Aluminium verven zonder dat de lak later loslaat
Aluminium is glad, niet zuigend en bedekt met een dunne oxidehuid, dus verf heeft er van zichzelf niets om zich aan vast te houden. De hechting komt volledig uit het voorwerk: ontvetten, mat schuren met schuurvlies, nog een keer ontvetten en dan een primer die voor niet-zuigende ondergronden gemaakt is. Welke lak je daarna kiest bepaalt vooral de glans. Wil je oude verf juist van aluminium af halen, blijf dan van afbijt op loogbasis en van zure reinigers vandaan, want die tasten het metaal zelf aan.
Dit heb je nodig
Gereedschap
- Schuurvlies in een fijne en een middelfijne korrel
- Kunststof schraper of een oud pasje
- Vlakke lakkwast van 50 tot 63 mm
- Lakroller met een vachtje van 4 mm, plus een bakje
- Afplaktape voor schilderwerk en afdekfolie
- Plantenspuit voor de watertest
- Koelkastmagneet om aluminium van staal te onderscheiden
- Handschoenen, bril en een stofmasker bij schuurwerk
Materiaal
- Ontvetter of water met een scheutje ammonia
- Hechtprimer voor niet-zuigende ondergronden
- Tweecomponentenprimer of etsprimer voor kaal metaal
- Lak op waterbasis of op terpentinebasis
- Spiritus voor de laatste reiniging
- Schone microvezeldoeken
Waarom verf op aluminium zo vaak weer loslaat
Aluminium is niet poreus en vormt binnen enkele seconden na contact met lucht een dunne oxidehuid. Die huid is glad, hard en chemisch traag, en juist daaraan moet je verf zich vasthouden. Op hout zakt verf in de vezels, op aluminium ligt hij er alleen bovenop.
Hechting op zo'n ondergrond komt uit twee dingen: een oppervlak dat je hebt opgeruwd en een grondlaag die voor niet-zuigende ondergronden is gemaakt. De aflak bepaalt daarna vooral de glans en de kleurvastheid. In ons overzicht over welke verf op welke ondergrond past zie je dat het verschil bij metaal bijna altijd in de grondlaag zit, niet in de kleur op de bus.
Er speelt nog iets wat je bij hout niet hebt. Aluminium zet ongeveer twee keer zo sterk uit als staal, in de orde van 0,023 millimeter per meter per graad temperatuurverschil. Een kozijnstijl van twee meter die van vijf naar zestig graden gaat, wordt daarmee ruim twee millimeter langer. Een harde, brosse verffilm scheurt daar na een paar zomers op, terwijl een elastische lak meebeweegt.
Verf lost een corrosieprobleem niet op. Zit er onder de oude laag al witte uitbloei of putvorming, dan werkt die aantasting onder je nieuwe laklaag gewoon door. De plek moet eerst open en tot vast metaal terug voordat er primer op mag.
Uitzoeken wat er nu op je aluminium zit
De voorbehandeling hangt volledig af van wat er nu op het metaal ligt. Kaal aluminium vraagt iets anders dan een poedercoating van dertig jaar oud, en een geanodiseerde deur weer iets anders. Verkeerd inschatten merk je pas een halfjaar later, als de lak op de hoeken begint te bladderen.
Twee tests kosten je samen een minuut. Houd een koelkastmagneet tegen het profiel: blijft die hangen, dan werk je op staal en gaat het verhaal over roest in plaats van over oxide. Veeg daarna met een droge, donkere doek over het oppervlak. Komt de doek wit of gekleurd terug, dan krijt de bestaande coating en ligt er een laag los poeder waar geen verf op blijft zitten.
Wil je weten of de bestaande laag nog goed hecht, snijd dan met een scherp mes een klein ruitpatroon van een paar millimeter, druk er stevig plakband op en trek dat in één beweging los. Komen er blokjes mee, dan moet de oude laag eraf en is schuren alleen niet genoeg.
| Wat je voor je hebt | Hoe je het herkent | Wat de voorbehandeling wordt | Waar je op moet letten |
|---|---|---|---|
| Kaal, onbehandeld aluminium | Metaalgrijs en dof, een krasje heeft dezelfde kleur als de rest | Ontvetten, matteren met korrel 180 tot 240, tweecomponenten- of etsprimer | Primer dezelfde dag zetten, de oxidehuid groeit meteen terug |
| Geanodiseerd aluminium | Metallic uiterlijk, kleur zit in het metaal zelf, niets schilfert | Grondig ontvetten, licht matteren, hechtprimer | Niet doorschuren tot blank metaal, de anodiseerlaag komt niet terug |
| Poedercoating in goede staat | Egale kleurlaag, bij een beschadiging zit er blank metaal onder een dun laagje | Reinigen, matteren met korrel 240 tot 320, hechtprimer | Op randen en hoeken is de coating het dunst, daar schuur je zo doorheen |
| Poedercoating die krijt | Een droge donkere doek komt wit of gekleurd terug | Wassen tot de doek schoon blijft, daarna pas schuren | Verf over een krijtlaag laat later in vellen los |
| Ouder natgelakt of gemoffeld kozijn | Verflaag die in schilfers loskomt, vaak met matte plekken ertussen | Losse delen weghalen, randen wegschuren, plaatselijk primeren | Laat de laag over grote vlakken los, dan moet alles eraf |
| Aluminium met witte uitbloei | Witgrijze poederplekken en kleine putjes, meestal aan de weerzijde | Putjes doorschuren tot vast metaal, ontvetten, tweecomponentenprimer | Corrosie die je afdekt, kruipt onder de laag verder |
| Toch staal in plaats van aluminium | De koelkastmagneet blijft hangen | Roest verwijderen en een primer voor staal gebruiken | Aluminium is niet magnetisch, dat is de snelste test die er is |
Doe de plakbandtest op een plek die je toch bijwerkt, bijvoorbeeld de onderdorpel aan de scharnierzijde. Dan weet je iets over de hechting zonder dat je een zichtbaar vlak beschadigt.
