Glasband kiezen en aanbrengen in een houten raam

Wat glasband is en wat het in de sponning doet

Glasband is een smal, zelfklevend schuimband dat tussen de ruit en het hout van je raam zit. Je ziet het nooit terug, want het verdwijnt onder de glaslat en achter de kitnaad. Toch bepaalt dat bandje hoe de ruit in de sponning staat en hoe lang je kitrand heel blijft.

Je komt het tegen zodra je een glaslat losmaakt, een ruit vervangt of een oude kitrand vernieuwt. Dat werk loopt binnen bijna altijd door tot in de dagkant: bij het lichten van een lat schiet je zo met je beitel in de muur. Zulk herstel hoort bij het gewone stuc- en pleisterwerk aan binnenmuren.

Het band doet drie dingen tegelijk. Het houdt het glas op een vaste afstand van het hout, het verdeelt de druk van de glaslat gelijkmatig over de rand van de ruit, en het vormt de rugvulling voor de beglazingskit.

Die laatste functie wordt het vaakst onderschat. Een kitnaad hoort aan twee vlakken te hechten, aan het glas en aan het hout, zodat hij kan meebewegen als het hout werkt. Zonder rugvulling hecht de kit ook aan de bodem van de sponning en scheurt hij bij de eerste flinke temperatuurwisseling los.

Het materiaal is gesloten-cellig schuim, meestal polyetheen, in zwart of grijs. Gesloten cellen nemen geen water op, en dat is precies wat je in een sponning nodig hebt. In de Nederlandse praktijkrichtlijn voor beglazen, NPR 3577, staat het band dan ook als vast onderdeel van een beglazingssysteem beschreven.

De dikte van het glasband bepaal je met een rekensom

Welke dikte glasband je nodig hebt volgt niet uit voorkeur, maar uit de maten van je raam. Je hebt drie getallen nodig: de sponningdiepte, de dikte van het glas en de dikte van de glaslat die je wilt gebruiken.

De sponningdiepte meet je van de sponningkant, het hout waar de ruit straks tegenaan komt, tot de buitenkant van het raamhout. Trek daar de glasdikte en de glaslatdikte vanaf en deel wat overblijft door twee. Dat is je bandmaat, want het band zit twee keer in de sponning: een laag op de sponningkant en een laag op de glaslat.

In de praktijk reken je andersom. Je gaat uit van 3 of 4 mm band, kijkt hoeveel er voor de glaslat overblijft, en beoordeelt of dat een werkbare lat oplevert. Onder de 10 mm wordt een lat lastig te spijkeren en splijt hij snel, boven de 20 mm wordt hij zwaar en duur.

Neem als voorbeeld een draairaam met een houtdikte van 57 mm en een sponningdiepte van 40 mm, met glas van 4-15-4, dus 23 mm. Met twee keer 4 mm band houd je 9 mm over voor de glaslat, en zulke dunne latten liggen nergens in het schap. Ga je daarom naar 2 mm band, dan past er wel een lat van 13 mm, maar dan blijft er te weinig ruimte over voor een fatsoenlijke kitnaad.

Dat is de klem waar dit soort ramen bijna altijd in zit: het glas is eigenlijk te dik voor de sponning. De nette uitweg is een opdeklat met een gefreesde sponning, die over de sponningkant heen valt en toch dikte houdt. Zo'n lat maakt een machinaal timmerbedrijf voor je, of je zaagt hem zelf uit dikkere opdeklat.

Naast de dikte telt de hoogte van de lat. Steekt de sponningkant aan de andere zijde 17 mm over de ruit, dan oogt een lat van 12 mm scheef en dekt hij de glasrand slechter af. Kies de hoogte van je lat dus gelijk aan de sponningkant, ook als de dikte een maatwerkje wordt.

