich af |
| Muur met water-, roet- of nicotinevlekken | Isolerende primer, daarna witte muurverf | Alleen voorstrijken, de vlek komt binnen weken terug |
| Donkere muur onder licht behang | Twee lagen witte muurverf als grondlaag | Vertrouwen op de dekking van het behang zelf |
Controleer of de bestaande afwerking wel houdt. Plak een stuk stevige tape op de muur, druk het aan en trek het er in één keer af. Komen er verfschilfers of stukjes stuc mee, dan is de ondergrond niet sterk genoeg om een baan behang te dragen en moet die eerst weg.
Lijm kiezen en gelijkmatig op de wand zetten
Voor vliesbehang gebruik je vliesbehanglijm, en die is dikker en zwaarder ingesteld dan gewone behangplaksel. Kant en klaar uit de emmer werkt het prettigst omdat je niets hoeft te laten zwellen. Poederlijm is goedkoper, maar dan roer je hem echt volgens de verhouding op de zak aan en laat je hem een kwartier staan. Te dun aangemaakte lijm houdt zwaar behang niet en geeft loslatende naden bij het plafond.
Smeer nooit de hele wand in één keer in. Werk per baan en neem de breedte van de baan plus ongeveer tien centimeter, zodat je bij het schuiven altijd op natte lijm blijft. Rol met een vachtroller met korte pool en zet de randen langs plafond, plint en hoeken bij met een kwast. Juist daar wordt de lijmlaag met de roller te dun, en juist daar zie je later een loslatende hoek.
Een gelijkmatige laag is belangrijker dan een dikke. Te veel lijm perst bij het aandrukken uit de naad en komt op de voorkant terecht, en op donker behang droogt dat op tot een glimmende streep. Houd daarom een emmer schoon water en een schone spons binnen handbereik en neem uitgeperste lijm meteen af, ook van de plint en het kozijn.
Het aandrukken zelf doe je vanuit het midden van de baan naar de randen, in een visgraatbeweging. Op die manier duw je lucht en overtollige lijm naar buiten in plaats van hem op te sluiten. Dezelfde beweging gebruik je bij het luchtvrij aanbrengen van kimband in de douche, en om dezelfde reden: een ingesloten luchtbel krijg je er achteraf niet meer uit.
Borstel of spatel
Op glad vliesbehang werkt een kunststof behangspatel het strakst, omdat je met een brede rechte kant echt vlak drukt. Op behang met reliëf of op rauhfaser gebruik je liever een behangborstel met zachte haren, anders plet je de structuur. Hoe je met dat soort korrelig materiaal omgaat, staat bij rauhfaser behang.
Zet twee emmers klaar en verschoon je sponswater vaker dan je denkt nodig te hebben. Met een spons vol verdunde lijm poets je de lijm alleen maar uit over de voorkant van je baan.
Banen in het lood hangen en de naden dicht houden
Begin nooit precies in een hoek, want geen enkele hoek in een woning staat waterpas. Meet vanaf de hoek de baanbreedte min twee centimeter af, zet daar met een waterpas of een kruislijnlaser een loodlijn, en hang je eerste baan tegen die lijn. Het overschot van twee centimeter loopt de hoek om en vangt de scheefstand op.
Snijd de banen op lengte met vijf centimeter over aan de boven- en onderkant. Hang de baan met een overstek van een paar centimeter langs het plafond, druk hem aan en snijd hem pas daarna af. Dat doe je door een breed plamuurmes stevig in de hoek te zetten en met een vers afbreekmes langs de stalen kant te snijden. Breek elke twee meter een segment af, want vochtig vlies maakt een mes razendsnel bot en een bot mes scheurt in plaats van snijdt.
Banen stuit je tegen elkaar aan, je laat ze nooit overlappen. Vlies is dun genoeg om zichtbaar te blijven als richel, en bij overschilderen springt zo'n richel er extra uit. Leg de baan een paar millimeter van de vorige, en schuif hem er met vlakke handen tegenaan. Over natte lijm laat vlies zich verrassend makkelijk verplaatsen, dus corrigeren kan gerust nog tien minuten.
Een naadroller gebruik je licht en alleen op glad behang. Wie er hard op drukt, perst de lijm eronder weg en krijgt precies de open naad die hij wilde voorkomen. Bij structuurbehang laat je de naadroller helemaal weg en druk je de naad met je duim of een zachte borstel aan.
Laat de kamer rustig drogen. Een raam op een kier, de verwarming voluit of een bouwdroger in de ruimte laat het lijmwater aan één kant veel sneller verdwijnen. De baan trekt dan scheef en de naden komen open te staan. Deuren en ramen dicht, verwarming op normale kamertemperatuur, en een dag geduld.
