Riolering vervangen in de kruipruimte of onder de vloer
Riolering vervangen is zelden spoedwerk en bijna altijd een verbouwbeslissing: je doet het op het moment dat de vloer er toch uit gaat of dat je vrij in de kruipruimte kunt werken. Ligt er gresbuis, dan vervang je liever de hele grondleiding in één keer dan één kapot stuk, want elke overgang tussen oud en nieuw is een extra kans op lekkage. Voor tien tot vijftien meter grondleiding met een paar aansluitingen reken je op 250 tot 600 euro aan materiaal als je het zelf doet. Laat je het uitvoeren, dan zit je voor datzelfde werk al snel op 1200 tot 2000 euro.
Dit heb je nodig
Gereedschap
- Handzaag of accu-reciprozaag met een blad voor kunststof
- Fijne vijl of schaafmesje om de spie-einden af te schuinen
- Pionierschep en een emmer voor het graafwerk in de kruipruimte
- Slangwaterpas of laserlijn plus een rolmaat voor het afschot
- Accuboormachine met steenboor voor de ankers in de vloer
- Koevoet en klauwhamer om gresbuis uit metselwerk te breken
- Grondzeil of dekzeil om de werkplek schoon te houden
- Halfgelaatsmasker met A2-filter, handschoenen, knielappen en een goede hoofdlamp
Materiaal
- Pvc buis 110 mm en waar nodig 125 mm, in lengtes die door je kruipluik passen
- Bochten van 45 graden, T-stukken van 45 graden en verloopstukken 110 naar 50
- Overschuifmoffen en reparatiemoffen voor de laatste sluitstukken
- Ontstoppingsstuk en eventueel een terugslagklep bij de gevel
- Pvc-lijm, reiniger of ontvetter en schoon poetspapier
- Glijmiddel of zuurvrije vaseline voor de manchetverbindingen
- Beugels met rubber inlage en aluminium montagestrip of draadeind met inslagankers
- Schoon zand of grind om de leiding in de grond op te vlijen
Wanneer riolering vervangen echt nodig is
Een rioolbuis onder de vloer gaat lang mee. Pvc dat op afschot ligt en netjes gebeugeld is, ligt er over veertig jaar nog net zo bij. Gresbuis en gietijzer zijn een ander verhaal: die scheuren, zakken uit elkaar en laten wortels binnen. Hoe het hele systeem onder je huis in elkaar zit, van standleiding tot ontluchting, staat in ons overzicht over afvoer en riolering in huis.
De aanleiding om te vervangen is meestal iets wat je thuis merkt: hetzelfde punt dat steeds verstopt raakt, water in de kruipruimte, of een geur die niet weggaat.
Die geur is de lastigste van het rijtje. Een gat in de bovenkant van een buis lekt geen water, maar wel lucht. Een inspectiebedrijf meldt dan terecht dat het riool niet lekt, terwijl er in huis wel degelijk rioollucht blijft hangen. Vraag daarom altijd de beelden op en kijk zelf mee, in plaats van genoegen te nemen met een oordeel van één zin.
Is de leiding ingestort in een betonvloer en heb je nooit verstopping gehad, dan is er geen reden om iets te doen. Een ingestorte pvc-leiding ligt spanningsvrij, droog en onbereikbaar voor wortels. Ga je vloerverwarming leggen, dan is een camera-inspectie vooraf wel verstandig, want daarna is de leiding pas echt onbereikbaar.
| Wat je merkt | Wat er meestal aan de hand is | Repareren of vervangen |
|---|---|---|
| Verstopping steeds op dezelfde plek | Zakking in de leiding, wortelingroei of een verschoven mofverbinding | Eerst camera erin, daarna gericht dat traject vervangen |
| Geur zonder zichtbaar lek | Gat of scheur in de bovenkant van de buis, of een drooggevallen stankafsluiter | Sluit eerst de stankafsluiters uit, daarna de leiding vervangen |
| Vochtig zand of plassen in de kruipruimte | Lekkage in de grondleiding of hemelwater dat de kruipruimte in loopt | Vervangen, en eerst uitzoeken waar het water vandaan komt |
| Verzakt straatwerk voor de gevel | De buitenleiding spoelt zand mee door een breuk of open verbinding | Buiten opgraven en dat stuk vernieuwen, vaak inclusief het ontstoppingsstuk |
| Water dat traag wegloopt uit één afvoer | Vervuiling of een te flauw afschot in die ene tak, niet in de hoofdleiding | Ontstoppen en het afschot nameten, vervangen is nog niet nodig |
| Gorgelen bij doorspoelen | Onvoldoende beluchting, niet per se een kapotte leiding | Beluchting oplossen, de leiding kan gewoon blijven liggen |
| Zichtbaar afgebroken buis in de kruipruimte | Ontbrekende beugels, verzakking van het zandbed of oude gresmoffen | Vervangen, en meteen het hele traject meenemen |
Vraag bij de gemeente de riooltekening van je woning op. Daar staat vaak op waar de verzamelleiding loopt, welke diameter erin zit en waar het huis op het gemeenteriool aansluit. Dat scheelt een halve dag zoeken in het zand.
Gres, gietijzer en pvc: wat er onder je vloer ligt
Het materiaal bepaalt hoe dringend het is. In woningen van voor ongeveer 1970 ligt onder de vloer bijna altijd gresbuis: gebakken klei, roodbruin tot donkerbruin, met dikke wanden en een kraag als mofverbinding. Die moffen zijn destijds gedicht met teer of touw en cement, en juist daar begint het na vijftig jaar te lekken. Hoe je zo'n leiding beoordeelt en waar de zwakke plekken zitten, lees je bij gresbuis in de kruipruimte.
Gietijzer kom je vooral tegen als standleiding en in vooroorlogse panden. Het roest van binnenuit dicht, waardoor de doorlaat kleiner wordt en er zich steeds sneller vet en papier vastzet. Van buiten ziet zo'n buis er nog jaren goed uit terwijl hij van binnen halfdicht zit.