Ontvetten, matteren en dan opnieuw ontvetten
De volgorde in het voorwerk doet meer voor het eindresultaat dan welk merk verf je koopt. Ontvet altijd voordat je gaat schuren. Doe je het andersom, dan wrijf je vuil, siliconen uit reinigingsmiddelen en verkeersvuil juist in de verse krassen, en daar krijg je het niet meer uit.
Was het profiel met een ontvetter of met water waarin een scheutje ammonia zit en spoel na met schoon water. Mat daarna het oppervlak met schuurvlies. Op een poedercoating werk je met korrel 240 tot 320, op kaal metaal mag 180 tot 240. Schuurvlies volgt de afgeronde randen van een profiel, terwijl schuurpapier op een blokje precies daar doorheen schuurt.
Neem het stof af en ontvet nog een keer. Of het schoon genoeg is, zie je met water: sproei het profiel nat en kijk hoe het water zich houdt. Trekt het samen in losse druppels, dan zit er nog vet. Blijft er een gesloten film staan, dan kun je verder. Diezelfde aanpak gebruik je op elke gladde ondergrond, bijvoorbeeld bij het overschilderen van een aanrechtblad.
Gebruik geen staalwol en geen staalborstel. Er blijven kleine ijzerdeeltjes in het zachte aluminium achter, en die roesten binnen een paar weken als bruine stippen door je verse laklaag heen. Nylonvlies doet hetzelfde werk zonder dat risico.
Welke grondlaag en welke aflak op aluminium
Elk verfsysteem op aluminium begint met een primer die voor gladde, niet-zuigende ondergronden bedoeld is. Een gewone houtgrondverf hoort daar niet bij: die is gemaakt om in vezels te trekken en heeft op metaal weinig om zich aan te binden. Dat werkt dus anders dan bij alkydverf op houtwerk, waar de olie de ondergrond in zakt en daar zijn grip vandaan haalt.
Voor kaal aluminium is een tweecomponentenprimer op epoxybasis of een etsprimer de sterkste keuze, want die hecht chemisch aan het metaal in plaats van alleen mechanisch. Ligt er nog een gave poedercoating, dan volstaat een hechtprimer voor niet-zuigende ondergronden, of een lak waarvan de fabrikant op de bus zet dat hij zonder primer op poedercoating mag.
Zet de primer in twee dunne lagen in plaats van in één dikke. Een dikke laag droogt aan de bovenkant dicht terwijl het oplosmiddel eronder nog weg moet, en dat geeft later blaasjes. Twee dunne lagen drogen sneller door en geven een gelijkmatiger film. Schuur tussen de lagen licht met korrel 320 en neem het stof af.
| Situatie | Grondlaag | Aflak | Waar je op moet letten |
|---|---|---|---|
| Kaal aluminium buiten, kozijn of deur | Tweecomponentenprimer op epoxybasis of etsprimer | Lak op waterbasis of terpentinebasis, zijdeglans of hoogglans | Kale plekken dezelfde dag primeren |
| Gave poedercoating buiten | Hechtprimer voor niet-zuigende ondergronden | Lak met goede uv-vastheid | Niet veel donkerder kiezen dan de bestaande kleur |
| Aluminium kozijn binnen | Watergedragen hechtprimer | Watergedragen lak | Vergeelt niet en ruikt weinig, prettiger in een bewoonde ruimte |
| Aluminium radiator of leiding | Hechtprimer die tegen de bedrijfstemperatuur kan | Radiatorlak op waterbasis | Koud schilderen en pas opstoken als de lak doorgehard is |
| Tuinmeubel of hekwerk | Primer uit dezelfde lijn als de aflak, ook in spuitbus | Taaie metaallak, liefst in meerdere dunne lagen | Stapelbare delen schuren langs elkaar, dus doorharden afwachten |
| Garagedeur of dun paneelwerk | Hechtprimer | Lak in een tint die niet donkerder is dan het origineel | Dun plaatwerk gaat bij een donkere kleur zichtbaar meer werken |
| Kozijn aan de kust of langs een strooiroute | Tweecomponentenprimer, ook op bijgewerkte plekken | Lak met een dikke, gesloten laagopbouw | Beschadigingen meteen bijwerken, zout kruipt onder de laag |
Koop primer en lak uit dezelfde productlijn van dezelfde fabrikant. Die zijn op elkaar afgestemd qua droging en oplosmiddel, en dan loop je niet het risico dat een sterke lak de nog niet doorgeharde primer opnieuw oplost.
Droogtijden, doorharden en het dauwpunt
Aluminium is koud en voert warmte snel af. Een kozijn dat 's ochtends nog buitentemperatuur heeft, zit vaak dicht bij het dauwpunt, en dan slaat er onzichtbaar vocht op het metaal neer. Verf die daarop komt, hecht slecht en droogt dof op. Wacht tot het profiel merkbaar warmer aanvoelt dan de ochtendlucht, in de praktijk een uur of twee nadat de zon eraan is geweest.