Vliesbehang aanbrengen in hoeken
Hoeken zijn de plek waar behangwerk zichtbaar amateuristisch wordt, en de reden is bijna altijd dat er doorheen is behangen. Een baan die om een binnenhoek wordt gevouwen, gaat kreuken zodra de muur ook maar een halve centimeter uit het lood staat. Bij stug materiaal als glasvlies gebeurt dat gegarandeerd.
In een binnenhoek werk je daarom met een dubbele snede. Hang de eerste baan tot ongeveer een centimeter om de hoek en druk hem aan. Hang de volgende baan op de aangrenzende muur er met een centimeter overheen, zodat de twee lagen elkaar in de hoek overlappen. Zet dan een behangspatel strak in de hoek en snijd met een vers mesje langs de spatel door beide lagen tegelijk. Trek het bovenste afvalstrookje weg, til de bovenste baan even op en haal het onderste reepje eronder uit. Druk de naad terug en je hebt een aansluiting waar hooguit een haarlijn van zichtbaar blijft.
Een buitenhoek pak je anders aan, en met stug materiaal het liefst in twee dagen. Behang tot een paar centimeter voorbij de hoek, laat de baan drogen en snijd hem dan strak af met een afbreekmes dat je plat tegen het nog kale muurdeel houdt. Die kale muur is je geleider en levert een rechte lijn op, ook als de hoek zelf niet recht is. De volgende dag hang je de aangrenzende baan een centimeter over de hoek en snijd je op dezelfde manier af, nu met het eerste behang als geleider.
Het echte probleem zit vaak niet in de hoek zelf maar net erachter. Een muur die schots en scheef gepleisterd is, geeft vlak voorbij de hoek bulten en blazen die je met geen borstel wegkrijgt. Door in de hoek af te snijden begin je op elke wand weer schoon, en kun je de eerste baan van de nieuwe wand opnieuw in het lood uitzetten.
| Situatie | Werkwijze | Waarom het zo gaat |
|---|---|---|
| Binnenhoek in een normale kamer | Beide banen een centimeter voorbij de hoek, dubbele snede | De hoek staat nooit precies in het lood en een gevouwen baan trekt scheef |
| Binnenhoek achter een radiator of kast | Eerste baan een centimeter om, tweede baan er strak overheen | De overlap valt niet op en scheelt snijwerk op een lastige plek |
| Buitenhoek in gipswand met stalen hoekprofiel | In één keer omvouwen kan, stevig aandrukken langs het profiel | Het profiel geeft een kaarsrechte, scherpe hoek zonder speling |
| Buitenhoek in oud metselwerk of stucwerk | Doorbehangen, laten drogen, langs de kale muur afsnijden | Een ronde of golvende hoek geeft kreukels bij het omvouwen |
| Stug glasvlies of voorgeschilderd glasvliesbehang | Altijd afsnijden, nooit vouwen | Het materiaal is te stijf om een hoek te volgen |
| Schuine hoek onder een dakschuinte | Baan tot in de knik, aandrukken en langs een lat afsnijden | De knik werkt met het hout mee, een doorlopende baan scheurt daar |
| Vensterbank en dagkant van een raam | Baan inknippen tot de hoek van het kozijn, dan omleggen | Zonder inknip trekt het vlies en scheurt het bij de hoek |
Zet na elke hoek opnieuw een loodlijn uit voor je eerste baan op de nieuwe wand. Een fout van drie millimeter per baan valt op één muur niet op, maar loopt over een hele kamer op tot een scheve baan naast het deurkozijn.
Stopcontacten, kozijnen en plekken achter de radiator
Bij een stopcontact of schakelaar schakel je eerst de betreffende groep uit in de groepenkast en controleer je met een spanningszoeker of er echt geen spanning meer op staat. Schroef daarna het afdekplaatje eraf. Je behangt gewoon over de opening heen, drukt de baan aan en snijdt er pas daarna een kruisje in vanuit het midden. De vier puntjes vouw je naar binnen of snijd je weg, waarna het plaatje er weer overheen gaat en de rand netjes afdekt.
Snijd nooit rond een gemonteerd stopcontact terwijl de groep nog ingeschakeld is. Een mes dat langs de rand van een afdekplaat wegglijdt komt binnen een centimeter bij de klemmen. Werk in de groepenkast alleen aan de schakelaars van de groepen zelf; alles achter de hoofdzekering is werk voor een installateur.
Bij een deur- of raamkozijn hang je de baan eerst compleet en snijd je daarna diagonaal in naar de bovenhoek van het kozijn. Pas dan kun je het vlies plat leggen langs het kozijn zonder dat het trekt. Vervolgens snijd je met het brede plamuurmes langs de dagkant af.