Pvc herken je aan de grijze kleur en de gladde wand. Vanaf ongeveer 1970 werd het standaard voor grondleidingen. Zit er pvc met nette moffen en goede beugels, dan is vervangen zelden nodig. Vervangen doe je dan om iets anders: de keuken verplaatsen, de badkamer verhuizen of een aftakking bijmaken.
| Materiaal | Periode | Hoe je het herkent | Wat er meestal misgaat |
|---|---|---|---|
| Gresbuis | Tot ongeveer 1970 | Roodbruin gebakken klei, dikke wand, korte lengtes met een brede kraag | Scheurt bij zetting, moffen gaan lekken, wortels groeien de verbinding in |
| Gietijzer | Vooroorlogs tot jaren zestig | Zwaar, zwart, magnetisch, vaak als standleiding door de verdiepingen | Roest van binnenuit dicht, breekt bros af bij de vloerdoorvoer |
| Beton | Buitenleidingen, oudere aanleg | Grijze grove buis met grote diameter, meestal buiten de gevel | Aantasting door zwavelverbindingen, verzakking bij de aansluiting |
| Pvc grijs | Vanaf ongeveer 1970 | Glad, grijs, lange lengtes, mof met rubber of lijmmof | Zakt door bij ontbrekende beugels, verbinding schuift los bij zetting |
| Pp binnenriolering | Modern, binnenwerk | Meestal grijs of wit, altijd met rubbermanchet, niet te lijmen | Manchet die droog gemonteerd is en daardoor omkrult |
| Verzinkt staal | Oude afvoerpijpjes bij wastafel en gootsteen | Dunne pijp met wartels, zichtbaar in de kast onder de wastafel | Roest door bij de wartel, gaat druppelen op de bodem van het kastje |
Een kapot stuk vervangen of de hele leiding in één keer
Dit is de vraag die bijna iedereen zich stelt zodra er één gat gevonden is. Het voelt overdreven om twaalf meter buis te vernieuwen voor één scheur van tien centimeter, zeker als de rest er van buiten nog goed uitziet. Toch is dat meestal de goedkopere keuze op termijn.
De reden is simpel. Gresbuis van dezelfde leeftijd is overal even oud, en de scheur die je nu vindt is zelden de laatste. Elke overgang die je maakt tussen oud gres en nieuw pvc is een extra verbinding die kan gaan lekken. Twee reparaties later heb je vier van die overgangen en heb je alsnog drie keer onder de vloer gelegen.
Het moment weegt zwaarder dan de meters. Gaat de vloer er toch uit, komt er een nieuwe dekvloer met vloerverwarming, of wordt de keuken verplaatst? Dan doe je het nu. Ligt de vloer er straks dicht en zit je met een kruipluik van veertig bij zestig centimeter, dan is de volgende reparatie een stuk vervelender dan deze.
Een kapotte riolering onder een houten vloer is meer dan een lekkage. Vochtig zand onder een houten balklaag geeft binnen een paar jaar zwam en rot in de balkkoppen die in de buitenmuur zitten. Vind je een lekkende leiding, controleer dan meteen de balkkoppen voordat je de vloer weer dichtlegt.
Wat het kost om riolering te vervangen
De kosten van riolering vervangen lopen ver uiteen, en dat komt bijna nooit door het materiaal. Pvc is goedkoop. Wat het geld kost, is de bereikbaarheid: hoe lager de kruipruimte, hoe langer het duurt, en zonder kruipruimte komt er sloop- en herstelwerk bij dat vaak meer kost dan de riolering zelf.
Voor een grondleiding van elf meter met een stuk of zes aansluitingen zie je offertes van 1200 tot 2000 euro. Dat lijkt veel tegenover een dagloon voor twee man en twee- tot driehonderd euro materiaal, maar in dat bedrag zit ruimte voor tegenvallers die je vooraf niet ziet. Een standleiding die bij het loskoppelen afbreekt, een gresbuis die in de muurdoorvoer vastzit, of een uitgezakte tak die alsnog opnieuw moet. Een aannemer die dat niet meerekent, stuurt achteraf een meerwerknota of levert prutswerk.
Kom je een offerte tegen die ver onder de rest ligt, wees dan alert. Riolering die zonder beugels los in het zand komt te liggen of met haakse bochten wordt aangesloten, werkt de eerste maanden prima en geeft daarna verstopping na verstopping. Dat repareren kost meer dan het prijsverschil.
| Wat je laat doen | Zelf, aan materiaal | Uitbesteed | Waar het verschil vandaan komt |
|---|---|---|---|
| Camera-inspectie van de grondleiding | Niet zelf te doen | 150 tot 350 euro | Vraag om de beelden, niet alleen om een oordeel |
| Eén traject van 2 tot 3 meter vervangen in een goed bereikbare kruipruimte | 60 tot 150 euro | 400 tot 800 euro | Voorrijden en een halve dag werk wegen zwaarder dan de meters |
| Complete grondleiding 10 tot 15 meter met 5 tot 7 aansluitingen | 250 tot 600 euro | 1200 tot 2000 euro | Twee man, één tot twee dagen, plus ruimte voor tegenvallers |
| Gres riolering vervangen door pvc, inclusief muurdoorvoeren uitbreken | 300 tot 700 euro | 1500 tot 2800 euro | Het sloopwerk door binnen- en buitenmuur kost de meeste tijd |
| Riolering in een kruipruimte lager dan 50 cm | Zelfde materiaal, dubbele tijd | Toeslag van 30 tot 50 procent | Liggend werken en materiaal aanvoeren door een klein luik |
| Sleuf zagen in een betonvloer en weer dichtstorten | 150 tot 400 euro plus zaaghuur | 2000 tot 4000 euro | Zagen, afvoeren van puin, aanstorten en de vloer weer afwerken |
| Hele begane grondvloer eruit, nieuw riool, isolatie en nieuwe betonvloer | Niet realistisch als soloklus | 8000 tot 15000 euro | Sloop, afvoer, fundering vrijleggen, storten en uitharden |
| Buitenleiding opgraven en tot de erfgrens vernieuwen | 100 tot 300 euro | 800 tot 1600 euro | Graafwerk, straatwerk terugleggen en soms een keurige aansluitput |
Laat het werk op regie uitvoeren als je twijfelt aan een offerte, dus tegen een uurtarief met een schatting vooraf. Je betaalt dan wat het werk daadwerkelijk kost en de aannemer hoeft geen risico-opslag in te calculeren. Spreek wel af wie de kruipruimte droog en schoon oplevert, want dat is vaak de verborgen post.
Een losse afvoer vervangen zonder de leiding open te leggen
Niet elk probleem vraagt om een nieuwe grondleiding. Druppelt het onder de wastafel of gootsteen, dan zit het lek bijna altijd in het zichtbare deel: de sifon, de wartel of het rubber in de muurdoorvoer.
Kijk eerst goed naar het rubber voordat je iets koopt. Sommige muurbuizen hebben een inkeping waarin een dikker rubber hoort, en het standaardringetje uit de bouwmarkt vult die inkeping niet. Dan blijft het druppelen hoeveel je ook aandraait. Is het oude rubber alleen vies of verkalkt, maak het dan schoon en zet het terug met wat zuurvrije vaseline of kraanvet. Ingevet rubber glijdt op zijn plek in plaats van om te krullen, en dat lost verrassend vaak een lek op dat je met aandraaien niet dicht kreeg.