Sponningdiepte	Glasdikte	Dikte glasband (2 lagen)	Over voor de glaslat	Wat dat betekent
40 mm	23 mm (4-15-4)	2 x 4 mm	9 mm	Te dun om in te spijkeren, neem een opdeklat met gefreesde sponning
40 mm	23 mm (4-15-4)	2 x 2 mm	13 mm	Gangbare lat past, maar de kitnaad wordt te smal om mee te werken
40 mm	20 mm (4-12-4)	2 x 4 mm	12 mm	Standaardlat van 12 mm past precies, dit is de prettigste situatie
38 mm	20 mm (4-12-4)	2 x 3 mm	12 mm	Past, en de kitnaad houdt genoeg diepte over
30 mm	14 mm (renovatieglas 4-6-4)	2 x 3 mm	10 mm	Werkt met een smalle lat, zet hem vast met rvs nieten
50 mm	36 mm (triple 4-12-4-12-4)	2 x 4 mm	6 mm	Onwerkbaar dun, hier hoort een opdeklat of een nieuw raam

Breedte, uitvoering en het verschil met dubbelzijdig glasband

Naast de dikte kies je een breedte. De gangbare maten zijn 9 en 12 mm, en voor diepe sponningen bestaan er bredere rollen. De regel is simpel: het band moet smaller zijn dan het houtvlak waar het op komt, zodat het aan de zichtzijde ruimte laat voor de kit en aan de andere zijde niet uitpuilt.

De kleur is bijna altijd zwart of grijs. Dat is geen willekeur, want bij een krappe glasinstand kijk je vanaf buiten net langs de glaslat tegen het band aan, en zwart valt daar het minst op. Rollen van tien tot vijftig meter zijn normaal, en een rol blijft jaren goed als je hem droog en koel bewaart.

Het verschil tussen enkelzijdig en dubbelzijdig glasband levert de meeste verwarring op. Voor gewone beglazing in hout gebruik je enkelzijdig band: de plakkant gaat tegen het hout, de droge kant komt tegen het glas. Zo kun je de ruit er later weer uit halen zonder dat het band aan het glas blijft trekken.

Dubbelzijdig glasband gebruik je alleen waar het band twee delen bij elkaar moet houden. Denk aan opgeplakte roeden op het glas, aan een paneel in een sponning waar geen lat overheen komt, of aan een lat die je niet kunt spijkeren omdat er staal of kunststof achter zit.

Dubbelzijdig band krijg je daarna vrijwel niet meer los. Pas alles droog, teken af waar het moet komen en trek het beschermpapier er pas af als je zeker weet dat het klopt.

Uitvoering	Waar je hem voor gebruikt	Waar je op moet letten
Enkelzijdig glasband 3 of 4 mm	De standaard bij houten ramen, op de sponningkant en op de glaslat	Plakzijde tegen het hout, nooit tegen het glas
Glasband van 2 mm	Krappe sponningen en binnenbeglazing met enkel glas	Laat weinig ruimte over voor een kitnaad, bij isolatieglas afraden
Glasband van 5 mm of dikker	Diepe sponningen en dik isolatieglas	Controleer of de glaslat daarna nog gelijk met het hout valt
Dubbelzijdig glasband	Opgeplakte roeden, panelen en latten die je niet kunt spijkeren	Nauwelijks te demonteren, dus eerst passen en dan pas plakken
Breedte 9 mm	Smalle glaslatten en renovatiebeglazing	Blijft ook bij een smalle lat netjes achter de kitnaad weg
Breedte 12 mm	De gebruikelijke maat bij isolatieglas in houten ramen	Puilt uit zodra de lat smaller is dan het band
Beglazingsrubber of voorgevormd profiel	Droge beglazing in kunststof en aluminium	Hoort bij dat systeem en combineer je niet met glasband en kit

De sponning schilderklaar maken voordat het glas erin gaat

Glasband hecht niet op kaal hout, niet op stof en niet op resten oude kit. Haal daarom eerst alles weg: de oude kitrand, het oude band en de restanten lijm, tot je een gladde, schone sponning hebt. Een afbreekmes met verse segmenten werkt hier beter dan een schraper, want oud band laat in slierten los.

Controleer daarna het hout met een schroevendraaier. Zakt de punt zonder moeite weg in de sponningbodem of onder de plek waar de nagels zaten, dan zit er aantasting die je nu moet aanpakken en niet over een jaar.

Kaal hout gaat vervolgens in de grondverf, en daarna in minstens een laag lak, over de hele sponning, ook de bodem. Dat is niet voor de schoonheid: onbehandeld hout onder een schuimband blijft vochtig en rot, en het band zelf laat op kaal hout binnen een paar maanden los.

Voordat je verder mag, moet die verf echt droog zijn en niet alleen stofdroog. Hoeveel tijd grondverf en lak nodig hebben voordat je erop kunt bouwen, zoek je op in onze tabel met droogtijden per materiaal. Plak je op verf die nog doorhardt, dan hecht het band op een laag die zelf nog beweegt.