Achter een radiator kom je met een gewone roller niet. Gebruik een smalle radiatorroller met een lange steel om de lijm aan te brengen en schuif de baan met een lat naar beneden. Wil je het echt netjes hebben, dan haal je de radiator van de haken. Sluit je hem daarna weer aan op een schroefkoppeling, dan maak je de schroefdraad opnieuw waterdicht; hoe je dat doet lees je bij teflon tape aanbrengen op schroefdraad.
Werk je bij een trapgat of een vide? Een gewone huishoudtrap staat daar niet vlak en niet stabiel. Huur een rolsteiger of een trapsteiger met een verstelbare poot. Vallen van een paar meter met een emmer lijm en een mes in de hand loopt zelden goed af.
Behangen over vliesbehang: wanneer het kan en wanneer niet
Over vliesbehang behangen scheelt een dag sloopwerk, en daarom komt die vraag zo vaak langs. Het eerlijke antwoord hangt volledig af van wat er bovenop dat vlies zit. Wie wil weten of je over vliesbehang behangen kunt zonder het eerst te verwijderen, moet dus naar de bovenlaag kijken en niet naar de drager. De regel eronder is steeds dezelfde: behanglijm heeft een poreuze ondergrond nodig om in te trekken. Is de bovenlaag gesloten of waterafstotend, dan hecht er niets.
Kaal, ongeschilderd vliesbehang dat nog overal goed vastzit, is poreus genoeg. Behang over vliesbehang kan daar technisch, maar het brengt twee risico's mee. Het vocht uit de nieuwe lijm weekt de onderste laag los, waardoor beide lagen tegelijk van de muur komen, en de naden van de oude laag tekenen door de nieuwe baan heen. Bij dun, licht behang zie je die naadlijnen na het drogen alsnog staan.
Zit er latex of muurverf op het vliesbehang, dan houdt het op. Een verffilm is dicht, de lijm blijft er als een laagje bovenop liggen en droogt zonder hechting op. Dat het de eerste weken lijkt te houden zegt niets: zulk werk komt maanden later aan de bovenkant los. Hetzelfde geldt voor vinylbehang, dat een waterafstotende toplaag heeft.
Geverfd glasvlies of glasweefsel is de moeilijkste van allemaal. Glasweefsel wordt in pastalijm gedrukt en die lijm zit tot in de toplaag, dus de ondergrond is al afgesloten voordat er ook maar verf op zit. Komt daar latex overheen, dan is er echt geen weg meer in. Wat er dan wel kan, staat bij glasvezelbehang verwijderen, al moet je er rekening mee houden dat de stuclaag mee kan komen.
Blijft de wand niet behangbaar, dan zijn de reële opties: het oude materiaal verwijderen en de wand opnieuw laten uitvlakken, er een laag gipsplaat overheen zetten, of de wand gewoon blijven schilderen. Wil je toch reliëf op de muur, dan geeft structuurverf aanbrengen een vergelijkbaar effect zonder dat er iets hoeft te hechten aan een gesloten laag.
| Ondergrond | Kan je erover behangen? | Wat je in plaats daarvan doet |
|---|---|---|
| Kaal vliesbehang, overal goed vast | Ja, met kans op doortekenende naden | Naden opschuren en voorstrijken, of het vlies droog aftrekken |
| Vliesbehang met muurverf erover | Nee, gesloten verffilm | Aftrekken en de wand voorstrijken |
| Vliesbehang dat op plekken loslaat | Nee | Volledig verwijderen, ook de vaste delen |
| Glasvlies met een of twee lagen latex | Nee, de lijm vindt geen hechting | Verwijderen en opnieuw uitvlakken, of blijven schilderen |
| Glasweefsel in pastalijm | Nee, de lijm zit tot in de toplaag | Gipsplaat ervoor zetten of de wand sausen |
| Vinylbehang | Nee, waterafstotende toplaag | Vinyllaag aftrekken, papierdrager afweken |
| Rauhfaser op vliesdrager, ongeschilderd | Alleen bij fijne korrel en dik nieuw behang | Aftrekken, want de korrel tekent door |
| Rauhfaser met meerdere lagen latex | Nee | Verwijderen of overschilderen |
Twijfel je of het glasvlies of glasweefsel is? Snijd op een onopvallende plek een vierkantje van vijf centimeter los en trek eraan. Komt er een stevig weefsel los dat aanvoelt als glasvezelmat, dan is behangen erover geen optie en kost forceren je een gestucte muur.
Vliesbehang overschilderen of laten zoals het is
Veel vliesbehang is bedoeld om overgeschilderd te worden, en dat is meteen het grote voordeel ervan. Wacht wel tot de lijm volledig droog is, in de praktijk minstens vierentwintig uur en bij koud of vochtig weer langer. Verf je te vroeg, dan komt het lijmwater niet meer weg en zie je de naden opbollen.
