Geberit drukplaat vervangen, ook bij een oud model
Een Geberit drukplaat is geen sierplaatje: hij duwt met twee stiften op het spoelmechanisme en past daarom alleen op de serie waar hij bij hoort. Zoek dus eerst uit welk inbouwreservoir er achter de tegels zit en meet de revisieopening op voordat je bestelt. Ook een oud model krijg je meestal weer werkend zonder de wand open te breken, want het mechanisme erachter vervang je gewoon door die opening heen.
Dit heb je nodig
Gereedschap
- Kunststof spatel, plectrum of een oude pinpas om de plaat los te wippen
- Platte schroevendraaier voor de afsluiter achter de plaat
- Kruiskopschroevendraaier voor platen met een geschroefd frame
- Rolmaat of schuifmaat
- Kleine waterpas
- Zaklamp of telefoonlamp
- Handdoek en een emmertje
Materiaal
- Nieuwe bedieningsplaat van de juiste serie
- Bijpassende drukstiften, meestal bij de plaat geleverd
- Eventueel een aanpassingsset of verlengset voor de inbouwdiepte
- Eventueel een nieuw spoelmechanisme voor het reservoir
- Zachte doek en een niet-schurende reiniger
Wat de plaat achter de tegels eigenlijk doet
Van een inbouwreservoir zie je maar één ding: de drukplaat. Daarachter zit een rechthoekige revisieopening in de wand, en daar weer achter het reservoir met de vulkraan en het spoelmechanisme. Alles wat je aan zo'n toilet kunt vervangen, gaat door die ene opening naar binnen. Hoe de rest van het geheel in elkaar zit, lees je op onze overzichtspagina over het toilet en de onderdelen die erin zitten.
De plaat is dus geen afdekkapje. In de gangbare uitvoeringen zitten er achterop twee kunststof stiften die bij het indrukken tegen de hefbomen van de spoelklep duwen. De plek waar die stiften zitten en de lengte die ze hebben, bepalen of het mechanisme volledig opengaat, kort opengaat of helemaal niets doet.
Die beweging wordt op drie manieren doorgegeven. Mechanisch met drukstiften kom je verreweg het vaakst tegen. Er bestaan ook pneumatische bedieningen, waarbij een indrukbare knop lucht door een slangetje naar het mechanisme perst, en elektronische platen die met een sensor en een voeding werken. Een pneumatische of elektronische bediening laat zich niet vervangen door een mechanische plaat, want het mechanisme in het reservoir is er een ander.
Voor het vervangen betekent dat één ding: je koopt geen plaat op uiterlijk, je koopt een plaat die bij het mechanisme past. Het uiterlijk kies je pas daarna, binnen de serie die past.
Uitzoeken welke serie er achter je tegels zit
Geberit brengt de platen per serie uit, en elke serie hoort bij een generatie inbouwreservoirs. Een Sigma-plaat past niet op een Delta-reservoir en andersom, hoe goed het gat in de tegels ook lijkt te kloppen. Sla je die vraag over, dan bestel je met flinke kans een plaat die niet werkt.
Het antwoord staat meestal op het reservoir zelf. Haal de plaat eraf en schijn met een lamp in de revisieopening: op de voorkant van het reservoir of op het spoelmechanisme zit een sticker of een aanduiding in het kunststof, met een typenummer erbij. Bij de huidige generatie kom je codes tegen die met UP beginnen, waarvan UP320 bij de Sigma-reservoirs hoort en UP100 bij Delta. Noteer dat nummer voordat je iets bestelt of ergens navraag doet.
Is de sticker onleesbaar geworden, dan helpt de achterkant van je oude plaat. Daar staat vrijwel altijd het serietype in het kunststof gegoten, samen met een artikelnummer. Fotografeer die achterkant, en fotografeer daarna de revisieopening met een rolmaat erlangs. Met die twee foto's komt een sanitairgroothandel er meestal binnen een minuut uit.
| Serie | Waaraan je hem herkent | Wat er past | Waar je op moet letten |
|---|---|---|---|
| Sigma | Reservoir met code UP320, of de smalle variant van ongeveer 8 cm diep | Alle Sigma-platen onderling, mits de inbouwdiepte klopt | De brede en de smalle Sigma-reservoirs vragen elk hun eigen mechanisme |
| Delta | Reservoir met code UP100, plaat kleiner dan een Sigma-plaat | Delta-platen onderling | Verwarrend genoeg lijkt het gat in de tegels sterk op dat van Sigma |
| Omega | Lager reservoir, bediening van voren of van boven mogelijk | Omega-platen onderling, in de uitvoering voor jouw bedieningsrichting | Een plaat voor bediening van boven werkt niet aan de voorkant |
| Kappa | Oudere serie, kunststof plaat, vaak in wit of pergamon | Kappa-platen onderling | Nog leverbaar als serviceonderdeel, maar niet in elk schap |
| Samba en andere oudere series | Vergeeld kunststof, knoppen diep in de plaat verzonken | Dezelfde serie, of een actuele plaat met een aanpassingsset | Het kunststof is bros geworden, dus voorzichtig demonteren |
| Pneumatische bediening | Losse drukknop met een slangetje, vaak in een meubel of blad | Alleen een pneumatische bediening | Nooit vervangen door een mechanische plaat |
| Elektronische bediening | Sensor in plaats van knoppen, voeding of batterijhouder aanwezig | Alleen dezelfde elektronische uitvoering | Bij batterijvoeding is een lege batterij de eerste verdachte |
Zoek het serienummer van het reservoir op en schrijf het met een watervaste stift op de binnenkant van de revisieopening. Wie er over tien jaar weer bij moet, hoeft dan niet opnieuw op onderzoek uit.