Helpt dat niet, dan ligt het meestal aan de lengte. Een wartel die te lang is of een buis die niet ver genoeg in de sifon steekt, laat het rubber schuin staan. Een nieuwe sifon met een inkortbare buis en een verdraaibare bocht is dan sneller dan blijven zoeken naar het juiste ringetje. Dat is hetzelfde soort werk als het vervangen van een kraan: veel opmeten, weinig kracht.
Ruikt het na zo'n reparatie nog steeds, kijk dan naar de stankafsluiter en het waterslot. Een sifon die leegloopt doordat een andere afvoer hem meezuigt, geeft precies dezelfde geur als een lekkende leiding onder de vloer, terwijl er niets kapot is.
Zet een emmer onder het werk en houd een oude handdoek klaar. In de standleiding staat geen water, maar in de sifon en de horizontale tak zit altijd meer dan je denkt, en dat komt eruit op het moment dat je de wartel loshaalt.
Riolering in de kruipruimte vervangen
Werken in een kruipruimte van vijftig centimeter is de zwaarste kant van deze klus, en het is precies de reden dat mensen halverwege alsnog bellen. Je ligt plat op je buik, je kunt niet knielen, je hebt één arm vrij en alles wat je vastpakt zit onder het zand. Een hulpstuk met zand in de mof kun je niet lijmen en ook niet fatsoenlijk in elkaar schuiven, dus schoonmaken doe je daar beneden voortdurend.
Wat het werk merkbaar draaglijker maakt is een grondzeil. Leg een baan dekzeil over het traject waar je werkt, en leg je hulpstukken, doeken en lijm daarop in plaats van in het zand. Je houdt jezelf schoon, je vindt je spullen terug en je moffen blijven bruikbaar.
Denk vooraf na over hoogte. Beugel je de nieuwe leiding hoog tegen de vloer, dan kun je er later onderdoor kruipen, maar dan moet je bij de gevel een verval maken naar de bestaande grondleiding. Leg je hem juist laag in het zand, dan kruip je er later overheen en heb je dat verval niet nodig. Bij een lage kruipruimte wint hoog beugelen bijna altijd, want anders kun je nooit meer bij de rest.
Reken op meerdere dagen en niet op een middag. Plan het werk zo dat je 's avonds alles dicht hebt, of zet een emmer onder de open tak.
Materiaal door een klein kruipluik krijgen
Een luik van veertig bij zestig centimeter laat geen buis van vier meter door. In een kruipruimte van vijftig centimeter hoog kun je stukken van ongeveer twee meter kwijt, en dan moet je op de plek zelf nog kunnen draaien. Zaag de lengtes daarom buiten al op maat en koppel beneden met een overschuifmof, of graaf bij het luik een kuil zodat je de buis schuin naar binnen kunt kantelen. Bij een lange leiding is er nog een derde weg: laat een kernboring in de gevel maken en schuif de buis van buitenaf door de sleuf in de tuin naar binnen.
Veilig werken onder de vloer
Lijmdampen blijven in een kruipruimte hangen, want er is nauwelijks luchtbeweging. Werk met een halfgelaatsmasker met A2-filter en niet met een stofkapje, dat doet hier niets. Zorg dat er iemand in huis is die weet dat je onder de vloer ligt. Ruik je gas of voel je je duizelig, dan ga je eruit en niet nog even dat ene stuk afmaken.
Ga nooit alleen een kruipruimte in zonder dat iemand het weet. In een slecht geventileerde kruipruimte kan zuurstofgebrek ontstaan, zeker als er water staat of als je met lijm en reiniger werkt. Zet het luik wijd open, laat een ventilator naar binnen blazen en houd de tijd in de gaten.
Zonder kruipruimte moet de vloer open
Bij woningen van voor de oorlog en bij nieuwbouw op een geïsoleerde betonvloer ligt de riolering vaak direct in of onder de vloer, zonder ruimte eromheen. Wie de riolering onder het huis wil vervangen zonder kruipruimte, komt er dus niet zachtjes bij: de vloer moet open.
De lichtste variant is een sleuf zagen. Je zaagt met een vloerzaag twee snedes langs het tracé, breekt de strook eruit, vervangt de leiding en stort het weer aan. Dat werkt als je precies weet waar de buis ligt en als het om één tak gaat. Het geeft veel stof, dus zagen doe je nat en met de rest van het huis afgeplakt.
Is het hele riool slecht, dan is de vloer eruit halen en opnieuw opbouwen vaak verstandiger dan drie losse sleuven. Je legt dan het complete leidingwerk in één keer waar je het hebben wilt, isoleert het zandbed en stort een nieuwe vloer met eventueel vloerverwarming erin. Dat is een grote ingreep, maar je hebt daarna ook een warme vloer en vrijheid in je indeling.
Een houten vloer op balken maakt het makkelijker dan het klinkt. Bij een huis op staal, met gemetselde muurtjes op zand en balken daaroverheen, neem je de vloerdelen eruit en ligt het hele tracé open. Verwacht daarbij wel dat je de balkkoppen in de buitenmuur tegenkomt en dat er in een huis uit de jaren twintig meestal wel een paar aangetast zijn.
Wat je niet moet doen, is onder een betonvloer op zand een kruipruimte uitgraven. Die vloer draagt op dat zandbed. Haal je het zand weg, dan zakt de vloer of scheurt hij. Een tijdelijke kruipruimte maken tijdens de verbouwing is dus geen optie.
Koop je een woning waarvan het riool slecht blijkt uit de inspectie, gebruik dat dan in de onderhandeling. Een compleet vervangen riool inclusief nieuwe vloer is een post van vijf cijfers en dat is een reëel gebrek, geen smaakkwestie.
Manchet of lijmen: welke verbinding waar
Over deze vraag lopen de meningen het verst uiteen, en dat komt doordat nieuwbouw, renovatie en reparatie elk een ander antwoord geven. Vervang je riolering onder een bestaande vloer, liggend in het zand, dan is manchet in de meeste gevallen de verstandigste keuze. Bij nieuwbouw kun je overal bij en is lijmen prima.
Een lijmverbinding is sterk en waterdicht, maar alleen als je hem goed maakt: buis en mof ontvetten met reiniger, ruim lijm in de mof en op het spie-eind, in één beweging tot aanslag doorduwen en even vasthouden. Het potje met het kwastje en een velletje schuurlinnen erbij is niet de manier waarop je een grondleiding maakt. En eenmaal gelijmd staat het vast: zit een bocht een graad of vijf scheef, dan zaag je hem eruit en koop je een nieuw hulpstuk.