Neem als laatste het plakvlak nog een keer af met spiritus. Schuurstof van het lakwerk voel je nauwelijks, maar het is genoeg om de hechting van het band te halveren.

Glasband aanbrengen doe je op de glaslat en op de sponningkant

Glasband plaatsen doe je op twee plekken, en op geen van beide op het glas. De eerste laag komt op de sponningkant, het vaste hout waar de ruit tegenaan gaat staan. De tweede laag komt op de glaslat, op de zijde die straks tegen het glas ligt.

In de lengte plak je door, over de volle lengte van de lat, zonder onderbrekingen. Snijd het band in de hoeken stomp af en druk de kopse einden tegen elkaar in plaats van ze te laten overlappen. Rek het band nergens uit tijdens het plakken, want een uitgerekt band trekt terug en laat je hoeken open.

In de breedte zit de kneep. Je legt het band niet in het midden en ook niet tegen de zichtrand aan, maar ongeveer vier millimeter terug van de zijde waar de kitnaad komt. Die vier millimeter is precies de ruimte waar de kit straks in moet, en die vul je nu niet met schuim.

Aan de andere zijde, de kant die tegen het kozijn of tegen de sponningbodem staat, mag het band gerust tot vlak bij de rand doorlopen. Daar hoeft niets meer bij en hoe verder het band doorloopt, hoe gelijkmatiger de druk over de glasrand verdeeld wordt.

Werk boven de vijf graden en op hout dat droog is. Trek het beschermpapier stukje bij beetje weg terwijl je aandrukt, dan plak je nergens scheef. Aandrukken doe je met je duim over de volle lengte, niet alleen bij de uiteinden.

Stelblokjes dragen de ruit, het glasband niet

Glasband is een afstandhouder en een rugvulling, geen draagconstructie. Het gewicht van de ruit hoort op stelblokjes van hardhout of kunststof te staan, die op de sponningbodem liggen. Een ruit van anderhalve vierkante meter in 4-15-4 weegt rond de dertig kilo, en die last moet ergens naartoe.

Bij een vast raam leg je twee stelblokjes onderin, op ongeveer een tiende van de breedte uit de hoeken. Aan de zijkanten en bovenin komen afstandblokjes, die geen gewicht dragen maar voorkomen dat de ruit gaat schuiven.

Bij een draaiend raam ligt het anders. Daar zet je de blokjes diagonaal: onderin aan de scharnierzijde en bovenin aan de sluitzijde. De ruit verspant het raam dan als een schoor, waardoor het niet uitzakt en het raam blijft sluiten zoals het bedoeld is.

Rondom de ruit houd je speling, meestal minstens vijf millimeter. Glas zet nauwelijks uit, hout wel, en een ruit die klem staat springt bij de eerste vorstperiode of bij een dichtgeslagen raam. Controleer dat de glasrand het hout nergens raakt voordat je de latten terugzet.

De blokjes moeten wel onder het glasband door kunnen. Ze horen op de sponningbodem, dus haaks op de vlakken waar je band op zit, en ze mogen het band niet plat drukken.

De glaslat vastzetten zonder de ruit te breken

De lat met het glasband eraan gaat als laatste terug, en dat is het spannendste moment van de klus: de hamer naast het glas. Een hardhouten glaslat van 40 cm laat zich moeilijk spijkeren, zelfs als hij plat op de werkbank ligt, en verticaal langs een ruit wordt dat er niet beter op. Voorboren doe je daarom altijd.

Een trucje dat verrassend goed werkt: klem een koploze spijker met de punt naar buiten in je boormachine en boor daarmee voor. Je hebt dan gegarandeerd de goede maat, want het gat is precies zo dik als de spijker die erin moet. Het verhaal dat het hout daardoor verduurzaamt omdat het licht verkoolt, klopt niet, maar de lat splijt er wel veel minder snel van.

Gebruik koploze nagels met een verloren kop en sla ze net onder het houtoppervlak weg met een doorslag. Op het materiaal komt het aan: verzinkte nagels roesten in een vochtige sponning en zijn na tien jaar poeder, waarna de lat er zomaar afvalt. Neem rvs, of messing en koper bij eiken, want ijzer in eiken geeft zwarte vlekken door het looizuur.