De drukplaat verwijderen zonder je tegels te beschadigen
Begin met doorspoelen, zodat het reservoir leeg is en er niets kan overlopen terwijl je bezig bent. Bij een hangend toilet zit de afsluiter voor de watertoevoer meestal achter de plaat, dus die kun je pas dichtdraaien als de plaat eraf is. Hij zit aan de zijkant van het reservoir en gaat met een platte schroevendraaier een kwartslag dicht.
Geberit-platen zitten op drie manieren vast. De meeste klikken met veerclips op een frame dat in de revisieopening geschroefd is. Een deel van de oudere modellen is geborgd met twee schroeven die achter de knoppen of onder een afneembaar strookje zitten. En sommige uitvoeringen hangen aan de bovenkant in twee haakjes en klemmen alleen onderaan.
Werk daarom altijd van onder naar boven. Zet een kunststof spatel of een oude pinpas in de naad onder de plaat en wip hem met gelijkmatige druk naar je toe, links en rechts om beurten. Houd je andere hand eronder, want de drukstiften vallen er los uit zodra de plaat wijkt en die zijn in een toiletruimte zo kwijt.
Komt de plaat met normale kracht niet mee, stop dan met trekken. Dan zit er een schroef die je nog niet gevonden hebt, of de haakjes zitten aan de andere kant dan je denkt. Doorduwen kost je bij oud kunststof de clips, en dan is de plaat sowieso vervangen.
Wrik nooit met een schroevendraaier tegen het tegelwerk. Het glazuur langs de rand van de revisieopening is dun en springt eraf in schilfers die je later niet meer wegwerkt. Een kunststof spatel is zachter dan de tegel en dat is precies wat je hier wilt.
Meten voordat je bestelt
De meeste misgekochte platen zijn niet fout gekozen op serie maar op maat en op diepte. Neem daarom vier maten op terwijl de plaat er toch af is, en schrijf ze op. Dat kost je vijf minuten en scheelt een retourzending.
De diepte is daarbij het punt waar het meestal misgaat. Bij een badkamer die is overgetegeld, of waar dikke tegels op een egalisatielaag liggen, staat de voorkant van het reservoir verder naar achteren dan de plaat aankan. Geberit levert daarvoor verlengde stiften en verdiepte frames, maar die moet je wel meebestellen.
Ben je toch met de hele ruimte bezig, kijk dan meteen naar de hoogtes eromheen. In ons overzicht met gangbare maten in huis staan de hoogtes voor een hangend toilet, een fonteintje en een rolhouder, met de marge die in de praktijk werkt.
| Wat je meet | Hoe je het meet | Waarom het uitmaakt |
|---|---|---|
| De revisieopening | Hoogte en breedte van het gat in het tegelwerk, tot op de millimeter | De nieuwe plaat moet het gat volledig afdekken, ook als het scheef gezaagd is |
| De inbouwdiepte | Van de voorkant van de tegel tot de voorkant van het reservoir of het frame | Bepaalt of de standaard drukstiften lang genoeg zijn of dat je een verlengset nodig hebt |
| De positie van de stiften | Afstand van de stiftgaten tot de zijkanten en de bovenkant van de opening | Verraadt de serie ook als er geen sticker meer op het reservoir zit |
| Het aantal knoppen | Eén knop, twee knoppen of een knop met stopfunctie | Een reservoir voor dubbelspoeling werkt niet fatsoenlijk met een plaat voor één volume |
| De bedieningsrichting | Zit de plaat aan de voorkant of bovenop het inbouwreservoir | Voor bediening van boven bestaat een andere uitvoering van dezelfde serie |
| De vlakheid van het tegelwerk | Leg een rei of een waterpas over de opening | Een bolle of holle ondergrond zet de plaat onder spanning en dan scheurt hij |
Een oud model dat niet meer in de schappen ligt
De vervelendste variant is een plaat uit een serie die al jaren niet meer gemaakt wordt. De reflex is dan om te denken dat de wand open moet, maar dat is bijna nooit nodig. Het reservoir zelf gaat tientallen jaren mee; het is het mechanisme en de plaat die verslijten, en die zitten allebei binnen handbereik achter de revisieopening.
