Waterslagdemper voor de wasmachine kiezen en plaatsen

Waarom de leiding klapt als je wasmachine water pakt

Een wasmachine neemt water op via een elektrisch bediend magneetventiel. Zodra de besturing genoeg water heeft gemeten, valt dat ventiel dicht, en dat gaat in enkele milliseconden. Veel sneller dan jij een kraan ooit dichtdraait.

Het water dat op dat moment met een paar meter per seconde door de leiding stroomt, loopt tegen een dichte klep aan en komt schoksgewijs tot stilstand. De bewegingsenergie van die waterkolom moet ergens heen en wordt omgezet in druk. Die drukgolf loopt vanaf het ventiel terug door de leiding, kaatst tegen de aftakkingen en dooft pas na een aantal keer heen en weer. De tik die je hoort is de leiding die op die golf reageert, meestal op de plek waar hij het slechtst vastzit. Hoe je de machine verder aansluit en onderhoudt staat in ons overzicht over de wasmachine aansluiten, onderhouden en repareren.

De hoogte van de drukpiek hangt vooral af van de stroomsnelheid en van de stijfheid van de leiding. Koper en staal geven de golf bijna onverzwakt door. Kunststof buis zet onder druk iets uit, waardoor de golf trager loopt en de piek lager blijft. Daarom klapt dezelfde machine in het ene huis oorverdovend en in het andere nauwelijks hoorbaar.

Leidingmateriaal	Gedrag onder druk	Drukpiek per meter per seconde stroomsnelheid	Wat je in huis hoort
Koper 15 mm	Stijf, vervormt vrijwel niet	In de orde van 10 tot 13 bar	Korte harde tik die door de hele woning meeloopt
Verzinkt staal, oudere installatie	Zeer stijf en zwaar	In de orde van 10 tot 14 bar	Doffe dreun met naklinken in de muur
Dunwandig roestvast staal met persfittingen	Stijf	In de orde van 10 tot 13 bar	Scherpe tik langs het hele tracé
Meerlagenbuis met aluminium kern	Zet meetbaar uit onder druk	In de orde van 4 tot 6 bar	Zachtere plof, vaak alleen in de wasruimte
Kunststof buis zonder aluminium	Zet van alle soorten het meest uit	In de orde van 3 tot 5 bar	Nauwelijks hoorbaar, hooguit een bons
Flexibele toevoerslang naar de machine	Rekt licht op	Neemt een klein deel van de piek weg	Verandert niets aan de klap in de vaste leiding

Lees de uitleg uit de afbeelding

Stromend water moet plots stoppen. Dat kan als een klap of trilling in de leiding hoorbaar worden.

Bij de tekening: Boven: water stroomt naar het ventiel. Onder: na snelle sluiting kan een drukgolf terug door de leiding gaan.

Tijdens vullen stroomt water naar de machine

De waterleiding en bevestigingen dragen de stroming. De hoeveelheid stromend water en de installatieopbouw beïnvloeden het gedrag.

Het inlaatventiel sluit snel

De plotselinge verandering kan een drukgolf in de leiding geven. Het geluid kan via beugels of constructiedelen verder worden doorgegeven.

Laat de oorzaak en passende demping beoordelen

Een geschikte waterslagdemper kan een gerichte oplossing zijn. Controleer ook leidingbevestiging, druk en de plek van de demper; niet ieder tikgeluid is waterslag.

Een demper is geen vervanging van een ondeugdelijke leiding of een verkeerde waterdruk. Kies een product dat bij drinkwater en de toepassing past.

Bekijk de afbeelding op volledige grootte

Is het waterslag of hoor je iets anders

Voordat je een demper koopt, wil je zeker weten dat je waterslag hoort. Het onderscheidende kenmerk is het moment: waterslag valt precies samen met het dichtgaan van het vulventiel, dus op het einde van het waterinnemen, niet ertijdens. Het is één tik, en daarna is het stil.