Werk met matte muurverf op acrylbasis en reken op twee lagen. Rol niet te nat en niet te vaak over dezelfde plek, want het vlies neemt vocht op en kan bij de naad gaan opstaan. De eerste laag mag je iets verdunnen zodat hij goed in de structuur trekt, de tweede breng je onverdund aan. Hoeveel je precies nodig hebt, reken je uit met de calculator voor verfverbruik per wandoppervlak.
Niet alle behang met een vliesdrager mag verf hebben. Jute en andere textielsoorten verliezen hun karakter zodra er latex overheen gaat, en de vezels gaan platliggen. Wat dat materiaal wel aankan staat bij jute behang.
Bevalt behangen als afwerking eigenlijk niet, dan kun je dezelfde wand ook met een pasta afwerken. Bij spachtelputz aanbrengen lees je hoe dat gaat, en in ons overzicht van schilderen en behangen staan de andere manieren om een muur af te werken naast elkaar.
Zo breng je vliesbehang aan in een kamer
Deze volgorde werkt voor een gemiddelde kamer met vier wanden, een deur en een raam.
-
Haal het oude behang eruit en was de lijm eraf
Trek of week het oude behang weg en neem de muur daarna af met warm water waarin een scheut afweekmiddel zit. Naspoelen met schoon water. Achtergebleven behanglijm is de meest voorkomende reden dat een nieuwe baan later plek voor plek loslaat.
-
Vul, schuur en maak stofvrij
Vul gaatjes en scheurtjes, laat het vulmiddel volledig drogen en schuur de plekken vlak met korrel 120 tot 180. Neem daarna al het schuurstof af met een licht vochtige doek. Vlies is dun, dus elke bult en elke stofnest tekent zich af.
-
Strijk voor, en grond wit als het behang licht is
Breng voorstrijkmiddel aan op de hele wand, niet alleen op de geplamuurde plekken, zodat de muur overal gelijk zuigt. Wordt het behang licht van kleur en is de muur donker of vlekkerig, zet er dan nog een laag witte muurverf overheen. Laat alles goed drogen.
-
Zet je loodlijn uit en snijd de banen op maat
Meet vanaf de hoek de baanbreedte min twee centimeter af en zet daar een loodlijn met een waterpas of laser. Snijd de banen op lengte met vijf centimeter over aan boven- en onderkant. Heeft het behang een rapport, leg de banen dan eerst op volgorde naast elkaar.
-
Smeer één baanbreedte lijm op de muur
Rol de lijm uit over de breedte van één baan plus tien centimeter en zet de randen langs plafond, plint en hoek bij met een kwast. Smeer nooit de hele wand vooruit, want dan is de lijm aangedroogd voordat je erbij bent en kun je de baan niet meer schuiven.
-
Hang de baan en druk hem vanuit het midden aan
Zet de baan tegen de loodlijn met een paar centimeter overstek bij het plafond en druk hem vanuit het midden in visgraatbewegingen naar de randen aan. Zo verdrijf je lucht en overtollige lijm naar buiten. De volgende baan schuif je met vlakke handen tegen de vorige aan, stuitend en niet overlappend.
-
Snijd boven en onder af en werk de hoek af
Druk een breed plamuurmes in de hoek bij plafond en plint en snijd langs de stalen kant met een vers mesje. Breek regelmatig een segment af. In de binnenhoek laat je beide banen een centimeter overlappen en snijd je in één haal door beide lagen, waarna je de twee afvalreepjes weghaalt.
-
Neem lijmresten af en laat rustig drogen
Veeg uitgeperste lijm van de voorkant, de plint en het kozijn met een schone, vochtige spons voordat het opdroogt. Houd ramen en deuren dicht en laat de verwarming op normale kamertemperatuur staan. Na een dag kun je schilderen of afmonteren.