Een manchetverbinding met rubber kun je verdraaien, uit elkaar halen en opnieuw stellen. In het zand, waar altijd een korreltje tussen komt en waar je zelden in één keer op maat uitkomt, is dat goud waard. Het rubber moet wel schoon zijn en je vet het spie-eind ter plekke in, vlak voor het samenschuiven, niet een uur eerder als het zand er al aan plakt.
Manchetverbindingen mogen gewoon binnen worden toegepast, ook onder de vloer. Het idee dat rubber alleen buiten mag, klopt niet. Dat lijmen binnen zoveel gebruikelijker is, komt vooral doordat lijmfittingen goedkoper zijn.
| Situatie | Wat wij doen | Waarom |
|---|---|---|
| Grondleiding in het zand onder de vloer | Manchet | Verdraaibaar, geen lijmdamp in een kruipruimte, vergevingsgezind bij zand |
| Buiten in de grond tot aan de erfgrens | Manchet | De grond zet, en een manchet neemt kleine beweging op zonder te lekken |
| Standleiding in een schacht, goed bereikbaar | Lijmen | Stevig, slank, en je hoeft er later niets meer aan te verschuiven |
| Aansluiting op een bestaande buis die vastzit | Overschuifmof met manchet | Je kunt hem opschuiven, uitlijnen en daarna terugschuiven |
| Twee vaste einden die elkaar moeten vinden | Twee schuifsokken met 2 cm speling | Zonder speling krijg je het laatste stuk er nooit tussen |
| Pp binnenriolering | Altijd manchet | Pp laat zich niet lijmen, daar is de rubberverbinding het systeem |
| Tijdelijke of proefopstelling | Manchet zonder lijm | Je haalt hem er zo weer uit als het toch anders moet |
Schuin het spie-eind altijd af met een vijl nadat je gezaagd hebt. Een scherpe zaagkant duwt het rubber uit de mof of krult het om, en dan lekt de verbinding op de plek waar je hem het minst verwacht. Een halve minuut vijlen per einde voorkomt dat.
Werk niet met lijm in een afgesloten kruipruimte zonder ventilatie. Pvc-lijm en reiniger geven zware dampen die blijven hangen op de laagste plek, en dat is precies waar jij ligt. Kun je niet ventileren, kies dan voor manchet.
Welke diameter, hoeveel afschot en hoe vaak beugelen
Een nieuwe leiding werkt of werkt niet, en dat wordt bepaald door drie dingen: de diameter, het afschot en de ondersteuning. Aan het materiaal ligt het zelden.
Voor de diameter geldt dat 110 mm ruim voldoende is voor een complete woninggrondleiding met toilet, douche, wastafels en keuken. Ligt de buitenleiding in 125 mm, dan kun je binnen prima in 110 doorwerken en de overgang buiten de gevel maken. Ga niet groter dan nodig: in een te ruime buis staat het water te ondiep en spoelt het vuil niet mee.
Afschot is waar het bij zelfbouw het vaakst misgaat. Een tot twee centimeter per meter is de bandbreedte waar je in wilt zitten. Belangrijker dan het exacte getal is dat er nergens een zak in zit. Eén doorhangende meter tussen twee beugels maakt van je hele leiding een verzamelplaats voor vet en papier.
Beugelen doe je bij pvc om de zeventig centimeter tot een meter, met beugels met een rubber inlage op een aluminium montagestrip of op draadeinden in inslagankers. Ligt de buis in het zand, vlij hem dan op een bed van schoon zand of fijn grind en niet op puin of losse kluiten, anders zakt hij plaatselijk door.
Voor de aansluitmaten binnenshuis is 50 mm de standaard voor wastafel, gootsteen en wasmachine, en 40 mm alleen voor korte stukken. De hoogte waarop je een muurdoorvoer voor een wastafel maakt, vind je in onze tabel met standaardmaten voor sanitair, zodat het meubel er straks ook echt overheen past.
| Toepassing | Diameter | Afschot | Waar je op let |
|---|---|---|---|
| Grondleiding onder de woning | 110 mm | 1 tot 2 cm per meter | Geen zakken, om de 70 tot 100 cm ondersteunen |
| Buitenleiding tot de erfgrens | 110 of 125 mm | 1 cm per meter is genoeg | Overgang 110 naar 125 buiten de gevel maken |
| Standleiding toilet | 110 mm | Verticaal | Geen aftakking binnen een meter na de toiletaansluiting |
| Douche en bad | 50 mm, bij lange trajecten 75 mm | 1 tot 2 cm per meter | Sifon en put moeten voldoende bouwhoogte hebben |
| Wastafel, gootsteen en wasmachine | 50 mm | 1 tot 2 cm per meter | 40 mm alleen voor het laatste korte stukje |
| Vaatwasser | 40 of 50 mm op een aftakking | Volgt de keukenafvoer | Slang in een lus omhoog leggen tegen terugstroming |
| Overgang verticaal naar horizontaal | Gelijk aan de standleiding | Met 2 x 45 graden | Tussenstuk van ongeveer 25 cm tussen de twee bochten |
| Ontspanningsleiding naar het dak | Minimaal 90 mm, meestal 110 mm | Verticaal | Plakplaat en dakdoorvoer meteen aanbrengen tijdens de bouw |
Maak de overgang van verticaal naar horizontaal nooit met één bocht van 90 graden. Water dat een standleiding af komt vallen, slaat in zo'n bocht plat en duwt de waterslot van aangesloten sifons weg. Twee bochten van 45 graden met een recht stuk ertussen halen de snelheid er geleidelijk uit.
Wat er buiten de gevel moet gebeuren
De leiding onder je huis is maar de helft van het verhaal. Waar hij de gevel uit gaat, zit vaak het echte probleem: precies daar knikt of breekt de buis, omdat het huis op palen staat en de tuin langzaam zakt. Graaf daarom bij een vervanging altijd een stuk aan beide zijden van de gevel open voordat je binnen begint.
Kom je toch al met de schep buiten, vervang dan meteen het ontstoppingsstuk. Dat is het inspectieluik waar je later een veer of hogedrukslang in steekt, en een oud exemplaar met een verweerd deksel is een gratis toegangsweg voor ratten. Een uitvoering met een terugslagklep sluit die route af. Zet zo'n klep wel op een plek waar je erbij kunt, want het scharnier moet je af en toe schoonmaken.
Beluchting hoort in hetzelfde plan. Loopt de standleiding door tot boven het dak, laat dan tijdens de ruwbouw de gaten boren en de plakplaat aanbrengen, ook als je de leiding pas maanden later aansluit. Achteraf een dakdoorvoer maken boven een afgewerkt plafond is een stuk vervelender. Waar geen doorvoer mogelijk is, kan een beluchter op de afvoerleiding uitkomst bieden, mits de leiding verder wel goed ontlucht wordt.