Er zijn vijf routes, en welke de beste is hangt af van wat er kapot is en wat er nog leverbaar is. Vervangt de plaat alleen omdat hij vergeeld of gebarsten is, dan is een serviceonderdeel de kortste weg. Werkt het mechanisme ook niet meer, dan is het vervangen van het complete spoelmechanisme vaak zowel goedkoper als duurzamer dan blijven zoeken naar losse onderdelen voor een oude generatie.
Bij een oude Geberit Samba-bedieningsplaat en de andere kunststof platen van die generatie speelt nog iets anders. Het kunststof is na tientallen jaren bros, dus de clips breken vaak al bij het demonteren. Reken daar op en bestel liever meteen de vervanging in plaats van te hopen dat je hem heel terug krijgt.
| Route | Wanneer dit de beste keuze is | Waar je op moet letten |
|---|---|---|
| Dezelfde plaat als serviceonderdeel bestellen | De serie is nog leverbaar en het mechanisme werkt gewoon | Bestel op typenummer van de achterkant, niet op een foto |
| Alleen de knoppen of het frame vervangen | De plaat is heel, maar een knop is gebroken of de clips zijn weg | Losse knoppen zijn niet voor elke serie apart te krijgen |
| Actuele plaat met een aanpassingsset | De oude serie is op, het reservoir is nog in goede staat | De set moet expliciet bij jouw reservoirtype horen, anders klopt de stiftmaat niet |
| Het hele spoelmechanisme vervangen | Het mechanisme lekt, hapert of is niet meer af te stellen | Het nieuwe mechanisme bepaalt dan welke platen er nog passen, dus kies ze samen |
| Tweedehands of restpartij | Je wilt het beeld in de badkamer per se ongewijzigd houden | Controleer of de drukstiften meegeleverd worden, die ontbreken vaak |
| Reservoir vervangen en de wand open | Het reservoir zelf lekt of de spoelbuis is aangetast | Dit is sloopwerk met tegels erbij, dus echt de laatste optie |
Neem de oude plaat mee naar de groothandel in plaats van hem weg te gooien voordat de nieuwe binnen is. Zolang hij op zijn plek zit, blijft je toilet gewoon bruikbaar, en aan de achterkant kan een verkoper de serie direct herkennen.
De nieuwe plaat monteren en de knoppen goed laten werken
De volgorde is eerst het frame, dan de stiften, dan de plaat. Zet het frame waterpas in de revisieopening en stel de diepte zo af dat de voorrand gelijk loopt met het tegelwerk. Staat het frame een halve graad scheef, dan zie je dat terug in een plaat die aan één kant tegen de tegel aanloopt en aan de andere kant een kier laat.
De drukstiften moeten in de juiste opening zitten en op de juiste lengte. Te kort betekent dat de knop wel beweegt maar de klep niet ver genoeg opent, en dan komt er weinig water. Te lang is vervelender: dan houdt de stift de klep permanent een stukje open, en blijft de wc doorlopen tot je hem korter zet of terugklikt.
Test beide knoppen voordat je de plaat definitief vastklikt. Druk ze los in het frame in en luister of het mechanisme hoorbaar opent en weer dichtvalt. Pas als dat klopt gaat de plaat erop, en dan zonder ergens hard tegenaan te duwen: een plaat hoort spanningsloos op zijn plek te vallen.
Draai daarna de afsluiter weer open, laat het reservoir volledig vullen en spoel twee keer door. Loopt er water na terwijl je niets meer aanraakt, dan zit de klep niet dicht en gaat de plaat er nog een keer af.
Kit de plaat niet vast tegen de tegels. De revisieopening is de enige toegang tot de vulkraan, de afsluiter en het spoelmechanisme. Een dichtgekitte plaat betekent dat de volgende reparatie begint met snijwerk langs je tegelrand, en dat is precies het moment waarop het glazuur beschadigt.
Als de grote knop het doet en de kleine niet
Dit is het meest voorkomende mankement aan een dubbelspoeling, en het zit zelden in de plaat zelf. De deelspoeling werkt met een eigen stift en een eigen hefboompje op de spoelklep. Raakt daar iets los, dan blijft de volle spoeling gewoon werken terwijl de kleine knop in het niets drukt.
Haal de plaat eraf en kijk waar de stift van de kleine knop uitkomt. Ligt hij los in de opening, dan is hij er bij een eerdere demontage niet goed teruggezet. Zit hij nog vast maar mist het hefboompje eronder zijn aangrijpingspunt, dan is het mechanisme verschoven of gebroken.
