Je vaatwasser maakt de vaat niet meer goed schoon
Een vaatwasser die niet goed schoon maakt heeft bijna altijd een van vier oorzaken: de sproeiarmen draaien niet vrij, de zeef zit dicht, het vuile water wordt niet volledig afgevoerd, of het water wordt niet warm genoeg. Wat er precies op je vaat achterblijft, vertelt je welke van de vier het is. Begin met de sproeiarmen en de zeef, want dat kost tien minuten en lost het merendeel op.
Dit heb je nodig
Gereedschap
- Emmer en een platte bak om water op te vangen
- Oude tandenborstel en een afwasborstel
- Paperclip of een dun satéprikkertje om sproeigaatjes door te prikken
- Kruiskopschroevendraaier voor de sproeiarm en de zeefhouder
- Zaklamp
- Doek en keukenpapier
- Handschoenen
Materiaal
- Vaatwasserreiniger of ontvetter voor machines
- Regenereerzout, grof en speciaal voor de vaatwasser
- Glansspoelmiddel
- Soda voor een weekbeurt van de afvoer
- Citroenzuur of een ontkalker voor machines
- Verse vaatwastabletten uit een gesloten verpakking
Wat er achterblijft vertelt je waar het misgaat
Voordat je de machine uit elkaar haalt, loont het om vijf minuten naar de vaat zelf te kijken. Aangekoekte etensresten hebben een andere oorzaak dan een witte waas, en een vettige film wijst weer ergens anders heen. Wie eerst het patroon herkent, hoeft daarna maar op één plek te zoeken. Achtergrond over de opbouw van deze machines en de andere problemen die je eraan kunt tegenkomen staat op onze pagina over de vaatwasser en zijn onderdelen.
Let op twee dingen tegelijk: wat er achterblijft, en waar in de machine dat gebeurt. Vaat die onderin schoon is en bovenin vies wijst naar de bovenste sproeiarm of naar de toevoerbuis die hem voedt. Vaat die overal een zandkorrelig laagje heeft, wijst naar de zeef. Zit het vuil vooral op de holle onderkant van bekers, dan is het een inruimprobleem en mankeert er aan de machine niets.
Kijk daarna nog even naar de bodem van de kuip nadat het programma klaar is. Een laagje water dat blijft staan is een aparte oorzaak, en die is verraderlijk omdat de machine gewoon draait en klaar meldt.
| Wat je ziet | Wat er waarschijnlijk aan de hand is | Waar je begint met kijken |
|---|---|---|
| Aangekoekte resten op de bovenste korf, onderin schoon | Bovenste sproeiarm draait niet of krijgt te weinig druk | Arm met de hand ronddraaien en de gaatjes doorprikken |
| Zandkorrelige aanslag over alles heen | Zeef zit vol, hetzelfde vuil wordt rondgepompt | Zeefpakket eruit halen en onder de kraan uitspoelen |
| Witte waas die je er met een doek af kunt poetsen | Te weinig zout of de onthardersstand staat te laag | Zoutreservoir en de hardheidsinstelling in het menu |
| Doffe, matte glazen die niet meer opknappen | Glasaantasting door heet wassen bij zeer zacht water | Lager programma kiezen, de bestaande schade blijft |
| Vettige, grijze film op glas en kunststof | Te lage wastemperatuur en vetaanslag in de kuip | Heet programma met een machinereiniger, leeg draaien |
| Strepen en opgedroogde druppels op glas | Glansspoelmiddel op of te laag gedoseerd | Vulniveau en de doseerstand van het glansmiddel |
| Natte vaat, vooral kunststof bakjes | Hoort deels bij een ecoprogramma, verder glansmiddel | Doseerstand verhogen en de deur na afloop op een kier |
| Laagje water op de bodem als het programma klaar is | Vuil water blijft achter en mengt met de naspoeling | Zeef, afvoerpomp, terugslagklep en de sifon |
| Etensresten juist onderin, bovenin netjes schoon | Onderste arm loopt tegen een pan, plaat of lang bestek | Arm ronddraaien met de korven op hun plek |
| Half opgelost tablet in het doseerbakje | Klepje geblokkeerd door een bord, of het water blijft koud | Inruiming voor het klepje en de gekozen temperatuur |
Draai één keer een programma zonder vaat en trek de deur open zodra je hoort dat het sproeien op gang is. Je ziet dan meteen of beide armen draaien en of er een fatsoenlijke straal uit komt. Doe dat voorzichtig, want het water is heet en er slaat stoom naar buiten.
De sproeiarmen zijn de vaakst voorkomende oorzaak
Een vaatwasser maakt niet schoon met water, maar met de kracht waarmee dat water tegen de vaat slaat. Valt die kracht weg, dan spoelt de machine de vaat alleen nog een beetje af. Bij verreweg de meeste klachten over vuile vaat zit het daarom in de sproeiarmen.
Neem de korven eruit en draai beide armen met je hand rond. Ze horen soepel en compleet rond te gaan, zonder ergens te haken. Haal ze daarna los: de onderste zit meestal op een klikpen of een kartelmoer, de bovenste vaak op een kunststof moer die je met de klok mee losdraait. Spoel ze onder de kraan door en houd ze tegen het licht.
De gaatjes zitten dicht met vezels van vaatdoekjes, zaadjes, kalkschilfers en stukjes etiket van potjes. Prik ze los met een paperclip of een prikker en spoel de arm daarna door met de kraan op de opening waar hij normaal water krijgt. Er komt vaak een verrassende hoeveelheid gruis uit. Doe hetzelfde met het toevoerbuisje achterin dat de bovenste arm voedt, want daar zet zich kalk af waardoor de druk bovenin wegvalt.