Zoek voordat je een plan tekent ook uit waar het hemelwater heen gaat. Loopt de regenpijp van de achterzijde via jouw kruipruimte weg, dan kun je dat traject niet zomaar verleggen. Bij een uitbouw met een plat dak hangt de afvoer samen met het houtwerk langs de dakrand en met de manier waarop het water naar de tapunt loopt.
Waar de gemeente over gaat
Tot de erfgrens is het jouw leiding, daarna is het de gemeente. In de praktijk zit er een aansluitpunt of een huisaansluitput net binnen de erfgrens. Wil je op een andere plek of met een andere diameter aansluiten, dan heb je toestemming nodig en soms een aanvraag. Ga daar niet vanuit zonder te bellen: het komt regelmatig voor dat een gemeente een gewenste aansluiting weigert en dat je plan daardoor moet veranderen.
Zo vervang je een grondleiding in de kruipruimte
Deze volgorde gaat uit van een complete grondleiding onder een woning met een kruipruimte waar je in kunt.
-
Breng in kaart wat er ligt en waar het heen gaat
Kruip erin met een lamp en een rolmaat en teken op waar de leiding loopt, welke diameter erin zit en waar de aansluitingen zitten. Zoek ook uit waar het hemelwater langs komt en waar de standleiding door de vloer omhoog gaat. Een plan dat je boven de grond tekent, kun je beneden nauwelijks nog verzinnen.
-
Graaf buiten de gevel open en beoordeel de aansluiting
Leg de leiding een meter voor en een meter achter de gevel bloot. Vaak zie je daar de breuk of de knik die de verzakking veroorzaakt heeft. Weet je wat daar ligt, dan weet je ook op welke hoogte en met welke diameter je binnen moet uitkomen.
-
Laat de doorvoeren boren voordat je gaat leggen
Gaten door de begane grondvloer, de verdiepingsvloer en het dak boor je in één keer, ook voor leidingen die je pas later aansluit. Een betonboorder is een dagdeel bezig en werkt met water, dus dat doe je liever nu dan wanneer de afwerking klaar is.
-
Zaag de oude leiding weg en ruim het tracé op
Zaag pvc door met een handzaag en breek gresbuis met een koevoet uit de muurdoorvoeren. Hergebruik geen oude hulpstukken, ook niet als ze er goed uitzien. Ruim het zand op de plek van de nieuwe leiding op en leg een grondzeil neer voor je materiaal.
-
Leg het tracé droog uit en bepaal de hoogte
Leg de buizen en hulpstukken eerst los in de goede volgorde en kijk of het uitkomt. Bepaal nu of je hoog beugelt of laag in het zand legt, want daar hangt af of je bij de gevel nog een verval met twee bochten van 45 graden moet maken.
-
Monteer van de uitgang naar binnen toe
Begin bij de aansluiting buiten en werk het huis in. Vijl elk spie-eind af, vet het rubber ter plekke in en schuif door tot aanslag. Bij manchetverbindingen trek je hem daarna ongeveer een centimeter terug, zodat de leiding kan uitzetten zonder spanning op de verbindingen te zetten.
-
Beugel de leiding en controleer het afschot
Zet beugels om de zeventig centimeter tot een meter en meet het afschot na met een slangwaterpas. Zoek naar zakken tussen de beugels: één doorhangende meter is genoeg om de hele leiding onbetrouwbaar te maken.
-
Vul af, spoel door en controleer alle verbindingen
Laat elke aangesloten afvoer een paar minuten volle bak lopen en kruip er tijdens het spoelen langs met een lamp. Kleine lekkages zie je alleen als er echt water doorheen gaat. Sluit pas daarna de vloer, het zandbed of het luik.
Maatvoering
De gangbare hoogtes en maten voor sanitair, elektra, keuken en trap, met de marge die in de praktijk werkt. Bekijk alle gegevens
| Ruimte of vakgebied | Onderdeel | Gangbare maat | Marge die in de praktijk werkt | Waar je op moet letten |
|---|---|---|---|---|
| Sanitair | Wastafel, bovenkant | 85 cm boven de vloer | 80 tot 90 cm | Meet vanaf de afgewerkte vloer. Bij een opzetkom reken je vanaf de bovenkant van de kom, dus zakt het meubel naar ongeveer 70 cm. |
| Sanitair | Wastafelkraan, uitloop | 25 tot 30 cm boven de wastafelrand | wat past bij de kom | Te hoog geeft spatten, te laag krijg je je handen er niet onder. |
| Sanitair | Fonteintje in het toilet | 80 tot 85 cm | 75 tot 90 cm | Vaak iets lager dan een wastafel omdat de ruimte krap is. |
| Sanitair | Toiletpot, bovenkant zitting | 40 tot 43 cm | 38 tot 48 cm | Een verhoogd toilet zit op 46 tot 48 cm en zit voor veel mensen prettiger. |
| Sanitair | Hangend toilet, onderkant pot | 40 cm boven de vloer | 38 tot 45 cm | De hoogte bepaal je bij het stellen van het inbouwreservoir, daarna ligt hij vast. |
| Sanitair | Toiletrolhouder | 70 cm hoog, 25 cm voor de pot | 60 tot 80 cm | Te ver naar achteren betekent draaien terwijl je zit. |
| Sanitair | Douchekraan, thermostaat | 100 tot 110 cm | 95 tot 120 cm | Je wilt hem kunnen bedienen zonder in de straal te staan. |
| Sanitair | Doucheglijstang, bovenkant | 180 tot 200 cm | afhankelijk van de lengste gebruiker | Reken op minstens 20 cm boven de kruin. |
| Sanitair | Regendouche, onderkant kop | 205 tot 215 cm | 200 tot 220 cm | Onder de 200 cm stoot een lange gebruiker zijn hoofd. |
| Sanitair | Handdoekradiator, onderkant | 20 tot 30 cm boven de vloer | 15 tot 40 cm | Laag genoeg voor luchtcirculatie, hoog genoeg om onder te dweilen. |
| Sanitair | Afvoer wastafel, muurdoorvoer | 50 tot 55 cm | 45 tot 60 cm | Onder de sifon door, en houd rekening met de kastindeling. |
| Elektra | Stopcontact in een woonruimte | 30 cm hart boven de vloer | 25 tot 40 cm | Bij nieuwbouw vaak 30 cm, bij renovatie kom je van alles tegen. |
| Elektra | Stopcontact boven een aanrechtblad | 115 tot 125 cm | 10 tot 20 cm boven het blad | Uit de spatzone van de kraan blijven. |