Loopt het probleem verder dan de knoppen, kijk dan naar wat de bak vult en wat hem leegt. Een bak die te laag staat, geeft een slappe spoeling waarbij de pot niet schoon wordt; hoe je dat oplost staat bij het afstellen van de vlotter. Blijft er wel genoeg water in de bak maar spoelt de wc niet goed door, dan zit de oorzaak vaker in de spoelrand van de pot dan in de plaat.
| Wat je merkt | Wat er meestal aan de hand is | Wat helpt |
|---|---|---|
| Grote knop spoelt, kleine knop doet niets | Drukstift van de deelspoeling ontbreekt of staat naast het hefboompje | Plaat eraf, stift terugplaatsen in de juiste opening |
| Beide knoppen voelen slap en veren traag terug | De plaat staat te ver van het mechanisme door dikker tegelwerk | Frame op diepte afstellen of een verlengset monteren |
| Knop blijft ingedrukt staan | Kalkaanslag op de geleiding of een gebroken veer in de plaat | Plaat demonteren en reinigen, bij een gebroken veer vervangen |
| Water blijft lopen na het indrukken | Stift te lang, waardoor de klep niet volledig terugvalt | Stift korter zetten of het mechanisme controleren |
| Spoeling stopt vrijwel meteen | Het ingestelde spoelvolume staat te laag of de klep valt te snel dicht | Volume-instelling op het mechanisme bijstellen |
| Knop klikt, maar er gebeurt niets | Het mechanisme is losgeraakt of de hefboom is gebroken | Spoelmechanisme uitnemen en beoordelen of vervangen |
| Plaat zit los en rammelt | Clips gebroken of het frame zit niet vast in de opening | Frame opnieuw vastzetten, bij gebroken clips de plaat vervangen |
Schoonmaken zonder de plaat dof te maken
Een bedieningsplaat krijgt in de badkamer twee dingen over zich heen: kalk uit de spatten en resten van reinigers die eigenlijk voor de pot bedoeld waren. Het tweede is het schadelijkst. De zure toiletreinigers die urinesteen aanpakken, laten op verchroomde en gelakte platen matte vlekken achter die niet meer weggaan.
Neem de plaat af met een zachte, vochtige doek en zo nodig een niet-schurende reiniger, en droog hem daarna na. Kalksluiers krijg je er met een licht zure oplossing af, maar dan kort en gericht, gevolgd door goed naspoelen met schoon water. Laat nooit een middel op de plaat indrogen en gebruik geen schuurspons of schuurpoeder, ook niet op wit kunststof, want de fijne krassen die je dan maakt houden juist vuil vast.
Zit de kalk in de pot en niet op de plaat, dan is dat een ander karwei met een andere aanpak. Hoe je die aanslag weghaalt zonder het glazuur te beschadigen staat bij urinesteen en kalkaanslag verwijderen. Spuit dat soort middelen onder de spoelrand en niet in de richting van de bedieningsplaat.
Bij platen van geborsteld metaal werk je altijd in de richting van de borstelstructuur mee. Poets je er dwars overheen, dan zie je die krassen bij zijlicht permanent terug.
Zo vervang je een Geberit drukplaat
Deze volgorde werkt voor de gangbare mechanische platen op een inbouwreservoir aan de wand.
-
Spoel door en leg je spullen klaar
Spoel het reservoir leeg, zodat er geen water in de bak staat als je aan het mechanisme komt. Leg een handdoek op de vloer voor de pot: daarop vind je een gevallen drukstift terug, en op tegels stuitert die zo achter de wc.
-
Haal de plaat eraf van onder naar boven
Zet een kunststof spatel in de naad onder de plaat en wip hem links en rechts om beurten los. Zit hij muurvast, zoek dan eerst naar schroeven achter de knoppen of onder een strookje. Kracht zetten breekt de clips, en bij oud kunststof gebeurt dat vrijwel meteen.
-
Draai de afsluiter dicht
Achter de plaat zit de afsluiter voor de watertoevoer, aan de zijkant van het reservoir. Een kwartslag met een platte schroevendraaier is genoeg. Zo blijft de bak leeg terwijl je werkt en kun je het mechanisme rustig uitnemen als dat nodig is.
-
Noteer de serie en neem de maten op
Lees het typenummer van het reservoir of de achterkant van de oude plaat. Meet daarna de revisieopening en de afstand van het tegeloppervlak tot de voorkant van het frame. Met die gegevens bestel je een plaat die past in plaats van een plaat die erop lijkt.
-
Zet het frame waterpas en op diepte
Schroef het frame vast in de opening en controleer het met een kleine waterpas. Stel de diepte zo af dat de voorrand gelijk komt met de tegel. Een frame dat te diep staat, geeft knoppen die niet ver genoeg indrukken.
-
Plaats de drukstiften en test los
Klik de stiften in de juiste openingen en druk ze met de hand in. Je hoort de klep opengaan en weer dichtvallen. Gebeurt er niets of blijft er water lopen, dan is de stiftlengte fout en pas je die aan voordat de plaat erop gaat.
-
Klik de plaat erop en spoel twee keer door
Leg de plaat spanningsloos tegen het frame en druk hem gelijkmatig aan tot de clips pakken. Draai de afsluiter open, laat de bak volledig vullen en spoel twee keer met beide knoppen. Loopt er daarna nog water na, dan gaat de plaat er nog één keer af.