Hoor je een geluid dat blijft doorgaan zolang de machine water pakt, dan zit het probleem in de doorstroming en niet in het stoppen ervan. Een ratelend of brommend geluid komt vaak van een kraan die halfopen staat of van een zeefje dat dichtslibt. Blijft het na de tik nog seconden nadreunen, dan is de waterslag de aanleiding maar ligt de echte oorzaak in een leiding die los in de wand of tegen een balk ligt.

Water op de vloer hoort niet bij dit verhaal. Een klappende leiding is hinderlijk maar lekt niet vanzelf. Zie je vocht, kijk dan eerst bij een wasmachine die water lekt waar het vandaan komt, want dat is een ander spoor.

Wat je hoort	Wanneer het gebeurt	Wat er aan de hand is	Wat er helpt
Eén korte harde tik	Op het moment dat de machine stopt met water innemen	Waterslag door het snel sluitende magneetventiel	Demper vlak bij de kraan, of de kraan een slag terugdraaien
Tik met nabonken van een paar seconden	Zelfde moment, maar het dreunt door	Waterslag plus een leiding die nergens vastzit	Eerst beugelen met rubber inlage, daarna pas een demper
Ratelen of brommen	Zolang de machine water inneemt	Trillend ventiel of een te hoge snelheid door een halfopen kraan	Kraan volledig openen en het zeefje in de aansluiting reinigen
Fluiten of sissen	Tijdens het vullen, machine vult traag	Vernauwing in het zeefje van de kraan of van de slang	Zeefje uitnemen en schoonspoelen
Klap bij het opendraaien van de kraan	Nadat de kraan dicht heeft gestaan	Lucht in de leiding die plotseling wordt samengedrukt	Kraan langzaam openen en de leiding laten doorstromen
Bonken en lopen van de machine	Alleen tijdens het centrifugeren	Onbalans, een niet gestelde machine of vergeten transportbouten	Machine waterpas stellen, transportbeveiliging controleren
Klokken en gorgelen	Bij het afpompen	De afvoer trekt lucht doordat de sifon leeggezogen wordt	Beluchting en de hoogte van de afvoerbocht nakijken

Wat een waterslagdemper precies opvangt

Water is nauwelijks samendrukbaar en gas juist heel goed. Daarop berust elke demper: je hangt een klein volume gas aan de leiding, zodat de aanstormende waterkolom iets heeft om in te duwen in plaats van tegen een harde wand te knallen. Het gas wordt samengeperst, veert terug en zet de golf om in een zachte deining.

Het verschil tussen een demper die jaren werkt en een die na een maand niets meer doet, zit in de scheiding tussen gas en water. Bij een open luchtkamer staat de lucht rechtstreeks op het water. Lucht lost langzaam op in water, dus die kolom wordt korter en op een gegeven moment is de kamer volgelopen en de demping weg. Bij een gesloten demper zit de gasvulling achter een rubbermembraan of een zuiger met o-ringen, en dan blijft de werking behouden.

Een demper haalt de klap er niet altijd volledig uit, en dat is geen defect. Hij verlaagt de piek en verkort de nagalm. Ligt de leiding daarnaast los, dan blijft er geluid over, want dan reageert de leiding ook op de zachtere golf.

Zelf een waterslagdemper maken van een stuk leiding

De klassieke zelfbouwvariant is een dood stuk buis van twintig tot dertig centimeter dat je verticaal op de leiding zet, met de bovenkant dicht. De luchtkolom die daarin achterblijft vangt de golf op, en in de eerste weken werkt dat verrassend goed. Daarna lost die lucht op in het water en houdt het op.

Wil je toch zelf bouwen, maak de kamer dan opnieuw vulbaar: een afsluiter onderaan waarmee je de kamer kunt leegdraaien en zo weer met lucht kunt vullen. Voor de meeste mensen is een gesloten membraandemper met wartel de nuchtere keuze, want die kost weinig en vraagt geen onderhoud.

