Gasleiding afdoppen als er geen gas meer heen hoeft
Een gasleiding afdop je bij de aftakking en niet aan het uiteinde, want anders houd je een dode leiding vol gas onder je vloer of in je muur. Welke dop je nodig hebt hangt af van wat er zit: een kneldop van 15 mm op koper, een stalen plug van een halve of driekwart duim in een schroefdraad-T-stuk, of een eindkap M24 op een gaskraan. Werk aan een gasleiding is werk waarbij je een erkend installateur inschakelt, ook als de handeling zelf klein lijkt. Wat hieronder staat helpt je te begrijpen wat er moet gebeuren en wat je moet zien voordat de installateur weer vertrekt.
Dit heb je nodig
Gereedschap
- Twee pijptangen of zweedse tangen, zodat je kunt tegenhouden
- Steeksleutels of een bahco voor wartels en kneldoppen
- Buissnijder voor koper van 15 en 22 mm
- IJzerzaag of pijpzaag voor stalen buis
- Ontbramer en schuurvlies
- Perstang met gasbek, te huren bij de installatiegroothandel
- Soldeerbrander met hardsoldeer en bijbehorend vloeimiddel
- Plantenspuit met zeepsop of een blik lekzoekspray
- Zaklamp en een spiegeltje om achter de meter te kijken
Materiaal
- Kneldop 15 mm messing met Gastec QA-keur
- Stalen of gietijzeren plug van een halve en van driekwart duim
- Eindkap M24 met bijbehorende fiberpakking
- Soldeerkap 15 of 22 mm
- Persdop met gasprofiel als de rest van de leiding geperst is
- Gasgekeurde draadafdichting: gele PTFE-tape voor gas of een vloeibaar middel met keur
- Afwasmiddel voor het zeepsop
Afdoppen of de leiding er helemaal uit
De aanleiding is bijna altijd dezelfde: de keuken gaat over op inductie of wordt verplaatst, en er blijft een gasleiding over die nergens meer heen gaat. Dan zijn er twee nette uitkomsten. Je dopt de leiding af op de plek waar hij aftakt, of je haalt hem helemaal weg tot in de meterkast. Wat er verder aan aanpassingen aan je cv-installatie en de leidingen daaromheen speelt, bepaalt vaak welke van de twee handiger is.
Wij kiezen liever voor weghalen. Een afgedopte leiding die nog door de kruipruimte of door een muur loopt, blijft jarenlang een buis waarvan niemand meer weet waar hij vandaan komt. Zit hij helemaal weg, dan is er ook niets meer om je later druk over te maken.
Weghalen kan alleen als je de leiding kunt volgen. Loopt hij ingemetseld door een bouwmuur, ligt hij in een dichtgetimmerde koof of duikt hij een vloer in, dan is uitbreken duurder dan het probleem waard is. Dan is afdoppen bij de aftakking de goede keuze, en laat je de rest zitten als drukloze, lege buis.
| Situatie | Wat wij zouden doen | Waarom |
|---|---|---|
| Keuken over op inductie, cv-ketel blijft op gas | De aftakking naar de keuken bij het T-stuk afdoppen en de leiding erachter verwijderen | De ketel houdt zijn gas, de dode leiding verdwijnt |
| Helemaal van het gas af, ook geen ketel meer | De aansluiting en de meter laten weghalen door de netbeheerder | Er staat nergens meer gas op en het vastrecht vervalt |
| Leiding zit ingemetseld en is niet te volgen | Afdoppen bij de meter, het uiteinde in de keuken ook dichtmaken | De buis in de muur is dan leeg en drukloos |
| Loze leiding door de kruipruimte | Verwijderen tot in de meterkast | Een gevulde leiding onder een vloer waar je nooit komt, wil je niet laten liggen |
| Gaskraan in de keuken die niemand meer gebruikt | Kraan eruit, blinde plug erin, en de aftakking bij de meter afkoppelen | Elke kraan is een verbinding die op termijn kan gaan lekken |
| Oude installatie die met hennep is afgedicht | Door een installateur laten vervangen of verwijderen | Hennep voldoet niet meer, en draaien aan zo'n fitting maakt het slechter |
Ruik je gas, dan stopt het klussen meteen. Draai de hoofdkraan bij de meter dicht, zet ramen open, bedien geen schakelaars en gebruik geen telefoon binnen. Bel van buitenaf het landelijke gasstoringsnummer 0800 9009.
Waar je afdopt bepaalt of het klopt
De meest gemaakte denkfout is afdoppen aan de verkeerde kant. Wie in de keuken een dop op het uiteinde draait en het daarbij laat, heeft een leiding die van de meter tot achter het aanrecht gewoon vol gas staat. Die leiding wordt nooit meer gebruikt, dus ook nooit meer gecontroleerd, en hij loopt vaak door ruimtes waar je niet komt.
De regel die wij aanhouden: je dopt af zo dicht mogelijk bij het punt waar de leiding aftakt van het deel dat in gebruik blijft. In de praktijk is dat het T-stuk in of naast de meterkast. Alles achter die dop is dan een lege buis, en die mag wat ons betreft blijven liggen of eruit.
Er is nog een reden om bij de meter te beginnen. Aardgas krijgt een geurstof mee, en die geur trekt in de wand van de buis. Een leiding die je afsluit terwijl er nog gas in zit, blijft weken tot maanden ruiken zodra je hem ergens opent. Een leiding die leeggelopen is en aan twee kanten dicht zit, doet dat veel minder.
Maak in de meterkast ook zichtbaar dat die leiding niet meer meedoet. Een dop met een labeltje eraan is genoeg. De volgende die daar staat, hoeft dan niet te gokken of er nog iets op aangesloten zit.
Vervalt de gasleiding naar het fornuis, dan verdwijnt meestal ook de flexibele aansluitslang. Kijk bij het vervangen van een gasslang welke uitvoering en einddatum er op zo'n slang hoort te staan, want dat is precies het onderdeel dat bij de rest van de keuken vaak vergeten wordt.