Controleer als laatste of er niets tegen de armen aanloopt. Een pizzaplaat in de onderkorf, een lange soeplepel of een spies die door het bestekmandje steekt, blokkeert de arm halverwege. De machine merkt dat niet en draait zijn programma gewoon af.
Haal de stekker eruit voordat je iets losschroeft dat dieper dan de kuip zit. De sproeiarmen en de zeef kun je gewoon met de machine ingeschakeld pakken, maar zodra je bij de pomp, de bodemplaat of de bedrading komt, hoort de stekker uit het stopcontact en de kraan dicht.
Zeef, vuilvanger en de vetlaag die zich eronder verzamelt
Onder in de kuip zit een zeefpakket dat uit twee of drie delen bestaat: een grove zeef die je eruit draait, een fijne zeef daaronder en bij veel merken een vlak microfilter dat de bodem afdekt. Alle drie horen ze los te kunnen. Wie alleen de bovenste grove zeef uitklopt, laat het lastigste deel zitten.
Wat je onder de fijne zeef aantreft is zelden los vuil. Het is een taaie, vettige koek van etensresten, zeepresten en vet, en die laat zich niet wegspoelen met koud water. Gebruik heet water, afwasmiddel en een oude tandenborstel, en werk ook de sponning uit waarin de zeef valt. Blijft het glibberig aanvoelen, dan zit er nog vet op.
Zet het zeefpakket daarna terug en draai het echt vast tot de markering. Een zeef die niet op slot zit, laat vuil langs de rand naar de pomp lopen. Daar begint het volgende probleem, want een propje vaatdoekvezels om de as van de afvoerpomp is een klassieker. Hoe vaak je dit doet hangt af van wat je wast: bij een gezin dat borden zonder afspoelen inruimt, is wekelijks reëel.
Ruik je bij het openen van de zeef een zure lucht, dan is er meer aan de hand dan alleen vuil. Dan zit er een laag in de kuip die je met een gewone was niet meer weg krijgt, en is een reinigingsbeurt met soda op de hoogste temperatuur de snelste manier om het vet los te weken.
Water dat blijft staan betekent dat je met vuil water wast
Dit is de oorzaak die het vaakst over het hoofd wordt gezien. Een vaatwasser wast in gangen: hij pompt vuil water weg en vult opnieuw voor de naspoeling. Blijft er telkens een halve liter smerig water op de bodem staan, dan mengt dat door elke volgende gang. Je vaat wordt dan met verdund vuil water nagespoeld en komt er dof en plakkerig uit.
De machine meldt daar niets over zolang hij zijn programma kan afmaken. Soms komt er later wel een foutcode bij, en dan is de code een gevolg en niet de oorzaak. De volgorde waarin je zoekt is altijd dezelfde: eerst de zeef, dan de afvoerpomp met zijn schoepenrad, dan het terugslagklepje in de afvoerslang en pas daarna de afvoer in het keukenkastje. Die hele route staat stap voor stap beschreven bij water dat niet uit de vaatwasser wegloopt.
Het deel dat mensen het vaakst overslaan zit buiten de machine. De vaatwasserslang mondt uit op de sifon van de gootsteen, en juist in de liggende stukken daarachter groeit een vetkoek die de doorstroming halveert. De pomp draait dan wel, maar krijgt het water niet snel genoeg weg. Hoe je die aansluiting hoort te maken en wat je moet controleren, lees je bij de afvoer van de vaatwasser.
Loopt het water in de gootsteen ook traag weg, dan heb je je antwoord al. Zit de vaatwasserslang onder de sifon aangesloten in plaats van erboven, dan kan vuil water uit de spoelbak zelfs de machine in lopen. Dat is bij het aansluiten van een vaatwasser een van de dingen die het vaakst fout gaan.
Gebruik geen ontstoppervloeistof in een afvoer waar de vaatwasser op is aangesloten. Het spul kruipt via de slang de machine in en tast de pomp en de rubbers aan. Koppel de vaatwasserslang eerst los en dop de aansluiting af, of maak de afvoer mechanisch schoon met een veer.
Temperatuur en programmakeuze: waarom eco anders uitpakt
Vet lost pas fatsoenlijk op boven de vijftig graden, en de enzymen in een tablet hebben tijd nodig om hun werk te doen. Een ecoprogramma haalt zijn zuinigheid uit een lagere temperatuur en compenseert dat met een veel langere looptijd. Dat werkt prima bij normaal vuile vaat, maar niet bij pannen met ingebrand vet of bij een machine waarin al een vetlaag zit.
Draai daarom niet alles op eco. Een intensief of pannenprogramma van 65 tot 70 graden hoort er om de paar weken tussendoor te gaan, al is het maar om de kuip, de slangen en de pomp te ontvetten. Zonder zo'n hete beurt bouwt de film zich op tot je hem terugziet op je glazen.
Let ook op de duur. Kortprogramma's van dertig minuten spoelen wel af, maar ze verwarmen het water nauwelijks en geven het wasmiddel geen tijd. Wie dagelijks een kort programma draait met vaat van de avond ervoor, ziet precies het beeld waar deze pagina over gaat.
Bij veel machines meet een troebelheidssensor hoe vuil het water is en kiest het apparaat daarop de temperatuur en de duur. Spoel je alles eerst schoon onder de kraan, dan meet die sensor schoon water en kiest de machine het kortste, koudste traject. Voor dat afspoelen betaal je dus twee keer: aan warm water uit de kraan, en aan een programma dat te licht is ingezet.