Houd verder de tijden van de fabrikant aan en tel er bij lage temperaturen ruim bij op. Onder de tien graden droogt een terpentinehoudende lak nauwelijks door, en watergedragen lak heeft naast warmte ook luchtverplaatsing nodig om het water kwijt te raken. In onze tabel met droogtijden per materiaal staan per verfsoort de drie momenten die je nodig hebt: stofdroog, overschilderbaar en volledig uitgehard.
Dat laatste moment telt bij aluminium extra zwaar, want kozijnen en deuren komen tegen rubbers en sponningen aan te liggen. Een lak die stofdroog aanvoelt, is nog dagen van doorgehard verwijderd en plakt in die periode aan het dichtingsrubber vast.
| Verfsoort | Stofdroog | Overschilderbaar | Volledig uitgehard | Waar het misgaat |
|---|---|---|---|---|
| Grondverf op waterbasis | 1 uur | Na 4 tot 6 uur schuren en aflakken | 24 uur | Te weinig schuren tussen de lagen geeft slechte hechting van de lak |
| Grondverf op terpentinebasis | 4 tot 6 uur | Na 16 tot 24 uur | 3 tot 5 dagen | Bij minder dan 10 graden droogt hij nauwelijks door |
| Lak op waterbasis | 1 tot 2 uur | Na 6 uur de tweede laag | 5 tot 7 dagen | Een deur te vroeg dichtdoen laat de lak aan de sponning vastplakken |
| Lak op terpentinebasis | 4 tot 8 uur | Na 24 uur | 1 tot 2 weken | Blijft in een vochtige ruimte dagenlang kleverig |
Plak de tape los zolang de lak nog niet doorgehard is. Trek hem er binnen een uur na de laatste laag af, onder een hoek van ongeveer vijfenveertig graden. Tape die een dag blijft zitten, scheurt bij het lostrekken een rafelige rand uit de laklaag.
Aluminium kozijnen binnen verven
Binnen valt de zwaarste belasting weg: geen uv, geen regen en veel kleinere temperatuurverschillen. Het voorwerk blijft precies hetzelfde, maar je kunt hier goed uit de voeten met een watergedragen hechtprimer en een watergedragen lak. Die ruiken weinig en blijven wit, terwijl een terpentinehoudende lak in een donkere hoek na een paar jaar geel trekt.
Veel kozijnen zijn thermisch onderbroken, wat betekent dat het binnen- en buitendeel door een kunststof strip van elkaar gescheiden zijn. Je mag de binnenzijde daardoor in een andere kleur zetten zonder dat het buiten opvalt. Twijfel je tussen twee witten, dan helpt het verschil tussen RAL 9010 en RAL 9001: de eerste is koeler en frisser, de tweede trekt naar crème en sluit beter aan op ouder houtwerk in dezelfde ruimte.
Plak de rubbers, het beslag en het glas af voordat je begint. Lak op een dichtingsrubber maakt dat rubber hard, waarna een raam of deur gaat klemmen en de kier niet meer sluit. Werk de wand eromheen eerst af, ook als dat een structuurlaag is zoals spachtelputz die geschilderd wordt, want spatten muurverf haal je makkelijker van een oude coating dan van verse lak.
Laat een geschilderde deur of draairaam daarna minstens een etmaal openstaan. Watergedragen lak voelt na twee uur droog aan, maar hecht zich in die eerste dagen nog gewoon aan het rubber waar hij tegenaan komt.
Buiten schilderen: zon, kleurkeuze en uitzetting
Buiten is de zon je grootste tegenstander, en niet alleen op de lange termijn. Aluminium geleidt warmte goed en een donker profiel in de volle zon loopt makkelijk naar zestig graden of hoger. Verf die op zo'n warm oppervlak komt, droogt aan de kwast vast en geeft aanzetstrepen die je er niet meer uit strijkt. Werk daarom met de schaduw mee: 's ochtends aan de westgevel, 's middags aan de oostgevel.
De kleurkeuze zelf telt ook mee. Ga je van een lichte naar een veel donkerdere tint, dan wordt het profiel in de zomer flink warmer, zet het meer uit en krijgt de kitnaad in de aansluiting meer te verduren. Bij dun plaatwerk, zoals de panelen van een garagedeur, kan dat zichtbaar worden als lichte bolling. Blijf daarom liefst in dezelfde toonsterkte als de kleur die er zat.
Kijk voor het afplakken onderaan het kozijn naar de ontwateringsgleuven, de smalle sleuven waardoor regenwater uit de sponning wegloopt. Die moeten open blijven. Loopt er lak in, dan blijft water in het profiel staan en zoekt dat op termijn zijn weg naar binnen. Dek ze af met een stukje tape en prik ze na het schilderen weer vrij.
Werk niet vanaf een ladder aan kozijnen op de verdieping. Schilderen kost tijd, je hebt beide handen nodig en je reikt vanzelf opzij. Voor alles boven de begane grond hoort een rolsteiger of een hoogwerker onder je te staan, met de stelpoten op een vlakke ondergrond.
Kwast, roller of spuiten op vlakke profielen
Aluminium profielen zijn vlak en glad, en dat is precies het soort oppervlak waarop je elke kwaststreek terugziet. Een lakroller met een vachtje van vier millimeter of een fijne schuimroller geeft een egaler beeld. Rol de lak op en strijk hem meteen na met een goede kwast in één richting, zolang de baan nog nat is.