Welke dop past op welke leiding
Het onderdeel dat je nodig hebt volgt uit wat je aantreft. Sta je voor een gaskraan met een wartel, dan zoek je iets anders dan wanneer je een koperen buis doorsnijdt. Dat is meteen de reden dat mensen in de bouwmarkt met lege handen staan: ze zoeken op het woord dop, terwijl het onderdeel in de handel een plug, een eindkap of een kneldop heet.
Op koper van 15 mm werkt een kneldop van 15 mm het snelst. Uit een stalen T-stuk draai je de oude koppeling en zet je er een plug in met conische draad. Blijft de gaskraan zitten en wil je alleen de uitgang dichtmaken, dan is een eindkap M24 met de bijbehorende pakking de nette oplossing. Zonder die pakking lekt zo'n kap, hoe stevig je hem ook aandraait.
Let bij elk onderdeel op de aanduiding voor gas. Messing knelkoppelingen met Gastec QA-keur zijn geschikt, veel van wat voor water gemaakt is niet.
| Wat je aantreft | Waarmee je afdopt | Afdichting | Let op |
|---|---|---|---|
| Gaskraan met wartelaansluiting M24 die blijft zitten | Eindkap M24 op de wartel | Fiber- of rubberpakking in de kap | Zonder pakking lekt hij, ook als je hem hard aandraait |
| Gaskraan in een schroefknie 15 x een halve duim | Kraan en knie eraf, kneldop 15 mm op het koper | De knelring zelf, verder niets | Alleen met Gastec QA-keur, en bereikbaar houden |
| Aftakking uit een stalen T-stuk van een halve duim | Stalen of gietijzeren plug van een halve duim | Gasgekeurde draadafdichting | Een waterplug met rechte draad trekt niet dicht |
| T-stuk van driekwart duim in de meterkast | Plug van driekwart duim | Gasgekeurde draadafdichting | Meet de draad na, niet de buitenmaat van de buis |
| Koperen leiding van 15 of 22 mm die je afzaagt | Soldeerkap in dezelfde maat | Hardsoldeer met bijbehorend vloeimiddel | De leiding moet leeg en droog zijn voor je vuur maakt |
| Koperen leiding in een geperste installatie | Persdop met gasprofiel | De O-ring in de fitting | Juiste bek in de tang, en achteraf controleren of hij echt geperst is |
| Oude stalen buis van een of anderhalve duim | Einddop of plug in de bijbehorende maat | Gasgekeurde draadafdichting | Draad eerst schoonborstelen, oude buis kan van binnen ingerot zijn |
| Gele meerlaagse gasbuis van 16, 20 of 25 mm | Systeemeigen eindkoppeling van hetzelfde merk | De O-ring van dat systeem | Merken en systemen nooit door elkaar gebruiken |
Maak voordat je iets koopt een foto van de situatie en meet de draad met een schuifmaat. Aan de balie van een installatiegroothandel ben je dan in twee minuten klaar, terwijl je in het schap van een bouwmarkt de helft van deze onderdelen niet met gaskeur vindt.
Afdichten van de schroefdraad, en waarom hennep eruit moet
Bij oude installaties kom je nog geregeld hennep tegen in de fittingen: een vlasachtig draad, meestal met vet erin, om de schroefdraad gewikkeld. Dat was decennia geleden gebruikelijk. Het gas dat toen door de leiding ging bevatte vocht, waardoor de hennep opzwol en de verbinding juist dicht hield.
Dat gaat nu niet meer op. Het gas is droog, de hennep droogt uit en krimpt, en een verbinding die jaren dicht zat kan alsnog gaan lekken. Hennep als afdichting in een gasleiding is al lang niet meer toegestaan.
Kom je het tegen, dan is dat geen detail maar een bevinding over de hele installatie. Als één fitting met hennep is gemaakt, is de rest dat vrijwel zeker ook. Ga in dat geval niet zelf aan een koppeling draaien om er een dop in te zetten, want elke fitting die je losmaakt moet opnieuw en met een ander middel dicht, en je weet niet wat er bij de buren van die fitting meebeweegt.
Wat wel hoort: een gasgekeurde draadafdichting. Dat is gele PTFE-tape in de zwaardere uitvoering voor gas, of een vloeibaar draadafdichtmiddel waarop staat dat het voor gas is toegelaten. Wikkel de tape met de draadrichting mee, anders schuift hij er bij het indraaien af.
Een leiding met hennep laat je nakijken. Wij zouden daar geen dop in draaien en verder gaan met de dag. Laat een installateur de betreffende fittingen vervangen en de installatie op lekdichtheid beproeven voordat het gas er weer op gaat.
Knelkoppeling, soldeerverbinding of persfitting
De vraag of je een gasleiding met een knelkoppeling mag afdoppen, komt vaker voorbij dan welke andere vraag over dit werk. Het antwoord is ja, mits het gaat om een messing koppeling met Gastec QA-keur en mits hij bereikbaar blijft. Een knelverbinding die je in een schacht, onder een vloer of ingefreesd in een muur wegwerkt, kan niemand meer nalopen of natrekken, en dat is precies waar het bij deze verbinding op aankomt.
Op zachte, buigbare koperen buis vraagt een knelkoppeling extra aandacht. Die buis is te week: bij het aandraaien deukt hij in en dan sluit de knelring niet rondom. Daar hoort een steunhuls in, een kokertje dat je in de buis schuift zodat de wand tegendruk heeft.