Lukt spijkeren niet, dan zijn voorgeboorde en verzonken rvs schroeven een prima alternatief. Boor voor, verzink de kop met een verzinkboor, plamuur de gaatjes en schilder ze over, dan zie je er niets meer van. Weet wel dat een lat met drie schroeven muurvast zit en later lastiger te demonteren is dan een lat op nagels.

Bescherm het glas tijdens het werk met een stuk karton of een dun plaatje tussen hamer en ruit, en sla nooit in de richting van het glas. Een tacker met rvs nieten neemt dat risico helemaal weg en is bij dunne latten de snelste manier.

Bevestiging	Waarvoor geschikt	Voordeel	Nadeel
Koploze nagel van rvs	Vrijwel elke houten glaslat	Roest niet en de lat blijft demonteerbaar	Zelden op voorraad in de bouwmarkt, meestal bestellen
Verzinkte nagel met verloren kop	Droge situaties binnen	Overal te koop	Roest in een vochtige sponning, verpulvert en laat de lat los
Leinagel van koper of messing	Eiken en ander hardhout	Geeft geen zwarte verkleuring door looizuur	Zacht en buigt snel, voorboren is verplicht
Rvs nieten uit een tacker	Dunne en zachte latten	Snel en geen hamerslagen naast het glas	Vraagt een tacker en de juiste nietlengte
Rvs schroef, voorgeboord en verzonken	Hardhouten latten die niet te spijkeren zijn	Zit muurvast, geen slagen bij de ruit	Verzinken en plamuren kost tijd, lat later moeilijk los
Glaslat ook aan de onderzijde afkitten	Extra inbraakvertraging	Van buitenaf niet zomaar te lichten	Ook voor jezelf een klus als de lat er ooit uit moet

De kitnaad rust op je glasband

Als het glasband goed zit, is afkitten het makkelijkste deel. Je hebt aan de zichtzijde een gootje van vier tot vijf millimeter tussen het glas en het hout, met het schuim als bodem, en dat vul je met een blijvend elastische beglazingskit.

De kit hecht daarbij aan twee vlakken, aan het glas en aan de glaslat, en niet aan het schuim eronder. Dat is precies de bedoeling, want zo kan de kitnaad rekken en krimpen als het hout werkt. Kit die aan drie vlakken hecht scheurt vanzelf, meestal binnen een winter.

Spuit door in een gelijkmatige beweging en strijk daarna af met een afstrijkmiddel, zodat de naad hol wordt in plaats van bol. Puilt er tijdens het afkitten schuim uit, dan is je band te breed voor de lat en had het vier millimeter verder terug gemoeten.

Bij een geschilderd raam laat je de verf een tot twee millimeter over de kit op het glas doorlopen. Dat randje sluit de overgang af en houdt water uit de naad. Kies dus een beglazingskit die overschilderbaar is en geen zuivere siliconenkit.

De aansluiting binnen tussen het kozijn en het stucwerk is een ander verhaal dan de glasnaad. Een haarscheur op die overgang vul je liever met een vul- en afwerkgips als Knauf fix en finish dan met kit, want gips laat zich schuren en schilderen en een kitrand blijft altijd zichtbaar.

Glas plaatsen zonder glasband, en wanneer dat kan

De vraag komt vaak op halverwege de klus: de lat is eraf, er blijkt nauwelijks nog band onder te zitten, en de kit ligt er al in. Moet dat er dan echt uit? Voor beglazing in hout met een kitnaad is het antwoord ja.

Zonder band gebeuren er drie dingen die je niet wilt. De kit zakt weg in de sponning en hecht aan alles wat hij raakt. De glaslat drukt op een paar punten op de glasrand in plaats van gelijkmatig, en de ruit komt op sommige plekken hard tegen het hout te staan.

Bij enkel glas kom je daar soms jaren mee weg. Bij isolatieglas is het echt vragen om problemen, want de randafdichting is het kwetsbaarste onderdeel van de ruit en die verdraagt geen puntbelasting en geen stilstaand vocht.

Er zijn wel systemen die zonder glasband werken. Droge beglazing in kunststof en aluminium gebruikt voorgevormde rubberprofielen die dezelfde rol vervullen. Bij enkel glas in oude houten kozijnen wordt de ruit soms nog met stopverf of beglazingskit rondom gezet, ook een systeem waar geen schuimband bij hoort.