Sluit de machine aan op koud water, tenzij de fabrikant het anders voorschrijft. De vaatwasser warmt zijn water gefaseerd op, zodat de enzymen in het wasmiddel eerst hun werk kunnen doen. Meteen met heet water starten zet eiwitresten juist vast, precies zoals een ei in een hete pan.
Zout, glansspoelmiddel en de hardheid van je water
Elke vaatwasser heeft een ingebouwde onthardingsunit met harskorrels. Die haalt kalk uit het inkomende water en wordt tussen de programma's door schoongespoeld met pekel uit het zoutreservoir. Staat de instelling te laag of is het zout op, dan komt de kalk gewoon op je vaat terecht en zet zich af op het verwarmingselement.
Vul dat reservoir met echt regenereerzout, dus grof en zonder toevoegingen. Keukenzout klontert en bevat antiklontermiddel dat de hars aantast. Vul het bij tot de opening en veeg het gemorste zout uit de kuip weg, want zoutkorrels op de bodem zijn agressief voor het roestvast staal. De hardheid van jouw leidingwater vind je op de site van het waterbedrijf, per postcode.
Glansspoelmiddel doet iets anders dan je zou denken. Het verlaagt de oppervlaktespanning zodat het water in een dunne film van de vaat loopt in plaats van in druppels blijft staan. Zonder dat middel drogen die druppels op en houd je kringen en kalkvlekken over, ook als de machine verder prima wast.
| Waterhardheid | Duitse graden | Wat je terugziet op de vaat | Wat je instelt |
|---|---|---|---|
| Zeer zacht | 0 tot 4 °dH | Nauwelijks kalk, glas kan juist sneller dof worden | Laagste stand, zout meestal niet nodig |
| Zacht | 4 tot 8 °dH | Af en toe een lichte kring op glas | Lage stand, zout bijvullen bij zichtbare waas |
| Middelhard | 8 tot 12 °dH | Waas die na weken opbouwt en er nog af te poetsen is | Middenstand, zoutreservoir gevuld houden |
| Hard | 12 tot 18 °dH | Duidelijke witte aanslag, kalk op het element | Hoge stand, zout en glansmiddel apart doseren |
| Zeer hard | boven 18 °dH | Snelle aanslag, langere opwarmtijd, kortere levensduur | Hoogste stand en een paar keer per jaar ontkalken |
All-in-1 tabletten vervangen zout en glansmiddel niet volledig. Vanaf ongeveer twaalf Duitse graden schiet de onthardende werking van zo'n tablet tekort. Blijf dan gewoon zout en glansspoelmiddel bijvullen en zet de zout- en glansmiddelmelding in het menu weer aan als je die eerder hebt uitgeschakeld.
Het wasmiddel zelf: tabletten die niet oplossen
Vind je na afloop een half tablet of een korrelige klont in het doseerbakje, dan is het wasmiddel niet in het water terechtgekomen. Dat merk je aan de hele lading, want er is dan feitelijk zonder middel gewassen.
De meest voorkomende reden is een bord dat vlak voor het klepje staat. Het bakje klapt tijdens het programma open en heeft een paar centimeter vrije ruimte nodig; een plat bord of een bakplaat in de onderkorf houdt het dicht. De tweede reden is water dat te koud blijft, want een gecomprimeerd tablet heeft warmte nodig om uit elkaar te vallen. De derde is een klam geworden tablet: de folie neemt vocht op in een vochtige keukenkast en het tablet is dan al half verhard.
Poeder en gel zijn onder die omstandigheden vergevingsgezinder dan tabletten, omdat ze meteen oplossen. Bij een machine met een vetlaag in de kuip is een poeder met een goede dosering vaak merkbaar effectiever dan een all-in-1 tablet. Dosering en programma horen bij elkaar: een tablet is gedoseerd op een volle machine, dus bij een halve lading op een kort programma blijft er middel over dat als film op je glazen achterblijft.
Leg tabletten nooit los in de kuip als de gebruiksaanwijzing dat niet toestaat. Ze lossen dan al tijdens de voorspoeling op en zijn weggepompt voordat het echte wassen begint.
Inruimen: waar het water niet komt, wordt niets schoon
Een vaatwasser spuit water in rechte lijnen. Alles wat in de schaduw van iets anders staat, blijft vuil, hoe goed de machine verder ook werkt. Dat klinkt vanzelfsprekend, maar het is bij een volle lading zo gebeurd.
Zet borden schuin naar het midden gericht en houd tussen elk bord een sleuf vrij. Diepe kommen en bekers gaan schuin op hun kop, zodat het water eruit kan lopen. Twee lepels die in elkaar zakken zijn misschien wel het bekendste voorbeeld: de holle kant van de onderste wordt niet geraakt en komt er vuil uit. Wissel daarom lepels, vorken en messen af in het mandje.
Grote voorwerpen horen langs de zijkanten, niet in het midden boven de sproeiarm. Een hoge pan in het midden van de onderkorf blokkeert de straal die naar de bovenkorf moet en verklaart in één keer waarom bovenin alles vuil bleef. Snijplanken en dienbladen langs de achterwand hebben hetzelfde effect als ze te ver naar voren staan.
Kunststof bakjes horen bovenin, weg van het verwarmingselement, en ze drogen daar sowieso slechter dan aardewerk. Zwaar aangekoekte pannen zet je met de vuile kant naar beneden en laat je bij voorkeur eerst een uur weken. Verwacht van geen enkele machine dat hij ingebrande suiker of aangebakken rijst wegkrijgt.
Vet en aanslag in de machine zelf
Als de sproeiarmen vrij zijn, de zeef schoon is en het water netjes wegloopt, dan zit het probleem meestal in de machine zelf: een laag vet en zeepresten in de kuip, in het pompgedeelte en in de slangen die je niet ziet. Die laag ontstaat langzaam, en het beeld op je vaat verslechtert daarom geleidelijk in plaats van van de ene dag op de andere.