Maatvoering
De gangbare hoogtes en maten voor sanitair, elektra, keuken en trap, met de marge die in de praktijk werkt. Bekijk alle gegevens
| Ruimte of vakgebied | Onderdeel | Gangbare maat | Marge die in de praktijk werkt | Waar je op moet letten |
|---|---|---|---|---|
| Sanitair | Wastafel, bovenkant | 85 cm boven de vloer | 80 tot 90 cm | Meet vanaf de afgewerkte vloer. Bij een opzetkom reken je vanaf de bovenkant van de kom, dus zakt het meubel naar ongeveer 70 cm. |
| Sanitair | Wastafelkraan, uitloop | 25 tot 30 cm boven de wastafelrand | wat past bij de kom | Te hoog geeft spatten, te laag krijg je je handen er niet onder. |
| Sanitair | Fonteintje in het toilet | 80 tot 85 cm | 75 tot 90 cm | Vaak iets lager dan een wastafel omdat de ruimte krap is. |
| Sanitair | Toiletpot, bovenkant zitting | 40 tot 43 cm | 38 tot 48 cm | Een verhoogd toilet zit op 46 tot 48 cm en zit voor veel mensen prettiger. |
| Sanitair | Hangend toilet, onderkant pot | 40 cm boven de vloer | 38 tot 45 cm | De hoogte bepaal je bij het stellen van het inbouwreservoir, daarna ligt hij vast. |
| Sanitair | Toiletrolhouder | 70 cm hoog, 25 cm voor de pot | 60 tot 80 cm | Te ver naar achteren betekent draaien terwijl je zit. |
| Sanitair | Douchekraan, thermostaat | 100 tot 110 cm | 95 tot 120 cm | Je wilt hem kunnen bedienen zonder in de straal te staan. |
| Sanitair | Doucheglijstang, bovenkant | 180 tot 200 cm | afhankelijk van de lengste gebruiker | Reken op minstens 20 cm boven de kruin. |
| Sanitair | Regendouche, onderkant kop | 205 tot 215 cm | 200 tot 220 cm | Onder de 200 cm stoot een lange gebruiker zijn hoofd. |
| Sanitair | Handdoekradiator, onderkant | 20 tot 30 cm boven de vloer | 15 tot 40 cm | Laag genoeg voor luchtcirculatie, hoog genoeg om onder te dweilen. |
| Sanitair | Afvoer wastafel, muurdoorvoer | 50 tot 55 cm | 45 tot 60 cm | Onder de sifon door, en houd rekening met de kastindeling. |
| Elektra | Stopcontact in een woonruimte | 30 cm hart boven de vloer | 25 tot 40 cm | Bij nieuwbouw vaak 30 cm, bij renovatie kom je van alles tegen. |
| Elektra | Stopcontact boven een aanrechtblad | 115 tot 125 cm | 10 tot 20 cm boven het blad | Uit de spatzone van de kraan blijven. |
| Elektra | Lichtschakelaar | 105 cm hart boven de vloer | 90 tot 120 cm | Gelijk houden met de deurklink geeft een rustig beeld. |
| Elektra | Deurklink | 100 cm hart boven de vloer | 95 tot 105 cm | Ook de referentiehoogte waar schakelaars zich naar voegen. |
| Elektra | Meterkast, groepenkast | 150 tot 180 cm | bereikbaar zonder trapje | De hoofdschakelaar moet zonder klimmen te bedienen zijn. |
| Elektra | Wandcontactdoos buiten | minimaal 30 cm boven maaiveld | hoger bij kans op opspattend water | Spatwaterdicht uitvoeren en op een aardlekschakelaar aansluiten. |
| Elektra | Bedrade deurbel, drukknop | 110 tot 130 cm | 100 tot 140 cm | Ook bereikbaar voor kinderen en vanuit een rolstoel. |
| Elektra | Wandlamp naast een spiegel | 160 tot 170 cm | op ooghoogte van de gebruiker | Licht van opzij geeft minder schaduw dan licht van boven. |
| Elektra | Televisieaansluiting | 40 cm of op de hoogte van het scherm | afhankelijk van de opstelling | Bij een hangend scherm wil je de doos achter het scherm. |
| Keuken | Werkblad, bovenkant | 90 tot 95 cm | 85 tot 100 cm | Vuistregel: elleboog min 10 tot 15 cm. Lange mensen willen echt hoger. |
| Keuken | Bovenkasten, onderkant | 50 tot 60 cm boven het blad | 45 tot 65 cm | Te laag en je kunt niet met een pan onder de kast werken. |
| Keuken | Afzuigkap boven een elektrische kookplaat | 60 cm | 55 tot 70 cm | Onder de 55 cm wordt de kap te warm en vet hij snel dicht. |
| Keuken | Afzuigkap boven een gaspit | 65 cm | 65 tot 75 cm | Bij gas altijd hoger dan bij inductie in verband met de vlam. |
| Keuken | Plint onder de keukenkasten | 10 tot 15 cm | standaard 15 cm | Terugliggend zodat je met je tenen bij het blad kunt staan. |
| Keuken | Inbouwoven op ooghoogte | onderkant op 85 tot 90 cm | naar de gebruiker | Scheelt bukken met een hete plaat in je handen. |