Wat je nooit doet, is de band weglaten om tijd te winnen en er dan extra kit in duwen. Kit is geen rugvulling: hij vult de holte wel, maar hij houdt het glas niet op afstand en verdeelt de druk niet. Heb je geen band bij de hand, dan is een dag wachten goedkoper dan een ruit die over drie jaar aanslaat.

Oud glasband, houtrot en de vraag of de lat eraf moet

Bij het vernieuwen van een kitrand kijk je vaak in de naad en zie je niets herkenbaars meer van het oude glasband. Dat is niet raar: bij het uitsnijden van de kit haal je het bovenste stuk schuim vaak zelf mee. De regel is dan eenvoudig, de lat gaat eraf, er komt nieuw band op en daarna gaat hij terug.

Dat lijkt overdreven voor een enkele kitrand, maar bij het losmaken van de lat komt bijna altijd meer aan het licht. Verroeste nagels die tussen je vingers verpulveren, betekenen dat de lat er al jaren half af zat. En donker, zacht hout rond die nagels betekent dat de aantasting al begonnen is.

Beginnende houtrot in een glaslat los je op door de lat te vervangen, want repareren van een lat van 12 mm dik heeft geen zin. Zit de aantasting in de glassponning van het kozijn zelf, dan is dat een heel ander bedrag en heel ander werk, en dan is uitstellen het duurste dat je kunt doen.

Vervang meteen alle latten van dat raam als je toch bezig bent. De verticale latten hebben vaak speling aan de bovenkant, de onderste lat is het zwaarst belast en de maatvoering klopt alleen als de vier latten bij elkaar passen.

De dagkant binnen weer netjes krijgen

Bij het lichten van glaslatten en zeker bij het uitnemen van een ruit gaat er binnen langs het kozijn bijna altijd wat stuc af. Bik de losse randen eerst weg tot je vaste ondergrond hebt en maak het geheel stofvrij, want op los materiaal hecht niets.

Voor de diepere beschadigingen in een gemetselde dagkant gebruik je een gipsgebonden herstelpleister. Een grove uitbraak vul je in dikkere lagen met een handpleister als Roodband, en voor reparaties waar je snel op verder wilt is herstelwerk met Renoband een prettige keuze.

Ondiepe schade en schuurplekken werk je af met een dunne laag kant-en-klare stucpasta, die je in twee dunne lagen aanbrengt in plaats van in een dikke. Hoe lang je daarna moet wachten voordat je mag schilderen lees je bij de droogtijd van vers stucwerk.

Zo zet je een ruit met glasband en glaslatten terug

Deze volgorde werkt voor een houten raam met glaslatten aan de binnenzijde, en met kleine aanpassingen ook als je maar een lat vervangt.

1. Meet de sponning op en reken de latdikte uit

   Meet met een schuifmaat de sponningdiepte, de hoogte van de sponningkant en de glasdikte. Trek de glasdikte en de gewenste latdikte van de sponningdiepte af en deel de rest door twee, dan weet je welke bandmaat je nodig hebt. Doe dit voordat je glas bestelt, want een ruit die niet in de sponning past is een dure les.

2. Haal de glaslatten er heel af en merk ze

   Snijd de kitnaad aan beide zijden los met een vers mesje en wip de lat er met een breed plamuurmes uit, in het midden beginnend. Zet met potlood op de achterkant welke zijde het is, dan passen ze straks weer terug op hun plek. Werk rustig langs de dagkant, want een uitschietend plamuurmes neemt zo een hap uit een gestucte muur rond het kozijn.

   Moet je van buitenaf werken en zit het raam op een verdieping, hang het raam dan uit en leg het plat op schragen, of zet er een rolsteiger onder. Op een ladder balanceren met een ruit in je handen gaat een keer mis.

3. Herstel het hout en zet de sponning in de verf

   Verwijder alle oude kit en alle schuimresten en prik het hout na op zachte plekken. Vervang aangetaste latten en herstel kleine plekken met houtreparatiepasta. Zet daarna de hele sponning in de grondverf en minstens een laag lak, want het band en de kit hechten niet op kaal hout.

4. Plak het glasband op de sponningkant

   Ontvet het plakvlak, begin in een hoek en plak het band over de volle lengte door, ongeveer vier millimeter terug van de zijde waar de kitnaad komt. Trek het beschermpapier stukje bij beetje weg en druk aan met je duim. Rek het band niet uit, anders krimpt het terug en staan je hoeken open.