De aanpak is een lege machine op de hoogste temperatuur met een machinereiniger of een flinke schep soda. Onderbreek dat programma één keer als de machine op temperatuur is, laat het middel een uur staan en maak het daarna af. Draai er daarna een kort programma achteraan om alle resten weg te spoelen. Reken erop dat het roestvast staal na een sodabeurt een witte waas kan houden en dat kunststof delen wat doffer worden; neem de kuip daarom na met een doek en wat azijn.
Vergeet het rubber van de deur en de deuronderkant niet, want daar zit vet en schimmel waar geen water komt. Een oude tandenborstel met afwasmiddel doet daar meer dan welk programma ook. Ruikt de machine muf terwijl hij schoon is, dan komt de lucht vaak niet uit de kuip maar uit de afvoer of de sifon eronder.
Een verkalkt verwarmingselement heeft hetzelfde effect als een te koud programma: het water wordt niet meer op temperatuur gebracht, of veel te langzaam. Bij hard water helpt een ontkalkingsbeurt met citroenzuur op een leeg, heet programma. Een element dat elektrisch stuk is, zie je aan een programma dat blijft doorlopen of aan een storingscode; welke code bij welk probleem hoort, zoek je op in onze opzoektabel met storingscodes per merk.
Was de vetfilters van je afzuigkap niet samen met de vaat. Ze geven zoveel vet af dat het als film op je borden en glazen achterblijft en zich in de zeef en de pomp verzamelt. Week ze apart in heet water met soda en draai daarna een lege, hete beurt om de machine te ontvetten.
Als de machine geluid maakt of codes geeft tijdens het wassen
Verandering in geluid is een van de bruikbaarste aanwijzingen die je hebt. Een vaatwasser die zwaarder gaat brommen tijdens het afpompen, krijgt het water niet weg en werkt tegen een verstopping in. Een klapperend of ratelend geluid wijst op een sproeiarm die ergens tegenaan loopt. Bij apparaten en installaties in huis is dat vaker zo: ook een verwarming die opeens meer geluid maakt vertelt je iets over wat er binnenin gebeurt.
Ga bij het begin van een programma met je oor tegen de deur staan. De volgorde die je hoort te horen is: kort afpompen van eventueel restwater, dan water innemen, dan het sproeien op gang. Hoor je twee keer achter elkaar afpompen en daarna pas water, dan heeft de machine gemerkt dat er nog water in de kuip stond.
Foutcodes horen bij dit onderwerp omdat ze allemaal in dezelfde richting wijzen. Codes rond de afvoer betekenen dat de machine zijn water niet kwijt kan, en dat is precies de situatie waarin vuil water blijft rondgaan. Bij Siemens en Bosch komen de codes uit dezelfde familie besturingen; wat de foutcode E15 betekent en waarom die vaak met de lekbak te maken heeft, staat bij de melding E15 op een Bosch vaatwasser.
Voordat je aan onderdelen begint, is het verstandig om het geheugen van de besturing één keer leeg te maken. Blijft een melding staan nadat je het probleem hebt opgelost, dan helpt een Siemens vaatwasser resetten of dezelfde handeling bij het resetten van een Bosch vaatwasser om te zien of de fout echt weg is.
Zo zoek je in een half uur uit waarom de vaat vuil blijft
Werk deze volgorde af zonder stappen over te slaan, want elke stap sluit een oorzaak uit die daarna niet meer terugkomt.
-
Beoordeel eerst wat er op de vaat achterblijft
Kijk of het aangekoekt vuil, een witte waas of een vettige film is, en of het probleem boven, onder of overal zit. Dat kost twee minuten en bepaalt of je bij de sproeiarmen, bij de zeef of bij de waterontharding moet beginnen.
-
Draai de sproeiarmen rond en maak ze schoon
Haal de korven eruit, draai beide armen met de hand rond en neem ze los. Spoel ze door en prik de dichte gaatjes open met een paperclip. Controleer meteen of er niets tegen de armen aanloopt als de korven op hun plek staan.
-
Haal het hele zeefpakket eruit, niet alleen de bovenste zeef
Draai de grove zeef los, neem de fijne zeef en het vlakke filter eronder weg en maak alles schoon met heet water, afwasmiddel en een borstel. Veeg ook de sponning uit waar de zeef in valt. Zet het pakket daarna terug tot het hoorbaar op slot zit.
-
Controleer of alle water eruit gaat
Start een kort programma en kijk aan het eind of de bodem droog is op een klein plasje onder de zeef na. Blijft er water staan, ga dan verder bij de afvoerpomp, het terugslagklepje en de sifon onder de gootsteen voordat je aan de rest begint.
-
Vul zout en glansspoelmiddel en zet de hardheid goed
Vul het zoutreservoir met regenereerzout tot de opening en het glansmiddel tot de markering. Zoek de hardheid van je leidingwater op bij het waterbedrijf en stel die waarde in het menu van de machine in. Zonder deze stap komt een kalkwaas gegarandeerd terug.
-
Draai een lege machine op de hoogste temperatuur
Gebruik een machinereiniger of een flinke schep soda en kies het heetste programma. Onderbreek het als de machine op temperatuur is, laat het een uur staan en maak het daarna af. Draai er een kort programma achteraan om de resten weg te spoelen.
-
Was een testlading en beoordeel het verschil
Ruim normaal in, zonder alles vooraf af te spoelen, en kies een gewoon programma van 60 graden in plaats van eco of kort. Is de vaat nu wel schoon, dan weet je dat de oorzaak in het onderhoud zat. Blijft het beeld hetzelfde, dan zit het in de watertoevoer, het verwarmingselement of de besturing.