Moet de verbinding weggewerkt worden, dan kom je uit bij hardsolderen of persen. Solderen geeft de nette, permanente verbinding, maar vraagt open vuur op een plek waar net gas uit is gekomen, en een koud gesoldeerde naad ziet er van buiten prima uit terwijl hij lekt. Persen is beter reproduceerbaar: je huurt de tang met de juiste bek en je kunt achteraf zien of er geperst is.
| Verbinding | Waar hij mag | Sterk punt | Waar het misgaat |
|---|---|---|---|
| Messing knelkoppeling met Gastec QA | Zichtbaar en bereikbaar, bijvoorbeeld in de meterkast | Geen vuur nodig en later weer los te maken | Weggewerkt in muur, vloer of schacht |
| Knelkoppeling op zachte koperen buis | Alleen met de bijbehorende steunhuls | Werkt op buis die je zelf gebogen hebt | Zonder huls deukt de buis in en sluit de ring niet rondom |
| Hardsoldeerverbinding | Overal, ook op plekken die je dichtmaakt | Permanent en spanningsvrij | Koude soldeernaad, of vuur maken op een net geopende leiding |
| Persfitting met gasprofiel | Overal, ook weggewerkt | Snel en achteraf controleerbaar | Verkeerde bek, of een koppeling die niemand geperst heeft |
| Schroefdraad in staal | Overal, mits met de juiste afdichting | Sterk en goed te demonteren | Hennep, of terugdraaien na het aanhalen |
| Koppeling zonder gaskeur | Nergens in een gasleiding | Geen | Rubbers en messinglegering zijn niet op gas beproefd |
Bij een knelkoppeling die in gebruik blijft, loop je hem na een paar weken nog eens na met een steeksleutel en geef je hem hooguit een klein zetje aan. Datzelfde geldt voor het afdoppen van een radiator, waar de knelverbinding ook een keer wil zetten.
Een stalen gasleiding afdoppen
In woningen van voor de jaren zeventig ligt de gasleiding vaak in stalen buis met schroefdraadfittingen: een halve, driekwart of een hele duim, en bij de meter soms anderhalve duim. Zo'n leiding afdoppen is puur schroefdraadwerk, maar het is zwaarder dan het lijkt.
Een fitting die er dertig jaar in zit, komt niet met een waterpomptang los. Je hebt twee pijptangen nodig: één om de fitting te draaien en één om het deel ernaast tegen te houden. Zonder tegenhouden draai je verderop in de leiding een verbinding open die je niet ziet, en dat merk je pas als het gas er weer op staat.
Vervelender is de situatie waarin de buis aan twee kanten vastzit, bijvoorbeeld een T-stuk tussen twee vaste punten. Een schroefdraadverbinding kun je niet draaien zonder dat de buis meedraait, dus daar los je niets op met kracht. De aanpak die wel werkt: hoofdkraan dicht, buis aan beide kanten doorzagen met een ijzerzaag, het T-stuk eruit nemen en dat stuk opnieuw opbouwen met nieuwe fittingen.
Zaag altijd haaks, ontbraam de snede en borstel de draad schoon voordat je iets indraait. Een dop die op vuil of op een braam vastloopt, voelt strak aan terwijl hij nog niet dicht is.
Koperen gasleiding afdoppen
Koper snijd je door met een buissnijder en niet met een zaag, want dan houd je een haakse, gladde kant over en heb je geen vijlsel in de leiding. Ontbraam de binnenkant, schuur het laatste stukje blank met schuurvlies en schuif de kneldop erop tot hij aanslaat. Aandraaien doe je met twee sleutels: één op de dop en één die tegenhoudt.
Wil je liever geen zichtbare koppeling, dan soldeer je een eindkap op de leiding. Doe dat alleen als de buis leeg is en de kraan bij de meter dicht staat, en houd het uiteinde tijdens het verwarmen open zodat er geen druk in de buis komt te staan.
De keukenaftakking weghalen terwijl de cv-ketel op gas blijft
Bij de meeste woningen splitst de gasleiding vlak na de meter: één tak naar de keuken, één naar de cv-ketel. Ga je koken op inductie, dan hoeft alleen die eerste tak weg. De ketel blijft gewoon draaien op de andere.
In de praktijk zaag je de koperen leiding onder het T-stuk door, draait de koppeling uit het T-stuk en zet daar een plug in met de juiste afdichting. Het T-stuk zelf laat je zitten. Dat scheelt een verbinding losmaken die je niet hoeft aan te raken, en je houdt de mogelijkheid open om er later nog iets op te zetten.
De gasleiding naar de cv-ketel laat je met rust. Die is ooit op maat gekozen op basis van de lengte, het aantal bochten en het vermogen van het toestel. De laatste meter naar de ketel is meestal 15 mm koper, terwijl de hoofdleiding van de meter af vaak 22 mm is en bij een lange route 28 mm. Wie die leiding wil verleggen, moet die berekening opnieuw laten maken, want een te krappe buis geeft te weinig druk bij vollast en dat merk je pas als de ketel bij warm water gaat haperen.
Blijft de ketel na het werk lauw of slaat hij af, controleer dan eerst of het aan het gas ligt of aan de waterzijde. Onze hulp om de juiste cv-druk te bepalen zegt je binnen een minuut of de druk klopt bij jouw woning, en bij een aanhoudend koud blijvende verwarming staan de andere oorzaken op een rij.
Zet de gaskraan naar de ketel niet dicht en weer open zonder erbij na te denken. Er zit lucht in de leiding zodra hij open is geweest, dus de ketel doet meestal een paar mislukte ontstekingspogingen en gaat daarna in storing. Welke code dat oplevert zoek je op met onze storingzoeker voor cv-ketels.
Een afgedopte gasleiding in de muur wegwerken
De vraag komt bijna altijd bij een verplaatste keuken: mag je de gasleiding afdoppen in de muur en er daarna overheen tegelen of stucen? Het korte antwoord is dat je een verbinding die onder gasdruk staat niet dichtmaakt. Elke koppeling in een gasleiding moet bereikbaar blijven, want anders kan niemand hem ooit nog controleren.