5. Leg de stelblokjes en zet de ruit erin

   Leg de stelblokjes op de sponningbodem, bij een vast raam onderin op een tiende van de breedte uit de hoeken en bij een draairaam diagonaal. Zet de ruit erin met handschoenen aan en met twee man, en controleer dat er rondom minstens vijf millimeter speling zit. Het glas mag het hout nergens raken, alleen het band en de blokjes.

6. Plak het band op de latten en zet ze vast

   Plak het band op de latten met dezelfde terugliggende maat en boor de latten voor, zeker bij hardhout. Sla de koploze nagels van rvs of messing net onder het oppervlak weg met een doorslag, met een stuk karton tussen hamer en glas. Begin bij de onderste lat, die draagt straks de meeste belasting.

7. Kit de naden af en werk de verf bij

   Vul de naad tussen glas en glaslat met een overschilderbare beglazingskit en strijk hem hol af. Plamuur de spijker- of schroefgaatjes, schuur ze glad en schilder de latten over, met een verfrandje van een tot twee millimeter op het glas. Laat de kit eerst voldoende uitharden voordat je erover schildert, anders scheurt de verffilm bij de eerste beweging.

Droogtijden

Per materiaal de droogtijd, de overschilderbaar-tijd en de volledige uithardingstijd, met de invloed van temperatuur en luchtvochtigheid. Bekijk alle gegevens