Droogtijden
Per materiaal de droogtijd, de overschilderbaar-tijd en de volledige uithardingstijd, met de invloed van temperatuur en luchtvochtigheid. Bekijk alle gegevens
| Soort werk | Materiaal | Stofdroog | Overschilderbaar of belastbaar | Volledig uitgehard | Waar het misgaat |
|---|---|---|---|---|---|
| Kit | Acrylaatkit | 20 tot 40 minuten | na 6 tot 12 uur overschilderbaar | 24 tot 48 uur | Te vroeg overschilderen geeft scheurtjes in de verf omdat de kit nog krimpt. |
| Kit | Siliconenkit (sanitair) | 10 tot 20 minuten | niet overschilderbaar | 24 uur per 2 mm dikte | Een dikke kitrand hardt van buiten naar binnen uit. Een rand van 8 mm heeft dus rustig drie tot vier dagen nodig. |
| Kit | Hybride kit (MS-polymeer) | 15 tot 30 minuten | na 24 uur overschilderbaar | 24 tot 72 uur | Hardt uit met luchtvochtigheid. In een droge, koude ruimte duurt het merkbaar langer. |
| Kit | Polyurethaankit | 30 tot 60 minuten | na 24 uur | 3 tot 5 dagen | Blijft lang plakkerig aanvoelen terwijl hij vanbinnen al hard is. |
| Kit | Montagekit | 30 minuten voorgrip | na 24 uur belastbaar | 3 tot 7 dagen op volle sterkte | Zwaar materiaal te snel loslaten zorgt dat het langzaam wegzakt. |
| Stucwerk | Stucpasta of finishpasta | 2 tot 4 uur | na 12 tot 24 uur schuren | 24 tot 48 uur | Op een niet-voorgestreken ondergrond droogt de pasta te snel en scheurt hij. |
| Stucwerk | Gips (raaplaag) | 12 uur per laag | na 24 uur verder werken | 1 week per centimeter dikte | Verven op nog vochtig gips geeft doffe plekken en later bladderende verf. |
| Stucwerk | Cementgebonden pleister | 24 uur | na 3 dagen | 2 tot 4 weken | Een dikke laag in een koude ruimte kan weken nat blijven. |
| Stucwerk | Vulmiddel voor gaatjes | 20 tot 60 minuten | na 1 tot 2 uur schuren | 4 tot 8 uur | Diepe gaten in een keer vullen zakt in. Vul in twee lagen. |
| Verf | Muurverf op waterbasis (latex) | 30 tot 60 minuten | na 4 tot 6 uur tweede laag | 2 tot 4 weken | De verf voelt na een dag hard aan maar is pas na weken echt schrobvast. |
| Verf | Grondverf op waterbasis | 1 uur | na 4 tot 6 uur schuren en aflakken | 24 uur | Onvoldoende schuren tussen de lagen geeft slechte hechting van de lak. |
| Verf | Grondverf op terpentinebasis | 4 tot 6 uur | na 16 tot 24 uur | 3 tot 5 dagen | Bij minder dan 10 graden droogt hij nauwelijks door. |
| Verf | Lak op waterbasis | 1 tot 2 uur | na 6 uur tweede laag | 5 tot 7 dagen | Deuren te vroeg sluiten laat de lak aan de sponning vastplakken. |
| Verf | Lak op terpentinebasis | 4 tot 8 uur | na 24 uur | 1 tot 2 weken | Blijft in een vochtige ruimte dagen kleverig. |
| Verf | Voorstrijkmiddel | 1 tot 2 uur | na 2 tot 4 uur verder | 12 uur | Doorwerken op een nog glimmend voorstrijk sluit vocht in. |
| Vloer | Egaliseermiddel | 3 tot 6 uur beloopbaar | na 24 uur vloer leggen | 1 dag per millimeter | Een laag van 10 mm is pas na ruim een week droog genoeg voor pvc. |
| Vloer | Cementdekvloer | 24 tot 48 uur beloopbaar | na 3 weken belastbaar | 1 week per centimeter, daarna langzamer | Een dekvloer van 6 cm heeft zeker 6 tot 10 weken nodig voor een dampdichte vloer erop mag. |
| Vloer | Anhydriet gietvloer | 24 tot 48 uur | na 5 tot 7 dagen | 3 tot 6 weken | De zwakke bovenlaag moet er eerst af geschuurd worden. |
| Vloer | Betonvloer gestort | 24 uur ontkisten | na 7 dagen licht belastbaar | 28 dagen op sterkte | Te snel laten uitdrogen geeft krimpscheuren. Houd hem een week vochtig. |
| Tegelwerk | Tegellijm (standaard) | niet belopen | na 24 uur voegen | 7 dagen | Voegen op nog natte lijm geeft vlekken in de voeg en slechte hechting. |
| Tegelwerk | Tegellijm (sneldrogend) | niet belopen | na 4 tot 6 uur voegen | 24 uur | Handig bij een douchevloer, maar je hebt maar 20 minuten verwerkingstijd. |
| Tegelwerk | Voegmortel | 2 tot 3 uur nawassen | na 24 uur licht belastbaar | 7 dagen voor douchegebruik | Te snel douchen spoelt de voeg uit en geeft zandende voegen. |
| Tegelwerk | Smeerbare afdichting (kimband en pasta) | 3 tot 4 uur per laag | na 12 tot 24 uur tegelen | 24 uur | Twee dunne lagen werken beter dan een dikke. |
| Behang | Behangplaksel op vliesbehang | direct hangen | na 24 uur droog | 48 uur | Verwarming vol aanzetten laat de naden openstaan. |
| Behang | Glasweefsel met muurverf gelijmd | 6 uur | na 24 uur overschilderen | 48 uur | Te vroeg de tweede laag geeft blaasjes. |
| Hout | Houtlijm (pva) | 20 tot 30 minuten klemmen | na 1 uur voorzichtig hanteren | 24 uur op volle sterkte | Te weinig klemdruk geeft een lijmnaad die later openscheurt. |
| Hout | Constructielijm (polyurethaan) | 40 minuten klemmen | na 3 uur | 24 uur | Schuimt op en drukt uit de naad. Vooraf afplakken scheelt schuurwerk. |
| Hout | Houtvuller op waterbasis | 30 minuten | na 1 uur schuren | 4 uur | Diepe gaten zakken in. Vul in lagen van maximaal 5 mm. |
| Hout | Epoxy houtreparatie | 30 tot 90 minuten | na 4 tot 6 uur schuren | 24 uur | Onder 10 graden hardt hij niet goed uit en blijft hij rubberig. |
| Hout | Beits op waterbasis | 1 uur | na 4 uur tweede laag | 24 tot 48 uur | In de volle zon droogt de beits te snel en krijg je aanzetstrepen. |
Niets gevonden. Probeer een kortere zoekterm.