Het strakste resultaat komt uit een spuitpistool, want dan ligt er een gelijkmatige film zonder structuur. Dat vraagt wel veel afplakwerk en de juiste verdunning, en hoe je dat aanpakt staat bij verf spuiten met een spuitpistool. Bepaal vooraf hoeveel liter je nodig hebt met de rekenhulp voor verfverbruik, want een kozijn heeft veel meer meters rand dan vierkante meters vlak.
Spuitnevel gaat verder dan je verwacht. Buiten slaat hij tientallen meters verderop neer op auto's, ramen en tuinmeubels. Werk op een windstille dag en dek de directe omgeving af, ook wat op het eerste gezicht ver genoeg weg lijkt te staan.
| Manier van aanbrengen | Wat het oplevert | Wat je nodig hebt | Waar het misgaat |
|---|---|---|---|
| Alleen kwast | Zichtbare streken op vlakke delen, wel handig in hoeken | Vlakke lakkwast van 50 tot 63 mm | Te veel verf per streek geeft gordijnen op een verticale stijl |
| Roller met nastrijken | Egale laag met een fijne structuur | Vachtroller 4 mm of fijne schuimroller, plus kwast | Doorwerken op een half opgedroogde baan geeft rolranden |
| Spuiten met een verfspuit | Het gladste resultaat, geen structuur zichtbaar | Spuitpistool, verdunner, afplakmateriaal en een masker | Overspray op ruiten en auto's, en te dikke lagen door te traag bewegen |
| Spuitbus | Snel bij hekwerk, scharnieren en kleine delen | Bus voor metaal, met de bijbehorende grondlaag | Eén dikke laag zakt uit, meerdere dunne lagen niet |
Verf van aluminium verwijderen
Verf verwijderen van aluminium is riskanter dan hetzelfde werk op hout, want het metaal reageert op middelen die op hout geen kwaad kunnen. De eerste regel: gebruik geen afbijt op loogbasis. Natronloog en veel goedkope afbijtpasta's zijn sterk alkalisch, en aluminium lost daarin op. Je ziet dat als een bruisend oppervlak dat zwart uitslaat en putjes krijgt, en dat schuur je er niet meer uit.
Aan de andere kant van de schaal zit hetzelfde probleem. Zure reinigers, zoals de cementsluierverwijderaars op basis van zoutzuur die bij metselwerk gebruikt worden, bijten aluminium mat en wit in. Wordt er aan de gevel met zo'n middel gewerkt, dek de kozijnen dan af en spoel meteen ruim na als er toch wat op komt.
Wat wel kan: een oplosmiddelhoudende afbijt waarvan de verpakking vermeldt dat hij geschikt is voor metaal, of gewoon mechanisch werk met schuurvlies en een kunststof schraper. Test elk middel eerst op een paar vierkante centimeter uit het zicht, bijvoorbeeld de onderkant van de dorpel, en spoel daarna grondig na. Resten afbijt onder een nieuwe laklaag blijven doorwerken.
Een verfafbrander is hier minder bruikbaar dan bij hout. Het metaal voert de warmte razendsnel af, dus je moet lang op één plek blijven en dan wordt het hele profiel gloeiend heet. Bij een thermisch onderbroken kozijn kan de kunststof strip binnenin daardoor zacht worden, en langs dubbel glas beschadig je de randafdichting van de ruit.
Verfspatten en resten op een aluminium kozijn
Spatten van muurverf zijn een ander verhaal dan een complete laklaag. Verse latex neem je met een vochtige doek zo weg. Is de spat opgedroogd, week hem dan een paar minuten met warm water en een druppel afwasmiddel en duw hem er daarna met een kunststof pasje of een houten spatel af.
Blijft er een schaduw achter, neem die dan op met spiritus op een doek. Wees terughoudend met sterke oplosmiddelen op geanodiseerd aluminium, want die maken de laag plaatselijk dof en dat valt op een gaaf kozijn meer op dan de spat zelf. Op een poedercoating werk je met een fijn schuurvlies en poets je daarna het hele vlak na, zodat de glans overal gelijk blijft.
| Methode | Werkt op | Niet gebruiken bij | Waar je op moet letten |
|---|---|---|---|
| Schuurvlies met kunststof schraper | Losse schilfers, spatten en kleine plekken | Grote vlakken, daar kost het te veel tijd | Op geanodiseerd werk licht, die laag schuur je zo weg |
| Afbijt op oplosmiddelbasis, geschikt voor metaal | Oude laklagen en versleten poedercoating | Rubbers, kunststof strips en beglazingskit | Handschoenen en bril, en niet in de zon laten indrogen |
| Afbijt op loogbasis of natronloog | Hout en staal | Aluminium, in geen enkel geval | Tast het metaal aan en geeft zwarte putjes |
| Zure reiniger met zoutzuur | Metselwerk, ver van kozijnen vandaan | Aluminium | Etst het oppervlak wit en mat, en dat is blijvend |
| Verfafbrander | Dikke lagen op massief profiel zonder glas ernaast | Thermisch onderbroken kozijnen, ruiten en rubbers | Het hele profiel wordt heet, want aluminium geleidt warmte |
| Staalborstel of staalwol | Niets op aluminium | Aluminium | Achtergebleven ijzerdeeltjes roesten door de nieuwe laag heen |
| Excentrische schuurmachine | Vlakke panelen en deurbladen | Smalle profielen en scherpe randen | Op een rand ben je in seconden door de coating heen |
| Stralen bij een bedrijf | Complete profielen die opnieuw gecoat worden | Gemonteerde kozijnen met glas erin | Alleen zinvol als het profiel gedemonteerd kan worden |
Zo schilder je een aluminium kozijn of deur
Deze volgorde werkt voor kozijnen, deuren en paneelwerk, binnen zowel als buiten.