| Elektra | Lichtschakelaar | 105 cm hart boven de vloer | 90 tot 120 cm | Gelijk houden met de deurklink geeft een rustig beeld. |
| Elektra | Deurklink | 100 cm hart boven de vloer | 95 tot 105 cm | Ook de referentiehoogte waar schakelaars zich naar voegen. |
| Elektra | Meterkast, groepenkast | 150 tot 180 cm | bereikbaar zonder trapje | De hoofdschakelaar moet zonder klimmen te bedienen zijn. |
| Elektra | Wandcontactdoos buiten | minimaal 30 cm boven maaiveld | hoger bij kans op opspattend water | Spatwaterdicht uitvoeren en op een aardlekschakelaar aansluiten. |
| Elektra | Bedrade deurbel, drukknop | 110 tot 130 cm | 100 tot 140 cm | Ook bereikbaar voor kinderen en vanuit een rolstoel. |
| Elektra | Wandlamp naast een spiegel | 160 tot 170 cm | op ooghoogte van de gebruiker | Licht van opzij geeft minder schaduw dan licht van boven. |
| Elektra | Televisieaansluiting | 40 cm of op de hoogte van het scherm | afhankelijk van de opstelling | Bij een hangend scherm wil je de doos achter het scherm. |
| Keuken | Werkblad, bovenkant | 90 tot 95 cm | 85 tot 100 cm | Vuistregel: elleboog min 10 tot 15 cm. Lange mensen willen echt hoger. |
| Keuken | Bovenkasten, onderkant | 50 tot 60 cm boven het blad | 45 tot 65 cm | Te laag en je kunt niet met een pan onder de kast werken. |
| Keuken | Afzuigkap boven een elektrische kookplaat | 60 cm | 55 tot 70 cm | Onder de 55 cm wordt de kap te warm en vet hij snel dicht. |
| Keuken | Afzuigkap boven een gaspit | 65 cm | 65 tot 75 cm | Bij gas altijd hoger dan bij inductie in verband met de vlam. |
| Keuken | Plint onder de keukenkasten | 10 tot 15 cm | standaard 15 cm | Terugliggend zodat je met je tenen bij het blad kunt staan. |
| Keuken | Inbouwoven op ooghoogte | onderkant op 85 tot 90 cm | naar de gebruiker | Scheelt bukken met een hete plaat in je handen. |
| Trap | Trapleuning | 90 cm boven de voorkant van de trede | 85 tot 100 cm | Meet loodrecht vanaf de neus van de trede, niet vanaf de vloer. |
| Trap | Leuning langs een bordes | 100 cm | 90 tot 110 cm | Bij een bordes gelden strengere eisen dan langs de schuine trap. |
| Trap | Optrede, hoogte per trede | 18 tot 20 cm | maximaal 21 cm binnen een woning | Alle treden even hoog, ook de eerste en de laatste. |
| Trap | Aantrede, diepte van de trede | 22 tot 24 cm | minimaal 22 cm | Vuistregel: 2 keer de optrede plus de aantrede is 60 tot 64 cm. |
| Trap | Vrije doorloophoogte boven de trap | 230 cm | minimaal 210 cm | Meet loodrecht vanaf de neus van de trede naar het plafond. |
| Trap | Spijlafstand van een balustrade | maximaal 10 cm | kleiner bij kinderen | Zo kan een kinderhoofdje er niet tussen. |
| Deuren | Binnendeur, standaardmaat | 83 bij 201,5 cm | 78 tot 93 cm breed | De dagmaat van het kozijn is groter dan het deurblad. |
| Deuren | Voordeur, standaardmaat | 88 bij 201,5 cm | 83 tot 100 cm breed | Breder is prettig bij verhuizen en bij een rollator. |
| Deuren | Speling onder een binnendeur | 1 tot 1,5 cm | 2 cm bij mechanische ventilatie | De kier is de luchttoevoer naar de afzuiging, dus dicht hem niet. |
| Deuren | Speling rondom in het kozijn | 3 mm | 2 tot 4 mm | Te weinig speling en de deur klemt zodra het hout werkt. |
| Deuren | Scharnieren, afstand tot de hoek | 20 cm van boven en onder | 15 tot 25 cm | Bij een zware deur een derde scharnier in het midden. |
| Ventilatie | Ventilatierooster in een raam | boven in het kozijn | op de bovenregel | Warme lucht komt boven binnen en zakt langs het glas, dat tocht minder. |
| Ventilatie | Afzuigpunt in een badkamer | hoog in de ruimte | 20 tot 30 cm onder het plafond | Vocht stijgt, dus laag afzuigen werkt niet. |
| Ventilatie | Muurrooster kruipruimte | net boven het maaiveld | minimaal 15 cm | Anders slaat regenwater naar binnen en loopt het rooster dicht. |
| Ventilatie | Dakdoorvoer, afstand tot de nok | minimaal 50 cm | afhankelijk van het type | Te dicht bij de nok geeft terugslag bij wind. |
Niets gevonden. Probeer een kortere zoekterm.
Voordat je de vloer weer dichtlegt
Uit de praktijk
Elf meter grondleiding en offertes die niemand kon uitleggen
Voor elf meter riolering onder een woning met zes aansluitingen en een toilet kwamen offertes binnen tussen 1250 en 1500 euro. De ene aannemer rekende een halve dag voor twee man, de andere een hele dag. Bij een tarief van vijftig euro per uur en twee- tot driehonderd euro materiaal bleef er in beide gevallen een paar honderd euro over die niemand wilde specificeren.
Die post is meestal geen winstopslag maar risico. Elf meter met zes aansluitingen krijgt een geoefende loodgieter niet in een halve dag onder een lage vloer weg, en wat er tijdens dat werk stukgaat kan hij achteraf niet als meerwerk in rekening brengen.
Wat hier had geholpen: een offerte op regie, met een schatting van de uren vooraf. Een klusser die het werk voor driehonderd euro in vier uur aanbiedt, is in dit licht geen koopje.
Een keukenafvoer die al jaren los in het zand hing
Bij een verbouwing werd de kruipruimte voor het eerst goed bekeken. De afvoer van de keuken bleek lang geleden losgebroken van de verzamelleiding en hing nog aan een brok cement. Het spoelwater sloeg al die tijd rechtstreeks in het zand en had daar een krater geslagen, en het straatwerk voor de gevel was mee gaan zakken.
De aanpak begon buiten. Alles opgraven voor en achter de gevel, waar meteen ook rattenschade bleek. Het ontstoppingsstuk ging eruit en er kwam een uitvoering met terugslagklep voor terug. Vanaf daar is met 125 mm naar binnen gegaan en met twee bochten van 45 graden omhoog, zodat de nieuwe leiding boven het zand kwam te liggen en overal gebeugeld kon worden.