Storingzoeker
Kies het merk, vul de code in en zie wat er aan de hand is, wat je zelf kunt doen en wanneer je moet bellen. Bekijk alle gegevens
| Merk | Code | Wat er aan de hand is | Wat je zelf kunt doen | Bellen of niet |
|---|---|---|---|---|
| Intergas | 1 | De ketel wordt te warm, de aanvoertemperatuur loopt te hoog op | Controleer de waterdruk en ontlucht de radiatoren. Te weinig water of lucht in de installatie is de gewone oorzaak. | Blijft hij terugkomen: monteur |
| Intergas | 2 | Storing in de aanvoer- of retoursensor | Reset de ketel een keer. Herhaalt de code zich, dan is de sensor of de bedrading het probleem. | Monteur |
| Intergas | 3 | De maximaalthermostaat heeft ingegrepen | Controleer druk en doorstroming, ontlucht de installatie. | Blijft het: monteur |
| Intergas | 4 | Geen vlamsignaal, de ketel krijgt het vuur niet aan | Kijk of de gaskraan open staat en of andere gastoestellen het doen. Reset daarna een keer. | Doet gas het wel: monteur |
| Intergas | 5 | Slecht of wegvallend vlamsignaal | Reset een keer. Vaak vervuilde ionisatiepen of ontsteking. | Monteur |
| Intergas | 6 | Fout in de vlamdetectie | Reset een keer. | Monteur |
| Intergas | 7 | Probleem met de rookgasafvoer of de uitlaatgassensor | Kijk of de afvoer buiten vrij is en niet verstopt zit door een vogelnest of blad. | Monteur, dit raakt de veiligheid |
| Intergas | 8 | Het ventilatortoerental klopt niet | Reset een keer. | Monteur |
| Intergas | 10 tot en met 14 | Sensorfout of storing in de installatie, bijvoorbeeld een defecte stromingsschakelaar, draadbreuk of lucht in de installatie | Controleer de waterdruk en ontlucht grondig, van laag naar hoog. | Blijft het: monteur |
| Nefit | A01 | Geen vlam of vlam valt weg | Controleer of de gaskraan open staat en of de druk goed is, reset daarna een keer. | Herhaalt zich: monteur |
| Nefit | C6 | De ventilator draait niet op het juiste toerental | Reset een keer. | Monteur |
| Nefit | D1 | Te weinig waterdruk in de installatie | Bijvullen tot de juiste druk voor jouw bouwhoogte, daarna ontluchten. | Zelf te doen |
| Nefit | EA | Vlam wordt niet waargenomen | Reset een keer. Kijk of andere gastoestellen werken. | Herhaalt zich: monteur |
| Nefit | F0 of F7 | Interne storing in de besturing | Reset een keer, haal eventueel kort de stroom eraf. | Monteur |
| Remeha | Reset knop | Vergrendelde storing | Houd de resetknop ingedrukt tot het display reageert. Noteer eerst de code voordat je reset. | Afhankelijk van de code |
| Remeha | E00 | Aanvoersensor defect of niet aangesloten | Reset een keer. | Monteur |
| Remeha | E01 | Te weinig waterdruk of geen doorstroming | Bijvullen en ontluchten. | Zelf te doen |
| Remeha | E04 | Geen vlam bij het opstarten | Gaskraan controleren, een keer resetten. | Herhaalt zich: monteur |
| Vaillant | F.22 | Te weinig water in de ketel, droogkookbeveiliging | Bijvullen tot de juiste druk en ontluchten. | Zelf te doen |
| Vaillant | F.28 | Ontsteking mislukt bij het opstarten | Gastoevoer controleren, een keer resetten. | Herhaalt zich: monteur |
| Vaillant | F.75 | Drukverschil niet herkend, vaak de pomp of het expansievat | Controleer of de druk sterk schommelt bij het opstarten. | Monteur, meestal het expansievat |
| AWB | Vlamstoring | Geen ontsteking | Gaskraan open, druk controleren, een keer resetten. | Herhaalt zich: monteur |
| Bosch vaatwasser | E15 | Water in de lekbak onderin, de vlotterbeveiliging staat aan | Kantel het apparaat voorzichtig naar achteren zodat het water uit de bak loopt, zet hem terug en start opnieuw. Zoek daarna waar het water vandaan kwam. | Blijft het terugkomen: monteur |
| Bosch vaatwasser | E24 of E25 | Water loopt niet weg, afvoer verstopt | Maak het zeef en de pompfilter schoon, controleer de afvoerslang op een knik en de sifonaansluiting op een dop die er nog in zit. | Zelf te doen |
| Bosch vaatwasser | E22 | Filters verstopt | Zeven eruit en schoonmaken. | Zelf te doen |
| Bosch vaatwasser | E09 | Verwarmingselement defect, water wordt niet warm | Niets zelf te doen. | Monteur |
| Siemens vaatwasser | E15 | Water in de lekbak, vlotterbeveiliging actief | Zelfde aanpak als bij Bosch: voorzichtig kantelen, water eruit, terugzetten en opnieuw starten. | Blijft het: monteur |
| Siemens vaatwasser | E24 | Afvoer geblokkeerd | Zeven en pompfilter schoonmaken, afvoerslang op knik controleren. | Zelf te doen |
| Siemens vaatwasser | Resetten | Programma vastgelopen | Houd de startknop ongeveer drie tot vijf seconden ingedrukt tot het programma terugspringt, of haal de stekker er een minuut uit. | Zelf te doen |
| AEG vaatwasser | i20 of 20 | Afvoerprobleem, water loopt niet weg | Filters en pomp schoonmaken, afvoer controleren. | Zelf te doen |