Welke waterslagdemper voor een wasmachine de beste keuze is

De vraag naar de beste waterslagdemper voor een wasmachine heeft een vrij eenduidig antwoord: een gesloten uitvoering met membraan, in een messing huis, met aan de ene kant 3/4 buitendraad en aan de andere kant een 3/4 wartel. Die draai je zonder gereedschap of aanpassing tussen de wasmachinekraan en de toevoerslang, en de gasvulling zit opgesloten zodat hij niet wegloopt.

Let bij het kopen op drie dingen. Kies messing boven kunststof, omdat het onderdeel permanent onder leidingdruk staat en niet in de bocht mag verbuigen als iemand de machine terugduwt. Kijk of het product bedoeld is voor drinkwater, in Nederland herkenbaar aan het Kiwa-watermerk. Kijk ten derde naar de inbouwlengte, want een demper maakt het geheel al gauw vijf tot acht centimeter langer en dat moet passen tussen kraan en muur.

Kleine dempers voor één apparaat hebben geen vulventiel. Je kunt de voorspanning dus niet meten of bijvullen: werkt hij niet meer, dan vervang je hem. Bij meerdere snel sluitende ventielen op één punt schiet zo'n klein volume soms tekort en kom je verder met een groter membraanvat op de leiding.

Uitvoering	Hoe hij werkt	Hoe lang hij zijn werking houdt	Waarvoor hij past
Membraandemper met 3/4 wartel	Gasvulling achter een rubbermembraan in een messing huis	Jaren, de vulling zit gesloten	De standaardkeuze tussen wasmachinekraan en toevoerslang
Zuigerdemper met o-ringen	Zuiger die op een gasveer meebeweegt in een cilinder	Jaren, o-ringen kunnen op termijn verharden	Krappe opstellingen, want deze bouwen vaak korter
Open luchtkamer of een dood stuk buis	Luchtkolom die direct op het water staat	Weken tot maanden, de lucht lost op in het water	Alleen zinvol als je hem kunt leegdraaien en opnieuw vullen
Wasmachinekraan met ingebouwde demper	Dempingskamer in het kraanhuis zelf	Jaren	Als de kraan toch aan vervanging toe is
Klein membraanvat op de leiding	Groter gasvolume achter een membraan, vaak met vulventiel	Jaren, de voordruk is soms controleerbaar	Meerdere apparaten op één leiding of een hardnekkige klap
Drukreduceer, strikt genomen geen demper	Verlaagt de rustdruk in de hele installatie	Blijvend, wel periodiek controleren	Als de hoge waterdruk zelf het onderliggende probleem is

Aansluitmaten, draad en afdichting op een rij

Bijna alle wasmachineaansluitingen in Nederland draaien om 3/4 inch slangdraad. Dat is een cilindrische draad die niet op de draad afdicht maar op een vlakke rubberring in de wartelmoer. Dat onderscheid bepaalt of teflontape zin heeft of juist tegenwerkt.

Op een vlakke ring hoort geen tape. De tape gaat tussen de kraanuitloop en de ring zitten, houdt de ring van zijn zitting en veroorzaakt precies de lekkage die je wilde voorkomen. Tape en hennep zijn er voor kegelvormige of conische draad, waar het afdichten in de draadgangen zelf gebeurt.

Draai een wartel handvast aan en geef er hooguit een kwartslag met de tang bij. Een wartel die je met kracht aantrekt, knijpt de rubberring plat en dan verliest die zijn veerkracht. Sluit je meer dan één apparaat op hetzelfde punt aan, kijk dan bij een y-stuk op het wasmachinepunt welke maten en afdichtingen daarbij horen.