Er is wel een oplossing die werkt, en die begint aan de andere kant. Laat de leiding eerst bij de meter afkoppelen, zodat er geen gas meer op staat. Wat je daarna dichtmaakt is een lege buis en geen gasleiding meer, en dan mag hij de muur in.
Steken de uiteinden te ver uit, dan haal je de gaskraan eruit en draai je er een blinde plug in. Hak de koppeling rondom een paar centimeter vrij, draai het T-stuk of de knie een kwartslag naar beneden of opzij en je wint de hoogte die je nodig hebt. Daarna kun je de sparing vullen en vlak afsmeren. Dezelfde aanpak als bij het wegwerken van verwarmingsbuizen in een muur, alleen ligt hier de volgorde vast: eerst drukloos, dan pas dicht.
Maak de leiding in de meterkast onbruikbaar op een manier die zichtbaar is. Dan kan er bij een volgende meterwissel niet per ongeluk weer gas op gezet worden.
Fotografeer de muur voordat je hem dichtsmeert, met een rolmaat erlangs. Dat is over vijf jaar het enige bewijs waar die dode buis precies loopt, en het voorkomt dat iemand er een keukenkast in boort. Bij het afdoppen van een waterleiding is dat net zo goed het advies.
Controleren of het echt dicht is
Een gasleiding is dicht of niet, en dat stel je niet vast op gevoel. Er zijn twee controles die samen horen. De eerste is zeepsop op elke verbinding waar je aan gezeten hebt. Meng een flinke scheut afwasmiddel met water, breng het aan met een kwastje of een plantenspuit en kijk minstens een minuut. Bij een lekkage groeien er blaasjes, en soms is dat een fijn schuim in plaats van één grote bel.
De tweede controle doe je op de meter. Zet alle gastoestellen uit, ook de waakvlam als die er nog is, en kijk naar het kleinste telwerkje of het draaiwieltje. Dat hoort volledig stil te staan. Beweegt het langzaam, dan lekt er ergens iets, ook als je met zeepsop niets vindt.
Een installateur doet daarnaast een lekdichtheidsbeproeving met een manometer op de installatie. Dat is de enige methode die ook een klein lek aantoont in een leiding die je niet kunt zien, en het is precies de reden om dit werk niet zelf af te ronden.
Ruik je na het werk nog een tijdje gas bij de dop, zonder dat zeep of meter iets laat zien, dan komt dat meestal uit de buis die je geopend hebt. Ventileer een dag en controleer dan opnieuw.
Zoek nooit met een vlammetje. Ook niet met een aansteker, ook niet even. Zeepsop kost twintig cent en werkt beter.
Wat het kost en wie het mag doen
De kosten van gasleiding afdoppen vallen uiteen in twee delen, en het materiaal stelt daarvan het minste voor. Een messing kneldop, een stalen plug of een eindkap kost een paar euro per stuk, en met een rolletje gasgekeurde tape erbij ben je onder de twintig euro klaar. De kosten zitten in het uur van de installateur: reken op voorrijkosten plus een uurtarief, waarmee een enkele afdop in de meterkast meestal ergens tussen de 70 en 150 euro uitkomt. Wordt er tegelijk een oude leiding uitgehaald of blijkt de installatie met hennep gemaakt, dan loopt dat op.
Wil je helemaal van het gas af, dan is dat een aparte opdracht aan je netbeheerder. Het verwijderen van de aansluiting en de meter kost enkele honderden euro's, en het actuele tarief staat op de site van de netbeheerder in jouw postcodegebied. Daar staat tegenover dat het vastrecht voor gas vervalt.
Over wie het mag doen: de meter en alles ervoor is eigendom van de netbeheerder en verzegeld, daar blijf je vanaf. Aan de binneninstallatie erachter mag je in beginsel zelf werken, maar de installatie moet blijven voldoen aan de normen die daarvoor gelden, en voor werk aan gasverbrandingstoestellen zoals een cv-ketel of geiser geldt een wettelijke certificeringsplicht voor het bedrijf dat het uitvoert. Ons advies is simpel: laat een gasleiding aanpassen door een erkend installateur en gebruik deze pagina om te zien of het goed gedaan is.
Zo verloopt het afdoppen van een gasleiding
Deze volgorde volgt een installateur bij een keukenaftakking die vervalt, en laat zien waar jouw deel van het werk ophoudt.
-
Zoek uit wat er nog op gas zit
Loop de leiding vanaf de meter na en noteer welke takken er zijn. Een cv-ketel, een geiser, een gashaard of een oude waakvlam ergens op zolder: alles wat gas gebruikt moet je kennen voordat je iets afsluit. Bij een woning met blokverwarming en een elektrische boiler blijkt er soms helemaal niets meer op gas te zitten.
-
Draai de hoofdkraan bij de meter dicht
Dat is de kraan direct na de gasmeter, meestal met een hendel die je een kwartslag draait. Dwars op de leiding betekent dicht. De verzegeling en de aansluiting vóór de meter laat je met rust, want dat deel is van de netbeheerder en daar mag je niet aan komen.
-
Laat de leiding leeg lopen
In de leiding staat nog gas onder druk. Dat wordt gecontroleerd afgeblazen of opgebrand voordat er iets open gaat. Hier ligt de grens: het openen van een gasleiding is werk voor een erkend installateur, ook als de handeling zelf klein lijkt. Ga niet zagen in een leiding waarvan je niet weet of hij drukloos is.
-
Neem de aftakking weg
Koper snijd je door met een buissnijder onder het T-stuk, stalen buis zaag je haaks door met een ijzerzaag. Draai daarna de oude koppeling uit het T-stuk met twee tangen, waarbij de tweede tang het T-stuk tegenhoudt. Zonder tegenhouden draai je verderop een verbinding open die je niet ziet zitten.