-
Bepaal wat er zit en test de hechting
Houd er een magneet tegenaan, veeg met een droge doek over het oppervlak en doe op een onopvallende plek de ruitjes-en-plakbandtest. Nu weet je of je met kaal metaal, een gave coating of een krijtende laag te maken hebt, en dat bepaalt de rest van het werk.
-
Was en ontvet het hele profiel
Gebruik een ontvetter of water met een scheutje ammonia en spoel na met schoon water. Ontvetten gaat vóór het schuren, anders wrijf je het vuil in de verse krassen. Bij een krijtende coating blijf je wassen tot een donkere doek schoon blijft.
-
Plak rubbers, glas en beslag af
Dek de dichtingsrubbers, de scharnieren en de sluiting af, en plak ook de ontwateringsgleuven onderin het kozijn dicht. Lak op een rubber maakt dat hard, en een dichtgelopen gleuf houdt regenwater in het profiel vast.
-
Mat het oppervlak met schuurvlies
Werk met korrel 240 tot 320 op een coating en met 180 tot 240 op kaal metaal. Schuurvlies volgt de ronding van het profiel, waardoor je op de hoeken niet doorschuurt. Elke plek moet mat zijn, want een glanzend stukje is een plek waar de lak later loskomt.
-
Stof afnemen, ontvetten en de watertest doen
Neem het schuurstof af en ontvet opnieuw. Sproei daarna water op het profiel. Blijft er een gesloten waterfilm staan, dan is het vetvrij. Trekt het water samen in druppels, dan ga je terug naar de ontvetter voordat je verder werkt.
-
Zet twee dunne primerlagen
Gebruik op kaal aluminium een tweecomponenten- of etsprimer en op een gave coating een hechtprimer. Twee dunne lagen hechten beter dan één dikke, die van buiten dichtdroogt terwijl het oplosmiddel eronder nog weg moet.
-
Schuur licht op en lak in twee lagen
Ga tussen de lagen licht over met korrel 320 en neem het stof af. Rol de lak op en strijk hem meteen na met de kwast, of spuit hem in dunne banen. De tweede laag zet je pas als de eerste echt overschilderbaar is.
-
Haal de tape eraf en laat doorharden
Trek de tape binnen een uur na de laatste laag los, onder een hoek van ongeveer vijfenveertig graden. Prik de ontwateringsgleuven vrij en laat een deur of draairaam minstens een etmaal openstaan, want stofdroge lak plakt nog gewoon aan het rubber vast.
Droogtijden
Per materiaal de droogtijd, de overschilderbaar-tijd en de volledige uithardingstijd, met de invloed van temperatuur en luchtvochtigheid. Bekijk alle gegevens
| Soort werk | Materiaal | Stofdroog | Overschilderbaar of belastbaar | Volledig uitgehard | Waar het misgaat |
|---|---|---|---|---|---|
| Kit | Acrylaatkit | 20 tot 40 minuten | na 6 tot 12 uur overschilderbaar | 24 tot 48 uur | Te vroeg overschilderen geeft scheurtjes in de verf omdat de kit nog krimpt. |
| Kit | Siliconenkit (sanitair) | 10 tot 20 minuten | niet overschilderbaar | 24 uur per 2 mm dikte | Een dikke kitrand hardt van buiten naar binnen uit. Een rand van 8 mm heeft dus rustig drie tot vier dagen nodig. |
| Kit | Hybride kit (MS-polymeer) | 15 tot 30 minuten | na 24 uur overschilderbaar | 24 tot 72 uur | Hardt uit met luchtvochtigheid. In een droge, koude ruimte duurt het merkbaar langer. |
| Kit | Polyurethaankit | 30 tot 60 minuten | na 24 uur | 3 tot 5 dagen | Blijft lang plakkerig aanvoelen terwijl hij vanbinnen al hard is. |
| Kit | Montagekit | 30 minuten voorgrip | na 24 uur belastbaar | 3 tot 7 dagen op volle sterkte | Zwaar materiaal te snel loslaten zorgt dat het langzaam wegzakt. |
| Stucwerk | Stucpasta of finishpasta | 2 tot 4 uur | na 12 tot 24 uur schuren | 24 tot 48 uur | Op een niet-voorgestreken ondergrond droogt de pasta te snel en scheurt hij. |
| Stucwerk | Gips (raaplaag) | 12 uur per laag | na 24 uur verder werken | 1 week per centimeter dikte | Verven op nog vochtig gips geeft doffe plekken en later bladderende verf. |
| Stucwerk | Cementgebonden pleister | 24 uur | na 3 dagen | 2 tot 4 weken | Een dikke laag in een koude ruimte kan weken nat blijven. |
| Stucwerk | Vulmiddel voor gaatjes | 20 tot 60 minuten | na 1 tot 2 uur schuren | 4 tot 8 uur | Diepe gaten in een keer vullen zakt in. Vul in twee lagen. |
| Verf | Muurverf op waterbasis (latex) | 30 tot 60 minuten | na 4 tot 6 uur tweede laag | 2 tot 4 weken | De verf voelt na een dag hard aan maar is pas na weken echt schrobvast. |
| Verf | Grondverf op waterbasis | 1 uur | na 4 tot 6 uur schuren en aflakken | 24 uur | Onvoldoende schuren tussen de lagen geeft slechte hechting van de lak. |