Aansluitpunt	Maat en draadsoort	Hoe je afdicht	Wat er meestal misgaat
Wasmachinekraan, uitloop	3/4 inch buitendraad, cilindrische slangdraad	Vlakke rubberring in de wartel van de slang of de demper	Teflontape om de uitloop draaien, waardoor de ring scheef komt te liggen
Wartel van de toevoerslang	3/4 inch wartelmoer met ingelegde ring	Handvast plus hooguit een kwartslag	Met de tang aantrekken, de ring plat knijpen en daarna zien druppelen
Doorvoerdemper tussen kraan en slang	3/4 buitendraad aan de ene zijde, 3/4 wartel aan de andere	Vlakke ring aan de wartelzijde, verse ring in beide verbindingen	De oude ring laten zitten en er een tweede bovenop leggen
Aftakking op koperen leiding	Knel- of persfitting 15 mm	Knelring, zonder tape of pasta	Een al eens aangetrokken knelring hergebruiken op een andere fitting
Overgang naar een conische draad	1/2 of 3/4 inch buitendraad, conisch	Teflontape of hennep, aangebracht in de draairichting	Te weinig tape, waardoor het pas onder volle druk gaat lekken
Machinezijde van de toevoerslang	3/4 inch wartel, vaak met een haakse bocht	De ring die er van fabriekswege in zit	De slang in een scherpe knik tegen de muur duwen

Waar en hoe je de waterslagdemper plaatst

Een waterslagdemper plaatsen heeft alleen zin dicht bij de veroorzaker. De drukgolf ontstaat aan het ventiel, en hoe verder de demper daarvandaan zit, hoe meer leiding er tussen zit die de volle piek nog steeds te verwerken krijgt. Houd een halve meter aan als richtlijn. Een demper bij de watermeter of in de meterkast klinkt logisch maar doet voor de wasmachine weinig.

De praktische plek is dus tussen de wasmachinekraan en de toevoerslang. Heeft je machine een aquastopslang met een blok aan de kraanzijde, dan draai je de demper daar nog vóór, dus rechtstreeks op de kraan, want dat blok is zelf een snel sluitende afsluiter. Zit er een y-stuk op de kraan omdat er ook een droger of vaatwasser hangt, zet de demper dan vóór het y-stuk zodat hij beide takken bedient.

De stand waarin je een gesloten demper monteert maakt niet uit, omdat gas en water door het membraan gescheiden blijven. Een open luchtkamer moet wel verticaal staan met de dichte kant omhoog, anders loopt hij meteen vol. Meet daarna de ruimte achter de machine op, want de demper maakt het pakket langer. Staat er een droger op de machine, kijk dan ook naar de opbouw bij een droger boven op de wasmachine, want daar is de ruimte achter de kast vaak al krap.

Wat je nakijkt voordat je een demper koopt

Meet eerst de waterdruk. Een manometer met 3/4 wartel draai je op de wasmachinekraan, je opent de kraan en leest af terwijl er nergens water loopt. In een gemiddelde woning zie je 2 tot 4 bar. Kom je boven de 6 bar, dan is de druk zelf de hoofdoorzaak en levert een drukreduceer op de hoofdleiding meer op dan een demper bij de machine.

Kijk daarna naar de kraan. Een kraan die maar half openstaat lijkt de klap te temmen, en dat klopt ook: minder snelheid geeft een lagere piek. Alleen duurt het vullen daardoor langer, en machines die de vultijd bewaken kunnen daarop een foutcode geven. Wat je machine met die code bedoelt kun je opzoeken in onze storingzoeker met foutcodes per merk.

Loop als laatste de leiding na. Koper van 15 mm beugelen wij ongeveer om de meter tot anderhalve meter, kunststof buis aanzienlijk dichter omdat die veel slapper is; de fabrikant geeft daar een tabel voor. Ligt de buis kaal tegen een balk of door een gat in een regel, leg er dan viltband of een rubberen inlage tussen. Diezelfde snel sluitende ventielen zitten trouwens ook in vaatwassers en kokendwaterkranen, en de aanpak is daar gelijk; die vind je bij de overige apparaten in huis.