-
Zet de dop erin met de juiste afdichting
Borstel de draad schoon, wikkel gasgekeurde tape met de draadrichting mee of gebruik een vloeibaar middel met keur, en draai de plug strak aan. Op koper schuif je in plaats daarvan de kneldop erop en haal je hem aan met twee sleutels. Draai een aangehaalde verbinding nooit een stukje terug om hem mooier te richten.
-
Dop ook het andere uiteinde af
Blijft er een stuk leiding liggen in de muur of onder de vloer, maak dan ook dat uiteinde dicht met een blinde plug of een kap. Een open, lege gasleiding ruikt nog weken naar de geurstof uit het gas, en die lucht komt precies in de kast waar je hem niet wilt.
-
Zet het gas erop en controleer
Open de hoofdkraan langzaam en kwast alle aangeraakte verbindingen in met zeepsop. Kijk daarna bij alle toestellen uit naar het telwerk van de meter: dat hoort stil te staan. De installateur beproeft de installatie bovendien met een manometer, en dat is de controle die telt.
-
Stel de toestellen weer in bedrijf
De cv-ketel heeft lucht in de gasleiding en doet daardoor een paar vergeefse ontstekingspogingen. Reset hem en geef hem de tijd. Controleer meteen of de waterdruk nog goed staat, want als je toch bij de ketel bent is dat zo gedaan met de vulkraan van de cv-ketel.
Storingzoeker
Kies het merk, vul de code in en zie wat er aan de hand is, wat je zelf kunt doen en wanneer je moet bellen. Bekijk alle gegevens
| Merk | Code | Wat er aan de hand is | Wat je zelf kunt doen | Bellen of niet |
|---|---|---|---|---|
| Intergas | 1 | De ketel wordt te warm, de aanvoertemperatuur loopt te hoog op | Controleer de waterdruk en ontlucht de radiatoren. Te weinig water of lucht in de installatie is de gewone oorzaak. | Blijft hij terugkomen: monteur |
| Intergas | 2 | Storing in de aanvoer- of retoursensor | Reset de ketel een keer. Herhaalt de code zich, dan is de sensor of de bedrading het probleem. | Monteur |
| Intergas | 3 | De maximaalthermostaat heeft ingegrepen | Controleer druk en doorstroming, ontlucht de installatie. | Blijft het: monteur |
| Intergas | 4 | Geen vlamsignaal, de ketel krijgt het vuur niet aan | Kijk of de gaskraan open staat en of andere gastoestellen het doen. Reset daarna een keer. | Doet gas het wel: monteur |
| Intergas | 5 | Slecht of wegvallend vlamsignaal | Reset een keer. Vaak vervuilde ionisatiepen of ontsteking. | Monteur |
| Intergas | 6 | Fout in de vlamdetectie | Reset een keer. | Monteur |
| Intergas | 7 | Probleem met de rookgasafvoer of de uitlaatgassensor | Kijk of de afvoer buiten vrij is en niet verstopt zit door een vogelnest of blad. | Monteur, dit raakt de veiligheid |
| Intergas | 8 | Het ventilatortoerental klopt niet | Reset een keer. | Monteur |
| Intergas | 10 tot en met 14 | Sensorfout of storing in de installatie, bijvoorbeeld een defecte stromingsschakelaar, draadbreuk of lucht in de installatie | Controleer de waterdruk en ontlucht grondig, van laag naar hoog. | Blijft het: monteur |
| Nefit | A01 | Geen vlam of vlam valt weg | Controleer of de gaskraan open staat en of de druk goed is, reset daarna een keer. | Herhaalt zich: monteur |
| Nefit | C6 | De ventilator draait niet op het juiste toerental | Reset een keer. | Monteur |
| Nefit | D1 | Te weinig waterdruk in de installatie | Bijvullen tot de juiste druk voor jouw bouwhoogte, daarna ontluchten. | Zelf te doen |
| Nefit | EA | Vlam wordt niet waargenomen | Reset een keer. Kijk of andere gastoestellen werken. | Herhaalt zich: monteur |
| Nefit | F0 of F7 | Interne storing in de besturing | Reset een keer, haal eventueel kort de stroom eraf. | Monteur |
| Remeha | Reset knop | Vergrendelde storing | Houd de resetknop ingedrukt tot het display reageert. Noteer eerst de code voordat je reset. | Afhankelijk van de code |
| Remeha | E00 | Aanvoersensor defect of niet aangesloten | Reset een keer. | Monteur |
| Remeha | E01 | Te weinig waterdruk of geen doorstroming | Bijvullen en ontluchten. | Zelf te doen |
| Remeha | E04 | Geen vlam bij het opstarten | Gaskraan controleren, een keer resetten. | Herhaalt zich: monteur |
| Vaillant | F.22 | Te weinig water in de ketel, droogkookbeveiliging | Bijvullen tot de juiste druk en ontluchten. | Zelf te doen |
| Vaillant | F.28 | Ontsteking mislukt bij het opstarten | Gastoevoer controleren, een keer resetten. | Herhaalt zich: monteur |
| Vaillant | F.75 | Drukverschil niet herkend, vaak de pomp of het expansievat | Controleer of de druk sterk schommelt bij het opstarten. | Monteur, meestal het expansievat |
| AWB | Vlamstoring | Geen ontsteking | Gaskraan open, druk controleren, een keer resetten. | Herhaalt zich: monteur |
| Bosch vaatwasser | E15 | Water in de lekbak onderin, de vlotterbeveiliging staat aan | Kantel het apparaat voorzichtig naar achteren zodat het water uit de bak loopt, zet hem terug en start opnieuw. Zoek daarna waar het water vandaan kwam. | Blijft het terugkomen: monteur |
| Bosch vaatwasser | E24 of E25 | Water loopt niet weg, afvoer verstopt | Maak het zeef en de pompfilter schoon, controleer de afvoerslang op een knik en de sifonaansluiting op een dop die er nog in zit. | Zelf te doen |
| Bosch vaatwasser | E22 | Filters verstopt | Zeven eruit en schoonmaken. | Zelf te doen |
| Bosch vaatwasser | E09 | Verwarmingselement defect, water wordt niet warm | Niets zelf te doen. | Monteur |