| AEG vaatwasser | i30 of 30 | Water in de bodembak, lekkage gedetecteerd | Kantelen om het water eruit te laten en de oorzaak zoeken. | Blijft het: monteur |
| AEG vaatwasser | Resetten | Programma vastgelopen | Houd de programmaknop en de startknop samen enkele seconden ingedrukt. | Zelf te doen |
| Miele vaatwasser | F11 | Water loopt niet weg | Filters en afvoerpomp schoonmaken. | Zelf te doen |
| Miele vaatwasser | F70 | Vlotter of niveaubeveiliging | Controleer op lekkage onderin. | Monteur |
| Bosch wasmachine | E18 of F18 | Water loopt niet weg | Pluizenzeef vooronder schoonmaken en de afvoerslang controleren. | Zelf te doen |
| Bosch wasmachine | F21 | Motorstoring, trommel draait niet | Niets zelf te doen. | Monteur |
| Bosch wasmachine | E23 | Water in de lekbak | Machine kantelen om het water eruit te laten, daarna de lekkage zoeken. | Blijft het: monteur |
| AEG wasmachine | E20 | Afvoerprobleem | Pluizenfilter schoonmaken, afvoerslang op knik controleren. | Zelf te doen |
| AEG wasmachine | E40 | Deur niet goed dicht | Deur opnieuw sluiten, controleer of er was tussen zit. | Zelf te doen |
| Quooker | Knippert 1 keer | Reservoir warmt op of komt uit een stroomonderbreking | Wacht ongeveer tien minuten tot hij op temperatuur is. | Zelf te doen |
| Quooker | Knippert 2 keer | Reservoir bereikt de temperatuur niet | Haal de stekker er een minuut uit en zet hem terug. Blijft het knipperen, dan is er meestal een onderdeel defect. | Blijft het: monteur |
| Quooker | Knippert 3 keer | Storing in de temperatuursensor | Een keer stroomloos maken. | Monteur |
| Quooker | Geen kokend water, wel gewoon water | Reservoir uit of niet op temperatuur | Controleer of de stekker in het stopcontact zit en of de groep niet is uitgevallen. | Zelf te doen |
Niets gevonden. Probeer een kortere zoekterm.
Loop dit na voordat je een monteur belt
Uit de praktijk
Een vetkoek in de afvoer die de hele machine ophield
Bij een Bosch met typenummer SMU69M15EU kwam de vaat er dof uit en verscheen na een paar minuten de melding E24. Zeef, schoepenrad en terugslagklep waren schoon en de pomp draaide hoorbaar, maar het gebrom klonk zwaar, alsof de machine ergens tegenin werkte. Dat geluid bleek het beste spoor.
De verstopping zat buiten de machine, in de liggende delen van de afvoer achter de sifon. Daar zat een dikke koek die niet in zijn geheel loskwam; met een ontstoppingsveer prik je daar alleen gaten in. Wat wel werkte: een flinke hoeveelheid soda oplossen in een liter kokend water, dat langzaam in de afvoer gieten, een nacht laten staan en de volgende ochtend naspoelen met een paar liter kokend water. Daarna liep de afvoer weer goed door en bleef de melding weg.
De sodabeurt in de machine zelf had een bijeffect dat het vermelden waard is. Het schoepje van de afvoerpomp liep merkbaar lichter, maar er bleef een witte waas op het roestvast staal achter en de kunststof delen waren doffer geworden. Doe zo'n beurt dus gericht en niet routineus, en spoel altijd na met een kort programma.
Elke ochtend een laagje koud water op de bodem
Een Siemens meldde netjes dat hij klaar was, maar er stond steeds een bodempje koud water in de kuip en de glazen kwamen er grauw uit. De gebruikelijke controles gaven niets: zeef schoon, schoepenrad vrij, afvoerslang open en een flinke straal water als de pomp draaide.
Met de machine uitgebouwd werd zichtbaar wat er echt gebeurde. Tegen het einde van het programma liet de machine het reservoir van de waterontharder vollopen met koud water, en dat reservoir liep vervolgens leeg de kuip in terwijl de afvoerpomp al niet meer aansloeg. Het apparaat meldde klaar en liet dat water staan. Bij de start van het volgende programma pompte hij het in twintig seconden weg, waarmee het probleem zich netjes verstopte.
Dat water mengde met de laatste naspoeling en verklaarde de doffe vaat volledig. De oorzaak zat in het regeneratiedeel: kalkaanslag en een klep die niet meer afsloot. Ontkalken met citroenzuur op een heet programma haalde de scherpe kantjes eraf, maar de echte reparatie is vervanging van dat onderdeel en dat is werk voor een monteur.
Vetfilters van de afzuigkap die de vaatwasser besmeurden
In een keuken met een vijftien jaar oude Atag afzuigkap gingen de vier metalen vetfilters standaard in de vaatwasser zodra de rode lampjes op het display aangingen. Dat ging jaren goed, tot de filters er niet meer echt schoon uitkwamen en de melding bleef staan. Kort daarna kwam ook de gewone vaat er vettig uit.
Twee dingen speelden door elkaar. De filters waren na vijftien jaar zo verzadigd dat één wasbeurt het vet niet meer uit de mazen kreeg, en al dat losgekomen vet legde zich als film neer in de kuip, op de zeef en in de pomp. Elke volgende lading kreeg daar een deel van mee.