Wanneer een demper de klap niet wegneemt

Blijft het klappen na montage, dan is er meestal een van vijf dingen aan de hand. De demper zit te ver van het ventiel. De demper is een open luchtkamer die inmiddels is volgelopen. De rustdruk is te hoog en het gasvolume is daarvoor te klein. Er hangen meerdere apparaten aan hetzelfde punt. Of het geluid komt helemaal niet van de drukpiek maar van een leiding die vrij kan bewegen.

Dat laatste herken je aan het karakter van het geluid. Een drukpiek is één droge tik. Een leiding die tegen de constructie slaat, dreunt na en klinkt hol, en je hoort hem vaak een paar meter verderop harder dan bij de machine. Beugelen lost dat op, een demper niet.

Er is nog een spoor dat mensen over het hoofd zien. Als de klap gepaard gaat met kortstondig druppelen bij een koppeling, dan beweegt die verbinding mee met elke schok en komt hij langzaam los. Zet in dat geval een lekbak onder de wasmachine tot je de verbinding hebt nagelopen, want de schade van een losgetrilde koppeling is een veelvoud van de moeite om hem opnieuw af te dichten.

Zo draai je de demper tussen de kraan en de slang

Deze volgorde geldt voor de gewone situatie met een wasmachinekraan met 3/4 buitendraad.

1. Machine spanningsloos maken en de kraan sluiten

   Trek de stekker eruit of schakel de trekschakelaar boven de wasmachine uit, en draai daarna de kraan dicht. Zo kan de machine tijdens het werk niet ineens water gaan innemen terwijl de slang los is.

2. De slang losdraaien en het water opvangen

   Zet een emmer onder de kraan en draai de wartel van de toevoerslang los. In de slang staat nog water, en bij een aquastopslang loopt dat er niet meteen uit. Houd het uiteinde omhoog tot je het in de emmer hebt.

3. De uitloop en het zeefje controleren

   Kijk in de kraanuitloop en in de wartel van de slang. Zit er een zeefje in, spoel het dan schoon, want een dichtgeslibd zeefje geeft een fluitend geluid dat je makkelijk voor waterslag aanziet. Haal oude rubberresten van de zitting af.

4. De demper op de kraan draaien

   Controleer of er een verse vlakke ring in de wartel van de demper zit en draai hem handvast op de kraan. Geef er met de tang hooguit een kwartslag bij. Gebruik hier geen teflontape: deze draad dicht af op de ring en niet in de draadgangen.

5. De toevoerslang op de demper zetten

   Draai de slang met een nieuwe ring op de uitgang van de demper, weer handvast plus een kwartslag. Let erop dat de slang daarna niet in een scherpe knik naar de machine loopt, want een knik geeft ruis en op termijn een zwakke plek.

6. Langzaam op druk brengen en aftasten

   Open de kraan rustig, niet met een ruk. Voel met een droge vinger rond beide verbindingen en droog ze af, zodat je een minuut later ziet of er nieuw vocht bij komt. Een verbinding die na twee minuten nog droog is, is goed.

7. Proefdraaien en de leiding aftasten

   Zet een kort programma aan en luister op het moment dat het waterinnemen stopt. Houd tegelijk je hand tegen de leiding vlak bij de kraan. Voel je daar nog een duidelijke schok, dan zit de demper te ver van het ventiel of is het volume te klein voor jouw waterdruk.

8. De machine terugschuiven en de beugels nalopen

   Schuif de machine terug zonder tegen de demper te duwen, want dat is het moment waarop een messing huis verbuigt. Loop daarna de zichtbare leiding na en zet losse stukken vast met een beugel met rubber inlage.