| Trap | Trapleuning | 90 cm boven de voorkant van de trede | 85 tot 100 cm | Meet loodrecht vanaf de neus van de trede, niet vanaf de vloer. |
| Trap | Leuning langs een bordes | 100 cm | 90 tot 110 cm | Bij een bordes gelden strengere eisen dan langs de schuine trap. |
| Trap | Optrede, hoogte per trede | 18 tot 20 cm | maximaal 21 cm binnen een woning | Alle treden even hoog, ook de eerste en de laatste. |
| Trap | Aantrede, diepte van de trede | 22 tot 24 cm | minimaal 22 cm | Vuistregel: 2 keer de optrede plus de aantrede is 60 tot 64 cm. |
| Trap | Vrije doorloophoogte boven de trap | 230 cm | minimaal 210 cm | Meet loodrecht vanaf de neus van de trede naar het plafond. |
| Trap | Spijlafstand van een balustrade | maximaal 10 cm | kleiner bij kinderen | Zo kan een kinderhoofdje er niet tussen. |
| Deuren | Binnendeur, standaardmaat | 83 bij 201,5 cm | 78 tot 93 cm breed | De dagmaat van het kozijn is groter dan het deurblad. |
| Deuren | Voordeur, standaardmaat | 88 bij 201,5 cm | 83 tot 100 cm breed | Breder is prettig bij verhuizen en bij een rollator. |
| Deuren | Speling onder een binnendeur | 1 tot 1,5 cm | 2 cm bij mechanische ventilatie | De kier is de luchttoevoer naar de afzuiging, dus dicht hem niet. |
| Deuren | Speling rondom in het kozijn | 3 mm | 2 tot 4 mm | Te weinig speling en de deur klemt zodra het hout werkt. |
| Deuren | Scharnieren, afstand tot de hoek | 20 cm van boven en onder | 15 tot 25 cm | Bij een zware deur een derde scharnier in het midden. |
| Ventilatie | Ventilatierooster in een raam | boven in het kozijn | op de bovenregel | Warme lucht komt boven binnen en zakt langs het glas, dat tocht minder. |
| Ventilatie | Afzuigpunt in een badkamer | hoog in de ruimte | 20 tot 30 cm onder het plafond | Vocht stijgt, dus laag afzuigen werkt niet. |
| Ventilatie | Muurrooster kruipruimte | net boven het maaiveld | minimaal 15 cm | Anders slaat regenwater naar binnen en loopt het rooster dicht. |
| Ventilatie | Dakdoorvoer, afstand tot de nok | minimaal 50 cm | afhankelijk van het type | Te dicht bij de nok geeft terugslag bij wind. |
Niets gevonden. Probeer een kortere zoekterm.
Voordat je een nieuwe plaat bestelt
Uit de praktijk
Een spoeling die slap wordt nadat de badkamer opnieuw betegeld is
Knoppen die zacht aanvoelen en pas heel diep in hun slag iets doen, wijzen na tegelwerk vrijwel altijd op inbouwdiepte. Er is een laag tegels of egalisatie bijgekomen, waardoor de plaat verder van het reservoir af staat dan waarop de drukstiften gerekend zijn. De knop maakt dan wel zijn beweging, maar de stift raakt de hefboom te laat of net niet.
Harder drukken lost dat niet op en breekt op den duur de knop. De oplossing zit in het frame en in de stiften: het frame heeft een verstelbereik voor de diepte, en voor het meerdere levert Geberit verlengde stiften of een verdiept frame. Meet dus de afstand van tegel tot frame en bestel de aanvulling erbij in plaats van te proberen het met kracht te compenseren.
Knoppen die netjes terugveren maar geen water geven
Als de plaat mechanisch prima aanvoelt en er toch niets gebeurt, is de verbinding tussen plaat en klep onderbroken. De twee kunststof drukstiften zitten los in de plaat en vallen eruit zodra je hem van de wand haalt. Wie dat niet weet, monteert de plaat terug zonder stiften of met de stiften verwisseld tussen de volle en de deelspoeling.
Datzelfde beeld ontstaat als het hefboompje van de klep uit zijn zitting is geschoven bij het uitnemen van het mechanisme. Controleer daarom eerst met de plaat eraf: druk de stiften met de vinger in en kijk of de klep opent. Werkt het zo wel, dan zit het probleem in de plaat of in de stiftlengte, en niet in het mechanisme.
Een haarscheur in een nieuwe plaat kort na montage
Een scheur die na een paar dagen vanuit een hoek of vanuit een knopopening loopt, komt bijna nooit door een fabricagefout. Hij ontstaat doordat de plaat onder spanning is gemonteerd: het tegelwerk rond de revisieopening is bol, of het frame staat scheef, en bij het aandrukken vangt het materiaal dat verschil op.