| Verf | Grondverf op terpentinebasis | 4 tot 6 uur | na 16 tot 24 uur | 3 tot 5 dagen | Bij minder dan 10 graden droogt hij nauwelijks door. |
| Verf | Lak op waterbasis | 1 tot 2 uur | na 6 uur tweede laag | 5 tot 7 dagen | Deuren te vroeg sluiten laat de lak aan de sponning vastplakken. |
| Verf | Lak op terpentinebasis | 4 tot 8 uur | na 24 uur | 1 tot 2 weken | Blijft in een vochtige ruimte dagen kleverig. |
| Verf | Voorstrijkmiddel | 1 tot 2 uur | na 2 tot 4 uur verder | 12 uur | Doorwerken op een nog glimmend voorstrijk sluit vocht in. |
| Vloer | Egaliseermiddel | 3 tot 6 uur beloopbaar | na 24 uur vloer leggen | 1 dag per millimeter | Een laag van 10 mm is pas na ruim een week droog genoeg voor pvc. |
| Vloer | Cementdekvloer | 24 tot 48 uur beloopbaar | na 3 weken belastbaar | 1 week per centimeter, daarna langzamer | Een dekvloer van 6 cm heeft zeker 6 tot 10 weken nodig voor een dampdichte vloer erop mag. |
| Vloer | Anhydriet gietvloer | 24 tot 48 uur | na 5 tot 7 dagen | 3 tot 6 weken | De zwakke bovenlaag moet er eerst af geschuurd worden. |
| Vloer | Betonvloer gestort | 24 uur ontkisten | na 7 dagen licht belastbaar | 28 dagen op sterkte | Te snel laten uitdrogen geeft krimpscheuren. Houd hem een week vochtig. |
| Tegelwerk | Tegellijm (standaard) | niet belopen | na 24 uur voegen | 7 dagen | Voegen op nog natte lijm geeft vlekken in de voeg en slechte hechting. |
| Tegelwerk | Tegellijm (sneldrogend) | niet belopen | na 4 tot 6 uur voegen | 24 uur | Handig bij een douchevloer, maar je hebt maar 20 minuten verwerkingstijd. |
| Tegelwerk | Voegmortel | 2 tot 3 uur nawassen | na 24 uur licht belastbaar | 7 dagen voor douchegebruik | Te snel douchen spoelt de voeg uit en geeft zandende voegen. |
| Tegelwerk | Smeerbare afdichting (kimband en pasta) | 3 tot 4 uur per laag | na 12 tot 24 uur tegelen | 24 uur | Twee dunne lagen werken beter dan een dikke. |
| Behang | Behangplaksel op vliesbehang | direct hangen | na 24 uur droog | 48 uur | Verwarming vol aanzetten laat de naden openstaan. |
| Behang | Glasweefsel met muurverf gelijmd | 6 uur | na 24 uur overschilderen | 48 uur | Te vroeg de tweede laag geeft blaasjes. |
| Hout | Houtlijm (pva) | 20 tot 30 minuten klemmen | na 1 uur voorzichtig hanteren | 24 uur op volle sterkte | Te weinig klemdruk geeft een lijmnaad die later openscheurt. |
| Hout | Constructielijm (polyurethaan) | 40 minuten klemmen | na 3 uur | 24 uur | Schuimt op en drukt uit de naad. Vooraf afplakken scheelt schuurwerk. |
| Hout | Houtvuller op waterbasis | 30 minuten | na 1 uur schuren | 4 uur | Diepe gaten zakken in. Vul in lagen van maximaal 5 mm. |
| Hout | Epoxy houtreparatie | 30 tot 90 minuten | na 4 tot 6 uur schuren | 24 uur | Onder 10 graden hardt hij niet goed uit en blijft hij rubberig. |
| Hout | Beits op waterbasis | 1 uur | na 4 uur tweede laag | 24 tot 48 uur | In de volle zon droogt de beits te snel en krijg je aanzetstrepen. |
Niets gevonden. Probeer een kortere zoekterm.
Controleer dit voordat de eerste laag erop gaat
Uit de praktijk
Lak die in hele vellen van het kozijn komt
Verf die je met een nagel als een vel kunt oplichten, zit niet los van het metaal maar van een tussenlaag. Bij oudere gecoate kozijnen is dat vrijwel altijd de krijtlaag: de poedercoating is door uv verpoederd en dat losse poeder ligt tussen de coating en de nieuwe verf in.
Je herkent het aan de achterkant van het losgekomen vel, die dof en poederig is in plaats van glanzend. De oplossing ligt vóór het schilderen. Was het kozijn tot een donkere doek schoon blijft, mat daarna pas en controleer met de watertest of er geen vetfilm meer ligt. Een hechtprimer maakt een krijtlaag niet vast: hij hecht alleen aan wat zelf vastzit.
Bruine stippen die na een paar weken door de lak komen
Roestpuntjes op een aluminium kozijn kunnen niet van het aluminium zelf komen, want aluminium roest niet bruin. Ze komen van ijzerdeeltjes die tijdens het voorwerk in het zachte metaal zijn gedrukt: staalwol, een staalborstel of slijpvonken van zaagwerk in de buurt.
Zodra er vocht bij komt roesten die deeltjes, zetten ze uit en drukken ze de laklaag omhoog. Overpoetsen helpt niet, want het deeltje zit ín het metaal. Het moet er plaatselijk uit met schuurvlies of een klein schuurschijfje, waarna die plek opnieuw geprimerd wordt. Voorkomen is eenvoudiger: gebruik op aluminium alleen nylonvlies, en dek af als er in de buurt met staal geslepen wordt.