De oplossing was de filters apart te weken in heet water met soda, ze uit te borstelen en pas daarna nog een keer in de machine te doen. Daarna volgde een lege, hete beurt met een machinereiniger om de vaatwasser zelf te ontvetten. Blijft de melding van de afzuigkap na een schone beurt staan, dan is dat een teller die je met de resetknop op nul zet en geen oordeel over hoe schoon de filters zijn.
Draadjes om de as van de afvoerpomp
Een Siemens SX66M051EU gaf maandenlang de melding E24 met het kraantjessymbool. De vaat werd op zich nog schoon door de deur open en dicht te doen na vijftig seconden, maar dat is symptoombestrijding. Bij het openen van het pompgedeelte kwam er een verdwaald elastiekje uit, en om het asje van de pomp zaten draadjes en aangekoekt vuil gewikkeld.
Het opvallende was dat de pomp met die troep eromheen nog gewoon ronddraaide. Een pomp die draait is dus geen bewijs dat hij genoeg opbrengst levert. Nadat de pomp was vervangen en het eerste stuk afvoerslang was doorgespoeld, was de melding er nog steeds, en dat wees de weg naar de afvoer verderop in het kastje.
Wat we hieruit meenemen: vezels van vaatdoekjes en poetsdoeken zijn de meest voorkomende oorzaak van een pomp die minder gaat leveren, en die vezels komen binnen langs een zeef die niet goed vastzit. Draai het zeefpakket dus altijd terug tot de markering.
Veelgemaakte fouten
Alle vaat eerst afspoelen onder de kraan
De sensor meet dan schoon water en de machine kiest een korter en kouder traject dan de vaat verdient. De enzymen in het wasmiddel hebben ook iets nodig om op aan te grijpen. Etensresten eraf schrapen is genoeg, afspoelen werkt tegen je.
Alleen de bovenste zeef eruit halen
Onder de grove zeef zit een fijne zeef en meestal nog een vlak filter, en juist daar verzamelt zich de vettige koek. Wie alleen het bovenste deel uitklopt, laat het echte probleem zitten en pompt datzelfde vuil elke wasbeurt opnieuw rond.
De zeef terugzetten zonder hem vast te draaien
Een zeef die niet op slot zit laat vezels en glassplinters langs de rand door naar de afvoerpomp. Daar wikkelen ze zich om de as en neemt de opbrengst van de pomp geleidelijk af, zonder dat je er iets van merkt tot het water blijft staan.
Altijd op eco of op het korte programma draaien
Beide programma's houden de temperatuur laag, en vet lost pas boven de vijftig graden goed op. Zonder af en toe een hete beurt bouwt zich een film op in de kuip, de slangen en de pomp, die je uiteindelijk terugziet als grijze waas op je glazen.
Vertrouwen op all-in-1 tabletten bij hard water
De onthardende werking van zo'n tablet houdt bij ongeveer twaalf Duitse graden op. Wie dan het zoutreservoir laat leeglopen en de melding uitschakelt, krijgt kalk op de vaat en op het verwarmingselement. Bij hard water blijven zout en glansmiddel apart nodig.
Ontstopper in de gootsteenafvoer gieten
De vaatwasserslang is meestal boven de sifon aangesloten, dus het middel kruipt de slang in en komt bij de pomp en de rubbers terecht. Koppel de slang los en dop de aansluiting af, of maak de afvoer mechanisch schoon.
De machine tot de rand volproppen
Water spuit in rechte lijnen, en wat in de schaduw van een ander bord staat blijft vuil. Een hoge pan midden in de onderkorf onderschept bovendien de straal die naar de bovenkorf moet, waardoor bovenin de hele lading tegenvalt.
Aannemen dat een draaiende pomp genoeg pompt
Een afvoerpomp met vezels om zijn as draait nog, maar levert veel minder op. Hetzelfde geldt bij tegendruk uit een dichtgeslibde afvoer. Beoordeel een pomp daarom aan de straal die eruit komt en aan hoe snel de kuip leeg is, niet aan het geluid.
Veelgestelde vragen
Waarom maakt mijn vaatwasser opeens niet goed schoon terwijl ik niets veranderd heb?
Meestal is er wel iets veranderd, alleen langzaam. Een sproeiarm die in de loop van maanden dichtslibt, een zeef die net iets te lang niet is schoongemaakt of een afvoer die geleidelijk vernauwt, geven pas resultaat op je vaat als er een grens is gepasseerd. Loop daarom de sproeiarmen, het zeefpakket en het waterniveau op de bodem na voordat je aan het apparaat zelf twijfelt.
Wat betekent een laagje water op de bodem van de vaatwasser?
Dat de machine zijn water niet volledig kwijt raakt. Een klein plasje onder de zeef hoort erbij, want dat houdt de afdichtingen vochtig, maar een laag over de hele bodem niet. Dat water mengt met elke volgende spoelgang, waardoor je feitelijk met verdund vuil water wast. Controleer in deze volgorde de zeef, de afvoerpomp, het terugslagklepje en de afvoer onder de gootsteen, zoals beschreven bij water dat blijft staan in de vaatwasser.
Moet ik de vaat voorspoelen voordat ik hem in de machine zet?
Nee, schrapen is genoeg. Moderne machines meten de troebelheid van het water en stellen daar de temperatuur en de duur op af. Spoel je alles eerst af, dan meet de machine schoon water en kiest hij een korter en kouder programma dan de lading nodig heeft. De enzymen in het wasmiddel werken bovendien op eiwit- en zetmeelresten, dus die mogen er gerust op zitten. Botjes, servetjes en velletjes van uien horen er wel af.
Helpt soda of azijn om een vaatwasser weer schoon te krijgen?