| Siemens vaatwasser | E15 | Water in de lekbak, vlotterbeveiliging actief | Zelfde aanpak als bij Bosch: voorzichtig kantelen, water eruit, terugzetten en opnieuw starten. | Blijft het: monteur |
| Siemens vaatwasser | E24 | Afvoer geblokkeerd | Zeven en pompfilter schoonmaken, afvoerslang op knik controleren. | Zelf te doen |
| Siemens vaatwasser | Resetten | Programma vastgelopen | Houd de startknop ongeveer drie tot vijf seconden ingedrukt tot het programma terugspringt, of haal de stekker er een minuut uit. | Zelf te doen |
| AEG vaatwasser | i20 of 20 | Afvoerprobleem, water loopt niet weg | Filters en pomp schoonmaken, afvoer controleren. | Zelf te doen |
| AEG vaatwasser | i30 of 30 | Water in de bodembak, lekkage gedetecteerd | Kantelen om het water eruit te laten en de oorzaak zoeken. | Blijft het: monteur |
| AEG vaatwasser | Resetten | Programma vastgelopen | Houd de programmaknop en de startknop samen enkele seconden ingedrukt. | Zelf te doen |
| Miele vaatwasser | F11 | Water loopt niet weg | Filters en afvoerpomp schoonmaken. | Zelf te doen |
| Miele vaatwasser | F70 | Vlotter of niveaubeveiliging | Controleer op lekkage onderin. | Monteur |
| Bosch wasmachine | E18 of F18 | Water loopt niet weg | Pluizenzeef vooronder schoonmaken en de afvoerslang controleren. | Zelf te doen |
| Bosch wasmachine | F21 | Motorstoring, trommel draait niet | Niets zelf te doen. | Monteur |
| Bosch wasmachine | E23 | Water in de lekbak | Machine kantelen om het water eruit te laten, daarna de lekkage zoeken. | Blijft het: monteur |
| AEG wasmachine | E20 | Afvoerprobleem | Pluizenfilter schoonmaken, afvoerslang op knik controleren. | Zelf te doen |
| AEG wasmachine | E40 | Deur niet goed dicht | Deur opnieuw sluiten, controleer of er was tussen zit. | Zelf te doen |
| Quooker | Knippert 1 keer | Reservoir warmt op of komt uit een stroomonderbreking | Wacht ongeveer tien minuten tot hij op temperatuur is. | Zelf te doen |
| Quooker | Knippert 2 keer | Reservoir bereikt de temperatuur niet | Haal de stekker er een minuut uit en zet hem terug. Blijft het knipperen, dan is er meestal een onderdeel defect. | Blijft het: monteur |
| Quooker | Knippert 3 keer | Storing in de temperatuursensor | Een keer stroomloos maken. | Monteur |
| Quooker | Geen kokend water, wel gewoon water | Reservoir uit of niet op temperatuur | Controleer of de stekker in het stopcontact zit en of de groep niet is uitgevallen. | Zelf te doen |
Niets gevonden. Probeer een kortere zoekterm.
Nalopen voordat de installateur weer weggaat
Uit de praktijk
Een gaskraan die er niet af hoefde, maar wel dicht moest
Bij een keuken die overging op inductie hing er in de meterkast een gaskraan die in een schroefknie van 15 bij een halve duim gedraaid zat. De zoektocht ging eerst naar een dop die op de kraanuitgang paste, en die is er ook: een eindkap M24 met een rubberpakking erin. Zonder pakking lekt zo'n kap, en dat is precies waar het bij de eerste poging op stukliep.
Wat wij netter vonden: de kraan en de knie er helemaal afhalen en een kneldop van 15 mm op het koper zetten. Dan verdwijnt er een kraan uit de installatie die niemand meer bedient. Bij het losdraaien bleek er hennep in de fittingen te zitten, en op dat moment stopte de klus. De hele leiding is uiteindelijk door een installateur vanaf de meter afgekoppeld. Alleen de tak naar de cv-ketel bleef liggen, en die bleek gelukkig met teflontape gemaakt.
Uitstekende leidingeinden precies achter de nieuwe tegelwand
In een appartement uit de jaren zestig zaten de gasleidingen ingemetseld, met twee aansluitingen die uitstaken op precies de hoogte waar tussen de boven- en onderkasten getegeld zou worden. Uitkappen van de hele leiding was geen optie, want niemand wist waar hij liep. Er was blokverwarming, dus er zat verder niets meer op gas.
De oplossing bestond uit twee delen. Eerst is de leiding bij de meter afgekoppeld, waarmee alles erachter een lege buis werd. Daarna zijn de gaskranen eruit gedraaid en vervangen door blinde pluggen, is de koppeling rondom een paar centimeter vrijgehakt en is het T-stuk een kwartslag naar beneden gedraaid. Zo lag alles diep genoeg om de sparing te vullen en vlak af te smeren. In de meterkast is de leiding zichtbaar buiten gebruik gesteld, zodat er bij een volgende meterwissel geen gas meer op gezet wordt.
Een stalen T-stuk dat tussen twee vaste punten klem zat
Boven een gasmeter zat een oude stalen constructie: een buis van een duim naar boven, een van een duim naar beneden en een aftakking van driekwart duim de muur in. De bovenste tak moest dicht, de onderste zou vervangen worden door een gele flexibele gasbuis van 16 mm naar de meter toe.
Het T-stuk eruit draaien lukte niet, en dat kon ook niet: schroefdraad zit aan twee kanten vast, dus draaien aan de ene kant betekent losdraaien aan de andere. Met kracht kom je hier nergens. Wat wel werkte: de kraan bij de meter dicht, de leiding drukloos laten maken, en daarna beide buizen met een ijzerzaag doorzagen. Het T-stuk kon toen los en het geheel is opnieuw opgebouwd met een kniedraadfitting en een einddop in de maat van de resterende buis. De sneden zijn eerst ontbraamd en de draad is schoongeborsteld, want een dop die op een braam vastloopt voelt strak terwijl hij nog niet dicht is.