Zoeken Soort werk Alle Kit Stucwerk Verf Vloer Tegelwerk Behang Hout

Soort werk	Materiaal	Stofdroog	Overschilderbaar of belastbaar	Volledig uitgehard	Waar het misgaat
Kit	Acrylaatkit	20 tot 40 minuten	na 6 tot 12 uur overschilderbaar	24 tot 48 uur	Te vroeg overschilderen geeft scheurtjes in de verf omdat de kit nog krimpt.
Kit	Siliconenkit (sanitair)	10 tot 20 minuten	niet overschilderbaar	24 uur per 2 mm dikte	Een dikke kitrand hardt van buiten naar binnen uit. Een rand van 8 mm heeft dus rustig drie tot vier dagen nodig.
Kit	Hybride kit (MS-polymeer)	15 tot 30 minuten	na 24 uur overschilderbaar	24 tot 72 uur	Hardt uit met luchtvochtigheid. In een droge, koude ruimte duurt het merkbaar langer.
Kit	Polyurethaankit	30 tot 60 minuten	na 24 uur	3 tot 5 dagen	Blijft lang plakkerig aanvoelen terwijl hij vanbinnen al hard is.
Kit	Montagekit	30 minuten voorgrip	na 24 uur belastbaar	3 tot 7 dagen op volle sterkte	Zwaar materiaal te snel loslaten zorgt dat het langzaam wegzakt.
Stucwerk	Stucpasta of finishpasta	2 tot 4 uur	na 12 tot 24 uur schuren	24 tot 48 uur	Op een niet-voorgestreken ondergrond droogt de pasta te snel en scheurt hij.
Stucwerk	Gips (raaplaag)	12 uur per laag	na 24 uur verder werken	1 week per centimeter dikte	Verven op nog vochtig gips geeft doffe plekken en later bladderende verf.
Stucwerk	Cementgebonden pleister	24 uur	na 3 dagen	2 tot 4 weken	Een dikke laag in een koude ruimte kan weken nat blijven.
Stucwerk	Vulmiddel voor gaatjes	20 tot 60 minuten	na 1 tot 2 uur schuren	4 tot 8 uur	Diepe gaten in een keer vullen zakt in. Vul in twee lagen.
Verf	Muurverf op waterbasis (latex)	30 tot 60 minuten	na 4 tot 6 uur tweede laag	2 tot 4 weken	De verf voelt na een dag hard aan maar is pas na weken echt schrobvast.
Verf	Grondverf op waterbasis	1 uur	na 4 tot 6 uur schuren en aflakken	24 uur	Onvoldoende schuren tussen de lagen geeft slechte hechting van de lak.
Verf	Grondverf op terpentinebasis	4 tot 6 uur	na 16 tot 24 uur	3 tot 5 dagen	Bij minder dan 10 graden droogt hij nauwelijks door.
Verf	Lak op waterbasis	1 tot 2 uur	na 6 uur tweede laag	5 tot 7 dagen	Deuren te vroeg sluiten laat de lak aan de sponning vastplakken.
Verf	Lak op terpentinebasis	4 tot 8 uur	na 24 uur	1 tot 2 weken	Blijft in een vochtige ruimte dagen kleverig.
Verf	Voorstrijkmiddel	1 tot 2 uur	na 2 tot 4 uur verder	12 uur	Doorwerken op een nog glimmend voorstrijk sluit vocht in.
Vloer	Egaliseermiddel	3 tot 6 uur beloopbaar	na 24 uur vloer leggen	1 dag per millimeter	Een laag van 10 mm is pas na ruim een week droog genoeg voor pvc.
Vloer	Cementdekvloer	24 tot 48 uur beloopbaar	na 3 weken belastbaar	1 week per centimeter, daarna langzamer	Een dekvloer van 6 cm heeft zeker 6 tot 10 weken nodig voor een dampdichte vloer erop mag.
Vloer	Anhydriet gietvloer	24 tot 48 uur	na 5 tot 7 dagen	3 tot 6 weken	De zwakke bovenlaag moet er eerst af geschuurd worden.
Vloer	Betonvloer gestort	24 uur ontkisten	na 7 dagen licht belastbaar	28 dagen op sterkte	Te snel laten uitdrogen geeft krimpscheuren. Houd hem een week vochtig.
Tegelwerk	Tegellijm (standaard)	niet belopen	na 24 uur voegen	7 dagen	Voegen op nog natte lijm geeft vlekken in de voeg en slechte hechting.
Tegelwerk	Tegellijm (sneldrogend)	niet belopen	na 4 tot 6 uur voegen	24 uur	Handig bij een douchevloer, maar je hebt maar 20 minuten verwerkingstijd.
Tegelwerk	Voegmortel	2 tot 3 uur nawassen	na 24 uur licht belastbaar	7 dagen voor douchegebruik	Te snel douchen spoelt de voeg uit en geeft zandende voegen.
Tegelwerk	Smeerbare afdichting (kimband en pasta)	3 tot 4 uur per laag	na 12 tot 24 uur tegelen	24 uur	Twee dunne lagen werken beter dan een dikke.
Behang	Behangplaksel op vliesbehang	direct hangen	na 24 uur droog	48 uur	Verwarming vol aanzetten laat de naden openstaan.
Behang	Glasweefsel met muurverf gelijmd	6 uur	na 24 uur overschilderen	48 uur	Te vroeg de tweede laag geeft blaasjes.
Hout	Houtlijm (pva)	20 tot 30 minuten klemmen	na 1 uur voorzichtig hanteren	24 uur op volle sterkte	Te weinig klemdruk geeft een lijmnaad die later openscheurt.
Hout	Constructielijm (polyurethaan)	40 minuten klemmen	na 3 uur	24 uur	Schuimt op en drukt uit de naad. Vooraf afplakken scheelt schuurwerk.
Hout	Houtvuller op waterbasis	30 minuten	na 1 uur schuren	4 uur	Diepe gaten zakken in. Vul in lagen van maximaal 5 mm.
Hout	Epoxy houtreparatie	30 tot 90 minuten	na 4 tot 6 uur schuren	24 uur	Onder 10 graden hardt hij niet goed uit en blijft hij rubberig.
Hout	Beits op waterbasis	1 uur	na 4 uur tweede laag	24 tot 48 uur	In de volle zon droogt de beits te snel en krijg je aanzetstrepen.

Controleer dit voordat de glaslat teruggaat

• De sponning is schoon, droog en helemaal in de grondverf en de lak gezet, ook de bodem
• Het glasband zit over de volle lengte op de lat, ongeveer vier millimeter terug van de kitzijde
• De stelblokjes liggen op hun plek en de ruit rust nergens rechtstreeks op het hout
• Rondom de ruit zit minstens vijf millimeter speling, ook onderin
• De latten zijn op maat, gemerkt per zijde en aan alle kanten geschilderd
• De bevestiging is roestvast, dus rvs, messing of koper, en geen verzinkte nagels
• Hardhouten latten zijn voorgeboord, zodat ze niet splijten en je niet naast de nagel slaat
• Aan de zichtzijde blijft vier tot vijf millimeter over voor een fatsoenlijke kitnaad

Uit de praktijk

Veelgemaakte fouten

Het band tot aan de voorkant van de glaslat plakken

Wie het band netjes gelijk met de rand van de lat legt, houdt geen ruimte over voor de kitnaad. De kit heeft daar vier tot vijf millimeter nodig en komt anders als een dun laagje op het schuim te liggen. Plak daarom ongeveer vier millimeter terug van de zijde waar de kit komt.