Kunststof en zeker glas verdragen die spanning slecht en geven na verloop van tijd mee op het zwakste punt. Leg daarom een waterpas of een rei over de opening voordat je het frame vastzet, stel het frame vlak af en druk de plaat gelijkmatig aan in plaats van eerst één hoek. Blijft er een kier staan, dan is die kier het signaal om het frame opnieuw te stellen en niet om harder te duwen.
Veelgemaakte fouten
Een plaat kiezen op uiterlijk in plaats van op serie
De platen lijken in de winkel sterk op elkaar en de gaten in het tegelwerk zijn bijna even groot. Toch bepaalt de serie of de stiften op de juiste plek uitkomen. Kijk eerst op het reservoir of op de achterkant van je oude plaat, en kies daarna pas de uitvoering die je mooi vindt.
Wrikken met metaal tegen de tegelrand
Een schroevendraaier als hefboom tegen de tegel neemt bijna altijd een schilfer glazuur mee. Die schade zit precies op de zichtbare rand en is niet weg te werken. Een kunststof spatel of een oude pinpas is zachter dan de tegel en kost je hooguit wat meer geduld.
Aan het mechanisme komen met de toevoer open
Zodra je het spoelmechanisme uit het reservoir tilt terwijl de vulkraan nog water krijgt, loopt de bak leeg door de opening en vult hij tegelijk bij. Spoel dus eerst door en draai de afsluiter achter de plaat dicht voordat je iets uitneemt.
De drukstiften vergeten of verwisselen
De stiften vallen los uit de plaat en verdwijnen makkelijk achter de pot. Monteer je terug zonder een van de twee, dan werkt precies één knop. Verwissel je ze tussen de volle en de deelspoeling, dan geeft de kleine knop juist het grote volume.
De plaat vastkitten of vastschroeven tegen de tegels
Het lijkt netjes en het houdt de plaat strak op zijn plek. Maar de revisieopening is de enige toegang tot de vulkraan, de afsluiter en de spoelklep. De volgende reparatie begint dan met snijwerk langs de tegelrand, en dat gaat ten koste van het glazuur.
Zure toiletreiniger op de bedieningsplaat
Middelen tegen kalk en urinesteen zijn gemaakt voor het geglazuurde binnenwerk van de pot, niet voor chroom, lak of geborsteld metaal. Ze laten matte vlekken achter die niet meer terug te poetsen zijn. Spuit onder de spoelrand en houd de plaat schoon met een vochtige doek.
Meteen aan de wand willen beginnen
Bij een oud model is de gedachte snel dat er niets meer past en dat de tegels eruit moeten. In de praktijk komt vrijwel alles wat je nodig hebt door de revisieopening naar binnen, inclusief een compleet nieuw spoelmechanisme. Sloopwerk is de laatste optie, niet de eerste.
Veelgestelde vragen
Past elke Geberit drukplaat op elk inbouwreservoir?
Nee. De platen horen bij een serie, en die serie hoort bij een generatie reservoirs. Een Sigma-plaat past op een Sigma-reservoir, een Delta-plaat op een Delta-reservoir. Wat het verwarrend maakt, is dat het uitgezaagde gat in de tegels vaak vrijwel even groot is, terwijl de drukstiften op een andere plek uitkomen. Binnen één serie kun je meestal wel vrij kiezen in uitvoering en materiaal.
Hoe kan ik een Geberit drukplaat verwijderen zonder hem te breken?
Spoel eerst door, zodat de bak leeg is. Zet daarna een kunststof spatel of een oude pinpas in de naad aan de onderkant en wip de plaat links en rechts om beurten naar je toe. Houd je hand eronder, want de drukstiften vallen los mee. Zit hij muurvast, zoek dan naar twee schroeven achter de knoppen of onder een afneembaar strookje. Kracht zetten breekt bij oudere platen de clips.
Hoe weet ik welk inbouwreservoir er achter de drukplaat zit?
Haal de plaat eraf en schijn met een lamp in de revisieopening. Op het reservoir of op het spoelmechanisme zit een sticker of een aanduiding in het kunststof met een typenummer, vaak beginnend met UP. Staat daar niets leesbaars meer, kijk dan op de achterkant van je oude plaat: daar is het serietype in het materiaal gegoten. Fotografeer beide en neem de maten van de opening erbij.
Kan ik een oude Geberit drukplaat vervangen zonder de tegels open te breken?
In de meeste gevallen wel. Het reservoir in de wand gaat tientallen jaren mee en hoeft er niet uit. Alles wat slijt, dus de vulkraan, de spoelklep en de plaat, kun je door de revisieopening bereiken en vervangen. Is de oude serie niet meer leverbaar, dan kies je een aanpassingsset of vervang je het complete spoelmechanisme door een actuele versie en kies je daar de bijbehorende plaat bij. De wand hoeft alleen open als het reservoir zelf lekt of als de spoelbuis is aangetast.
Is een Geberit Samba drukplaat nog te krijgen?