Tien meter dode gasleiding door de kruipruimte
Een woning ging over op inductie terwijl de cv-ketel in de bijkeuken op gas bleef. De leiding naar het oude fornuis liep vanaf de meterkast een meter of tien door de kruipruimte. Afdoppen aan het keukeneinde was in een kwartier gebeurd, maar dan zou die hele leiding vol gas onder de vloer blijven liggen.
De afweging viel de andere kant op. De leiding is bij de meter losgekoppeld en in zijn geheel uit de kruipruimte gehaald. Naar de ketel bleef één leiding over, netjes in een mantelbuis. Dat is meer werk dan een dop indraaien, maar er ligt nu niets meer onder de vloer waar over tien jaar iemand vragen over stelt. De aftakking in de meterkast is met een plug in het T-stuk dichtgezet.
Veelgemaakte fouten
Alleen het uiteinde in de keuken dichtmaken
De dop zit er, de keuken kan geplaatst worden, en ondertussen staat de hele leiding tot achter het aanrecht nog vol gas. Die buis wordt nooit meer gebruikt en dus ook nooit meer bekeken. Dop af bij de aftakking, en maak het uiteinde daarnaast dicht tegen de geur.
Hennep gebruiken of een fitting met hennep opnieuw dichtdraaien
Hennep werkte vroeger omdat er vocht in het gas zat waardoor het draad opzwol. Het gas is nu droog, hennep krimpt en de verbinding gaat lekken. Het mag al lang niet meer. Kom je het tegen in je installatie, dan is dat een reden om een installateur te laten kijken, niet om het net zo terug te doen.
Een plug uit het waterschap gebruiken
Een plug die op het oog past, hoeft nog niet geschikt te zijn. Voor gas hoort er een plug in met conische draad, die zichzelf klemmend dichttrekt. Een plug met rechte draad loopt op de laatste slagen vrij en trekt dus nooit echt dicht. Kijk naar de aanduiding op het onderdeel, niet naar de vorm.
Een knelkoppeling wegwerken in een muur of vloer
Een knelverbinding is toegestaan in gas, maar juist omdat hij nagelopen en zo nodig aangehaald moet kunnen worden. In een schacht, onder een vloer of ingemetseld kan dat niet meer. Moet de verbinding weg uit het zicht, kies dan voor solderen of persen.
Een knelkoppeling op zachte koperbuis zonder steunhuls
Buigbare koperen buis is te week om de kracht van een knelring te dragen. Bij het aandraaien deukt de wand in en dan sluit de ring niet meer rondom. De koppeling voelt strak, maar er ontsnapt gas langs de deuk. Er hoort een steunhuls in de buis, en die zit er niet standaard bij.
De verzegeling of de aansluiting bij de meter losmaken
De gasmeter en alles wat ervoor zit, is eigendom van de netbeheerder. De verzegeling verbreken is niet toegestaan en levert je een probleem op dat groter is dan de klus. Moet er bij of vóór de meter iets gebeuren, dan bel je de netbeheerder of laat je de installateur dat regelen.
Solderen aan een leiding die net open is geweest
Er kan nog gas in de buis staan of uit een naastgelegen opening komen. Vuur maken is dan het slechtste dat je kunt doen. De leiding moet aantoonbaar drukloos en doorgelucht zijn voordat de brander aangaat, en dat stel je niet vast door eraan te ruiken.
Klaar zijn zonder de meter te controleren
Zeepsop laat een lek op een verbinding zien, maar niet in een leiding die je niet ziet. Zet alle toestellen uit en kijk of het kleinste telwerk van de meter volledig stilstaat. Loopt het langzaam door, dan verliest de installatie ergens gas en is het werk niet af.
Veelgestelde vragen
Hoe moet je een gasleiding afdoppen?
Je zet de hoofdkraan bij de meter dicht, laat de leiding drukloos maken, neemt de aftakking weg bij het T-stuk en draait daar een plug of kap in met een gasgekeurde afdichting. Daarna controleer je alle aangeraakte verbindingen met zeepsop en kijk je of het telwerk van de meter stilstaat met alle toestellen uit. Het openen van de leiding zelf laat je aan een erkend installateur over.
Mag je zelf een gasleiding afdoppen?
Aan de binneninstallatie achter de meter mag je in beginsel zelf werken, maar de installatie moet blijven voldoen aan de normen die daarvoor gelden en moet aantoonbaar lekdicht zijn. Voor werk aan gasverbrandingstoestellen zoals een cv-ketel of een geiser geldt bovendien een certificeringsplicht voor het uitvoerende bedrijf. Wij raden aan een gasleiding altijd door een erkend installateur te laten afdoppen. De meter en alles ervoor is van de netbeheerder en blijft sowieso buiten bereik.
Mag je een gasleiding afdoppen met een knelkoppeling?
Ja, dat mag, mits het een messing knelkoppeling met Gastec QA-keur is en mits hij bereikbaar blijft. In een schacht, onder een vloer of ingefreesd in een muur hoort geen knelverbinding, omdat je hem daar nooit meer kunt nalopen of aanhalen. Op zachte, buigbare koperen buis gebruik je een knelkoppeling alleen met de bijbehorende steunhuls, anders deukt de buis bij het aandraaien in en sluit de knelring niet rondom.
Hoe dop je een koperen gasleiding af?
Snijd de leiding door met een buissnijder in plaats van met een zaag, zodat je een haakse kant zonder vijlsel overhoudt. Ontbraam de binnenkant, schuur het uiteinde blank en schuif er een kneldop van 15 of 22 mm op. Aandraaien doe je met twee sleutels, waarbij er één tegenhoudt. Wil je geen zichtbare koppeling, dan soldeer je een eindkap op de leiding, maar alleen als de buis leeg en doorgelucht is.