Dunner band nemen om te dik glas passend te maken

Van 4 mm naar 2 mm gaan lijkt de simpelste oplossing als de glaslat niet past. Je wint vier millimeter latdikte, maar je verliest de ruimte voor je kitnaad en je zet de ruit dichter tegen het hout. Het echte antwoord is een opdeklat met een gefreesde sponning of dunner glas.

Verzinkte nagels gebruiken in plaats van roestvaste

Verzinkt is overal te koop en dat is precies waarom het zo vaak misgaat. In een sponning die af en toe vochtig wordt, roesten die nagels door tot ze verpulveren en zit de lat er na een jaar of tien alleen nog met de kit tegenaan. Neem rvs, of messing en koper bij eiken.

Het glas zonder stelblokjes in de sponning zetten

Het band voelt stevig genoeg om een ruit op te laten rusten, maar schuim vervormt onder dertig kilo. De ruit zakt dan naar beneden tot hij op het hout staat, en op dat contactpunt breekt hij bij de eerste keer dat het raam hard dichtvalt. Stelblokjes dragen, band houdt alleen afstand.

Band plakken op kaal, vuil of net geschilderd hout

Op onbehandeld hout laat de kleeflaag binnen enkele maanden los en gaat het hout onder het band bovendien rotten. Op verf die nog doorhardt hecht het band op een laag die zelf nog beweegt. Eerst gronden en lakken, laten drogen, ontvetten, en dan pas plakken.

De oude lat met het oude, platgedrukte band terugzetten

Schuim dat jaren onder druk heeft gestaan veert niet meer terug en heeft niet meer de dikte waar de maatvoering op gebaseerd is. De lat komt dan een fractie dichter op het glas, de kitnaad wordt onregelmatig en de druk verdeelt zich niet meer gelijkmatig. Nieuw band kost een paar euro per raam.

Extra kit gebruiken als vervanging voor de rugvulling

Een volle sponning kit lijkt beter afgedicht, maar de kit hecht dan aan drie vlakken en kan niet meer meebewegen. Bij de eerste temperatuurwisseling scheurt de naad los van het glas en loopt er water achter. Kit vult, band houdt afstand, en die twee taken zijn niet uitwisselbaar.

Dubbelzijdig band gebruiken waar enkelzijdig hoort

Dubbelzijdig glasband plakt ook aan het glas, en dat maakt de ruit later vrijwel niet meer los te krijgen zonder hem te breken. Bij een gewone beglazing in hout heb je die hechting niet nodig, want de glaslat houdt alles op zijn plek. Bewaar dubbelzijdig band voor opgeplakte roeden en panelen.

Veelgestelde vragen

Wanneer je beter een vakman belt

Glasband plakken, een glaslat passen en een kitnaad trekken is werk dat je met geduld prima zelf doet. Er zijn wel vier situaties waarin je beter stopt en iemand belt.

De eerste is werken op hoogte met glas in je handen. Een ruit van anderhalve vierkante meter in 4-15-4 weegt rond de dertig kilo, en dat hijs je niet vanaf een ladder naar binnen. Kun je alleen van buitenaf bij het raam en zit het op een verdieping, dan hoort daar een rolsteiger bij of een glaszetter.

De tweede is houtrot die verder gaat dan de glaslat. Een aangetaste lat vervang je zelf, maar zit de aantasting in de glassponning of in de onderdorpel van het kozijn, dan is dat timmerwerk waarbij het kozijn deels open moet.

De derde is de ruit zelf. Moet er veiligheidsglas in, is de bestaande ruit gebroken of eist de fabrikant plaatsing door een erkend bedrijf voor de garantie, laat het glas dan zetten en beperk je tot het schilderwerk eromheen.

De vierde is een raam dat na het beglazen niet meer sluit of klemt. Dat wijst op een raam dat uit het lood staat of dat verkeerd verspannen is, en dat los je niet op door de latten strakker te zetten. Voor het herstelwerk dat na zo'n klus binnen overblijft, van de dagkant tot het plafond, helpt ons overzicht met klussen aan wanden en plafond je verder.