Storingzoeker

Kies het merk, vul de code in en zie wat er aan de hand is, wat je zelf kunt doen en wanneer je moet bellen. Bekijk alle gegevens

Zoeken Merk Alle Intergas Nefit Remeha Vaillant AWB Bosch vaatwasser Siemens vaatwasser AEG vaatwasser Miele vaatwasser Bosch wasmachine AEG wasmachine Quooker

Merk	Code	Wat er aan de hand is	Wat je zelf kunt doen	Bellen of niet
Intergas	1	De ketel wordt te warm, de aanvoertemperatuur loopt te hoog op	Controleer de waterdruk en ontlucht de radiatoren. Te weinig water of lucht in de installatie is de gewone oorzaak.	Blijft hij terugkomen: monteur
Intergas	2	Storing in de aanvoer- of retoursensor	Reset de ketel een keer. Herhaalt de code zich, dan is de sensor of de bedrading het probleem.	Monteur
Intergas	3	De maximaalthermostaat heeft ingegrepen	Controleer druk en doorstroming, ontlucht de installatie.	Blijft het: monteur
Intergas	4	Geen vlamsignaal, de ketel krijgt het vuur niet aan	Kijk of de gaskraan open staat en of andere gastoestellen het doen. Reset daarna een keer.	Doet gas het wel: monteur
Intergas	5	Slecht of wegvallend vlamsignaal	Reset een keer. Vaak vervuilde ionisatiepen of ontsteking.	Monteur
Intergas	6	Fout in de vlamdetectie	Reset een keer.	Monteur
Intergas	7	Probleem met de rookgasafvoer of de uitlaatgassensor	Kijk of de afvoer buiten vrij is en niet verstopt zit door een vogelnest of blad.	Monteur, dit raakt de veiligheid
Intergas	8	Het ventilatortoerental klopt niet	Reset een keer.	Monteur
Intergas	10 tot en met 14	Sensorfout of storing in de installatie, bijvoorbeeld een defecte stromingsschakelaar, draadbreuk of lucht in de installatie	Controleer de waterdruk en ontlucht grondig, van laag naar hoog.	Blijft het: monteur
Nefit	A01	Geen vlam of vlam valt weg	Controleer of de gaskraan open staat en of de druk goed is, reset daarna een keer.	Herhaalt zich: monteur
Nefit	C6	De ventilator draait niet op het juiste toerental	Reset een keer.	Monteur
Nefit	D1	Te weinig waterdruk in de installatie	Bijvullen tot de juiste druk voor jouw bouwhoogte, daarna ontluchten.	Zelf te doen
Nefit	EA	Vlam wordt niet waargenomen	Reset een keer. Kijk of andere gastoestellen werken.	Herhaalt zich: monteur
Nefit	F0 of F7	Interne storing in de besturing	Reset een keer, haal eventueel kort de stroom eraf.	Monteur
Remeha	Reset knop	Vergrendelde storing	Houd de resetknop ingedrukt tot het display reageert. Noteer eerst de code voordat je reset.	Afhankelijk van de code
Remeha	E00	Aanvoersensor defect of niet aangesloten	Reset een keer.	Monteur
Remeha	E01	Te weinig waterdruk of geen doorstroming	Bijvullen en ontluchten.	Zelf te doen
Remeha	E04	Geen vlam bij het opstarten	Gaskraan controleren, een keer resetten.	Herhaalt zich: monteur
Vaillant	F.22	Te weinig water in de ketel, droogkookbeveiliging	Bijvullen tot de juiste druk en ontluchten.	Zelf te doen
Vaillant	F.28	Ontsteking mislukt bij het opstarten	Gastoevoer controleren, een keer resetten.	Herhaalt zich: monteur
Vaillant	F.75	Drukverschil niet herkend, vaak de pomp of het expansievat	Controleer of de druk sterk schommelt bij het opstarten.	Monteur, meestal het expansievat