De Samba komt uit een oudere generatie en ligt niet meer standaard in de schappen, maar via de service- en onderdelenkanalen van sanitairgroothandels duiken dit soort platen nog regelmatig op. Bestel op het typenummer dat aan de achterkant van je plaat staat. Lukt dat niet, dan zijn er twee werkbare routes: een actuele plaat met een aanpassingsset die bij jouw reservoir hoort, of het vervangen van het spoelmechanisme waarna je vrij bent in de keuze van de plaat.
Waarom werkt mijn grote knop nog wel en de kleine niet meer?
De deelspoeling heeft een eigen drukstift en een eigen hefboompje op de spoelklep. Is die stift bij een eerdere demontage niet teruggeplaatst, of is hij naast zijn aangrijpingspunt geschoven, dan drukt de kleine knop in het niets terwijl de volle spoeling gewoon blijft werken. Haal de plaat eraf en druk de stiften met je vinger in. Opent de klep dan wel, dan zit het probleem in de stift of in de plaat en niet in het mechanisme.
Moet ik het water afsluiten voordat ik de plaat eraf haal?
Voor het losnemen van de plaat zelf niet, want daar komt geen water bij. Zodra je aan het spoelmechanisme komt, wel. Spoel eerst door zodat de bak leeg is, en draai daarna de afsluiter dicht die aan de zijkant van het reservoir achter de plaat zit. Een kwartslag met een platte schroevendraaier is genoeg. Bij een hangend toilet is dat meestal de enige afsluiter die je hebt.
Mijn drukplaat drukt zwaar en spoelt slap, hoe komt dat?
Dat is bijna altijd de inbouwdiepte. Is er tegelwerk bijgekomen of ligt er een dikke egalisatielaag, dan staat de plaat verder van het reservoir af dan de drukstiften overbruggen. De knop maakt zijn slag wel, maar de klep gaat niet ver genoeg open. Het frame heeft een verstelbereik voor de diepte, en voor het meerdere bestaan verlengde stiften en een verdiept frame. Meet de afstand van tegel tot frame en bestel dat erbij.
Wat kost het vervangen van een Geberit drukplaat?
De prijs wordt bepaald door de uitvoering, niet door de techniek erachter. Een kunststof plaat in wit is het goedkoopst, chroom en geborsteld metaal zitten daarboven, en glas is de duurste groep. Reken op extra kosten als er een aanpassingsset of een nieuw spoelmechanisme bij moet. De montage zelf kost je alleen tijd, want er komt geen gereedschap aan te pas dat je niet in huis hebt.
Mag ik de bedieningsplaat vastkitten tegen de tegels?
Doe dat niet. De plaat is bewust demontabel, want daarachter zit de enige toegang tot de afsluiter, de vulkraan en de spoelklep. Kit je hem vast, dan begint elke volgende reparatie met snijwerk langs de tegelrand en loop je kans op afgesprongen glazuur. Zit de plaat los of rammelt hij, dan is het frame niet goed vastgezet of zijn de clips gebroken, en dat is wat je oplost.
Hoe maak ik een drukplaat schoon zonder krassen of doffe plekken?
Gebruik een zachte, vochtige doek met hooguit een niet-schurende reiniger en droog de plaat daarna na. Kalksluiers pak je kort en gericht aan met een licht zure oplossing, gevolgd door naspoelen met schoon water. Zure toiletreiniger hoort er niet op: die laat op chroom en lak matte vlekken achter die blijven zitten. Bij geborsteld metaal poets je mee met de structuur en niet dwars erop.
Ik vernieuw het toilet toch, wat pak ik meteen mee?
Als de plaat er toch af is, is dit het moment om de vulkraan en de spoelklep te beoordelen op kalk en slijtage. Beide zijn door dezelfde opening te vervangen en het scheelt je een tweede demontage. Zichtbaar aan de buitenkant valt een versleten zitting dan meestal ook op, en een wc-bril vervangen is een kwestie van twee moeren. Zo staat het geheel er in één middag weer netjes bij.
Wanneer je beter een vakman belt
Het vervangen van een bedieningsplaat en van de onderdelen erachter is werk dat je met een schroevendraaier en wat geduld zelf doet. Er zijn drie momenten waarop bellen verstandiger is.
Het eerste is water dat uit de wand komt of onder de pot vandaan, in plaats van uit het reservoir. Dan lekt er iets achter het tegelwerk, en dat is niet door de revisieopening te zien of te herstellen. Hoe langer je daarmee wacht, hoe meer schade er aan de wandopbouw ontstaat.
Het tweede is een reservoir waarvan de spoelbuis of de aansluiting op de pot aangetast is. Daarvoor moet de pot los en soms de wand open, en dat betekent tegelwerk en afdichting opnieuw doen.
Het derde is een oude generatie waarvoor niets meer past, ook geen aanpassingsset. Een sanitairinstallateur weet vaak nog welke ombouw wel werkt en heeft toegang tot serieonderdelen die niet in de webshops staan. Andere onderdelen en klussen rond leidingwerk vind je in ons overzicht van sanitair en loodgieterswerk.