Haarfijne draadjes onder de lak vanaf een beschadiging
Lopen er vanaf een kras of een boorgat dunne, kronkelende lijntjes onder de verf door, dan is dat draadvormige corrosie. Vocht en zout kruipen bij de beschadiging onder de laag en tasten het aluminium daaronder aan, waarbij het corrosieproduct de verf voor zich uit duwt. Aan de kust en langs strooiroutes gaat dat het snelst.
Er nog een laag overheen zetten helpt niet, want de aantasting loopt eronder gewoon door. De plek moet open tot je vast, blank metaal ziet, daarna ontvetten en met een tweecomponentenprimer dichtzetten. Beschadigingen die je meteen bijwerkt, geven dit beeld niet.
Veelgemaakte fouten
Schuren voordat je hebt ontvet
Schuren op een vuil profiel wrijft vet, siliconen en verkeersvuil in de verse krassen. Precies daar moet de primer straks zijn grip vandaan halen. De volgorde is dus wassen, dan schuren, dan opnieuw ontvetten.
Houtgrondverf op kaal aluminium zetten
Grondverf voor hout is gemaakt om in vezels te trekken. Op glad metaal blijft hij alleen mechanisch hangen aan wat je hebt opgeruwd, en dat is bij een gladde oxidehuid weinig. Neem een hechtprimer of, op kaal metaal, een tweecomponentenprimer.
In de volle zon of op een koud, klam profiel werken
In de zon droogt de lak aan je kwast vast en krijg je aanzetstrepen. Op een koud profiel dat nog rond het dauwpunt zit, ligt onzichtbaar vocht op het metaal en hecht de verf slecht. Schilder in de schaduw, maar wel op een profiel dat is opgewarmd.
De rubbers en de ontwateringsgleuven meeschilderen
Lak maakt een dichtingsrubber hard, waarna een raam gaat klemmen en de kier niet meer sluit. Een dichtgelopen ontwateringsgleuf houdt regenwater in het profiel vast, en dat water zoekt uiteindelijk een weg naar binnen. Beide zijn met een strookje tape voorkomen.
Afbijt op loogbasis pakken omdat die toevallig in de schuur staat
Loog vreet aluminium aan. Het oppervlak gaat bruisen, slaat zwart uit en krijgt putjes die je er niet meer uit schuurt. Wat op een houten deur prima werkt, sloopt hier het materiaal zelf. Kies een afbijt die op de verpakking metaal en aluminium noemt.
Doorschuren op randen en hoeken
Op een profiel zit de dunste coating precies op de afgeronde randen, en daar drukt een schuurblokje of een schuurmachine het hardst. Ben je er doorheen, dan sta je op kaal metaal en heb je op die plek een andere primer nodig. Werk daarom met schuurvlies in de hand.
De tape er pas de volgende dag afhalen
Lak vormt een aaneengesloten film over de tape heen. Is die film eenmaal hard, dan scheurt hij bij het lostrekken mee en houd je een rafelige rand over. Trek de tape binnen een uur na de laatste laag los, schuin naar achteren.
Veelgestelde vragen
Kun je aluminium verven zonder te schuren?
Het kan als de ondergrond een gave, gereinigde poedercoating is en je een hechtprimer gebruikt die daar uitdrukkelijk voor bedoeld is. De hechting is dan alleen chemisch, en dat is minder sterk dan chemisch plus mechanisch. Op een profiel dat buiten staat en flink uitzet, zou ik het niet doen. Licht matteren met een schuurvlies kost per kozijn een kwartier en verdubbelt de levensduur van je werk.
Welke primer heb je nodig voor aluminium?
Op kaal aluminium is een tweecomponentenprimer op epoxybasis of een etsprimer het sterkst, want die gaat een chemische binding aan met het metaal. Ligt er nog een gave poedercoating, dan volstaat een hechtprimer voor niet-zuigende ondergronden. Wat je niet gebruikt is gewone houtgrondverf: die is gemaakt om in vezels te zakken en vindt op metaal te weinig houvast. Zet de primer altijd in twee dunne lagen.
Hoe kun je verf van aluminium verwijderen zonder het metaal te beschadigen?
Voor kleine plekken werk je mechanisch: een kunststof schraper en schuurvlies, en op geanodiseerd aluminium met lichte druk zodat je de anodiseerlaag niet wegneemt. Voor hele kozijnen gebruik je een oplosmiddelhoudende afbijt waarvan de verpakking metaal noemt, en spoel je daarna grondig na. Test elk middel eerst op een paar vierkante centimeter uit het zicht. Een staalborstel is geen optie, want ijzerdeeltjes blijven in het zachte aluminium achter en roesten later door de nieuwe laag heen.
Mag je afbijtmiddel gebruiken bij verf verwijderen van aluminium?
Alleen als het middel op oplosmiddelbasis is en de fabrikant metaal of aluminium op de verpakking noemt. Afbijt op loogbasis, en dat is een groot deel van de pasta's die voor hout verkocht worden, tast aluminium aan. Het oppervlak gaat bruisen, slaat zwart uit en krijgt putjes die niet meer weg te schuren zijn. Hetzelfde geldt voor zure reinigers zoals zoutzuurhoudende cementsluierverwijderaars, die het metaal wit en mat inbijten.