AWB	Vlamstoring	Geen ontsteking	Gaskraan open, druk controleren, een keer resetten.	Herhaalt zich: monteur
Bosch vaatwasser	E15	Water in de lekbak onderin, de vlotterbeveiliging staat aan	Kantel het apparaat voorzichtig naar achteren zodat het water uit de bak loopt, zet hem terug en start opnieuw. Zoek daarna waar het water vandaan kwam.	Blijft het terugkomen: monteur
Bosch vaatwasser	E24 of E25	Water loopt niet weg, afvoer verstopt	Maak het zeef en de pompfilter schoon, controleer de afvoerslang op een knik en de sifonaansluiting op een dop die er nog in zit.	Zelf te doen
Bosch vaatwasser	E22	Filters verstopt	Zeven eruit en schoonmaken.	Zelf te doen
Bosch vaatwasser	E09	Verwarmingselement defect, water wordt niet warm	Niets zelf te doen.	Monteur
Siemens vaatwasser	E15	Water in de lekbak, vlotterbeveiliging actief	Zelfde aanpak als bij Bosch: voorzichtig kantelen, water eruit, terugzetten en opnieuw starten.	Blijft het: monteur
Siemens vaatwasser	E24	Afvoer geblokkeerd	Zeven en pompfilter schoonmaken, afvoerslang op knik controleren.	Zelf te doen
Siemens vaatwasser	Resetten	Programma vastgelopen	Houd de startknop ongeveer drie tot vijf seconden ingedrukt tot het programma terugspringt, of haal de stekker er een minuut uit.	Zelf te doen
AEG vaatwasser	i20 of 20	Afvoerprobleem, water loopt niet weg	Filters en pomp schoonmaken, afvoer controleren.	Zelf te doen
AEG vaatwasser	i30 of 30	Water in de bodembak, lekkage gedetecteerd	Kantelen om het water eruit te laten en de oorzaak zoeken.	Blijft het: monteur
AEG vaatwasser	Resetten	Programma vastgelopen	Houd de programmaknop en de startknop samen enkele seconden ingedrukt.	Zelf te doen
Miele vaatwasser	F11	Water loopt niet weg	Filters en afvoerpomp schoonmaken.	Zelf te doen
Miele vaatwasser	F70	Vlotter of niveaubeveiliging	Controleer op lekkage onderin.	Monteur
Bosch wasmachine	E18 of F18	Water loopt niet weg	Pluizenzeef vooronder schoonmaken en de afvoerslang controleren.	Zelf te doen
Bosch wasmachine	F21	Motorstoring, trommel draait niet	Niets zelf te doen.	Monteur
Bosch wasmachine	E23	Water in de lekbak	Machine kantelen om het water eruit te laten, daarna de lekkage zoeken.	Blijft het: monteur
AEG wasmachine	E20	Afvoerprobleem	Pluizenfilter schoonmaken, afvoerslang op knik controleren.	Zelf te doen
AEG wasmachine	E40	Deur niet goed dicht	Deur opnieuw sluiten, controleer of er was tussen zit.	Zelf te doen
Quooker	Knippert 1 keer	Reservoir warmt op of komt uit een stroomonderbreking	Wacht ongeveer tien minuten tot hij op temperatuur is.	Zelf te doen
Quooker	Knippert 2 keer	Reservoir bereikt de temperatuur niet	Haal de stekker er een minuut uit en zet hem terug. Blijft het knipperen, dan is er meestal een onderdeel defect.	Blijft het: monteur
Quooker	Knippert 3 keer	Storing in de temperatuursensor	Een keer stroomloos maken.	Monteur
Quooker	Geen kokend water, wel gewoon water	Reservoir uit of niet op temperatuur	Controleer of de stekker in het stopcontact zit en of de groep niet is uitgevallen.	Zelf te doen