Controleer dit voordat je de eerste baan hangt
Uit de praktijk
Taupe vliesbehang op een muur waar de oude lijm nog op zat
In een woonkamer moest oud papierbehang plaatsmaken voor een egale lichtgrijs-taupe vliesbaan. Het papier ging er vlot af, de gaatjes waren geplamuurd, en het plan was om de muur even droog op te schuren en dan te voorstrijken. Bij het schuren begon de oude behanglijm zich tot balletjes op te rollen en die smeerden precies uit over de gladde stuc.
Wat hier werkte: de hele wand afnemen met warm water en afweekmiddel, met een tweede spons naspoelen, en pas na volledig drogen voorstrijken. Een aparte primer boven op het voorstrijkmiddel bleek overbodig, maar de dekking wel. Op twee grote geplamuurde vlakken schemerde de reparatie door de taupe baan heen, dus is er alsnog een laag witte muurverf tussen gezet. Daarna stond de kleur over de hele wand gelijk.
Behangen over glasvlies met twee lagen latex erop
Een slaapkamer was ooit behangen met glasvlies en daarna twee keer gesausd. De bewoner wilde er nieuw behang overheen en kreeg bij een verf- en behangwinkel te horen dat dat prima kon. Het is toch geprobeerd, en het ging fout op de plek waar het altijd fout gaat: bovenaan bij het plafond, waar de banen binnen enkele weken van de muur af krulden.
De oorzaak zit in de opbouw. Glasvlies heeft een dichte voorzijde en glasweefsel wordt in pastalijm gedrukt die tot in de toplaag zit. Komt daar ook nog latex overheen, dan is er geen poreuze laag meer waar behanglijm in kan trekken. De lijm droogt dan als een velletje op de verf en houdt niets vast. Uiteindelijk is het glasvlies eraf gehaald, waarbij op twee plekken stuc meekwam die opnieuw uitgevlakt moest worden, en is de wand daarna gewoon voorgestreken en behangen.
Kreukels in glasvliesbehang rond een buitenhoek
Bij het ombuigen van glad, voorgeschilderd glasvliesbehang om een buitenhoek ontstonden er telkens vouwtjes en kreukels. Het materiaal was te stug om de hoek te volgen. Op een gipswand met een stalen hoeklijn lukte het nog wel, omdat die hoek kaarsrecht en scherp is, maar op een oud gemetseld muurtje wilde het niet.
De aanpak die het opgeloste: niet meer vouwen, maar afsnijden. Er is doorbehangen tot een paar centimeter voorbij de hoek en de baan is een dag laten drogen. Daarna is een afbreeklemmet plat tegen het nog kale muurdeel gelegd, dat als geleider diende, en is het overtollige behang weggesneden. De volgende baan kwam een centimeter over de hoek en is op dezelfde manier afgesneden, nu met het eerste behang als geleider. In binnenhoeken werd dezelfde gedachte toegepast met een dubbele snede door beide lagen tegelijk. Wat overbleef was hooguit een haarlijntje, en dat verdween na het schilderen volledig.
Veelgemaakte fouten
De oude behanglijm laten zitten
Een dunne film oude lijm voelt droog aan en lijkt geen kwaad te kunnen. Zodra er nieuwe natte lijm op komt, wordt die oude laag weer zacht en verliest hij zijn hechting. De baan zit dan vast op een laag die zelf loslaat. Wassen met warm water en afweekmiddel is de enige betrouwbare manier.
Alleen de geplamuurde plekken voorstrijken
De plamuurplekken zuigen het hardst, dus daar wordt voorgestreken en de rest wordt overgeslagen. Het gevolg is een muur die per vlak verschillend zuigt: op de ene plek pakt de lijm meteen, op de andere blijft hij nat. Je kunt de baan dan niet meer gelijkmatig schuiven en de naad staat scheef.