Binnen zijn eerst alle gaten door de begane grondvloer en de verdiepingsvloer geboord, waarna het tracé op de vloer werd uitgezet. Alle takken liggen nu haaks of evenwijdig aan de fundering, zodat alles met bochten van 45 graden uit te voeren was. Eén tak was te lang om in één keer door het luik te krijgen en is in twee delen met een overschuifmof gekoppeld.
Eén gat in een gresbuis, twaalf meter leiding
In een jarenzestigwoning zat een gat in de gresbuis onder de vloer. Het gaatje zelf was klein en de rest van de leiding zag er van buiten nog prima uit, dus de neiging was om alleen dat stuk te vervangen. Er lag twaalf meter, met twee vertakkingen en twee muurdoorvoeren waar de gres uitgebroken zou moeten worden.
Doorslaggevend was de timing: er kwam op korte termijn een nieuwe vloer. Alles vervangen kostte twee tot drie dagen. Over vijf jaar het volgende stuk doen kost net zoveel tijd, maar dan liggend in het natte zand van een kruipruimte van vijftig centimeter.
Er is een luik in de nieuwe vloer gemaakt, ruim genoeg om er een lengte pvc doorheen te krijgen. Dat detail wordt vaak vergeten: een luik van veertig bij zestig is genoeg om zelf naar binnen te komen, maar niet om er materiaal doorheen te werken. En omdat de gemeente de gewenste aansluiting op de bestaande 125 mm buiten niet toestond, is die overgang uiteindelijk binnen de erfgrens gemaakt.
Rioollucht in een woning uit 1925 zonder kruipruimte
Een woning uit 1925 zonder kruipruimte rook op de begane grond naar riool. Een inspectie wees uit dat het riool in slechte staat verkeerde, maar niet lekte. Dat lijkt tegenstrijdig en is het niet: zit er een gat in de bovenkant van de buis, dan loopt er geen water uit terwijl er wel lucht doorheen gaat.
De woning bleek op staal gebouwd, met een raster van gemetselde muurtjes direct op het zand en een houten balklaag daarop. Dat maakte de zaak beter dan gevreesd, want een houten vloer haal je er relatief eenvoudig uit. Onder de gang lag wel een cementvloer, en dat deel moest gezaagd worden.
De keuze werd om de hele begane grondvloer eruit te halen en het complete leidingwerk opnieuw te leggen op de plek waar de nieuwe keuken zou komen. Daarna is er een geïsoleerde betonvloer met vloerverwarming gestort. Duurder dan een sleuf, maar wel de laatste keer dat die vloer open moet.
Veelgemaakte fouten
Alleen het kapotte stuk gresbuis vervangen
De rest van de leiding is even oud en heeft dezelfde zetting meegemaakt. Bovendien is elke koppeling tussen oud gres en nieuw pvc een extra verbinding die kan gaan lekken. Wie drie keer één stuk vervangt, heeft uiteindelijk meer overgangen en meer werk dan wie het in één keer doet.
De leiding los in het zand leggen zonder ondersteuning
Pvc is licht en buigt makkelijk door. Ligt hij op puin of losse kluiten, dan zakt hij plaatselijk en ontstaat er een zak waarin vet en papier blijven liggen. Beugelen aan de vloer of opvlijen op schoon zand kost een uur extra en bepaalt of de leiding twintig jaar meegaat.
Een bocht van 90 graden bij de overgang naar horizontaal
Water dat een standleiding af komt, slaat in zo'n bocht plat en veroorzaakt een drukgolf die het waterslot uit aangesloten sifons trekt. Daarna ruik je riool in de badkamer terwijl de leiding zelf niets mankeert. Twee bochten van 45 graden met een tussenstuk van ongeveer 25 cm lossen dat op.
Een aftakking te dicht op de toiletaansluiting
Direct achter een toilet is de leiding nog gevuld met een prop water. Een aftakking binnen een meter komt daardoor onder druk te staan en drukt water terug in de aangesloten sifon. Houd minstens een meter aan voordat de volgende tak erbij komt.
Lijmen in een kruipruimte omdat het goedkoper is
Lijmfittingen zijn inderdaad goedkoper, maar de damp blijft laag hangen op precies de plek waar jij ligt. Daarbij kun je een gelijmde bocht niet meer verdraaien als hij een paar graden scheef staat, en zit er zand in de mof, dan hecht de lijm niet. Manchet is onder de vloer bijna altijd de betere keuze.
Een manchet droog en tot de aanslag monteren
Zonder glijmiddel krult het rubber om bij het inschuiven en zit het lek er vanaf dag één in. Duw je hem helemaal tot de aanslag, dan heeft de leiding geen ruimte om uit te zetten en komt er spanning op de verbindingen. Invetten en ongeveer een centimeter terugtrekken lost beide op.
Zand wegzuigen onder een betonvloer op zand
Een vloer die op een zandbed draagt, heeft dat zand nodig. Wie er alsnog een kruipruimte onder wil graven om er makkelijker bij te kunnen, ondergraaft de vloer en krijgt scheuren of zetting. Zagen en aanstorten of de hele vloer vernieuwen zijn hier de reële opties.
Een kruipluik maken dat te klein is voor materiaal
Veertig bij zestig centimeter is genoeg om zelf naar binnen te komen, maar niet om een lengte pvc doorheen te werken. Wie het luik zo houdt, staat bij de volgende reparatie te zagen en te koppelen op plekken waar dat lastig is. Maak het luik ruimer nu de vloer toch open ligt.
Veelgestelde vragen
Kun je zelf riolering vervangen?
Technisch is het goed te doen: buis op maat zagen, afschuinen, invetten en samenschuiven is geen specialistenwerk. Wat het zwaar maakt is de omstandigheid. Je ligt plat in een kruipruimte, alles zit onder het zand en je kunt maar met één arm werken. Reken voor tien tot vijftien meter met een paar aansluitingen op twee tot drie dagen, niet op een middag. Wie geduld heeft en het afschot serieus neemt, levert werk af dat net zo lang meegaat als dat van een loodgieter.
Wat kost riolering vervangen in de kruipruimte?
Voor een grondleiding van tien tot vijftien meter met vijf tot zeven aansluitingen kost het materiaal je 250 tot 600 euro als je het zelf doet. Laat je het uitvoeren, dan liggen de offertes meestal tussen 1200 en 2000 euro voor datzelfde werk. In een kruipruimte lager dan vijftig centimeter komt daar een toeslag van dertig tot vijftig procent bij, omdat liggend werken en materiaal aanvoeren door een klein luik veel meer tijd kost.
Wat kost het om een gres riolering te vervangen?