Voordat je de machine terugschuift

• De demper zit binnen ongeveer een halve meter van het vulventiel van de machine
• Beide verbindingen zijn handvast plus een kwartslag aangedraaid, niet met kracht
• In elke wartel zit een verse vlakke rubberring en nergens twee ringen op elkaar
• Er zit geen teflontape op de cilindrische slangdraad van de kraan
• De toevoerslang loopt in een ruime bocht en nergens in een knik
• De gemeten waterdruk op de kraan ligt onder de 6 bar
• De zichtbare leiding zit om de meter vast met beugels met rubber inlage
• Beide koppelingen zijn na een proefprogramma nog droog

Veelgemaakte fouten

De demper bij de meterkast in plaats van bij de machine

Wat hier misgaat: de drukgolf ontstaat aan het vulventiel van de machine en loopt van daaruit weg. Een demper aan het begin van de installatie vangt de golf pas op nadat hij het hele tracé heeft doorlopen, en juist dat tracé maakt het geluid. Hoe dichter bij het ventiel, hoe meer effect.

Teflontape op de slangdraad van de kraan

De 3/4 slangdraad is cilindrisch en dicht af op een vlakke rubberring. Tape in de draadgangen doet daar niets aan de dichtheid, maar houdt de wartel wel een fractie van zijn eindstand af, waardoor de ring niet meer vol op zijn zitting drukt. Het lekt dan pas na een dag, wat de oorzaak lastig te herleiden maakt.

De wartel met kracht aantrekken

Rubber dat je plat knijpt, komt niet meer terug. Een overspannen wartel drukt de ring uit zijn groef of vervormt hem zo dat er een kanaaltje ontstaat. Handvast plus een kwartslag is precies genoeg om de ring in te laten veren zonder hem te verwoesten.

Een open luchtkamer maken en er niets meer aan doen

Een dood stuk buis dempt in de eerste weken prima. Daarna lost de opgesloten lucht op in het water onder druk en loopt de kamer vol, waarna de demping volledig verdwijnt. Zonder een manier om die kamer opnieuw te legen, is het een oplossing met een houdbaarheidsdatum.

Beugelen overslaan omdat er nu een demper hangt

Een demper verlaagt de drukpiek, hij zet de leiding niet vast. Een buis die vrij kan bewegen slaat ook op een gedempte golf tegen de balk waar hij langs loopt. De volgorde die werkt is eerst vastzetten, dan pas dempen.

De kraan half dichtdraaien als vaste oplossing

Een lagere stroomsnelheid geeft inderdaad een lagere drukpiek, dus het lijkt te werken. De vultijd loopt er alleen door op, en machines die de vultijd bewaken kunnen daardoor afslaan met een foutmelding over de watertoevoer. Als tijdelijke maatregel prima, als eindsituatie niet.

De machine tegen de demper aan terugduwen

Een demper met wartel bouwt vijf tot acht centimeter en steekt dus verder de ruimte in dan de kale kraan. Wordt de machine daar met kracht tegenaan geschoven, dan staat er een blijvende buigkracht op het messing huis en op de kraan. Meet de vrije ruimte voordat je koopt.

Veelgestelde vragen

Wanneer je beter een vakman belt

De demper zelf tussen kraan en slang draaien is werk van een kwartier waar je geen installateur voor nodig hebt. Er zijn drie situaties waarin dat anders ligt.

De eerste is een drukreduceer op de hoofdleiding. Dat is een ingreep in de drinkwaterinstallatie direct achter de watermeter, en die hoort bij een erkend installateur die het toestel ook goed instelt en aftekent. Bij een appartement met een gemeenschappelijke stijgleiding geldt dat des te sterker, want je verandert dan iets wat ook je buren raakt.

De tweede is een demper die in de wand of in de vloer moet, omdat er bij de kraan geen ruimte is. Dan moet er leidingwerk open, gesoldeerd of geperst worden en moet het geheel weer afgeperst worden voordat de wand dichtgaat.

De derde is een klap die samengaat met vocht in een wand of onder een vloer. Dan is de drukpiek niet meer het hoofdprobleem, maar de verbinding die eronder heeft geleden. Laat dat opsporen voordat je verder zoekt naar geluidsdemping.