Hoe dop je een stalen gasleiding af?
Bij stalen buis werk je met schroefdraad. Je draait de oude koppeling uit het T-stuk met twee pijptangen, waarbij de tweede tang het T-stuk tegenhoudt, en zet er een stalen of gietijzeren plug in met conische draad. Borstel de draad eerst schoon en gebruik een gasgekeurde draadafdichting. Zit de buis aan twee kanten klem, dan draai je niets los: dan zaag je de buis door en bouw je dat stuk opnieuw op.
Wat kost het afdoppen van een gasleiding?
Het materiaal kost weinig: een kneldop, een plug of een eindkap gaat per stuk om een paar euro en met een rolletje gasgekeurde tape erbij blijf je onder de twintig euro. De kosten zitten in het uur van de installateur. Voor een enkele afdop in de meterkast kom je meestal ergens tussen de 70 en 150 euro uit, inclusief voorrijkosten. Moet er een oude leiding uit of blijkt de installatie met hennep gemaakt, dan loopt dat op.
Kun je een dop voor de gasleiding bij de Praxis of een andere bouwmarkt halen?
Soms wel, maar het schap is er niet op ingericht. Veel bouwmarkten voeren pluggen en koppelingen die voor water bedoeld zijn, zonder gaskeur en soms met de verkeerde draadsoort. Kijk daarom naar de aanduiding op het onderdeel zelf: messing knelkoppelingen horen Gastec QA te dragen en een plug hoort conische draad te hebben. Bij een installatiegroothandel vind je het wel, vaak voor nauwelijks meer geld, en daar kun je meestal ook een perstang huren.
Mag je een afgedopte gasleiding in de muur wegwerken?
Een verbinding die onder gasdruk staat, maak je niet dicht: elke koppeling moet bereikbaar blijven om gecontroleerd te kunnen worden. Laat de leiding daarom eerst bij de meter afkoppelen. Wat je daarna wegwerkt is een lege buis en geen gasleiding meer, en dan mag hij de muur in. Steken de uiteinden te ver uit, dan draai je een blinde plug in de kraanopening en kun je het T-stuk na wat uithakken een kwartslag draaien.
Moet ik de gasleiding in de keuken afdoppen of helemaal weghalen?
Weghalen heeft onze voorkeur zolang je de leiding kunt volgen. Een leiding die door de kruipruimte of een schacht loopt, haal je liever weg dan dat je hem als dode buis laat liggen. Loopt hij ingemetseld door een bouwmuur of verdwijnt hij in een dichtgetimmerde koof, dan is uitbreken duurder dan het probleem waard is. Dop dan af bij de aftakking en maak het uiteinde in de keuken ook dicht.
Wat doe ik met een oude gasleiding die nergens meer heen gaat?
Een oude gasleiding afdoppen begint met uitzoeken waar hij vandaan komt. Vaak vind je in de meterkast een tak die nog onder druk staat en verderop blind eindigt, bijvoorbeeld van een verwijderde geiser of gaskachel. Die tak dop je af bij het T-stuk en verwijder je zo ver als je bij kunt. Laat een leiding nooit half aangesloten liggen met een afgeknepen of dichtgesoldeerd uiteinde waarvan niemand meer weet dat er gas op staat.
Blijft de cv-ketel gewoon werken als ik de gasleiding naar de keuken afdop?
Ja, want de leiding splitst meestal vlak na de meter en de tak naar de ketel raak je niet aan. Wel heeft de ketel na het openen van de hoofdkraan lucht in de leiding, dus hij doet een paar mislukte ontstekingspogingen en gaat daarna soms in storing. Resetten en even wachten lost dat op. Blijft de warmte uit, kijk dan of het aan het gas ligt of aan de waterdruk en het bijvullen met een vulslang.
Waarom blijft een afgedopte gasleiding naar gas ruiken?
Aardgas is van zichzelf reukloos en krijgt een geurstof toegevoegd. Die geurstof trekt in de wand van de buis en komt er langzaam weer uit zodra je de leiding opent. Een lege leiding die aan één kant open blijft, ruikt daarom weken na. Maak beide uiteinden dicht en ventileer de ruimte een dag. Blijft de geur na een controle met zeepsop en een stilstaande meter aanhouden, laat het dan alsnog nakijken.
Wanneer je beter een vakman belt
Werk aan een gasleiding is werk waarbij je een erkend installateur inschakelt. Niet omdat het indraaien van een plug moeilijk is, maar omdat de gevolgen van een verbinding die net niet dicht zit niet te overzien zijn en je zelf niet kunt beproeven of de installatie werkelijk lekdicht is. Onze pagina helpt je te begrijpen wat er gebeurt en waar je op let, en niet om het zelf af te ronden.
De grens ligt bij het openen van de leiding. Zoeken waar de aftakking zit, de hoofdkraan dichtdraaien, meedenken over afdoppen of weghalen en achteraf met zeepsop meekijken: dat kun je allemaal zelf. Zagen, solderen of een fitting losdraaien in een leiding waar gas op heeft gestaan, laat je aan iemand die het dagelijks doet en het juiste meetgereedschap bij zich heeft.
Bel de netbeheerder in plaats van de installateur als het om de meter zelf gaat. De meter, de verzegeling en alles wat er vóór zit is niet van jou. Wil je de gasaansluiting helemaal laten verwijderen omdat er niets meer op gas draait, dan is dat ook een opdracht aan de netbeheerder en niet aan een installateur.
En bij gaslucht bel je niemand vanuit huis. Kraan dicht, ramen open, geen schakelaars aanraken, naar buiten, en van daar het landelijke gasstoringsnummer 0800 9009. Meer over de rest van je installatie vind je in ons overzicht over verwarming en cv.