Kun je aluminium kozijnen binnen verven in een andere kleur dan buiten?
Bij een thermisch onderbroken kozijn kan dat prima, want het binnen- en buitendeel zijn door een kunststof strip van elkaar gescheiden en je ziet vanaf de straat alleen de buitenkant. Binnen kun je met een watergedragen hechtprimer en watergedragen lak werken, wat weinig ruikt en niet vergeelt. Plak de rubbers en het beslag af en laat een draairaam daarna een etmaal openstaan voordat je het dichtdoet.
Kun je geanodiseerd aluminium overschilderen?
Ja, en het is zelfs een gunstige ondergrond, want een anodiseerlaag is iets poreuzer dan blank metaal. Reinig en ontvet grondig, mat de laag licht op met een fijn schuurvlies en gebruik een hechtprimer. Schuur niet door tot op het blanke metaal: die anodiseerlaag krijg je er niet meer op, en op de doorgeschuurde plekken heb je vanaf dan een andere ondergrond met een ander hechtingsgedrag.
Hoe lang moet de verf drogen voordat de tweede laag erop kan?
Bij lak op waterbasis kun je meestal na een uur of zes de tweede laag zetten, bij lak op terpentinebasis na ongeveer een dag. Dat zijn tijden bij kamertemperatuur en normale luchtvochtigheid; bij kou en vocht loopt het flink op. Doorgehard is iets anders dan overschilderbaar: reken op vijf tot zeven dagen voordat een deur zonder plakken tegen het rubber aan mag liggen. De volledige reeks per verfsoort staat in onze tabel met droogtijden en uithardingstijden.
Kun je aluminium met een spuitbus verven?
Voor hekwerk, tuinmeubels, scharnieren en kleine onderdelen is een spuitbus een prima keuze. Neem een bus voor metaal en gebruik de grondlaag uit dezelfde lijn, zodat de lak de primer niet weer oplost. Spuit in meerdere dunne lagen met een paar minuten ertussen: één dikke laag zakt op verticale delen uit tot gordijnen. Schud de bus minstens een minuut en houd hem ongeveer twintig tot dertig centimeter van het werk.
Kun je muurverf op aluminium gebruiken?
Nee. Muurverf is gemaakt voor een zuigende ondergrond die het bindmiddel deels opneemt, en op glad metaal blijft er een laag op die je met een natte doek zo weer kunt oppakken. Hij is bovendien niet slijtvast en niet waterbestendig genoeg voor een kozijn. Dezelfde reden speelt bij muurverf op houtwerk. Neem een lak met een hechtprimer eronder.
Hoe slijtvast is verf op een aluminium deurkruk of handgreep?
Op onderdelen die je constant vastpakt, slijt elke laklaag als eerste. Huidvet, ringen en sleutels doen daar meer schade dan het weer buiten. Als je het toch wilt, gebruik dan een taaie tweecomponentenlak en laat hem volledig doorharden voordat het onderdeel in gebruik gaat. Bij een leuning speelt precies hetzelfde, en de aanpak die daar werkt lees je bij het lakken van een trapleuning.
Waarom laat verf op aluminium aan de kust sneller los?
Zout houdt vocht vast en werkt als geleider, waardoor corrosie sneller op gang komt zodra er een beschadiging in de laag zit. Bij aluminium ontstaat dan draadvormige corrosie: dunne kronkelende sporen die vanaf de kras onder de verf door lopen en de laag omhoog duwen. Werk beschadigingen daarom meteen bij, tot op vast metaal, en spoel de kozijnen in de zomer een paar keer af met schoon water.
Moet een aluminium kozijn eerst gedemonteerd worden om het te schilderen?
Voor schilderwerk niet. Je kunt een gemonteerd kozijn prima voorbehandelen en lakken, mits je de rubbers, het glas en het beslag netjes afplakt. Demonteren is alleen aan de orde als het profiel opnieuw gepoedercoat of geanodiseerd moet worden, want dat gebeurt in een oven of in een bad bij een gespecialiseerd bedrijf. Dan gaat het glas eruit en moet er ook opnieuw beglaasd worden.
Wanneer je beter een vakman belt
Aluminium schilderen kun je zelf, mits je de tijd voor het voorwerk neemt. Er zijn drie grenzen waar het verstandiger is om iemand met materieel of een werkplaats in te schakelen.
De eerste is hoogte. Kozijnen op de verdieping schilder je niet vanaf een ladder: je hebt beide handen nodig, het werk duurt lang en je reikt vanzelf opzij. Daar hoort een rolsteiger of een hoogwerker onder te staan. Heb je die niet, dan is een schilder met eigen steigerwerk goedkoper dan de gevolgen van een val.
De tweede is een kozijn dat je terug wilt in fabrieksstaat. Poedercoating aanbrengen kan alleen in een moffeloven bij een coatingbedrijf, en anodiseren gebeurt in een galvanisch bad. Beide vragen dat het profiel gedemonteerd, ontglaasd en gestraald wordt. Een goed geschilderd kozijn gaat jaren mee, maar het is niet hetzelfde als een nieuwe fabriekscoating.
De derde is oude coating die je droog wilt schuren. Bij aluminium kozijnen uit de jaren zestig en zeventig kan de voorbehandeling chromaathoudend zijn geweest. Dat stof wil je niet in huis hebben, dus schuur zulke lagen nat of laat het werk doen door een bedrijf met afzuiging. Ga je verder met het houtwerk of de wanden eromheen, dan vind je die klussen onder schilderen en behangen.