Gres vervangen door pvc kost meer dan pvc vervangen, want de oude buis moet uit de muurdoorvoeren gebroken worden en dat is het meeste werk. Reken bij zelf doen op 300 tot 700 euro aan materiaal voor tien tot vijftien meter, en bij uitbesteden op 1500 tot 2800 euro. Zit de gres ook nog buiten in de grond tot de erfgrens, dan komt daar graafwerk en straatwerk bij. Meer over de eigenschappen van dat materiaal staat bij gresbuis onder de vloer.
Hoe vervang je riolering onder het huis zonder kruipruimte?
Dan moet de vloer open. Bij één tak zaag je een sleuf met een vloerzaag, breek je de strook eruit, vervang je de leiding en stort je aan. Is het hele riool slecht, dan is de vloer eruit halen en opnieuw opbouwen met isolatie en eventueel vloerverwarming meestal verstandiger dan drie losse sleuven. Een houten vloer op balken maakt het aanzienlijk eenvoudiger dan beton. Wat niet kan, is alsnog een kruipruimte uitgraven onder een betonvloer die op zand draagt.
Hoe lang gaat een rioleringsbuis mee?
Pvc dat spanningsvrij ligt, op afschot en goed ondersteund, gaat vijftig jaar of langer mee en heeft geen einddatum die je kunt aanwijzen. Een ingestorte pvc-leiding in een betonvloer hoeft in de praktijk nooit vervangen te worden. Gresbuis en gietijzer zijn de materialen die wel op leeftijd raken: bij gres gaan de moffen lekken en scheurt de buis bij zetting, bij gietijzer roest de doorlaat van binnenuit dicht.
Moet ik manchetverbindingen of lijmverbindingen gebruiken?
Onder de vloer en in de grond werken wij liever met manchet. Je kunt hem verdraaien, uit elkaar halen en opnieuw stellen, er komt geen damp bij vrij en een korreltje zand is minder fataal dan bij lijm. Lijmen is sterk en goedkoper, en op goed bereikbare plekken zoals een standleiding in een schacht is dat prima. Het idee dat manchetten alleen buiten mogen, klopt niet: rubberverbindingen zijn binnen gewoon toegestaan.
Hoe maak je een manchetverbinding goed?
Zaag de buis haaks af en vijl het spie-eind rondom af, zodat er geen scherpe kant tegen het rubber komt. Maak het rubber in de mof schoon en vet het spie-eind ter plekke in met glijmiddel of zuurvrije vaseline, vlak voor het samenschuiven en niet een uur eerder. Duw door tot de aanslag en trek daarna ongeveer een centimeter terug, zodat de leiding kan uitzetten zonder de verbinding onder spanning te zetten.
Hoeveel afschot moet riolering hebben?
Eén tot twee centimeter per meter is de bandbreedte waar je binnen wilt blijven. Te weinig en het vuil blijft liggen, te veel en het water loopt sneller weg dan het vaste materiaal, waardoor je juist verstopping krijgt. Belangrijker dan het exacte getal is dat er nergens een zak in zit. Meet het afschot na met een slangwaterpas voordat je de vloer dichtlegt, want daarna is corrigeren een sloopklus.
Welke diameter riolering heb ik nodig?
Voor een complete woninggrondleiding met toilet, douche, wastafels en keuken is 110 mm ruim voldoende. Ligt de leiding buiten in 125 mm, dan werk je binnen gewoon door in 110 en maak je de overgang buiten de gevel. Voor wastafel, gootsteen en wasmachine gebruik je 50 mm, en 40 mm alleen voor het laatste korte stukje. Een te ruime buis is geen verbetering: het water staat er te ondiep in om het vuil mee te nemen.
Hoe voorkom ik dat de nieuwe leiding gaat verzakken?
Beugel de buis aan de vloer om de zeventig centimeter tot een meter, met beugels met een rubber inlage op een aluminium montagestrip of op draadeinden in inslagankers. Leg je hem in de grond, vlij hem dan op een bed van schoon zand of fijn grind en niet op puin of losse kluiten. Vul aan de zijkanten aan en stamp licht, zodat de buis niet kan wegrollen. Controleer daarna nog een keer het afschot, want tijdens het aanvullen verschuift er altijd iets.
Waarom ruik ik riool terwijl de inspectie zegt dat er niets lekt?
Een gat of scheur in de bovenkant van een buis laat geen water door, maar wel lucht. De inspectie klopt dus, en de geur ook. Voordat je gaat slopen sluit je eerst de eenvoudige oorzaken uit: een drooggevallen waterslot, een verkeerd gemonteerde sifon met beluchter of een put die leeggezogen wordt. Blijft de geur na een week ventileren en doorspoelen bestaan, dan zit het in de leiding zelf.
Kan ik een afvoer vervangen zonder de hele leiding aan te pakken?
Vaak wel. Lekt het onder een wastafel of gootsteen, dan zit het probleem meestal in de sifon, de wartel of het rubber in de muurdoorvoer. Controleer of dat rubber in een inkeping hoort te vallen, want dan past het standaardringetje uit de bouwmarkt niet. Een schoongemaakt rubber met wat zuurvrije vaseline erop lost verrassend veel druppellekken op. Hetzelfde geldt voor de aansluiting van een doucheputje op de afvoer: de put vervangen is zelden nodig, het gaat om de aansluiting eronder.
Wanneer je beter een vakman belt
Het leggen van pvc riolering is geen voorbehouden werk, dus voor het vervangen zelf hoef je niemand te bellen. Er zijn wel vier momenten waarop wij het werk uit handen zouden geven.
De eerste is een kruipruimte die zo laag is dat je er niet fatsoenlijk in kunt liggen, of waar water in staat. Dat is zwaar werk, en juist daarbij gaan mensen halverwege concessies doen aan beugels en afschot. Precies daar begint de ellende.
De tweede is werk dat aan de constructie raakt. Een sleuf zagen in een betonvloer die meedraagt, een fundering vrijleggen of een dragende muur doorboren voor een leiding is geen zelfklus. Laat een constructeur of aannemer bepalen waar de doorvoer mag komen.
De derde is de aansluiting op het gemeenteriool. Tot de erfgrens gaat het over jouw leiding, daarna niet meer. Wil je op een andere plek of met een andere diameter aansluiten, neem dan eerst contact op met de gemeente, want een geweigerde aansluiting maakt je hele plan ongeldig.
De vierde is asbest. In woningen van voor 1994 kom je asbesthoudende afvoerleidingen en asbestcement doorvoeren tegen, en die herken je niet zomaar aan het uiterlijk. Zaag of breek er niets in, maar laat het onderzoeken en zo nodig door een gecertificeerd bedrijf verwijderen.