Soda werkt goed tegen vet, mits je het toevoegt op het moment dat de machine warm is en het middel een tijd laat inwerken. Azijn is vooral geschikt tegen kalk en om na een sodabeurt de waas van het roestvast staal te nemen. Gebruik ze niet tegelijk, want dan heffen ze elkaar op. De volledige werkwijze met de juiste hoeveelheid staat bij het reinigen van de vaatwasser met soda, inclusief wat het met de kuip doet.
Waarom zit er witte aanslag op mijn glazen en krijg ik die er niet meer af?
Er zijn twee soorten wit. Kalkwaas kun je er met een doekje azijn afpoetsen en die komt door te weinig zout of een te lage onthardersstand. Glasaantasting krijg je er niet meer af: het glas zelf is aangetast door heet wassen in zeer zacht water, vaak in combinatie met een hoge dosering. Die schade is blijvend. Was kwetsbaar glas daarna op een lager programma en zet de onthardersstand niet hoger dan je waterhardheid vraagt.
Hoe vaak moet ik de zeef van de vaatwasser schoonmaken?
Bij normaal gebruik is één keer per week het zeefpakket eruit halen en uitspoelen reëel. Wie de vaat schraapt in plaats van afspoelt, en wie regelmatig pannen wast, mag daar geen maand tussen laten zitten. Neem elke paar maanden ruimer de tijd: haal ook de fijne zeef en het vlakke filter eronder weg en borstel de sponning uit met heet water en afwasmiddel.
Waarom wordt de vaat op het bovenrek niet schoon?
De bovenste sproeiarm krijgt zijn water via een buis achter in de kuip die met een koppelstuk op de korf aansluit. Slibt die buis dicht met kalk, of staat de korf niet goed in zijn geleiders, dan valt de druk bovenin weg. Controleer ook of er onderin iets hoogs staat dat de straal naar boven onderschept, zoals een pan of een bakplaat midden in de onderkorf.
Kan een verstopte afvoer ervoor zorgen dat de vaat niet schoon wordt?
Ja, en dat is een van de minder voor de hand liggende oorzaken. Bij te veel tegendruk krijgt de pomp het vuile water niet snel genoeg weg, waardoor er een restant achterblijft dat door de volgende spoelgang mengt. Loopt het water in de gootsteen ook traag weg of ruikt het uit de putjes, dan weet je genoeg. Hoe de aansluiting hoort te zitten en wat je kunt doorspoelen, lees je bij de afvoer van de vaatwasser.
Helpt het om de vaatwasser te resetten als hij niet goed schoon maakt?
Een reset lost een verstopte sproeiarm of een vuile zeef niet op, maar hij is wel nuttig nadat je iets hebt hersteld. De besturing houdt een melding namelijk vast tot hij is gewist, waardoor je denkt dat je reparatie niet gelukt is. Bij Bosch en Siemens gaat dat met een vaste toetscombinatie; hoe dat precies werkt staat bij het resetten van een Bosch vaatwasser.
Mag ik de vaatwasser op warm water aansluiten?
Alleen als de fabrikant het toestaat, en zelfs dan is het zelden verstandig. De machine warmt zijn water in stappen op zodat de enzymen in het wasmiddel eerst hun werk kunnen doen; met heet water uit de kraan zet je eiwitresten juist vast. Bij een kokendwaterkraan of een warmwaterleiding gelden andere eisen aan de aansluiting, zie de kraan voor de vaatwasser.
Waarom blijft mijn tablet half in het doseerbakje zitten?
Bijna altijd omdat het klepje niet vrij kon openklappen, meestal door een plat bord of een bakplaat die er vlak voor staat. Het kan ook aan de temperatuur liggen: een gecomprimeerd tablet heeft warmte nodig om uiteen te vallen, en op een koud kortprogramma lukt dat niet. Bewaar tabletten in een gesloten verpakking en niet in een vochtige keukenkast, want klam geworden tabletten lossen slecht op.
Mijn vaatwasser ruikt vies terwijl hij er schoon uitziet, waar komt dat vandaan?
Kijk eerst onder de zeef en in de rubberrand van de deur, want daar zit vet en vuil waar geen water komt. Blijft het ruiken en stinkt het ook uit de putjes van de gootsteen, dan zit de bron in de afvoer of in de sifon eronder. Bij een pas geplaatste machine is een verkeerd aangesloten of ontbrekende geurafsluiter een veelvoorkomende oorzaak, en dan komt de lucht rechtstreeks uit het riool.
Wanneer je beter een vakman belt
Sproeiarmen, zeven, de afvoerpomp en de afvoer onder de gootsteen kun je prima zelf aanpakken. Haal de stekker uit het stopcontact en draai de kraan dicht zodra je verder gaat dan de kuip, en zet een platte bak onder de machine voordat je hem naar voren trekt.
Bel een monteur zodra het om het verwarmingselement, de doorstroomverwarmer, de besturing of de waterontharder in de machine gaat. Dat zijn onderdelen die aan 230 volt hangen of achter de kuipwand zitten, en daar is meten en vervangen echt vakwerk. Datzelfde geldt voor een machine die water in de lekbak heeft staan: de vlotterschakelaar daaronder blokkeert het apparaat en de onderliggende lekkage moet gevonden worden voordat je hem weer gebruikt. Meer over die situatie staat bij de melding E15 en de lekbak.
Bij een oudere machine loont het om eerst de rekensom te maken. Een afvoerpomp of een sproeiarm kost weinig en is zo gewisseld, maar een besturingsprint of een nieuwe onthardingsunit met arbeidsloon komt al snel in de buurt van een nieuw apparaat. Wat er bij andere huishoudelijke apparaten nog wel en niet loont om zelf te doen, vind je in ons overzicht over apparaten repareren in huis.