De eerste baan tegen de hoek hangen
Hoeken staan zelden in het lood. Wie de eerste baan tegen de hoek legt, neemt die scheefstand mee en ziet de fout per baan groeien tot er bij het kozijn centimeters verschil zit. Zet altijd een loodlijn uit op baanbreedte min twee centimeter en laat het overschot de hoek om lopen.
Banen laten overlappen
Een overlap van een halve centimeter lijkt veiliger dan een strakke stuitnaad, maar vlies is dun genoeg om die dubbele laag als richel te tonen. Onder verf licht zo'n richel bij elke lichtinval op. Stuiten is de bedoelde verwerking, en over natte lijm schuif je de baan gewoon tegen de vorige aan.
Met de naadroller hard over de naad walsen
Stevig rollen perst de lijm onder de naad vandaan, precies daar waar je hem het hardst nodig hebt. De naad droogt dan zonder lijm op en komt binnen een week open te staan. Rol licht en alleen op glad behang; bij reliëf druk je de naad met je duim of een zachte borstel aan.
Doorbehangen om een binnenhoek
Een baan die om de hoek wordt gevouwen, kreukt zodra de muur iets uit het lood staat, en vlak achter de hoek ontstaan bulten en blazen die je er niet meer uit krijgt. Werk met een dubbele snede: beide banen een centimeter over elkaar, in de hoek drukken en in één haal door beide lagen snijden.
Het drogen willen versnellen
Verwarming voluit, een raam open of een bouwdroger in de ruimte laat het lijmwater aan één kant veel te snel verdwijnen. De baan trekt dan scheef en de naden komen open. Houd de kamer op normale temperatuur, zonder tocht, en geef het een dag.
Snijden rond een stopcontact dat nog spanning heeft
Rond een gemonteerd stopcontact snijden met de groep ingeschakeld gaat een keer goed en een keer niet. Een mes dat langs de rand wegglijdt zit binnen een centimeter bij de klemmen. Schakel de groep uit, meet na met een spanningszoeker en haal het afdekplaatje eraf voordat je begint.
Veelgestelde vragen
Kan je behangen over vliesbehang?
Over kaal, ongeschilderd vliesbehang dat overal nog goed vastzit kan het, want vlies is poreus genoeg om lijm in te laten trekken. Er zijn wel twee bezwaren. Het vocht uit de nieuwe lijm kan de onderste laag losweken, waardoor beide lagen tegelijk van de muur komen, en de naden van de oude laag tekenen zich vaak af onder de nieuwe baan. Kan je over vliesbehang behangen waar al verf op zit? Nee, want die verffilm sluit de ondergrond af en de lijm vindt geen hechting meer.
Kan ik over geverfd glasvlies of glasweefsel behangen?
Nee, en dat advies hoor je in de bouwmarkt helaas niet altijd. Glasvlies heeft een dichte voorzijde en glasweefsel wordt in pastalijm gedrukt die tot in de toplaag komt. Beide zijn waterafstotend, en met een of twee lagen latex erover is de ondergrond volledig gesloten. Behanglijm kan nergens in trekken, dus de banen laten vroeg of laat los, meestal eerst bovenaan bij het plafond. Verwijderen, gipsplaat ervoor zetten of blijven schilderen zijn de reële opties.
Blijft er na het verwijderen van oud behang lijm op de muur zitten?
Vrijwel altijd, en bij oud papierbehang zit er soms een dikke, glanzende film. Die moet eraf, maar niet met schuurpapier: droge oude lijm smeert onder het papier uit tot balletjes die je over de muur verspreidt. Was de wand af met warm water met een scheut afweekmiddel of soda en neem na met schoon water. Test daarna door een plek nat te maken en er na een minuut je vinger op te drukken; plakt het nog, dan zit er lijm.
Moet ik de muur voorstrijken voor vliesbehang?
Op stucwerk, gips, gipskarton en elke geplamuurde wand wel. Voorstrijkmiddel maakt het zuiggedrag gelijk, zodat de lijm overal even lang open blijft en je de baan nog kunt schuiven. Strijk de hele wand voor en niet alleen de reparaties. Op een muur met matte muurverf die goed vasthecht, kun je voorstrijken overslaan; op glanzende latex schuur je eerst de glans weg en gebruik je een hechtprimer.
Welke kleur voorstrijk gebruik ik onder licht vliesbehang?
Voorstrijkmiddel is melkwit tot transparant en dekt niets af, dus je regelt de dekking er niet mee. Wordt het behang licht van kleur, bijvoorbeeld lichtgrijs of taupe, en is de muur donker of vlekkerig, breng dan na het voorstrijken een laag witte muurverf aan. Twee lagen als de oude kleur echt donker was. Zonder die grondlaag zie je oude kleurvlakken en geplamuurde plekken door de baan heen, vooral bij daglicht van opzij.
Hoe voorkom ik open naden bij vliesbehang?
Zorg eerst dat er onder de naad genoeg lijm zit door de randen met een kwast bij te werken in plaats van er met de roller overheen te gaan. Stuit de banen tegen elkaar en schuif ze met vlakke handen aan, laat ze nooit overlappen. Rol de naad hooguit licht aan; hard walsen perst de lijm juist weg. Laat de kamer daarna rustig drogen zonder tocht en zonder de verwarming hoog te zetten.
Hoe pak ik vliesbehang aanbrengen in hoeken aan?
Behang nooit door om een hoek. In een binnenhoek laat je beide banen een centimeter over elkaar lopen, zet je een behangspatel strak in de hoek en snijd je met een vers mesje in één haal door beide lagen. De twee afvalreepjes haal je weg, de naad druk je terug. Bij een buitenhoek behang je tot een paar centimeter voorbij de hoek, laat je drogen en snijd je af met het mesje plat tegen het nog kale muurdeel als geleider.
Waarom kreukelt glasvliesbehang bij een buitenhoek?
Glasvlies is stug, zeker de voorgeschilderde varianten, en volgt een hoek niet die ook maar een beetje rond of scheef is. Op een gipswand met een stalen hoeklijn lukt omvouwen meestal wel, omdat die hoek scherp en recht is. Op oud metselwerk of ongelijk stucwerk ontstaan vlak achter de hoek bulten en blazen. Snijd daar af in plaats van te vouwen, dan begin je op elke wand weer met een rechte baan.
Hoeveel lijm heb ik nodig en hoe dik smeer ik hem?
Reken op ongeveer een emmer van vijf kilo per twintig tot vijfentwintig vierkante meter wand, afhankelijk van hoe zuigend de ondergrond is. Belangrijker dan de dikte is de gelijkmatigheid: een dunne, egale laag over de volle baanbreedte plus tien centimeter houdt beter dan een dikke laag met droge plekken bij de randen. Smeer altijd per baan en nooit de hele wand vooruit, anders is de lijm aangetrokken voordat je erbij bent.
Hoe lang moet vliesbehang drogen voordat ik het kan schilderen?
Minstens vierentwintig uur bij normale kamertemperatuur, en bij koud of vochtig weer twee dagen. Het lijmwater moet door het vlies heen kunnen verdampen, en verf sluit dat af. Schilder je te vroeg, dan bollen de naden op en kunnen banen aan de rand loskomen. Per product staan de wachttijden in onze tabel met droogtijden, en de hoeveelheid verf reken je uit met de verfcalculator.
Kan ik vliesbehang alleen aanbrengen?
Ja, en dat is een van de redenen dat dit materiaal zo populair is. Omdat de baan droog is, hoef je geen natte, zware slierten in balans te houden. Werk wel met een stabiele trap en snijd de banen van tevoren op lengte, zodat je niet met een mes in je hand op de trap staat te meten. Bij hoge wanden of een trapgat is een tweede persoon of een rolsteiger geen luxe.
Wat doe ik met luchtbellen die na het drogen zijn blijven zitten?
Kleine bellen die kort na het hangen ontstaan, druk je met een spatel naar de dichtstbijzijnde naad. Zit de bel er de volgende dag nog, snijd hem dan met een vers mesje in de lengte in, druk met een dun kwastje wat lijm onder beide randjes en druk ze terug met een vochtige spons. Een bel die niet is losgeknipt maar alleen platgedrukt, komt binnen een dag weer terug.
Wanneer je beter een vakman belt
Vliesbehang aanbrengen is werk dat je met wat geduld zelf onder de knie krijgt, en juist doordat de baan droog is, is de fout die je maakt meestal nog te corrigeren. Er zijn wel vier situaties waarin het verstandiger is om iemand te bellen.
De eerste is een wand die na het verwijderen van glasvlies of glasweefsel niet meer vlak is. Als de stuclaag op plekken mee is gekomen, heeft doorplamuren weinig zin en is de wand toe aan een nieuwe laag stuc of aan een voorzetwand van gipsplaat.
De tweede is werk op hoogte: een trapgat, een vide of een hoge hal. Een huishoudtrap staat daar niet stabiel en je hebt beide handen nodig voor de baan. Huur een rolsteiger of laat het doen.
De derde is elektra. Het afdekplaatje van een stopcontact eraf halen met de groep uitgeschakeld mag je zelf, maar alles achter de hoofdzekering in de meterkast is werk voor een installateur. Datzelfde geldt als je bij het snijden een kabel hebt geraakt.
De vierde is oud materiaal in woningen van voor 1994. Beplating of stucwerk uit die tijd kan asbesthoudend zijn, en dat schuur, breek of schuur je niet zelf open. Laat het eerst onderzoeken voordat je met een mes of een schuurmachine aan de slag gaat.